Zobacz także: Niedziela handlowa w sierpniu 2024 – kiedy wypada?

Kto może ubiegać się o 300 zł na wyprawkę?

Dodatkowe 300 zł na wyprawkę szkolną przysługuje dzieciom uczącym się w szkole do ukończenia 20 roku życia. Jeżeli dziecko posiada orzeczenie o niepełnosprawności, może pobierać świadczenie do ukończenia 24 lat. Warto jednak wiedzieć, że pieniądze z “Dobrego startu” nie przysługują ani przedszkolakom (w tym dzieciom w "zerówce"), ani osobom uczącym się w szkole wyższej. W związku z tym 19-latek, który rozpoczyna studia w październiku, nie może już ubiegać się o wsparcie, podobnie jak opiekun dziecka, które we wrześniu zacznie "zerówkę".

Nabór wniosków w programie “Dobry start” ruszył 1 lipca. Już po 3 tygodniach pierwsze wypłaty trafiły na konta opiekunów. ZUS poinformował, że zaczął wypłacać pieniądze 19 i 22 lipca. Tylko przez te dwa dni w ramach programu przelano wnioskodawcom łącznie 60 mln zł. 

Wypłaty z Funduszu Alimentacyjnego zostaną zwiększone. Ile wyniosą?

Wnioski o 300 plus

Jak podał ZUS na swojej stronie internetowej, pomiędzy 1 a 19 lipca spłynęło blisko 1,6 mln wniosków o to świadczenie dla ponad 2,2 mln dzieci. Warto pamiętać, że rok temu wypłacono łącznie 1 mld 38 mln zł dla prawie 4,6 mln dzieci. 

Do kiedy trwa nabór wniosków w programie “Dobry start”? Kto może dostać 400 zł na wyprawkę szkolną? Dowiedz się więcej na halowies.pl!

Fot: Canva

Jak umyć stare słoiki?

Sposoby na wyparzanie słoików

Jak zniwelować brzydki zapach ze słoików?

Jak umyć stare słoiki?

Dżemy, konfitury, soki, sosy – warzywa na wytrawnie – jest wiele przepisów zamieniających znane nam warzywo czy owoc w zupełnie nową jakość kulinarną. Zanim jednak produkty żywnościowe wylądują w słoiku, należy dokładnie umyć naczynie, a najlepiej wyparzyć. Dzięki temu pozbędziemy się kurzu, bakterii i innych zabrudzeń.

Sposoby na wyparzanie słoików:

• w zmywarce – program wyparzania w wysokiej temperaturze ok. 75°C,
• podgrzanie w mikrofali (wcześniej wlewamy do słoika wodę) – do mikrofali nie wolno wkładać metalowych zakrętek, wieczka wyparzamy osobno w gorącej wodzie, 
• wstawienie suchych słoików na 20 minut do piekarnika rozgrzanego do 100 stopni,
• nalanie do słoika wrzątku,
• płukanie w spirytusie 70%.

Słoiki o wąskiej szyjce dodatkowo można umyć za pomocą specjalnych szczotek.

Słoiki na zimę 

FOTO: Envato Elements

Przeczytaj również: Poznaj przepis na pampuchy z jagodami!

Jak zniwelować brzydki zapach ze słoików?

Każdy, kto choć raz miał do czynienia z wekowaniem, kojarzy specyficzny zapach po przetworach utrzymujący się nawet po dokładnym myciu słoika. Jak się go pozbyć?

Przyda się sól morska – wsypujemy ją do słoika i mieszamy z letnią wodą. Następnie potrząsamy słoikiem, wylewamy mieszankę i myjemy pojemnik płynem do mycia naczyń! Aby wzmocnić działanie mikstury, sól łączymy z sodą oczyszczoną.

Warto wykorzystać także gorczycę. Na wstępie należy rozetrzeć nasiona przyprawy, wsypać je do słoika i zalać wodą. Taką mieszankę trzymamy we wnętrzu pojemnika co najmniej godzinę.

Pomoże również sok z cytryny – wyciskamy z niej sok i wlewamy do słoika, pozostawiając na kilka godzin. Na koniec myjemy!

Należy również posiłkować się octem! W jaki sposób? Wsypujemy sodę oczyszczoną do słoika i zalewamy ją octem. Gdy piana opadnie, zakręcamy słoik, a po 20 minutach wstrząsamy nim. Na koniec dokładnie myjemy!

Swoim słoikom możemy także zafundować moczenie w węglu aktywnym – brzydki zapach powinien szybko się ulotnić!

Fot. envato elements

Kilka zaskakujących sposobów na czystą wannę

Domowe sposoby na czystą wannę

Ekologiczne sposoby na sprzątanie

Kąpiel w wannie czy lepiej prysznic?

Kiedyś wanna była obligatoryjnym wyposażeniem łazienki. Obecnie, w wielu domach nie ma wanny – zastąpiły ją wygodne i preferowane przez większość osób prysznice. Są bardziej ekologiczne i nie wymagają użycia tylu litrów wody co wanna, a więc pomagają zaoszczędzić. Wciąż jednak w większych budynkach i apartamentach, gdzie zaplanowane zostały większe łazienki lub co najmniej dwie – wanna pozostaje jako opcja – gdy któryś z domowników zapragnie relaksu w pachnącej wodzie. Wanna ułatwia życie także młodym rodzicom – maluchy uwielbiają się w niej kąpać. W tym wypadku jej czystość powinna być stawiana na pierwszym miejscu. Delikatna skóra dziecka wymaga specjalnego potratowania.

Kilka zaskakujących sposobów na czystą wannę

Na Tik-Toku na profilu @gosia_hycnar pojawił się ciekawy filmik z instrukcją mycia wanny właśnie. Jego autorka proponuje wykorzystanie pianki do golenia. Wystarczy pokryć powierzchnię wanny tym produktem i wyczyścić ją gąbeczką. Dzięki temu wanna nie tylko będzie czysta, ale zyska piękny zapach. W komentarzach znalazło się też kilka innych wskazówek co do pucowania wanny – obserwatorzy proponują także proszek do prania i płyn do naczyń. Warto spróbować!

Domowe sposoby na czystą wannę

W sklepach jest spory wybór detergentów pomagających utrzymać łazienkę w czystości. Jednak fanów domowych sposobów przybywa. Są one tańsze, zazwyczaj potrzebne produkty znajdziemy w kuchni, a do tego są bardziej ekologiczne – a to ważne.

Zobacz także: Jak wyczyścić zmywarkę domowym sposobem?

Triki na czystą wannę:

Soda oczyszczona – znajdziemy ją niemal w każdym domu! To jeden z najpopularniejszych środków do pucowania dostępny w każdej kuchni. Nada się do wanny akrylowej. Należy przygotować papkę z sody oczyszczonej i wody, i delikatnie nałożyć ją na powierzchnię wanny, delikatnie pucować i na koniec spłukać wodą.

Ocet – to kolejny tani wytrych – do ciepłej wody dodajemy odrobinę octu (oczywiście w wannie) i pozostawiamy na godzinę. To dobry sposób na pozbycie się żółtego osadu. Delikatnie myjemy wannę i obficie spłukujemy. Drugim sposobem jest przygotowanie mikstury: ocet z wodą mieszamy w proporcji 1:1 i takim domowym płynem myjemy wannę. Można także spryskać powierzchnię miksturą i zostawić na kilka minut, a następnie spłukać.

Cytryna – ma dobre właściwości myjące i odświeżające. Jak jej użyć do pucowania wanny? Wyciskamy sok z cytryny i za pomocą butelki z atomizerem spryskujemy powierzchnię, pozostawimy na 45 minut i przy użyciu gąbki czyścimy całość.

Woda utleniona – wlewamy ją do butelki z atomizerem i pokrywamy powierzchnię do czyszczenia, czekamy 20 minut, po tym czasie myjemy wannę.

Delikatne powierzchnie: czyszczenie wanny emaliowanej wymaga specjalnej pielęgnacji. Przede wszystkim należy unikać szorowania zbyt mocnymi detergentami i druciakami oraz należy stosować się do zaleceń producenta. Podczas czyszczenia trzeba uważać, aby nie uszkodzić powłoki. 

Czyszczenie wanny     

FOTO: Envato Elements

Ekologiczne sposoby na sprzątanie

Aby sprzątać dom za pomocą tanich i ekologicznych środków, warto zaopatrzyć się w ocet spirytusowy, sodę oczyszczoną, sok z cytryny bądź kwasek cytrynowy, szare mydło i olejki eteryczne.

Kąpiel w wannie czy lepiej prysznic?

Branie prysznica jest bardziej higieniczne – woda na bieżąco spływa razem z brudem. W wannie ciało na dłużej styka się z nieczystościami. Kąpiele mogą zrelaksować, ale niestety wysuszają skórę i ją podrażniają. Najzdrowszym rozwiązaniem jest prysznic mieszany – z wykorzystaniem na przemian ciepłej i zimnej wody. Branie prysznica może być także nawet dwa razy tańsze od kąpieli w wannie, co przy wieloosobowej rodzinie nabiera na znaczeniu.

Fot. envato elements

Czy kwasek cytrynowy usunie plamy z trawy?

