Do Polski powoli wraca dawna tradycja jedzenia gęsiny w dniu imienin św. Marcina. Jak głosi legenda, w IV w. duchowny Marcin – kandydat na biskupa francuskiego miasta Tours ukrył się w gęsiarni z nadzieją, że uniknie objęcia urzędu, jednak ptaki te głośnym gęganiem wydały miejsce jego kryjówki.

Gęsina - KGW Feniks

FOTO: Katarzyna Sierszeńska

Konfitowane piersi gęsie z modrą kapustą i pyrą jak z ogniska

Składniki:

• 4 piersi gęsie ze skórą,
• 1,5 l tłuszczu z gęsi,
• tymianek, rozmaryn, 1 główka czosnku, 2 liście laurowe, sól i świeżo zmielony pieprz.

Przygotowanie:

Piersi gęsie umyć, osuszyć i przełożyć do miski. Natrzeć solą i pieprzem, obłożyć ziołami i czosnkiem. Przykryć folią spożywczą i odłożyć do lodówki na 2–3 doby. Po tym czasie w garnku zacząć podgrzewać tłuszcz gęsi. Mięso oczyścić z marynaty. Włożyć mięso do tłuszczu – tłuszcz nie powinien się gotować, tylko delikatnie „mrugać” przez 2 godziny. Po tym czasie piersi ostudzić i przed podaniem delikatnie podsmażyć na tłuszczu gęsim (tylko stronę ze skórką – wtedy mięso będzie miękkie, a skórka chrupiąca). Piersi podawać pocięte na cienkie 2-cm paski.

KGW Feniks Noskowo-Radomice-Strzyżewo

FOTO: Katarzyna Sierszeńska

Czernina wielkopolska

Składniki:

porcja rosołowa z gęsi,

skrzydełka, szyja, wątroba, serce, żołądek z gęsi,

150 ml gęsiej krwi,

60 g suszonych śliwek,

30 g mąki pszennej,

pęczek włoszczyzny,

przyprawy: sól, pieprz, cukier, majeranek, liść laurowy, ziele angielskie.

Przygotowanie:

Korpus, skrzydełka i szyję oczyścić, umyć i osuszyć. Obrać włoszczyznę, umyć i pokroić na mniejsze części. Wszystkie produkty włożyć do garnka i zalać zimną wodą. Dodać liść laurowy oraz ziele angielskie i doprowadzić do wrzenia. Następnie zmniejszyć ogień do minimum i gotować, od czasu do czasu zbierając szumowiny. Żołądek, wątrobę oraz serce oczyścić, umyć i osuszyć, a następnie pokroić na mniejsze części. Włożyć do mniejszego garnka i zalać gorącą wodą. Gotować do miękkości.

Z gotowego wywaru wyjąć wszystkie składniki. Wywar odcedzić, przelewając do osobnego garnka. Dodać wcześniej ugotowane podroby i doprowadzić do wrzenia. Suszone owoce i ugotowaną marchewkę pokroić na mniejsze części i wraz z rodzynkami dodać do wywaru.

Do miski wlać jedną nabierkę wywaru. W osobnej misce wymieszać krew z octem i dosypać mąkę pszenną. Zawartość obu misek połączyć ze sobą.

Wywar zdjąć z ognia i powoli przelewać wcześniej przygotowaną krew z mąką, energicznie całość mieszając.

Przyprawić do smaku solą, pieprzem, cukrem, majerankiem i octem. Zagotować.

Czerninę podawać z domowym makaronem, udekorowaną pietruszką.

Czernina Wielkopolska z domowym makaronem

FOTO: Katarzyna Sierszeńska

Makaron domowy

Składniki:

2 szklanki mąki pszennej,

1 jajko,

3 żółtka,

2 łyżki ciepłej wody,

1 łyżeczka soli,

1 łyżka oleju.

Przygotowanie:

Mąkę przesiać na stolnicę i wbić jajka. Dodać sól, wodę oraz olej. Wyrobić ciasto na gładko, aż przestanie się kleić do rąk. Przykryć ścierką i odczekać 30 minut. Po tym czasie podzielić ciasto na 4 części, podsypać mąką i rozwałkować na grubość 2 mm. Rozwałkowane ciasto pokroić na pasy o szerokości 10 cm. Układać je jeden na drugim i pociąć na paski o szerokości ok. 5 mm.

Do osolonej wrzącej wody wrzucić makaron i od wypłynięcia gotować jeszcze 2 minuty. Odcedzić i przepłukać zimną wodą.

"Wsi się trzeba nauczyć". Dla działaczki KGW Jagodzianki wszystko jest możliwe!

Przepisy dzięki uprzejmości KGW Jagodzianki w Jezierzanach

Tekst, zdjęcia, przygotowanie potraw: Katarzyna Bela-Sierszeńska

KGW Jagodzianki w Jezierzanach, gm. Postomino 

FOTO: Katarzyna Sierszeńska

"Wsi się trzeba nauczyć". Dla działaczki KGW Jagodzianki wszystko jest możliwe!

Przepisy dzięki uprzejmości KGW Jagodzianki w Jezierzanach

Tekst, zdjęcia, przygotowanie potraw: Katarzyna Bela-Sierszeńska

KGW Jagodzianki w Jezierzanach, gm. Postomino 

FOTO: Katarzyna Sierszeńska

"Wsi się trzeba nauczyć". Dla działaczki KGW Jagodzianki wszystko jest możliwe!

Przepisy dzięki uprzejmości KGW Jagodzianki w Jezierzanach

Tekst, zdjęcia, przygotowanie potraw: Katarzyna Bela-Sierszeńska

Dlaczego drugie śniadania są ważne? 