Alkohol na plamę z trawy

Soda oczyszczona a plamy z trawy

Lakier do włosów z alkoholem

Inne metody na usuwanie plam z trawy

Zabrudzenia z trawy są trudne do usunięcia z powodu chlorofilu, naturalnego barwnika, który wnika w materiał i trwale go zabarwia. Czas działa na niekorzyść ubrania – chlorofil dużej pozostawiony na materiale, jest trudniejszy do wywabienia. Zatem, jak usunąć plamy z trawy? Tutaj liczy się czas!  Na początek należy zamoczyć ubranie w zimnej wodzie – to etap przygotowawczy pomagający zmiękczyć tkaninę i naruszyć strukturę plamy. Nigdy nie polewamy plamy z trawy gorącą wodą!

Czy kwasek cytrynowy usunie plamy z trawy?

Cytryna zadziała na uporczywe plamy z trawy – należy wycisnąć z niej sok na plamę i delikatnie potrzeć zabrudzone miejsce. Następnie płuczemy ubranie w zimnej wodzie i pierzemy całą tkaninę.

Alkohol na plamę z trawy

Alkohol powinien mieć sporo procentów (np. wódka). To produkt, który rozpuści zielony barwnik. Można również rozcieńczyć spirytus i polać nim plamę – lekko wcieramy płyn i pozostawimy na 20 minut. Po tym czasie pierzemy ubranie w zimnej wodzie.

Przeczytaj również: Jak domowymi sposobami dbać o białe trampki i tenisówki?

Soda oczyszczona a plamy z trawy

Soda jest bardzo pomocna przy pieczeniu, sprzątaniu i usuwaniu plam właśnie. Na newralgiczne miejsce sypiemy sodę i zwilżamy zimną wodą. Soda równomiernie powinna wsiąknąć w materiał. W następnej kolejności zmywamy miękką tkaniną plamę, używając zimnej wody i łagodnego płynu. Na koniec pierzemy ubranie.

Plamy z trawy

FOTO: Envato Elements

Lakier do włosów z alkoholem

Spryskujemy plamę kosmetykiem (najlepiej, jeśli jest w nim alkohol) i czekamy aż obeschnie. Plamę usuwamy za pomocą czystej szczoteczki do zębów.

Porządki w domu

Jak domowym sposobem wyczyścić srebro, by przywrócić mu dawny blask?

Inne metody na usuwanie plam z trawy:

• pranie wstępne w płynie do mycia naczyń,
• woda utleniona w przypadku plamy z trawy na białych ubraniach z bawełny (polewamy plamę wodą utlenioną, a następnie pierzemy w zimnej wodzie),
• mleko krowie, jogurt lub maślanka – wystarczy zalać jednym z tych produktów plamę i pozostawić na ok. 7 minut, następnie pierzemy ubranie w pralce w niskiej temperaturze. 

Skuteczność wyżej wymienionych metod zależy od rodzaju tkaniny i stopnia zabrudzenia.

Fot. envato elements

Wyższe opłaty za autostradę w Chorwacji

Wyższe opłaty za autostradę w Chorwacji a ruch turystyczny

Wyższe opłaty za autostradę w Chorwacji – jakie auta?

Ceny za autostrady w Chorwacji latem

Czy Polacy często wybierają Chorwację na wakacje?

Co warto zwiedzić w Chorwacji?

Polacy chętnie wybierają Chorwację jako miejsce letniego wypoczynku. W przeciwieństwie do Polski, tam raczej pogoda nie zawodzi. Jest zawsze słonecznie i ciepło, a woda w morzu umożliwia długie kąpiele bez zgrzytania zębami. Kolejny powód to dystans – do Chorwacji można bez problemu pojechać autem – te zaletę cenią osoby, które nie lubią latać.

Wyższe opłaty za autostradę w Chorwacji

W związku z kwitnąca turystyką, od 1 lipca do 30 września, w Chorwacji obowiązują wyższe drogowe opłaty sezonowe. W wakacje wjazd na autostradę będzie kosztował o 10 procent więcej niż w ciągu pozostałych miesięcy w roku. Autobusy i ciężarówki nie zostaną objęte podwyżką. Za zmiany odpowiedzialna jest spółka państwowa Chorwackie Autostrady (HAC). Cennik sezonowy zaczął obowiązywać od 2017 roku, z przerwą w czasie pandemii (przez cztery lata opłata nie była pobierana). W tym czasie było to jedno z narzędzi mających wesprzeć Chorwatów żyjących z turystyki.

Gwiazda na wsi

Robert Makłowicz ma DWA wiejskie domy! Gdzie wypoczywa?

Wyższe opłaty za autostradę w Chorwacji a ruch turystyczny

W okresie wakacyjnym ilość pojazdów przejeżdżających przez chorwackie drogi rośnie lawinowo – nawet trzykrotnie. Proporcjonalnie rosną także koszty utrzymania i zarządzania ruchem. – W konsekwencji koszty utrzymania, bezpieczeństwa, monitorowania i zarządzania ruchem znacznie rosną w miesiącach letnich. W ogólnym ruchu pojazdów w okresie letnim największy udział mają motocykle, pojazdy osobowe, pojazdy osobowe z przyczepami i samochody kempingowe – napisano w komunikacie prasowym HAC.

Wyższe opłaty za autostradę w Chorwacji – jakie auta?

Wyższe ceny dotyczą aut osobowych (także z przyczepami), motocykli, samochodów kempingowych. W przypadku autobusów i ciężarówek stawki pozostają bez zmian.

Przeczytaj także: Jaki krem z filtrem wybrać, aby zdrowo się opalić?

Ceny za autostrady w Chorwacji latem

W Chorwacji nie ma winiet. Opłaty są dokonywane przy bramkach zjazdowych z autostrady: gotówką, kartą płatniczą lub przez system ENC. Ceny te zależą od ilości przejechanych kilometrów. Opłaty te nie są wyliczane w oparciu o wskaźnik inflacji – od wielu lat ich wysokość jest taka sama.

Czy Polacy często wybierają Chorwację na wakacje?

Nawet bardzo. Rzeczpospolita podała, powołując się na dane chorwackiego systemu eVisitor, że w 2023 roku do Chorwacji przyjechało 1,08 miliona Polaków. W sumie kupili 6,7 miliona noclegów, zajmując czwarte miejsce wśród najliczniejszych turystów w tym kraju.

Co warto zwiedzić w Chorwacji?

FOTO: Envato Elements

Co warto zwiedzić w Chorwacji?

Lista jest długa. Zarówno miasteczka, kurorty, jak i wyspy obfitują w niezapomniane atrakcje i piękne krajobrazy. Na pewno warto zobaczyć:

• Dubrownik – słynne chorwackie miasto,
• wyspę Hvar,
• Jeziora Plitwickie,
• Rovinj — urocze chorwackie miasteczko,
• Pulę – zabytkowe miasto,
• Split – tętniące życiem miejsce,
• Makarską – znany chorwacki kurort.

Fot. envato elements

Samodzielne czyszczenie klimatyzacji domowej 

Czyszczenie klimatyzacji – co powinno zaniepokoić?

Czyszczenie klimatyzacji – co może się przydać?

Montowanie klimatyzacji w domu jest coraz modniejsze w naszym kraju. Lato bywa upalne, pokoje szybko nagrzewają się. Zbyt wysoka temperatura w pomieszczeniach wpływa na pogorszenie snu i samopoczucia. Urządzenie to wymaga jednak konserwacji, aby sprawnie działało. Pamiętajmy też, że w sprzęcie z czasem gromadzi się pleśń, kurz, a nawet bakterie mogące być przyczyną alergii i infekcji. Czyste powietrze w domu zapewni dobrze wyczyszczone urządzenie – zadbane posłuży na wiele lat.

Czyszczenie klimatyzacji

FOTO: Envato Elements

Samodzielne czyszczenie klimatyzacji domowej

Aby wyczyścić klimatyzację, należy odłączyć sprzęt od źródła zasilania. Ważne jest dokładne przeanalizowanie instrukcji obsługi urządzenia. Trzeba wiedzieć, jak dostać się do filtrów powietrza. Ostrożnie je wyjmujemy i myjemy ciepłą wodą z mydłem lub płynem do mycia naczyń, chyba że w instrukcji jest napisane, aby tego nie robić. Tak naprawdę filtry odświeżamy co kwartał. Odkurzacz z miękką szczotką przyda się do wydobycia kurzu z tej części klimatyzatora, z którego wylatuje powietrze. Bakterie i pleśń z wnętrza można usunąć przy pomocy płynów do dezynfekcji klimatyzatorów. Urządzenie należy wyczyścić także z zewnątrz, aby nie było zakurzone i aby ten kurz nie dostał się do środka. Czyszczenie urządzenia warto co pewien czas zlecić profesjonaliście.

Przeczytaj także: Czyszczenie zmywarki domowym sposobem – tanie i skuteczne!

Czyszczenie klimatyzacji – co powinno zaniepokoić?

Jedynymi z ważniejszych elementów urządzenia klimatyzującego jest parownik oraz skraplacz. Skraplacz ma ciągły kontakt z zanieczyszczeniami. Gdy jest zabrudzony, może powodować głośną pracę urządzenia ze względu na osadzające się na nim kurz czy pyłki. Wydajność w tym wypadku łączy się również z pracą chłodnicy. Warto zastosować także specjalistyczne preparaty myjące. W przypadku parownika, który pobiera powietrza z pomieszczenia i je chodzi, przydadzą się środki bakteriobójcze. Klimatyzacja, która przestaje spełniać swoją funkcję i wydaje niepokojące dźwięki na pewno nadaje się do czyszczenia. Należy także sprawdzić, czy nie ma żadnych zacieków, wycieków, czy uszkodzeń – zawsze można skorzystać z pomocy serwisanta.