Babeczki jaglane ze szpinakiem 

Fritatta z kukurydzą

Owsiane batoniki

Na drugie śniadanie można zaplanować wiele kolorowych przekąsek pełnych witamin. Choć takie menu można kojarzyć się z dużą ilością spędzonego czasu w kuchni, warto wypróbować te przepisy, które nie generują zbyt dużego wysiłku, a jednocześnie gwarantują dania smaczne i zarazem zdrowe. Aby wzmocnić organizm dziecka na jesień, warto zadbać o zbilansowaną dietę. Odporność podniesie podaż kiszonek i fermentowanych produktów mlecznych, które wspierają pracę jelit. Dieta dziecka powinna być różnorodna – pełna warzyw i owoców, kasz i pełnowartościowych produktów. Dobrze jest ograniczyć spożycie cukru – to źródło stanu zapalnego, przewlekłych chorób, osłabienia odporności, czy infekcji grzybiczych. Pamiętajmy o zapotrzebowaniu na białko, żelazo, wapń, witaminy D, B6 i C. Warto dostarczać je w zróżnicowanych posiłkach. Do diety należy włączyć produkty pełnoziarniste, orzechy, produkty mleczne, mięso i jajka. Trzeba zadbać również o dostateczną ilość warzyw i owoców.

Dlaczego drugie śniadania są ważne?

Drugie śniadania są dla ucznia niezwykle ważne, ponieważ mają dostarczyć odpowiednią dawkę energii i zasilić mózg. Nie może zabraknąć pełnoziarnistych zbóż – dzięki którym dziecko ma więcej siły do nauki i zabawy.  Warto skorzystać z trzech receptur na szybkie dania na wynos w ramach I edycji kampanii promocyjno-edukacyjnej „Produkty zbożowe – pyszne i  zdrowe”.

Babeczki jaglane ze szpinakiem

(przepis Małgorzaty Śmiechowicz, autorki bloga Matczyne Fanaberie)

Składniki (na 12 porcji):

• 200 g kaszy jaglanej
• 500 ml wody
• 1 średnia szalotka
• 300 g szpinaku
• 4 jajka
• 200 g twarogu
• 100 g startego sera

• ½ szklanki śmietany

• ½ łyżeczki papryki słodkiej
• 2 łyżki pokrojonego szczypiorku
• sól, pieprz do smaku
• 1 łyżka masła

Przygotowanie:

Kaszę należy wypłukać i wsypać do rondelka. Zalać ją 500 ml wody i gotować do miękkości. Szalotkę kroimy w drobną kostkę i wraz z umytym szpinakiem dusimy na maśle, na rozgrzanej patelni. Odstawiamy do przestygnięcia. Jajka trzeba roztrzepać w misce, dodać pokruszony twaróg, starty ser, śmietanę. Wszystko mieszamy i dodajemy ugotowaną kaszę oraz szpinak i szczypiorek. Doprawiamy solą, pieprzem i papryką, mieszamy wszystko. Następnie wykładamy do wcześniej przygotowanych foremek. Pieczemy bezpośrednio w silikonowych foremkach (pamiętając o ich natłuszczeniu) lub w papierowych papilotkach do babeczek, w temperaturze 180 stopni C, około 20 - 25 minut.

Zdrowe śniadania do szkoły, babeczki jaglane 

FOTO: Materiały Prasowe – Kampania "produkty Zbożowe – Pyszne I Zdrowe!"

Przeczytaj także: Korzyści płynące z jedzenia produktów z pełnego ziarna żyta

Fritatta z kukurydzą

(przepis Małgorzaty Śmiechowicz, autorki bloga Matczyne Fanaberie)

Składniki (4-6 porcji):

• 1 średnia czerwona papryka
• słoik kukurydzy konserwowej (220 g po odsączeniu)
• ½ szklanki śmietany 18%
• 80 g świeżego szpinaku baby
• 2 łyżki oliwy z oliwek lub oleju rzepakowego
• 8 jajek
• ½ szklanki startego sera
• szczypta soli
• ½ łyżeczki pieprzu
• opcjonalnie 1 łyżka suszonego czosnku niedźwiedziego

Przygotowanie:

Formę do pieczenia o wymiarach 24 cm x 24 cm należy wysmarować tłuszczem lub wyłożyć papierem do pieczenia. Kukurydzę trzeba odsączyć z zalewy, a paprykę pokroić w grubą kostkę. Wbijamy jajka do miski i mieszamy rózgą kuchenną. Dodajemy śmietanę, olej, starty ser. Mieszamy i dodajemy pokrojoną paprykę, kukurydzę i szpinak. Wszystko należy doprawić solą i pieprzem, można też dodać swoje ulubione zioła. Całość należy wymieszać i przełożyć do foremki. Pieczemy w piekarniku w temperaturze 180 stopni C, około 15 - 18 minut.

Zdrowe śniadania do szkoły, fritatta

FOTO: Materiały Prasowe – Kampania "produkty Zbożowe – Pyszne I Zdrowe!"

Owsiane batoniki

(przepis Marty Miśkiewicz, autorki bloga parentingowego Raczkujac.pl)

Składniki (8 porcji):

• 1 szklanka gęstego musu jabłkowego (200 g)
• 1 szklanka płatków owsianych (100 g)
• 1 łyżka masła orzechowego lub posiekanych orzechów (20 g)
• 1 łyżka miodu (20 g)
• opcjonalnie szczypta cynamonu
• garść malin lub jagód (mogą być mrożone)

Przygotowanie:

Pokrojone w kostkę jabłka (ok. 2 dużych jabłek) dusimy aż do osiągnięcia odpowiedniej gęstości. Do ostudzonego musu dodajemy miód. Mus łączymy z pozostałymi składnikami (płatkami, masłem orzechowym, owocami) i dokładnie mieszamy. Przekładamy masę do małego naczynia żaroodpornego (najlepiej prostokątnego), wyłożonego papierem do pieczenia i wyrównujemy. Wkładamy do rozgrzanego do temperatury 180°C piekarnika (funkcja góra-dół) i pieczemy przez ok. 25 minut.

Zdrowe śniadania do szkoły, batoniki owsiane 

FOTO: Materiały Prasowe – Kampania "produkty Zbożowe – Pyszne I Zdrowe!"

Źródło i fot. Materiały prasowe – Kampania „Produkty zbożowe – pyszne i zdrowe!”

fot. główne: envato elements

A już w najbliższym, wrześniowym numerze top agrar Polska więcej inspirujących przepisów od KGW z Jezierzan oraz ciekawy reportaż o innej członkini Koła - Marcie Choroszczyńskiej. Zapraszamy do lektury!

Jagodzianki wg KGW Jagodzianki

Składniki:

• 1 kg mąki,
• 1/2 l mleka,
• 250 g masła,7
• łyżek cukru,
• płaska łyżeczka soli,
• 1 cukier waniliowy,
• 1 olejek pomarańczowy,
• 7 żółtek,
• 10 dkg świeżych drożdzy,
• 50 ml oleju (do wyrobienia ciasta),
• 1 szklanka cukru pudru,
• sok z 1/2 cytryny.

Przygotowanie:

Najpierw zarobić rozczyn. Do pół szklanki ciepłego mleka dodać łyżkę cukru, 10 dkg drożdży i 3 łyżki mąki. Wymieszać i odstawić w ciepłe miejsce na 15-20 min.

Następnie, do większej miski wsyp mąkę, dodaj miękkie masło, żółtka oraz puszysty rozczyn. Wymieszaj składniki. Ciasto wyrabiaj mikserem ok. 5 minut, a ręcznie trochę dłużej. Po wyrobieniu ciasto powinno być jednolite, ale dość lepkie. Wyrobione ciasto pozostaw w misce, przykryj bawełniana ściereczką i odstaw w ciepłe, nieprzewiewne miejsce na ok. 30-40 min, do wyrośnięcia.

Po tym czasie ciasto wyłóż na obsypaną mąką stolnicę i wyrabiaj. Podziel na 5 równych części i uformuj z nich kule. Każdą chwilę wyrabiaj w dłoniach. Następnie przykryj je ściereczką i odstaw do lekkiego napuszenia, na ok. 10 minut.

Jagody umyj i dokładnie osusz. Kule ciasta lekko spłaszcz, na środek każdej nakładaj sporą łyżkę jagód. Zamykaj jagody w bułce tak samo, jak w pierogu. Jagodziankę odwróć na drugą stronę i lekko wydłuż jej kształt.

Bułeczki ułóż na blasze wyłożonej papierem do pieczenia, przykryj ściereczką i odstaw do ostatniego wyrastania, na 20 minut. Wyrośnięte posmaruj ciepłym mlekiem i wstaw do nagrzanego do 170 stopni piekarnika. Piecz 25 minut, do zarumienienia.

Całkowicie przestudzone obficie oprósz cukrem pudrem albo nałóż domowy lukier cytrynowy (przygotowany z cukru pudru i soku z cytryny).

Smacznego!

KGW Jagodzianki w Jezierzanach

FOTO: Katarzyna Sierszeńska

Składniki na nadzienie:

• 50 dkg kaszy jaglanej,
• 1 litr mleka,
• 75 dkg białego sera,
• 2 kostki masła,
• 1 szklanka cukru,
• cukier waniliowy,
• 7 jajek,
• 0,5 l śmietany.

Składniki na ciasto:

• 3 szklanki mąki,
• kostka masła,
• 4 jajka,
• 2 łyżeczki proszku do pieczenia,
• pół szklanki cukru.

Potrawy regionalne Lubelszczyzny - pieróg jaglany

FOTO: Katarzyna Sierszeńska

Przygotowanie:

Kaszę przepłukać kilka razy gorącą wodą. Mleko zagotować z masłem, dodać kaszę i gotować do miękkości. Do letniej kaszy dodać pokruszony ser, roztrzepane rózgą jaja z cukrem i śmietaną. Wszystko wymieszać drewnianą łyżką.

Z podanych składników zagnieść kruche ciasto. Podzielić na dwie części i schłodzić w lodówce.

Na wyścieloną papierem do pieczenia blachę przełożyć rozwałkowaną jedną część ciasta, następnie – nadzienie z kaszy i wyrównać wierzch łyżką. Przykryć drugą częścią ciasta. Piec ok. 60 minut w temperaturze 170°C.

Przetwory z czerwonej porzeczki - ostatnia szansa!

Składniki:

• 1 kg ryby (karp, amur, sum, szczupak),
• 25 dkg podgardla wieprzowego,
• pół szklanki mleka,
• 2–3 jajka,
• 1 bułka,
• 1 cebula,
• 2 ząbki czosnku,
• sól i pieprz,
• gałka muszkatołowa,
• 2 łyżki oleju.

Zobacz także: Lubelskie smaki sprzed lat: Pierekaczewnik z Rzeczycy Księżej

Potrawy regionalne Lubelszczyzny - pasztet z ryby

FOTO: Katarzyna Sierszeńska

Przygotowanie:

Rybę sparzyć, zdjąć skórkę i mięso obrać z ości. Bułkę namoczyć w mleku i dobrze odcisnąć. Mięso i podgardle przepuścić przez maszynkę. Cebulę i czosnek podsmażyć na oleju. Do zmielonej masy dodać bułkę, żółtka i przestudzoną cebulę z czosnkiem. Przyprawić solą, pieprzem i gałką muszkatołową. Dodać ubite na pianę białka i dobrze wyrobić.

Formę wysmarować smalcem, posypać bułką tartą i napełnić przygotowaną masą, do ¾ wysokości. Piec w piekarniku ok. godziny, aż pasztet uzyska złoty kolor, a boki zaczną odstawać od formy.