Czyszczenie klimatyzacji

FOTO: Envato Elements

Czyszczenie klimatyzacji – co może się przydać?

Doczyszczenia urządzenia warto się przygotować. Potrzebne będą:

• rękawice,
• śrubokręt do odkręcenia pokrywy,
• łagodny płyn do mycia naczyń lub delikatne mydło,
• płyn do dezynfekcji – dedykowany tej czynności,
• miękka szmatka,
• miękka szczotka,
• szczoteczka do zębów do pucowania zakamarków,
• odkurzacz z miękką końcówką.

Foot. Envato elements

Miód naturalny

Chiny najważniejszym dostawcą miodu do UE

Niemcy potrzebują miodu

Importowany miód – główne wady

Dyrektywa miodowa

Kontrola IJHARS

Miód pochodzący z importu bywa trudny do zidentyfikowania, często nie można dokładnie określić jego pochodzenia, a do tego można znaleźć w nim dodatek cukru. To ogromny problem.

Miód naturalny

Definicja prawna nie pozostawia złudzeń – miód jest naturalnym wytworem pracy pszczół i produktem nieprzetworzonym: „oznakowany jako miód może być wyłącznie środek spożywczy, który jest naturalnie słodką substancją produkowaną przez pszczoły Apis mellifera z nektaru roślin lub wydzielin żywych części roślin, lub wydalin owadów wysysających żywe części roślin, zbieranych przez pszczoły, przerabianych przez łączenie specyficznych substancji z pszczół, składanych, odwodnionych, gromadzonych i pozostawionych w plastrach miodu do dojrzewania” – czytamy na gov.pl. Miód powinien spełniać wymagania jakościowe – nie może zawierać „innych składników żywności, w tym dozwolonych substancji dodatkowych, obcych jego składowi oraz innych organicznych lub nieorganicznych substancji obcych jego składowi”.

Chiny najważniejszym dostawcą miodu do UE

Dane Urzędu Statystycznego UE (Eurostat) pokazują skalę – w ubiegłym roku UE importowała 163 700 ton miodu. Ogromna część produktu pochodziła z Chin – około 60 200 ton, co stanowiło 37% importu do UE. Kolejni ważni dostawcy miodu to Ukraina z 45 800 tonami miodu i 28% importu do UE, na trzecim miejscu plasuje się Argentyna odpowiednio – 20 400 ton i 12%.

Miód na polskim stole

Czym warto kierować się przy zakupie miodu?

Niemcy potrzebują miodu

Niemcy to kraj, który jest uzależniony od importu miodu. W ubiegłym roku sprowadzono tam aż 64 427 ton miodu, przy czym niemieccy pszczelarze wyprodukowali 33 761 ton miodu. To dane Federalnego Ministerstwa Żywności i Rolnictwa (BMEL) (za www.agrarheute.com). Jedna czwarta całego importu miodu do UE trafiła do Niemiec – w 2023 roku Niemcy zaimportowały około 13 084 ton miodu z Ukrainy, 9 091,2 ton z Argentyny i 7 784,3 ton z Meksyku.

Przeczytaj także: Jaki miód najchętniej kupują Polacy? Te ciekawostki o miodzie zaskakują!

Importowany miód – główne wady

Komisja Europejska przeprowadziła analizy, na podstawie których wykryto, że w importowanym modzie znajduje się cukier dodany. Taki "fałszywy miód" narusza przepisy unijnej dyrektywy miodowej. Najwięcej miodu wątpliwej jakości pochodziła z Chin (66 próbek z 89 próbek) – 74% chińskich próbek miodu zawierało cukier. Najwyższy odsetek zanotowano w próbkach z Wielkiej Brytanii (100 % z 10 próbek) i Turcji (93 % z 15 próbek).

Dyrektywa miodowa

Możliwość fałszowania miodu była wcześniej możliwa, ponieważ importowane produkty tak naprawdę nie musiały być rzetelnie opisywane. Nic dziwnego, że Komisja Europejska, Rada i Parlament Europejski zaproponowały nową dyrektywę, która uściśla wymogi i ma zapobiec napływowi fałszywego miodu do krajów UE – np. na etykiecie mają być podawane dokładne wartości procentowe krajów pochodzenia miodu.

Kontrola IJHARS

W 2023 roku w Polsce Inspekcja Jakości Handlowej Artykułów Rolno-Spożywczych (IJHARS) przeprowadziła kontrolę graniczną 1 189 partii miodu, o łącznej masie 24 087,7 t. Owocem tej akcji było wydanie 5 zakazów wprowadzania miodu na polski rynek. Chodziło o 3 partie miodu z Chin, 1 – z Turcji i 1 partii miodu z Ukrainy.

fot. envato elements

Źródło: www.agrarheute.com, gov.pl

Sposób na czyszczenie paneli

Mycie podłóg bez smug

Inne sposoby na mycie podłóg

Domowe sposoby podbijają szturmem media społecznościowe. Coraz więcej osób eksperymentuje z produktami codziennymi, które zazwyczaj można znaleźć w spiżarni, aby poradzić sobie z męczącymi obowiązkami. Ocet, soda oczyszczona, cytryna to najbardziej znane wytrychy! Tym razem jednak najważniejszy będzie inny składnik... o co chodzi?

Mycie podłóg

FOTO: Envato Elements

TikTok to źródło takich niestandardowych inspiracji. Wiele użytkowniczek tego kanału publikuje rozmaite treści, a najczęściej filmiki z trikami na skuteczne i niedrogie sprzątanie. Jedna z nich poruszyła temat czyszczenia paneli. Sama przygotowuje płyn do podłóg. Jego sekretem pozostaje dodanie pewnego składnika, który bardzo sprawnie pomaga pozbyć się brudu z paneli. Do tego sprawia, że lśni ona nieskazitelną czystością.

Sposób na czyszczenie paneli

Sprytna użytkowniczka TikToka, Chantel Mila udostępniła film, w którym pokazuje przygotowanie domowej mieszanki do mycia podłóg. Do swojego autorskiego płynu do paneli dodaje ocet oraz spirytus, który jest tym magicznym składnikiem! Dzięki jego dodatkowi parkiet robi się suchy w mgnieniu oka, a do tego nie ma żadnych smug! Wideo jest niezwykle popularne, nic dziwnego!

Zobacz także: Czyszczenie zmywarki domowym sposobem – tanie i skuteczne!

Mycie podłóg bez smug

Jak zrobić taką mieszankę do pucowania podłóg? Oto przepis:

Wymieszaj:

• 3 szklanki gorącej wody,
• 1/4 szklanki białego octu,
• 1 łyżeczkę płynu do mycia naczyń,
• 1/4 szklanki spirytusu (choć nie nadaje się do wszystkich rodzajów podłóg),
• 10 kropli olejku eterycznego (opcjonalnie, dla zapachu).

Inne sposoby na mycie podłóg

Kolejną metodą jest zmieszanie odrobiny octu z wodą. Ważne jest zachowanie proporcji – kilka łyżek octu lub szklanka na 5 litrów wody. Do takiej mieszanki zaleca się dodanie kilku kropel ulubionego olejku eterycznego, by zmniejszyć nieprzyjemny zapach octu.

Fot. Envato elements

Kwoty przychodu – nowe limity

Kto może dorabiać bez ograniczeń?

Nowe limity

Szczęśliwie dla świadczeniobiorców te limity będą wyższe niż w poprzednim kwartale. Dzięki temu zarobki do 5703,20 zł brutto miesięcznie w czerwcu, lipcu i sierpniu nie spowodują zmniejszenia emerytury czy renty. W razie przychodu od 5703,20 zł do 10 591,60 zł świadczenie zostanie zmniejszone.  

Kwoty przychodu – nowe limity

Od 1 czerwca 2024 roku kwoty przychodu powodujące zmniejszenie lub zawieszenie emerytury lub renty wynoszą:

• 70% przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia tj. 5.703 zł 20 gr,
• 130% tego wynagrodzenia, tj. 10.591 zł 60 gr.

Co to oznacza? Zainteresowani muszą po prostu pilnować wysokości swoich dodatkowych dochodów. Chodzi o osoby, które są na wcześniejszej emeryturze czy rencie, czyli nie osiągnęły jeszcze powszechnego wieku emerytalnego. Progi zwiększą się zatem odpowiednio o ok. 425 zł i 790 zł brutto. Te limity zarobkowe zmieniają się cztery razy w roku.

Kwoty przychodu – nowe limity

FOTO: Envato Elements

Kto może dorabiać bez ograniczeń?

Emeryci, którzy już osiągnęli powszechny wiek emerytalny, czyli 60 lat – kobieta i 65 lat – mężczyzna. To oni mogą może dorabiać bez żadnych limitów, nie przejmując się tym, czy na konto wpłynie ich świadczenie emerytalne. Wyjątkiem są emeryci, którym ZUS podwyższył wyliczoną emeryturę do kwoty świadczenia minimalnego. Jeżeli przychód z tytułu pracy przekroczy wysokość kwoty podwyższenia do minimalnej emerytury, to świadczenie za dany okres będzie wypłacane w niższej kwocie, bez dopłaty do minimum. Bez ograniczeń mogą dorabiać niektórzy renciści – pobierający renty dla inwalidów wojennych, czy inwalidów wojskowych, jeśli niezdolność do pracy jest powiązana ze służbą wojskową. Tyczy się to także rent rodzinnych po uprawnionych do tych świadczeń. Limity nie obowiązują osoby pobierające rentę rodzinną, która jest kwotowo korzystniejsza od ustalonej emerytury z tytułu ukończenia powszechnego wieku emerytalnego.