Najpyszniejszy pasztet wychodzi z ryb złowionych w stawach uroczej wsi Rzeczyca Księża – przekonują członkinie Koła.

Składniki na ciasto:

• 1 kg mąki,
• 5 żółtek,
• 1 łyżeczka soli,
• 1 łyżka oleju,
• 0,5 l letniej wody,
• 1 kg sklarowanego masła.

Składniki na farsz:

• 1 kg surowej baraniny (może być inny rodzaj mięsa np. wołowina, gęsina),
• 3 cebule,
• sól i pieprz.

Potrawy regionalne Lubelszczyzny - pierekaczewnik

FOTO: Katarzyna Sierszeńska

Przygotowanie:

Surowe mięso posiekać, dodać pokrojoną w drobną kostkę cebulę, doprawić solą i pieprzem.

Z podanych składników wyrobić ciasto. Ważne, aby czas wyrabiania wynosił co najmniej 30 minut. Następnie podzielić je na sześć części. Każdy kawałek rozwałkować jak na makaron. Ciasto rozciągnąć w rękach tak, by było przejrzyste.

Płaty ciasta układać jeden na drugim, smarując obficie każdy klarowanym masłem i przekładając ściereczką. Na ostatnią warstwę nałożyć farsz.

Zwinąć jak roladę, posmarować górę roztopionym masłem i ułożyć w prodiżu w kształt półksiężyca. Piec, aż ciasto będzie złociste, a farsz w środku upieczony.

Przygotowanie jest pracochłonne, ale trud opłaca się sowicie – zapewniają rzeczyckie gospodynie.

Składniki: 

• 2 kg czerwonych porzeczek, 
• 1 kg cukru, 
• 1 litr wody 

Zobacz także: Poznaj przepis na pampuchy z jagodami!

Przygotowanie: 

Porzeczki umyj i usuń gałązki. Do garnka wlej wodę, zagotuj. Wsyp owoce do wrzątku i zmniejsz ogień, gotuj około 10-15 minut, regularnie mieszając. Po tym czasie odcedź sok, przelewając go przez gęste sitko lub gazę. Dokładnie odciśnij porzeczki. Przelej sok z powrotem do garnka, dodaj cukier i gotuj na niewielkim ogniu przez 10 minut. Po tym czasie przelewaj płyn do czystych, wyparzonych butelek. Zakręć je szczelnie i pasteryzuj przez 15 minut. 

Domowy dżem z czerwonej porzeczki

Składniki: 

• 1 kg czerwonych porzeczek, 
• 250 g cukru.

Przygotowanie: 

Porzeczki umyj i oczyść, usuwając liście i gałązki. Umieść je w garnku o grubym dnie i zasyp cukrem. Zagotuj zawartość naczynia (najlepiej na średnim ogniu), a następnie zmniejsz moc palnika i regularnie mieszaj. Po około 3 godzinach przełóż gorący dżem do czystych i wyparzonych słoików, zakręć je i pasteryzuj przez 20 minut. 

Przepis na bezcukrowy mus z czerwonych porzeczek do słoików - na halowies.pl!

Fot: Canva

• Czym są pampuchy? 
• Przepis na pampuchy nadziewane jagodami 

Czym są pampuchy? 

Pampuchy w różnych regionach Polski występują pod różnymi nazwami. Nazywa się je również parowańcami, parzakami, buchtami a niekiedy nawet pyzami, co bywa mylące! Wciąż chodzi jednak o to samo danie: kluski lub bułeczki z ciasta drożdżowego, gotowane na parze. Zwykle mają jasny kolor, od dołu są płaskie, a od góry zaokrąglone. Serwuje się je w całej Polsce, jednak trudno znaleźć dwa domy, w których podawałoby się je jednakowo! Funkcjonują w wersjach słodkich i wytrawnych, jako danie główne i dodatek, z nadzieniem lub sosem. Liczba wariantów jest nieskończona! My proponujemy je w wersji nadziewanej owocami sezonowymi, na przykład jagodami. 

Przeczytaj także: Domowa pizza na zawołanie

Pampuchy z jagodami 

FOTO: Dorota Kolasińska 

Przepis na pampuchy nadziewane jagodami 

Składniki: 

• 500 g mąki pszennej 
• 250 ml mleka 
• 40 g świeżych drożdży  
• 1 łyżka cukru 
• 1 opakowanie cukru waniliowego 
• 2 jajka 
• 40 g masła 
• 0,5 łyżeczki soli 
• 200 g jagód 
• 200 ml jogurtu naturalnego 

Pampuchy z jagodami 

FOTO: Dorota Kolasińska 

Przygotowanie: 

Do naczynia wkrusz drożdże, wsyp cukier i zalej letnim mlekiem. Dodaj 3 łyżki mąki, przykryj i odstaw na 15 minut. Pozostałą mąkę wsyp do miski, dodaj zaczyn gdy ruszy, jajka, sól, cukier waniliowy oraz roztopione i ostudzone masło. Wyrabiaj ciasto, aż stanie się gładkie, napowietrzone i będzie łatwo odchodzić od ręki. Przykryj naczynie czystą ściereczką i odstaw na około godzinę. Po tym czasie podziel je na równe części. Z każdej z nich formuj placuszek, do środka nałóż jagody i dokładnie sklej. Tak przygotowane kluski odłóż jeszcze na 15 minut.

Pampuchy z jagodami 

FOTO: Dorota Kolasińska 

Do szerokiego garnka nalej wodę (mniej więcej do połowy). Przykryj go złożoną kilka razy gazą i obwiąż sznurkiem, by nie spadła. Gdy woda się zagotuje, ostrożnie ułóż pampuchy na gazie, przykryj miską lub drugim garnkiem i paruj przez około 15 minut. Podawaj z jogurtem naturalnym i pozostałymi jagodami.

Pampuchy z jagodami 

FOTO: Dorota Kolasińska 

Przeczytaj także: Przepisy z Podlasia: Babka ziemniaczana z golonką

oprac. Zuzanna Ćwiklińska

fot. Dorota Kolasińska 

Zużyte ubrania a odpady

Selektywna zbiórki tekstyliów

Selektywna zbiórka odpadów – inne zmiany

System kaucyjny

Unijne przepisy jasno określają wymagania w stosunku do Polski – w zakresie segregowania odpadów są to podwyższone oczekiwania. Chodzi o recykling tekstyliów – od pierwszego stycznia 2025 roku Polacy będą musieli segregować zużyte ubrania. Obecnie, Ministerstwo Klimatu i Środowiska opracowuje nowe przepisy, które znormalizują i wprowadzą w życie nowe zasady postępowania z niechcianymi już tekstyliami. Czy będzie trzeba zaopatrzyć się w nowy pojemnik do segregacji?

Zużyte ubrania a odpady

Tekstylia to tzw. beczka bez dna, jeśli chodzi o generowanie śmieci. Ubrania są coraz tańsze i jest ich coraz więcej. To niekończące się źródło odpadów, które zaśmiecają naszą planetę. A szkoda, bo przecież można je przetworzyć i użyć ponownie. Jest więc o co zawalczyć. Do tego wszystkiego, produkcja ubrań jest nieekologiczna (wymaga sporej ilości wody, np. przy farbowaniu) i nieetyczna – w wielu krajach do produkcji ubrań wykorzystywane są małe dzieci. Okazuje się, że produkcja jednej koszulki wymaga użycia aż 2700 litrów wody słodkiej, czyli tyle, ile średnio wystarcza jednej osobie na 2,5 roku. Branża modowa odpowiada za ok. 20% globalnego zanieczyszczenia czystej wody i za 10% światowych emisji dwutlenku węgla, to więcej niż emisje z lotów międzynarodowych i żeglugi morskiej łącznie. Ponadto, zużyte ubrania trafiają do krajów Trzeciego Świata, gdzie są składowane na wysypiskach śmieci. Niestety, zbyt mały procent odzieży poddaje się recyklingowi na nowe ubrania. Taki stan rzeczy spowodowany jest brakiem odpowiedniej technologii dedykowanej temu celowi. To błędne koło zamykają statystyki zakupowe – przeciętny obywatel UE zaopatruje się w niemal 26 kg ubrań rocznie, a wyrzuca około 11 kg tekstyliów. 

Selektywna zbiórki tekstyliów

Unia Europejska chce wdrożenia systemów, dzięki którym tekstylia będą mogły być przerabiane na nowe ubrania. Co prawda w naszym kraju istnieją rozmaite opcje zbiórek tekstyliów. Zużyte ubrania możemy oddać do kontenerów, do sklepu (coraz więcej marek odzieżowych przyjmuje takie znoszone ubrania), a gminy organizują także zbiórkę tekstyliów, wyznaczając dokładnie datę odbioru paczek spod drzwi. W naszym kraju gminy mają obowiązek przyjmowania odpadów tekstylnych w punktach selektywnego zbierania odpadów komunalnych (PSZOK). Możliwości oddania starych ubrań jest więc kilka, jednak problem tkwi w samym ich recyklingowaniu.

Recykling ubrań

FOTO: Envato Elements

To dlatego Komisja Europejska wprowadza systemy rozszerzonej odpowiedzialności producentów. Chodzi o to, aby producenci tekstyliów ponosili koszty związane z oddzielnym odbiorem śmieci, ich sortowaniem i recyklingiem. Państwa członkowskie będą musiały wprowadzić systemy 18 miesięcy po wejściu w życie dyrektywy (to czas maksymalnie skrócony). Nowe przepisy mają objąć odzież i akcesoria, koce, pościel, zasłony, kapelusze, obuwie, materace i dywany: – Dodatkowo, do 1 stycznia 2025 r. kraje UE byłyby zobligowane do oddzielnego odbioru tekstyliów na ponowne wykorzystanie, przygotowanie do ponownego użytku lub na recykling – czytamy w serwisie europarl.europa.eu. Nowe zasady mają zmobilizować gminy, aby te możliwości oddawania odpadów tekstylnych były jeszcze lepiej zorganizowane. Czy będą nowe pojemniki na tekstylia? Tego jeszcze nie wiemy.

Zobacz także: Komu przysługuje „babciowe”, a kto się nie załapie na dofinansowanie?

Selektywna zbiórka odpadów – inne zmiany

Ministerstwo Klimatu i Środowiska zajęło się już segregacją odpadów budowlanych i rozbiórkowych. Od nowego roku ma obwiązywać podział śmieci na sześć frakcji: drewno, metale, szkło, tworzywa sztuczne, gips, odpady mineralne w tym beton, cegła, płytki i materiały ceramiczne oraz kamienie. Chodzi o to, by nie łączyć drewna np. z gruzem, czy plastikiem. Pokrycie kosztów będzie leżało po stronie przedsiębiorców. Polacy, którzy przeprowadzają remont, będą mogli zamówić specjalne kontenery w gminie (tak jak do tej pory). Gminy będą zmuszone rozbudować Punkty Selektywnej Zbiórki Odpadów Komunalnych.