Przeczytaj także: Kto może skorzystać ze świadczenia kompensacyjnego?

Nowe limity

Nowe kwoty miesięcznego przychodu powodujące zmniejszenie lub zawieszenie emerytury czy renty ogłosił komunikatem z dnia 15 maja 2024 r. Prezes Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, w związku z ogłoszeniem przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia za I kwartał 2024 r. (8.147 zł 38 gr).

Fot. envato elements

• Rośliny wskazane dla cukrzyków
• Morwa biała
• Lucerna siewna

Zioła mogą wpływać na obniżenie cukru. Nie są zaś środkiem zastępczym leczenia farmakologicznego. O tym należy pamiętać.

Rośliny wskazane dla cukrzyków

Jest kilka takich roślin, które wspomogą leczenie cukrzycy lub oddalą widmo zachorowania, pod warunkiem stosowania zbilansowanej diety i wprowadzenia aktywności fizycznej.

Morwa biała

Jedną z ważniejszych pozycji zajmuje morwa biała. Uprawa tej rośliny nie należy do najtrudniejszych. Jest ona odporna na suszę i niskie temperatury. Można ją posadzić w ogródku nawet na glebie piaszczystej, ale najlepiej na nasłonecznionym stanowisku lub w półcieniu. Morwa biała nie wymaga nawożenia. Kwitnie w maju, zobaczymy wtedy na drzewku jasne kwiaty o przyjemnym zapachu. Owoce pojawiają się w lipcu – są barwy białej, różowej lub fioletowoczarnej. W smaku są słodkie. Z powodzeniem można wykorzystać liście morwy wykazujące działanie przeciwcukrzycowe i obniżające poziom glukozy we krwi. Owoce można natomiast jeść na surowo, a także przygotować z nich zdrowe przetwory. Suszone owoce morwy są świetne do owsianek. Z liści tej rośliny, które zbieramy w połowie maja, można przygotować napar. Wystarczy zalać około 2 g liści morwy białej 200 ml gorącej wody (ok. 98°C) i zaparzać przez około 5 minut. 

Morwa biała

FOTO: Envato Elements

Przeczytaj również: Ślaz dobry na chrypkę.

Lucerna siewna

Lucerna siewna, inaczej alfalfa to roślina od dawien dawna używana w medycynie naturalnej. Podobna jest trochę do koniczyny. Rośnie od maja do września na żyznych glebach. Zawiera wiele związków mineralnych, witaminy (np. A,D, B,K), nienasycone kwasy tłuszczowe, fitoestrogeny i garbniki. To dlatego tak skutecznie wspiera zmniejszanie poziomu cholesterolu i cukru we krwi. W domowej apteczce przyda się i korzeń, i kwiatostan lucerny. Jak je zastosować? Przygotowujemy napary i odwary z lucerny siewnej, ok. 7 gramów suszu zalewamy 250 ml wrzątku i parzymy pod przykryciem przez kwadrans. Napar pijemy maksymalnie 3 razy dziennie, nie dłużej niż 3 miesiące.

Lucerna siewna

FOTO: Pixabay

Naturalne metody

Jak zrobić syrop z lilaka – bzu pospolitego? Na co pomoże?

Cukrzyca to choroba przewlekła. Według Światowej Organizacji Zdrowia (WHO) wyróżniamy:

• cukrzycę typu 1 (cukrzyca pierwotna), 
• cukrzycę typu 2 (cukrzyca wieku dojrzałego, nabyta),
• cukrzycę ciążową.

Duża część polskiego społeczeństwa jest narażona na zachorowanie na cukrzycę typu 2. Zwłaszcza osoby z nadwagą lub otyłością, ze wskaźnikiem BMI równym lub powyżej 25, obwodem talii w przypadku kobiet równym lub powyżej 80 cm, a mężczyzn 94 cm. Zagrożenie zachorowanie jest wyższe w przypadku pacjentów, którzy nie uprawiają sportu i prowadzą siedzący tryb życia, a do tego odżywiają się niezdrowo.  

Fot. envato elements, pixabay

Czego dowiemy się z księgi wieczystej?

Ważne informacje o nieruchomości zawarte w księdze wieczystej

Dział III

Gdzie znaleźć księgę wieczystą?

Księga wieczysta to dokument, który ma zapewnić możliwość wglądu w sytuację prawną danej nieruchomości. Szczególnie powinna zainteresować osoby, które przymierzają się do kupna domu czy mieszkania. Istnienie KW daje poczucie bezpieczeństwa i chroni obywateli przed niepożądanymi decyzjami zakupowymi.

Pamiętajmy, zakup domu to jedna z poważniejszych decyzji. Wiele osób wydaje wtedy oszczędności gromadzone przez długie lata życia lub zapożycza się na długi czas. Księgę wieczystą należy przeanalizować tuż po znalezieniu wymarzonego lokum. Jej stan faktyczny ma przeważyć o tym, czy rzeczywiście dojdzie do transakcji.

Nie ma lepszego źródła informacji o stanie prawnym domu niż KW właśnie. Na co warto zwrócić uwagę w procesie analizy?

Czego dowiemy się z księgi wieczystej?

Znajdziemy w niej szereg rzetelnych informacji o tym:

• kto jest faktycznym właścicielem i jakie ma prawa do nieruchomości,
• jaka jest powierzchnia nieruchomości,
• stan hipoteki i ewentualne obciążenia,
• jakie jest przeznaczenie lokum.

Zanim dojdzie do umowy, dobrze jest więc sprawdzić, czy upatrzone mieszkanie jest wolne od jakichkolwiek zobowiązań.

Ważne informacje o nieruchomości zawarte w księdze wieczystej

W pierwszym dziale znajdują się ogólne informacje o lokalu, czyli adres, powierzchnia (warto porównań z tym, co jest na ogłoszeniu), liczba pomieszczeń, rodzaj nieruchomości.

Przeczytaj także: Stawki w programie “Aktywny rodzic”. Kiedy rusza program?

Kolejna część dotyczy właściciela lokalu i jego udziału. Jeśli dom posiada kilku właścicieli, to w tym dziale znajdą się odpowiednie adnotacje, oczywiście razem z informacją o wyodrębnionych lokalach mieszkalnych. Uwaga! Dom może być sprzedany za zgodą wszystkich właścicieli. Cenna może okazać się wzmianka o zmianie właściciela nieruchomości. Aktualizacja tych danych może trwać nawet kilka miesięcy, dlatego należy się przyjrzeć tej części z większą uważnością. Każda informacja o jakimkolwiek wniosku to sygnał, że nieruchomość może być obciążona.

Czego dowiemy się z księgi wieczystej?

FOTO: Envato Elements

Dział III

W dziale trzecim znajdziemy informacje o ewentualnych obciążeniach nieruchomości. Tutaj przeczytamy o służebności gruntowej. Chodzi o wspólne korzystanie np. z placu zabaw, a nawet o to, czy przez działkę przechodzi droga, z której mogą skorzystać inni. Istotna jest również służebność osobista – prawo do zamieszkania w lokalu przez konkretną osobę i służebność przesyłu, czyli prawo dostawców energii elektrycznej, gazu czy Internetu, np. do rozmieszczenia specjalistycznych urządzeń. W tej części mogą znaleźć się także wzmianki o roszczeniach, np. o tym, czy nieruchomość ma być zlicytowana.

Przeczytaj także: Wakacje kredytowe 2024 potwierdzone. Kto z nich skorzysta?

W dziale czwartym dowiemy się wszystkiego o obciążeniach związanych z hipoteką, najczęściej można spotkać tam wpis o kredycie zaciągniętym na zakup mieszkania. Podejrzanym faktem powinno być wystąpienie informacji o hipotekach przymusowych na zabezpieczenie, które mogą świadczyć o niewypłacalności dewelopera.

Gdzie znaleźć księgę wieczystą?

Księgi wieczyste są podane do wiadomości publicznej i można je sprawdzić bez wychodzenia z domu! Znajdziemy je na stronie: przegladarka-ekw.ms.gov.pl. Aby sprawdzić księgę wieczystą, konieczne jest podanie jej numeru. Numer księgi wieczystej najlepiej uzyskać od właściciela domu.

fot. envato elements

Źródło: Business Insider

Czyszczenie zmywarki sodą oczyszczoną

W zestawieniu nie może zabraknąć sody oczyszczonej. To właściwie numer jeden, jeśli chodzi o metody domowe. Sposób jest bajecznie prosty – wystarczy na dno urządzenia wsypać szklankę sody oczyszczonej i włączyć cykl z gorącą wodą. Ważne, aby sprzęt był pusty. Sodę oczyszczoną można także włożyć w pojemnik na tabletki i nastawić program o wysokiej temperaturze.

Czyszczenie zmywarki boraksem

Boraks to substancja niezwykle skuteczna, często wykorzystywana przez osoby stawiające na samodzielnie przygotowywanie środków czyszczących. Nie tylko myje, ale także odtłuszcza i służy do odkamieniania newralgicznych powierzchni. Najlepiej wsypać boraks w miejsce na tabletki do zmywania i włączyć cykl o wysokiej temperaturze.

Przeczytaj także: Bomba witaminowa na włosy i twarz - maseczka jajeczna!​

Czyszczenie zmywarki octem

Ocet jest powszechnie wykorzystywany do mycia różnych powierzchni. Nie tylko do mycia okien, ale także do pucowania zmywarki! Zaletą jest cena produktu i skuteczne działanie. Domowy sposób na czyszczenie zmywarki octem jest prosty i niedrogi. Wlewamy 1 szklankę octu do szklanej miski, umieszczamy ją na dnie i ustawiamy cykl z najwyższą temperaturą mycia. Usuniemy w ten sposób tłuszcz, resztki jedzenia i inne zabrudzenia.