System kaucyjny

Od 2025 roku zacznie obowiązywać w Polsce system kaucyjny. Obejmie on jednorazowe butelki z tworzyw sztucznych o pojemności do 3 litrów, szklane butelki wielokrotnego użytku do 1,5 litra oraz metalowe puszki o pojemności do 1 litra. Puste opakowania objęte systemem kaucyjnym będzie można zwracać w palcówkach handlowych o powierzchni powyżej 200 m2. Sklepy o mniejszym metrażu będą mogły dobrowolnie przystąpić do systemu. 

fot. envato elements

Źródło: europarl.europa.eu

Wypiekanie pizzy w domu to także zdrowa alternatywa, pozwalająca na dostosowanie potrawy do swoich nawyków żywieniowych. Zarówno tradycyjne, jak i wegetariańskie składniki w połączeniu z odpowiednio wypieczonym plackiem oczarują nasze podniebienia. Przygotowując pizzę samodzielnie mamy również swobodę w wyborze rozmiaru, a nawet kształtu potrawy. Daje to naszej wyobraźni nieograniczone pole do popisu, zamieniając cały proces w zabawę oraz wyjątkowe doświadczenie dla całej rodziny.

Przepis na ciasto na pizzę

Składniki:

• 500 g mąki na pizzę, np. z linii Domowa Piekarnia od Młyna Jaczkowice,
• 300 ml chłodnej wody,
• 10 g świeżych drożdży,
• 3 łyżki oleju,
• 2 łyżeczki soli,
• 1 łyżeczka cukru.

Sposób przygotowania:

Mąkę przesiewamy do miski i mieszamy z solą. Dodajemy rozpuszczone w chłodnej wodzie drożdże i cukier, a następnie olej. Mieszamy składniki. Ciasto wyrabiamy przez kilka minut aż do uzyskania gładkiej konsystencji. Ciasto dzielimy na mniejsze porcje, według uznania. Z porcji formujemy kulki, a następnie wkładamy do pojemników z przykrywką. Ciasto wstawiamy do lodówki na minimum 2 godziny, dzięki czemu ciasto poddamy procesowi długiej fermentacji, wpływającemu na delikatność smaku.

Wyrośnięte ciasto wykładamy na posypany mąką blat. Równomiernie rozciągamy ciasto we wszystkie strony, zachowując grubszy rant. Następnie przekładamy ciasto na blachę posypaną mąką i nakładamy dodatki. Wkładamy ciasto do nagrzanego do 250°C piekarnika i pieczemy przez ok. 10–15 min, aż do zarumienienia brzegów i spodu ciasta.

Źródło: Młyn Jaczkowice

Składniki:

• 3 kg ziemniaków,
• 1 duża cebula,
• czosnek,
• 3 łyżki mąki pszennej,
• 1 golonka wieprzowa,
• pieprz ziołowy,
• majeranek,
• sól i pieprz,
• 2 jajka,
• boczek w plastrach.

Kuchnia Podlasia - babka ziemniaczana z golonką

FOTO: Fot. Sierszeńska

Przygotowanie:

Golonkę ugotować do miękkości. Po ostudzeniu obrać i zmielić. Doprawić solą, pieprzem, przeciśniętym przez praskę czosnkiem i majerankiem. Wymieszać i odstawić.

Ziemniaki obrać i zetrzeć na tarce o drobnych oczkach. Odcedzić namiar wody. Do reszty dodać podsmażoną cebulę, sól, pieprz ziołowy, mąkę pszenną i 2 jajka. Wyrobić ciasto.

Do przygotowanej blaszki (min. 22 × 28 cm) wyłożyć połowę masy ziemniaczanej, na której ułożyć farsz mięsny, a następnie pozostałą masę ziemniaczaną. Na wierzchu położyć plastry boczku.

Piec ok. 2 godz. w temp. 200°C.

Przepisy z Podlasia: Pierś z kaczki w sosie czekoladowym

Zobacz także: Podlaski sękacz

Składniki:

• 4 piersi z kaczki ze skórką,
• 1 łyżeczka ziół prowansalskich,
• oliwa z oliwek,
• 2 ząbki czosnku,
• kilka gałązek rozmarynu.
• Sos czekoladowy:
• 250 ml czerwonego wytrawnego wina,
• 1 liść laurowy,
• 2 szczypty suszonego tymianku,
• szczypta cynamonu,
• szczypta pieprzu cayenne,
• ½ ostrej świeżej papryczki,
• 1 łyżeczka rozbitego pieprzu w ziarnach,
• skórka starta z 1 pomarańczy,
• 40 g masła,
• 4 kostki kuwertury czekoladowej.

Kuchnia Podlasia - kaczka z sosem czekoladowym

FOTO: Fot. Sierszenska

Przygotowanie:

Piersi z kaczki naciąć ukośnie po stronie skórki, posypać ziołami prowansalskimi, delikatnie polać oliwą z oliwek i całość wcierać w mięso. Dodać posiekane ząbki czosnku oraz gałązki rozmarynu i wstawić na całą noc do lodówki.

Na patelni rozgrzać oliwę z oliwek i układać pierś z kaczki skórką do dołu. Smażyć przez ok. 7 minut na złoty kolor. Następnie obrócić i smażyć ok. 5 minut.

Przygotować sos. Wino oraz przyprawy gotować ok. 2 minut. Odcedzić i gotować kolejne 4–5 minut. Następnie dodać masło, startą kuwerturę i szczyptę soli.

Pierś pokroić ukośnie i polewać sosem.

Nowe kryteria dochodowe – zasada

Nowe kryteria dochodowe – nowe kwoty

Nowe kryteria dochodowe – wzrost o 229 zł

Komu przysługuje zasiłek stały?

W projekcie rozporządzenia Rady Ministrów w sprawie zweryfikowanych kryteriów dochodowych oraz kwot świadczeń pieniężnych z pomocy społecznej Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej przedstawiło nowe kryteria dochodowe.

Nowe kryteria dochodowe – zasada

Według przepisów kryteria dochodowe uprawniające do świadczeń pomocy społecznej są weryfikowane co 3 lata, z uwzględnieniem wyniku badań progu interwencji socjalnej przeprowadzanego przez Instytut Pracy i Spraw Socjalnych. Takie zmiany były notowane w 2021 roku, dlatego w bieżącym roku przypada czas na kolejną weryfikację.

Nowe wsparcie

"Mój rower elektryczny" – nowe dofinansowanie do rowerów elektrycznych to nawet 9000 zł!

Nowe kryteria dochodowe – nowe kwoty

Rada Ministrów przyjęła propozycję kryteriów dochodowych w 2024 roku, która zakłada podwyższenie kwot kryteriów do:

• 1010 zł – kryterium dla osoby samotnie gospodarującej (obecny poziom to 776 zł),
• 823 zł – kryterium dla osoby w rodzinie (obecnie jest to 600 zł).

Czytaj także: 800+ może zniknąć?! Co je zastąpi?

Nowe kryteria dochodowe – wzrost o 229 zł

Zmieni się także – wzrośnie – o 229 zł:

• kwota stanowiąca podstawę ustalenia wysokości pomocy pieniężnej na usamodzielnienie, kontynuowanie nauki i pomocy na zagospodarowanie w formie rzeczowej – wzrost z 1837 zł do 2066 zł,
• minimalna kwota świadczenia pieniężnego na utrzymanie i pokrycie wydatków związanych z nauką języka polskiego dla cudzoziemców, którzy uzyskali w Rzeczypospolitej Polskiej status uchodźcy, ochronę uzupełniającą lub zezwolenie na pobyt czasowy – wzrost z 721 zł do 950 zł,
• maksymalna kwota świadczenia pieniężnego na utrzymanie i pokrycie wydatków związanych z nauką języka polskiego dla cudzoziemców, którzy uzyskali w Rzeczypospolitej Polskiej status uchodźcy, ochronę uzupełniającą lub zezwolenie na pobyt czasowy – wzrost z 1450 zł do 1679 zł,
• maksymalna kwota zasiłku stałego – wzrost z 1000 zł do 1229 zł.

Zostanie podwyższona kwota dochodu z 1 ha przeliczeniowego o 114 zł, tj. wzrost z 345 zł do 459 zł.

– Równocześnie ostatnie 3 lata ujawniły, że weryfikacja kryteriów dochodowych tylko co 3 lata powoduje, że z roku na rok zwiększa się luka między obowiązującymi kryteriami dochodowymi a obowiązującym progiem interwencji socjalnej i Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej prowadzi prace w kierunku corocznej obowiązkowej weryfikacji kryteriów dochodowych w pomocy społecznej – czytamy na stronie rządowej.

Nowe kryteria dochodowe w pomocy społecznej

FOTO: Envato Elements

Komu przysługuje zasiłek stały?

Zasiłek należy się pełnoletniej osobie samotnie gospodarującej, niezdolnej do pracy z powodu wieku lub całkowicie niezdolnej do pracy, jeżeli jej dochód jest niższy od kryterium dochodowego osoby samotnie gospodarującej, a także pełnoletniej osobie pozostającej w rodzinie, niezdolnej do pracy z powodu wieku lub całkowicie niezdolnej do pracy, jeżeli jej dochód, jak również dochód na osobę w rodzinie są niższe od kryterium dochodowego na osobę w rodzinie.

fot. envato elements

Źródło: gov.pl

"Mój rower elektryczny" – założenia

"Mój rower elektryczny" – cele programu

"Mój rower elektryczny" – do kogo jest skierowany?

"Mój rower elektryczny" – terminy i sposób składania wniosków

"Mój rower elektryczny" – ile wyniesie dofinansowanie?

"Mój rower elektryczny" – jakie pojazdy obejmie dofinansowanie?

Projekt dofinansowania do rowerów elektrycznych został skierowany do konsultacji społecznych.  Konsultacje potrwają do 18 lipca 2024 roku. "Mój rower elektryczny" to program, dzięki któremu więcej osób będzie mogło zaopatrzyć się w ekologiczne pojazdy na dwóch kółkach.

"Mój rower elektryczny" – założenia

Narodowy Fundusz Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej ma zamiar przeznaczyć duże kwoty z Funduszu Modernizacyjnego na zakup roweru elektrycznego, roweru elektrycznego cargo lub wózka rowerowego. Program miałby ruszyć w 2025 roku. Ta bezzwrotna forma dofinansowania ma objąć co najmniej 46 667 sztuk pojazdów. Budżet na ten cel wynosi 300 000 000 zł. Od 4 do 18 lipca 2024 roku trwają konsultacje dotyczące programu „Mój rower elektryczny”.

"Mój rower elektryczny" – cele programu

Wszystko po to, aby systematycznie obniżać zużycie paliw emisyjnych w transporcie, propagować dobre praktyki transportowe oraz zdrowy tryb życia – jednym słowem – wspierać kolejne proekologiczne postawy wśród obywateli polskich. W programie wskazano na:

• zmniejszenie emisji CO2 – co najmniej 83 139 Mg/rok,
• ograniczenie emisji pyłów o średnicy mniejszej niż 10 mikrometrów (PM10),
• ograniczenie emisji tlenków azotu.

"Mój rower elektryczny" – do kogo jest skierowany?

Program skierowany jest do osób fizycznych, jednostek samorządu terytorialnego i przedsiębiorców prowadzących działalność gospodarczą związaną z transportem drogowym towarów, działalnością pocztową objętą obowiązkiem świadczenia usług powszechnych (operatora publicznego) lub z pozostałą działalnością pocztową i kurierską, a także z wypożyczaniem i dzierżawą sprzętu rekreacyjnego i sportowego.

"Mój rower elektryczny" – terminy i sposób składania wniosków

Nabór wniosków odbywać się będzie w trybie ciągłym w latach 2025-2029 lub do wyczerpania alokacji. Program realizowany będzie w latach 2025-2029.

"Mój rower elektryczny"

FOTO: Envato Elements

"Mój rower elektryczny" – ile wyniesie dofinansowanie?