Czyszczenie zmywarki

FOTO: Envato Elements

Czyszczenie zmywarki kwaskiem

Kwasek cytrynowy to kolejna metoda na wypucowanie zmywarki. Używamy go podobnie jak sodę! Wystarczy do pojemnika na tabletki wsypać opakowanie kwasku (oprócz tabletki, jeśli oczywiście zmieszczą się) i włączyć cykl zmywania gorącą wodą. Zmywarka powinna być pusta!

Jak wyczyścić odpływ zmywarki?

Czasami nieuważne obchodzenie się z urządzeniem może doprowadzić do zablokowania odpływu, czasami kamień osadza się i nie pozwala na sprawnie funkcjonowanie sprzętu. Również w tym przypadku można zastosować wyżej wymienione środki. Do odpływu wsypujemy sodę oczyszczoną i zalewamy ją gorącą wodą. Podobnie z boraksem. Na koniec należy włączyć cykl płukania.

Domowe sposoby na...

Jak wyczyścić kanapę domowym sposobem?

Uwaga! Brudna zmywarka może być siedliskiem bakterii.

Jak czyścić zmywarkę?

Warto wprowadzić harmonogram czyszczenia zmywarki i rytuały, które zapewnią jej dłuższą żywotność. Dobrze jest dbać o to, aby w urządzeniu nie lądowały naczynia z resztkami jedzenia. 3-4 razy w miesiącu należy przemyć filtr, natomiast co tydzień czyścimy drzwi z zewnątrz oraz wewnątrz. Raz na dwa tygodnie szorujemy elementy, które da się wyjąć, myjemy główną komorę i za pomocą wykałaczki udrażniamy otwory natryskowe. Myjemy także kosze, śmigła i uszczelki.

fot. envato elements

Ulgę za posiadanie kompostownika można uzyskać w ramach opłaty za wywóz śmieci. Koszty za utylizację odpadów są bowiem znaczne, w niektórych gminach w ostatnich latach wzrosły nawet o kilkadziesiąt do kilkuset procent! Tymczasem kompostowanie bioodpadów może przełożyć się na obniżony rachunek za śmieci. Aby tak się stało, należy zgłosić w gminie dokumenty, potwierdzające prawo użytkownika do nieruchomości oraz funkcjonowanie kompostownika na terenie działki - warto się upewnić, czy dany urząd gminy honoruje zarówno kupione pojemniki na kompost, jak i takie wykonane samodzielnie. Następnie należy złożyć wniosek o przyznanie ulgi kompostowej. 

Zobacz także: Dofinansowanie do pieca na pellet. Ile wynosi?

Czy gminy mają obowiązek odbioru bioodpadów? 

W niektórych gminach po złożeniu dokumentów poświadczających, że posiadamy na działce kompostownik i samodzielnie utylizujemy resztki, następuje zabranie pojemnika na bioodpady. Nie jest to jednak ogólna zasada, niektóre samorządy w tej sytuacji nadal będą odbierały bioodpady z posesji. 

Czy ulga na kompostownik obowiązuje w każdej gminie? 

Wprowadzenie ulgi na kompostownik jest obowiązkiem, którego muszą dopełnić wszystkie samorządy lokalne. Obliguje je do tego Ustawa o utrzymaniu czystości i porządku w gminach z 16 czerwca 2023 roku, w której znajdziemy zapis o treści: 

- Rada gminy, w drodze uchwały, zwalnia w części z opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi właścicieli nieruchomości zabudowanych budynkami mieszkalnymi jednorodzinnymi kompostujących bioodpady stanowiące odpady komunalne w kompostowniku przydomowym, proporcjonalnie do zmniejszenia kosztów gospodarowania odpadami komunalnymi z gospodarstw domowych. 

Gminy mają swobodę w określaniu szczegółów. Wszystkie reguły, dotyczące ulgi za kompostownik, powinny być zebrane w odpowiedniej uchwale organu gminy. 

Ile wynosi ulga na kompostownik? Dokładne kwoty poznasz na halowies.pl

z halowies.pl

Fot: Canva

– Doprawiając jajka, mamy naprawdę wiele możliwości – mówi Tomasz Jokiel z Ferm Drobiu Jokiel. – Nie oznacza to jednak, że możemy sypnąć na nie dowolną przyprawę. Niektóre dobrze się do tego nadają, a innych powinniśmy wręcz unikać.

Przede wszystkim sól i pieprz

W okresie starożytności stanowiła środek płatniczy, a w średniowieczu określano ją mianem „białego złota”. Sól, bo o niej mowa, stosowana jest przede wszystkim jako przyprawa wzmacniająca smak jajek. Z kolei ostrego, palącego smaku nadaje jajkom pieprz. Ta przyprawa trafiła do Europy z wojskami Aleksandra Wielkiego. Należy pamiętać, że pieprz różnicuje się pod względem ostrości: pieprz biały jest najłagodniejszy, potem na skali ostrości znajdują się te o barwie różowej i zielonej, a najostrzejszy jest czarny. Pieprz posiada przyjemny korzenny zapach.

Wspaniały aromat ziół

W swoich domowych szafkach z przyprawami posiadamy zwykle dużo różnych ziół. Oczywiście wspaniale jest korzystać z ich świeżych wersji, uprawianych w doniczkach czy ogródku, jednak i te suszone mają swoje plusy, a wśród nich największy – mocny aromat. Które najlepiej pasują do jajek?

Bazylia to jednoroczna roślina, z której do przyprawiania pozyskujemy świeże lub suszone liście. Ma orzeźwiający, korzenny, lekko słodkawy smak i zapach. Estragon znany był już w średniowiecznej kuchni arabskiej, ma lekko gorzki smak i świeży, przyjemny zapach. Ta przyprawa stanowi doskonały zamiennik soli i powinna być stosowana w diecie bezsolnej. Koper to jednoroczna roślina o charakterystycznych, pierzastych liściach i to one doskonale nadają się do przyprawiania jajek. Starożytni Grecy traktowali koper jako oznakę bogactwa i dobrobytu. Posiada przyjemny, charakterystyczny zapach i słodkawy, lekko piekący smak. Do jajek idealnie nadaje się też szczypior, warzywo o ostrym, aromatycznym smaku.

Rzadziej widywane z jajkami

Z przypraw dobrze pasujących do jajek, ale rzadziej z nimi kojarzonych warto wymienić trybulę, lubczyk i gorczycę.

Trybula ma liście podobne do pietruszki, ale delikatniejsze i gęstsze. Posiada korzenny, kojarzący się trochę z anyżkiem i pieprzem, smak. Warto wspomnieć, że przyjemny zapach trybuli znika pod wpływem gotowania lub suszenia, dlatego najlepiej korzystać ze świeżej. Lubczyk to dorastająca do 2 metrów bylina, z której do przyprawiania używa się wszystkich części rośliny, zarówno w formie świeżej, jak i suszonej. Posiada bardzo charakterystyczny zapach podobny do przyprawy Maggi. Wreszcie gorczyca, z której do przyprawiania wykorzystujemy nasiona – mają one ostry smak, ale nie posiadają mocno wyczuwalnego zapachu.

źródło: Fermy Drobiu Jokiel

Dwanaście–trzynaście lat to początek wieku nastoletniego, kiedy zaczyna się dojrzewanie. We wczesnym jego okresie prawdopodobnie dzieci czują się niezręcznie w zmieniającym się ciele i bywają skrępowane w obecności rówieśników. Dlatego wiele z nich ma obsesję na punkcie swojego wyglądu, martwią się tym, co myślą o nich inni i próbują radzić sobie z rówieśniczą presją. Ze względu na zmiany, których doświadczają, możemy spodziewać się u nich drażliwości i zmienności nastroju.

Zanim dziecko skończy 16 lat, rozpoczyna budowanie swojej tożsamości i powolne separowanie się od rodziców. Na tym etapie dojrzewania nie jest niczym niezwykłym, że dzieci są mniej skłonne do spędzania czasu z rodzicami, częściej natomiast z przyjaciółmi. Mogą jednak również angażować się w ryzykowne zachowania, ponieważ ich mózgi, a zwłaszcza części odpowiedzialne za kontrolę impulsów, nie są jeszcze w pełni rozwinięte. Rodzice muszą pozostawać w kontakcie i zabiegać o otwartą komunikację, nawet gdy nastolatkom bliżej do dwudziestki.

W tym artykule przyjrzymy się kilku najczęstszym sygnałom ostrzegawczym, mogącym wskazywać na problemy emocjonalne u nastolatka. Jeśli podejrzewacie, że dziecko ma problem, kolejnym krokiem powinna być konsultacja z psychologiem bądź lekarzem psychiatrą.

Sygnał ostrzegawczy: Zmęczenie i gorsze oceny dziecka

Spanie za długo, spanie w ciągu dnia lub niewystarczająca ilość snu, mogą być sygnałami ostrzegawczymi. Skąd wiemy, że nastolatek za mało śpi? Może być kapryśny i może wydawać się "wyłączony". O za małej ilości snu świadczą też problemy z przebudzeniem, drażliwość i wahania nastroju, łatwe zasypianie w ciągu dnia, problemy z koncentracją lub słabe wyniki w nauce, spanie do późna w weekendy, nadpobudliwość i nerwowość, a także agresywne zachowanie.

Jeśli nastolatek – zazwyczaj piątkowy uczeń – zaczyna dostawać gorsze oceny, coś może być nie tak. Na wyniki w nauce nastolatków może mieć wpływ wiele czynników, które nie mają nic wspólnego z ich zdolnościami intelektualnymi. Dziecko może doświadczać lęku, który uniemożliwia mu skupienie się lub obniżenie nastroju, które pozbawia motywacji. Bycie zastraszanym w szkole jest kolejnym powodem pogorszenia się ocen.

Sygnał ostrzegawczy: Nie dba i pachnie dymem?

Jednym z sygnałów ostrzegawczych jest brak zainteresowania rzeczami, które sprawiały dziecku wcześniej przyjemność. Ogólny brak radości i zaangażowania w życie to czerwona flaga, na którą rodzice powinni zwrócić uwagę.

Nastolatki dopiero uczą się, jak o siebie dbać, dlatego niewłaściwa pielęgnacja może być normalnym zachowaniem u młodzieży. Jeśli jednak dziecko przestanie myć zęby, regularnie brać prysznic lub odpowiednio się ubierać, niewykluczone, że stoją za tym problemy emocjonalne. Naszą uwagę powinien też zwrócić od tygodni nietknięty bałagan w pokoju nastolatka.

Dziecko może sięgać po środki psychoaktywne i próbować "leczyć" w ten sposób problematyczne emocje. Czujność w tym względzie powinny wzbudzić przekrwione lub łzawiące oczy, zła higiena i gorszy wygląd, zapach dymu w oddechu lub ubraniu, duże wahania nastroju, drażliwość, problemy z koncentracją, ukrywanie się w swoim pokoju, czy pozostawanie w łóżku cały dzień.

Sygnał ostrzegawczy: Nadmierna skrytość

Pewna doza tajemnicy jest naturalną częścią dorastania i rozwijania niezależności. Jeśli jednak nastolatek jest nadmiernie skryty lub domaga się dużej prywatności, może to oznaczać, że większe problemy. U niektórych nastolatków pojawia się silny strach, który nosi cechy paranoi. Ponieważ nastolatki są bardzo świadome tego, co myślą o nich inni, mogą być szczególnie podatne na paranoiczne myślenie. Ten rodzaj myślenia w okresie dojrzewania ma związek z silnym lękiem, samookaleczeniami i zespołem stresu pourazowego. Może też być oznaką poważnej choroby psychicznej, takiej jak schizofrenia lub inne zaburzenia psychotyczne. Jeśli rodzice zauważą, że ich nastolatek zachowuje się paranoicznie, powinni natychmiast zgłosić się do psychiatry.

Jak natomiast rozpoznać samookaleczanie? Nastolatki traktują samookaleczenie, takie jak choćby cięcie, jako niezdrowy mechanizm radzenia sobie z trudnymi emocjami i uwalniania bólu i niepokoju. Co powinno wzbudzić podejrzenia rodziców i opiekunów? Niedające się wyjaśnić skaleczenia, zadrapania, siniaki lub inne rany, często na nadgarstkach, ramionach, udach i tułowiu.

Zastanowić powinno też nagłe wybieranie ubrań zakrywających skórę, takich jak długie rękawy lub długie spodnie, nawet podczas upałów, ale też plamy krwi na pościeli, ubraniach, ręcznikach lub chusteczkach. Zwróć uwagę czy w otoczeniu nastolatka pojawiły się ostre przedmioty, w tym brzytwy, agrafki, nożyczki do paznokci, noże, igły, odłamki szkła czy kapsle od butelek. Czujność powinny wzbudzić też spędzanie przez nastolatka długiego czasu samotnie, często w łazience.

Rozmawiaj, pytaj, nie oceniaj

Nakłonienie nastolatków do otwartej rozmowy o tym, co ich dręczy, może być trudne. Jeśli jednak zastosujesz kilka poniższych zasad, masz sporą szansę dotrzeć do źródła problemów. Nie oceniaj nastolatka. Zacznij od założenia, że ma dobry powód, żeby robić to, co robi. Pokaż, że szanujesz jego inteligencję i jesteś ciekawy wyborów, których dokonał. Jeśli nie osądzisz z góry zachowania jako głupiego lub złego, jest bardziej prawdopodobne, że dziecko otworzy się i wyjaśni, dlaczego tak, a nie inaczej musiało się zachować.

Nie zakładaj, że wiesz, co jest nie tak. Zamiast pytać, czy ktoś cię dręczy, spróbuj powiedzieć: Martwiłam się o ciebie. Trochę nie jesteś sobą ostatnio i zastanawiałam się, co się dzieje. Czy mogę jakoś ci pomóc?

Jeśli podejrzewasz, że twoje dziecko zażywa narkotyki lub nadużywa alkoholu, bądź delikatny, ale bezpośredni. Zapytaj i daj znać, że pomożesz w pokonaniu wszelkich trudności. Graj uczciwie. Nastolatki będą cię krytykować, jeśli nie zastosujesz się do rad, które sam dajesz. Jeśli na przykład sam wypijesz za dużo alkoholu, prawdopodobnie wspomną o tym. Upewnij się, że sam postępujesz odpowiedzialnie.

Choinka w donicy – posadź ją w ogrodzie

Jeżeli zakupiliśmy choinkę w donicy, z rozwiniętym systemem korzeniowym, możemy z powodzeniem posadzić ją do gruntu w ogrodzie. Pamiętajmy jednak, że czasem drzewko nie przyjmie się – wszystko zależeć będzie od tego, w jakiej kondycji jest i jak silną ma bryłę korzeniową. Już po świętach rozpocznijmy aklimatyzację iglaka, a wsadzić będziemy mogli go wczesną wiosną. Przeprowadzamy podobny proces, jak przy przynoszeniu drzewka na Święta. Umieszczamy choinkę w pomieszczeniu przejściowym, w którym panuje temperatura od 5 do 10°C. Może to być garaż, piwnica czy jakieś pomieszczenie gospodarcze.

Jeżeli nie chcemy w ogrodzie uprawiać drzewka iglastego bądź nasza posesja jest na to zwyczajnie zbyt mała, warto oddać donicę z rośliną do ponownego zasadzenia. Wystarczy odwiedzić najbliższą szkółkę leśną bądź plantację. Poświąteczne zbiórki choinek odbywają się również w wielu miejscowościach.

Choinka cięta – jak ją zutylizować w sposób ekologiczny?

Co jednak zrobić, gdy nasza choinka jest cięta, a więc nie ma rozwiniętego systemu korzeniowego? Takie drzewko nie przyjmie się w gruncie. Musimy więc zutylizować je w sposób odpowiedzialny. Przede wszystkim zdejmujemy z niego wszystkie ozdoby, wyjmujemy ze stojaka. Następnie tniemy roślinę na mniejsze części. Warto wiedzieć, że nie można wyrzucić choinki do pojemnika na odpady zmieszane. Istnieją dwie opcje: albo umieścimy resztki iglaka w kontenerze na bioodpady, albo w dniu wywozu śmieci zmieszanych pozostawimy choinkę przed domem.

Na wsi problem z ciętą choinką jest mniejszy. Najczęściej takie drzewko wystawia się na podwórko, czeka aż wszystkie igły opadną, a następnie tnie się jej gałązki na mniejsze kawałki, które służą za rozpałkę w piecach i kotłach węglowych, gdzie są jeszcze odpowiednie komory do spalania drewna.

Co na temat wywozu choinek mówi GIOŚ?

Główny Inspektorat Ochrony Środowiska radzi, jak w sposób ekologiczny pozbyć się świątecznego drzewka. Filmik dostępny jest w serwisie YouTube. Warto dowiedzieć się, która opcja utylizacji choinki najbardziej nam odpowiada.

Źródło: halowies.pl

Konieczne były duże inwestycje w generatory prądu napędzane dieslem oraz instalacje fotowoltaiczne. 1/3 PKC wytwarzają średnie i małe gospodarstwa, którym coraz trudniej się utrzymać.

Grypa ptaków dołożyła kolejne problemy

Gwoździem do trumny w produkcji drobiarskiej w Afryce Południowej okazał się wirus grypy ptaków. Epidemia rozprzestrzeniła się w zastraszającym tempie, szczególnie w prowincjach Gauteng i Mpumalanga w Republice Południowej Afryki.

- Ptasia grypa spowodowała już niedobór jaj konsumpcyjnych na rynku i oczekuje się, że w nadchodzących miesiącach podaż mięsa drobiowego do łańcucha wartości może mieć negatywny wpływ – stwierdził największy producent drobiu Astral.

Jak poinformował Reuters południowoafrykański producent drobiu Quantum Foods (QFHJ.J) podał w piątek, że prawie 2 miliony kurczaków o wartości 106 milionów randów (5,63 miliona dolarów) padło w wyniku epidemii grypy ptaków. Wirusa wykryto również na fermie kur nieśnych i fermie wylęgowej.

W czwartek największy zintegrowany producent drobiu w Republice Południowej Afryki, Astral Foods (ARLJ.J), stwierdził, że w kraju, który już doświadcza niedoboru jaj spożywczych, w nadchodzących tygodniach może zabraknąć mięsa z kurczaka z powodu epidemii ptasiej grypy i kryzysu energetycznego.

W Afryce Południowej w 2020 r. całkowite spożycie mięsa drobiowego i jaj wyniosło 2,924 mln ton, z tego 2,340 mln ton stanowił drób, a jaja i przetwory jajeczne – 0,583 mln ton. Produkcja nie wystarcza na potrzeby krajowe i konieczny jest import. Z pewnością wskaźnik ten wzrośnie po problemach z jakimi boryka się południowo afrykański sektor drobiu. Tam gdzie dla jednych pojawia się problem, dla drugich stanowi to szansę, zapewne i w tym przypadku któryś ze światowych potentatów wejdzie na ten rynek silniej niż dotychczas.

Oprac. dkol na podst. reuters.com/sapoultry.co.za/

Fot. Envato Elements

Kremy na zimę mają chronić przed zimnem, wiatrem i mrozem. Ich zadaniem jest łagodzenie podrażnień i regeneracja. Skóra rąk pozbawiona jest dużej ilości gruczołów łojowych, dlatego jest tak podatna na negatywne działanie czynników zewnętrznych:

• skóra dłoni błyskawicznie się odwadnia,
• krem barierowy to najlepsze rozwiązanie,
• skóra dłoni jest bardzo delikatna i szybko wysycha,
• w czasie mrozów dłonie stają się suche i zaczerwienione.

Zimą myjąc dłonie sięgajmy po sprawdzone mydła dla delikatnej skóry, o neutralnym pH. Skuteczne są warianty hipoalergiczne i produkty z probiotykami zapobiegające uczuciu ściągnięcia. Mydła z proteinami i oliwą z oliwek. Warto pamiętać, aby zmarzniętych dłoni nie polewać mocnym strumieniem gorącej wody, aby ich nie przesuszyć. Po umyciu należy delikatnie osuszyć je ręcznikiem.

Zimą można zastosować rozszerzoną pielęgnację i wykorzystać serum, maski, a także peeling do dłoni. Nie tylko oczyścimy skórę, ale pozbędziemy się martwego naskórka. Ważne: nie należy stosować peelingu na podrażnione dłonie. Dobrej jakości peeling powinien zawierać składniki odżywcze. W tym miejscu warto wspomnieć o olejkach na skórki i paznokcie, które na pewno pozytywnie zadziałają na tę okolicę dłoni.

Jak jeszcze można dbać o dłonie oraz przygotować samodzielnie wspomagające ochronę dłoni maski i kremy? Zobacz więcej na halowies.pl

Warto zbilansować posiłki, aby zawierały:

• błonnik,
• białko,
• witaminy z grupy B, C i E,
• kwasy omega-3,
• magnez.

Produkty, które pomagają zasnąć

Melatonina to hormon, który pomaga nam zasnąć. Występuje naturalnie w wielu pokarmach roślinnych, np. w suszonych owocach i orzechach, zbożach: ryżu, kukurydzy, owsie. Poznaj inne produkty, które sprzyjają zapadaniu w sen.

Zobacz więcej na halowies.pl

Ten drobny proszek sprawdza się nawet w przypadku największych zabrudzeń. Można go używać zarówno w łazience, jak i w kuchni. Dodatkowo sposobów szorowania piekarnika sodą oczyszczoną jest sporo. Jeżeli nasz piekarnik jest tylko lekko przybrudzony i nie ma na nim dużych plam z tłuszczu, można po prostu zwilżyć ścianki piekarnika, a potem zasypać je sodą. Tak zaaplikowany proszek pozostawiamy na noc – soda się uaktywni i zacznie rozpuszczać zabrudzenia. Rano przecieramy piekarnik ściereczką.

A co w przypadku bardzo zabrudzonego piekarnika? W tym przypadku można z sody oczyszczonej przygotować specjalną papkę. To mieszanina wody i sody w proporcji 1:1. Powstała maź powinna być na tyle gęsta, aby nie spływała ze ścianek piekarnika. Jeżeli zabrudzenia są naprawdę spore, najefektywniejsze będzie szorowanie. Szorstką stroną gąbki do mycia naczyń rozprowadzamy papkę. Po zakończeniu szorowania wszystko dokładnie spłukujemy letnią wodą.

Są jeszcze dwie naturalne metody usuwania przypalonego tłuszczu z piekarnika.

Zobacz więcej na https://halowies.pl/dom-i-ogrod/wokol-domu/jak-skutecznie-usunac-zaschniety-tluszcz-z-piekarnika-domowymi-sposobami-2354177Halo Wieś. 

Jak poznać czy ryba jest świeża? 

oprac. dkol na podst. WIR
Fot. Envato Elements

Kapusta wspiera układ pokarmowy i odporność

Choć kapusta ma właściwości wzdymające, stanowi cenne wsparcie dla układu pokarmowego. Jest bogatym źródłem błonnika, który nie dość, że szybko syci, to jeszcze pomaga nam sprawniej trawić. Sok z surowej kapusty bywa polecany na dolegliwości żołądkowo-jelitowe, a także na niestrawność. Kapusta jest również bogatym źródłem witaminy C. 100 g kapusty pokrywa ponad połowę naszego dziennego zapotrzebowania na tę cenną witaminę, która skraca czas trwania infekcji i pomaga wzmocnić odporność. Resztę dziennego zapotrzebowania możemy uzupełnić np. szklanką soku jabłkowego lub papryką, która zawiera nawet kilka razy więcej witaminy C od cytryny. A oprócz tej witaminy, warto wzmocnić odporność także naturalnym probiotykiem, czyli kapustą kiszoną. Jak wszystkie kiszonki, tak i ona wspiera florę bakteryjną jelit, a to z jelit pochodzi duża część naszej odporności i dobrego samopoczucia – ok. 90% serotoniny, czyli neuroprzekaźnika nazywanego „hormonem szczęścia” powstaje właśnie w nich2!

Prozdrowotne właściwości kapusty nie kończą się na odporności, bo zawarta w niej witamina C to składnik ważny między innymi dla produkcji kolagenu, czyli budulca naszej skóry. W połączeniu z prowitaminą A, którą znajdziemy np. w soku marchwiowym, można w pełni zadbać o jędrność skóry od wewnątrz. Jedzenie kapusty jest również korzystne dla kości dzięki obecności witaminy K – 100 g kapusty pokrywa prawie całe nasze dzienne zapotrzebowanie na ten składnik3.

Kapusta w profilaktyce nowotworów

Oprócz witamin w kapuście znajdziemy sporo folianów, które wspomagają wiele procesów w naszym organizmie. Foliany są silnymi przeciwutleniaczami: chronią nas przed szkodliwym działaniem wolnych rodników i mają udowodnione działanie antynowotworowe. Podobnie zresztą jak antocyjany: barwniki obecne w kapuście czerwonej i innych ciemnych warzywach, owocach i sokach, takich jak buraki czy czarne porzeczki.

Nasze babcie już dawno odkryły dobroczynne działanie kapusty. Liście od pokoleń stosuje się jako okład na stłuczenia, obrzęki, a także bóle stawów. Z kolei sok z kapusty pomaga na bolące gardło. 

Czym jest paskalizacja?

Technologia HPP (high pressure processing), czyli paskalizacja, to metoda utrwalania żywności, wykorzystująca niską temperaturę i wysokie ciśnienie. Metoda HPP jest skuteczną i bezpieczną alternatywą wobec innych sposobów przedłużania przydatności do spożycia, takich jak pasteryzacja lub konserwanty. Paskalizacja (HPP) dezaktywuje niebezpieczne patogeny psujące żywność i nie pozbawia produktu części witamin i substancji odżywczych. Gotowy i zapakowany produkt umieszczany jest w szczelnie zamykanej komorze, którą wypełnia się wodą do momentu, aż wytworzy się w niej ciśnienie hydrostatyczne o mocy 6000 barów.

Paskalizacja realnie przedłuża termin ważności produktów świeżych oraz przetworzonych. Dla branż mięsnej, wędliniarskiej i rybnej czas przydatności do spożycia wydłużony jest czterokrotnie, natomiast owocowo-warzywnej 10-cio krotnie. Najdłuższą, bo aż 30-krotnie dłuższą żywotność można osiągnąć dla produktów typu soki, napoje, mleka roślinne czy smoothies i to bez drastycznej zmiany właściwości żywności, a więc zachowując jej wartości odżywcze, tak istotne dla konsumentów, którzy sięgają po tak zwaną zdrową żywność.

Jakie produkty można paskalizować?

Technologia HPP to rozwiązanie dla producentów wędlin, mięs, ryb i owoców morza – tak surowych, jak i gotowanych, dań gotowych, soków oraz napojów, przetworzonych owoców i warzyw (na przykład soków typu cold press, smooties, musów, sosów, pulp, dressingów, przecierów). Jest także skuteczna przy produkcji dań dla niemowląt. Z powodzeniem może być też stosowana do utrwalania produktów branży mleczarskiej, mlek i produktów roślinnych, a także kosmetyków i karm dla zwierząt.

Źródło: HPP TradeBridge

Czy zastanawiałaś/eś się kiedyś, czego ci trzeba? Czy jest to akceptacja, uznanie, bliskość, bezpieczeństwo emocjonalne, szczerość, miłość, szacunek, wsparcie, zaufanie, zrozumienie, niezależność? Dlaczego właśnie te, a nie inne potrzeby są dla ciebie ważne i co dla ciebie znaczą? Czy są respektowane przez innych?

Aby powiedzieć mężowi o swoich potrzebach, konieczna jest asertywność, czyli uznanie, że twoje potrzeby są tak samo ważne, jak jego. Jeśli wiesz, na czym ci zależy i chcesz powiedzieć o tym, co jest dla ciebie ważne, możesz zacząć od rozmowy. Zacznij od komunikatu JA, zamiast TY.

Kiedy rozpoczniesz zdanie od JA, pozbawiasz przekaz charakteru oskarżenia, obwiniania czy ataku, wtedy ta druga osoba chętniej posłucha, o czym mówisz, bo sama będzie czuła się bezpiecznie.

Zamiast: "Ty w ogóle nie spędzasz ze mną czasu, masz mnie gdzieś, a ja zostaję ze wszystkim sama", powiedz: "Potrzebuję Twojej uwagi i bliskości. Jestem bardzo szczęśliwa, kiedy pokazujesz, że jestem dla Ciebie ważna".

Masz problem z relacjami rodzinnymi, sąsiedzkimi czy wychowaniem dzieci? Potrzebujesz podpowiedzi, jak radzić sobie w natłoku codziennych spraw? Pisz do nas! Na pytania Czytelniczek odpowiada Magdalena Michalak, terapeuta rodzinny, life & family coach. Czekamy pod adresem psycholog@topagrar.pl.

Coraz mniej lasów

Jak olej palmowy oddziałuje na nasze zdrowie?

Skład oleju palmowego

Czy certyfikacja to najlepsze rozwiązanie?

Czy możemy żyć bez oleju palmowego?

•  wielkopolskim –1414 kół, 
•  lubelskim – 1216,
•  mazowieckim – 1209.

Ile pieniędzy można dostać?

Wysokość pomocy uzależniona jest od liczby członków koła:

•  dla koła liczącego nie więcej niż 30 członków wynosi: 3 tys. zł, 
•  dla koła liczącego od 31 do 75 członków: 4 tys. zł,
•  dla koła liczącego ponad 75 osób: 5 tys. zł.

Źródło: ARiMR

• nasiona zbóż: np. orkiszu, pszenicy, żyta, prosa, a także łuski orkiszu, prosa i gryki.
• pestki owoców: m.in. wiśni, drobne pestki winogron, czarnych porzeczek, bzu czarnego, truskawek i malin.
• nasiona roślin oleistych: lnu i rzepaku.

Pod jednym dachem

Jak suszyć owoce i warzywa?

• owoce i warzywa tniemy na jak najcieńsze plasterki,
•  susz układamy na sicie pojedynczymi warstwami, zachowując odstęp między poszczególnymi kawałkami,
• suszymy w temperaturze od 30–60°C, aby nie pozbawić ich substancji odżywczych,
• długość suszenia zależy od rodzaju owocu, jego wielkości, grubości i zawartości wody. Jeśli środek jest suchy, a one same giętkie i szorstkie w dotyku, oznacza to, że proces
• aby zapobiec przebarwieniom, jabłka i owoce o jasnej skórce bezpośrednio po pokrojeniu zanurzamy w rozrzedzonym roztworze soku z cytryny bądź soli.

Bogatszy smak

Na czym polega proces suszenia?

Od prostoty do profesjonalizmu

Jak zrobić ziołową kąpiel?

Napary i odwary

Najważniejsze mity dot. koronawirusa

Na co będzie zwracać uwagę komisja?

1. Jak zorganizowane jest obejście i podwórze gospodarstwa.
2. Porządek na terenie gospodarstwa, na stanowiskach pracy, w budynkach gospodarczych.
3. Stan techniczny budynków gospodarczych i inwentarskich.
4. Stan techniczny maszyn, narzędzi wykorzystywanych podczas prac w gospodarstwie.
5. Jakie warunki bytu mają zwierzęta hodowlane.
6. Wyposażenie oraz stan odzieży roboczej i środków czystości.
7. W jaki sposób przechowywane są środki ochrony roślin i inne substancje niebezpieczne.
8. Ogólny stan gospodarstwa – estetyka i ład.
9. Jakie rozwiązania organizacyjne, technologiczne, techniczne są zastosowane w gospodarstwie.

Lepszy start

Masz wybór

Każde dziecko jest inne

• przycinamy młode drzewka i krzewy, które posadziliśmy jesienią,
• porzeczkę, agrest i malinę, które posadziliśmy jesienią, powinniśmy przyciąć tuż nad ziemią,
• u starszych roślin wykonujemy cięcie prześwietlające, tzn. ograniczamy liczbę gałęzi, by światło lepiej dochodziło w głąb rośliny i uodpornić je na choroby,
• porażone pędy odcinamy poniżej miejsca porażenia.

Dlatego w lipcowym numerze "top agrar Polska" w dziale "Dom i rodzina" zajęliśmy się tematem bezpieczeństwa dzieci na wsi. Wyodrębniliśmy cztery zasady bezpieczeństwa, których przestrzeganie, naszym zdaniem, poprawi spędzenie bezpiecznych wakacji na wsi. 

ZAPAMIĘTAJ RODZICU!

• maszyna to nie zabawka, a przejażdżka traktorem pod okiem rodzica może się skończyć tragicznie, kiedy dziecko skorzysta z niego bez Twojej opieki i pozwolenia;

• podwórko to nie plac zabaw, dlatego wyznaczaj miejsca, gdzie może się bawić i najlepiej, jeśli będą ogrodzone;

• dziecko nie zna słowa niebezpieczne, więc ucz i powtarzaj, o tym, co wolno, a czego nie, ale bądź czujny bo zakazany owoc smakuje najlepiej;

• wyobraźnia nie zna granic, więc przypomnij sobie swoje dzieciństwo, by zrozumieć pomysły własnego dziecka na zabawy w twoim odczuciu  niebezpieczne.

Więcej informacji na temat bezpieczeństwa dzieci na wsi w lipcowym numerze "top agrar Polska".
ec

Natomiast rodzicie tych dzieci, którzy swe pociechy wyślą na zorganizowany wypoczynek, powinni się zapoznać z poniższym materiałem Ministerstwa Edukacji Narodowej:

Zasady wypoczynku

Organizator kolonii czy obozu musi zgłosić wyjazd do lokalnego kuratorium oświaty. Z uwagi na bezpieczeństwo dzieci w zgłoszeniu ma obowiązek podać m.in. dane dotyczące miejsca wypoczynku i rodzaju zakwaterowania, liczby uczestników, zatrudnionej kadry oraz programu pracy z dziećmi. Musi również zapewnić dostęp do opieki medycznej.

Dzięki temu wizytatorzy mogą skontrolować miejsca wypoczynku trakcie pobytu dzieci. Podobne kontrole może przeprowadzać straż pożarna i sanepid. 

Baza wypoczynku

Rodzic, aby czuć się spokojnym o bezpieczeństwo swojego dziecka, przed wykupieniem turnusu, może sprawdzić organizatora w specjalnie utworzonej na stronie internetowej MEN bazie wypoczynku. Znajdują się w niej wszystkie legalnie organizowane obozy, kolonie i inne formy zorganizowanego wypoczynku.

Rodzic z bazy wypoczynku dowie się wszystkiego o organizatorze, pozna m.in. jego adres, numer telefonu, e-mail, termin oraz lokalizację wypoczynku. Dzięki bazie informacje o poszczególnych zgłoszeniach przesyłane są elektronicznie do właściwych miejscowo służb sprawujących nadzór nad wypoczynkiem.

Bezpieczna opieka

Każdy organizator jest zobowiązany m.in. do zapewnienia bezpiecznych i higienicznych warunków wypoczynku oraz zatrudnienia wykwalifikowanej kadry sprawującej właściwą opiekę wychowawczą. Rodziców prosi się o wypełnienie i przekazanie organizatorowi wypoczynku karty kwalifikacyjnej uczestnika dziecka.

Spakuj odpowiedni bagaż

Przed samym wyjazdem bardzo ważne jest odpowiednie skompletowanie bagażu. Tak, by był on dostosowany do możliwości dziecka. Zdarza się bowiem, że w pobliżu nie ma osoby, która pomoże w niesieniu. Dobrze byłoby, gdyby był to jeden większy plecak, walizka lub torba, a dodatkowo niewielki plecak podręczny. Jeśli jest to wyjazd o charakterze sportowym, wymagany sprzęt (np. rower, rolki) należy dobrać do warunków fizycznych i umiejętności dziecka. 

Niepokojące sygnały?

Jeśli do rodziców docierają niepokojące sygnały o sytuacji, np. na kolonii, powinni zgłosić je przede wszystkim do kuratorium oświaty właściwego ze względu na miejsce lokalizacji wypoczynku. W zależności od problemu, jakiego dotyczą nieprawidłowości, rodzice mogą także powiadomić właściwą (zgodnie z miejscem wypoczynku) powiatową stację sanitarno-epidemiologiczną, Państwową Straż Pożarną lub inne służby interwencyjne.

Na podst. informacji Ministerstwa Edukacji Narodowej opr. pł

Fot. Łuczak

Dlatego na żniwnym przednówku nasza Redakcja apeluje do wszystkich rolników i członków ich rodzin o przestrzeganie zasad bezpieczeństwa i higieny pracy! Naprawdę warto jest w tym gorącym okresie pracować trochę wolniej, rozważniej i bezpieczniej, by nie spowodować u siebie lub innych uszczerbku na zdrowiu lub - co gorsza - doprowadzić do utraty życia.

Apelujemy, by podczas eksploatacji lub naprawy maszyn i urządzeń żniwnych nie wykonywać żadnych czynności gdy elementy żniwne i robocze są uruchomione. Trzeba również zadbać o to, by podczas wykonywania prac takim sprzętem lub jego naprawy w pobliżu nie znajdowały się małe dzieci.    bcz

Fot. Sierszeńska