• na zakup roweru roweru elektrycznego będzie to do 50% kosztów kwalifikowanych, ale nie więcej niż 5 tys. zł,
• na zakup zakupu roweru elektrycznego transportowego (cargo) oraz wózka rowerowego będzie to do 50% kosztów kwalifikowanych, lecz nie więcej niż 9 tys. zł.

Cena nabycia pojazdu powinna być wyszczególniona na fakturze VAT lub paragonie imiennym. Uwaga! Podatek od towarów i usług (VAT) jest kosztem kwalifikowanym wyłącznie w przypadku, jeżeli zakupiony pojazd nie będzie wykorzystywany do jakichkolwiek czynności opodatkowanych podatkiem VAT.

"Mój rower elektryczny" – jakie pojazdy obejmie dofinansowanie?

Aby zdobyć dofinansowanie, pojazdy muszą spełniać jasne kryteria. Rower elektryczny to musi być nowy pojazd o szerokości nieprzekraczającej 0,9 m poruszany siłą mięśni osoby jadącej, wyposażony w uruchamiany naciskiem na pedały pomocniczy napęd elektryczny zasilany prądem o napięciu nie wyższym niż 48 V o znamionowej mocy ciągłej nie większej niż 250 W, którego moc wyjściowa zmniejsza się stopniowo i spada do zera po przekroczeniu prędkości 25 km. Program zakłada także dotację na rower elektryczny transportowy (cargo), który jest zbudowany lub przystosowany do przewozu towarów lub osób o szerokości nieprzekraczającej 0,9 m poruszany siłą mięśni osoby jadącej tym pojazdem. Może być wyposażony w uruchamiany naciskiem na pedały pomocniczy napęd elektryczny zasilany prądem o napięciu nie wyższym niż 48 V o znamionowej mocy ciągłej nie większej niż 250 W, którego moc wyjściowa zmniejsza się stopniowo i spada do zera po przekroczeniu prędkości 25 km/h.

Przeczytaj także: Bon energetyczny w pigułce: progi dochodowe, stawki, terminy

W programie pojawia się także pojęcie wózka rowerowego – to nowy pojazd o szerokości powyżej 0,9 m przeznaczony do przewozu osób lub rzeczy poruszany siłą mięśni osoby jadącej tym pojazdem. Musi być on wyposażony w uruchamiany naciskiem na pedały pomocniczy napęd elektryczny zasilany prądem o napięciu nie wyższym niż 48 V o znamionowej mocy ciągłej nie większej niż 250 W, którego moc wyjściowa zmniejsza się stopniowo i spada do zera po przekroczeniu prędkości 25 km/h.

Czas start!

Ruszył program Dobry Start – od lipca można składać wnioski!

Fot. envato elements

Źródło: gov.pl

Deweloperski Fundusz Gwarancyjny (DFG)

Deweloperski Fundusz Gwarancyjny – wyjątki

Deweloperski Fundusz Gwarancyjny – kiedy zadziała?

Deweloperski Fundusz Gwarancyjny(DFG) – ważna data

Deweloperski Fundusz Gwarancyjny – statystyki

Deweloperski Fundusz Gwarancyjny – mechanizm

Deweloperski Fundusz Gwarancyjny (DFG)

To system chroniący kupujących dom lub mieszkanie tak naprawdę już od 1 lipca 2022 roku. To data wejścia w życie ustawy o ochronie praw nabywcy lokalu mieszkalnego lub domu jednorodzinnego. Dzięki przepisom kupujący, w razie niedotrzymania umowy ze strony dewelopera, mogą liczyć na zwrot wszystkich środków wpłaconych na zakupu domu lub mieszkania. DFG stanął zatem na straży pieniędzy i bezpieczeństwa tych transakcji.

Budowa domu na wsi

Dom bez pozwolenia 2024: jaki i gdzie można wybudować?

Deweloperski Fundusz Gwarancyjny – wyjątki

Jeśli chodzi o sprawy związane z datowaniem, obowiązywał okres przejściowy. Wszystkie inwestycje, sprzedawane przed wejściem w życie wyżej opisanej ustawy, do 1 lipca 2024 roku włącznie, przechodziły w ręce kupujących na starych zasadach bez ochrony DFG. Wystarczyło, że jedno mieszkanie z inwestycji przed 1 lipca 2022 roku było sprzedane bez ochrony, to pozostałe też nabywcy kupowali w ten sposób. Na rynku deweloperskim istniał system podwójny – niektóre mieszkania i domy miały ochronę DFG, inne zaś mogły ułatwiać nieuczciwe praktyki deweloperom.

Przeczytaj także: Ceny paliw: za ile zatankujesz auto na wakacje? Gdzie są promocje?

Deweloperski Fundusz Gwarancyjny – kiedy zadziała?

Celem głównym systemy jest zwiększenie bezpieczeństwa nabywcy lokalu mieszkalnego lud domu jednorodzinnego. Zwrot środków finansowych nastąpi w przypadku, m.in.

• upadłości dewelopera,
• gdy deweloper nie przeniesie na nabywcę własności lokalu lub domu w terminie określonym w umowie deweloperskiej,
• oddania domu lub mieszkania obarczonego istotnymi wadami,
• gdy deweloper nie rozpocznie budowy albo nie kontynuuje jej,
• wypowiedzenia umowy o prowadzenie OMRP przez bank (w sytuacji np. zaprzestania budowy),
• upadłości banku prowadzącego mieszkaniowy rachunek.

Deweloperski Fundusz Gwarancyjny (DFG) – ważna data

Od 2 lipca 2024 roku prawo w pełni stanęło po stronie kupujących, chroniąc ich wkład finansowy w nowe domy czy mieszkania, ponieważ wszyscy nabywcy kupujący nieruchomość z rynku pierwotnego (w celu niezwiązanym z działalnością gospodarczą), podlegają ochronie DFG. Wykaz konkretnych sytuacji, w których przysługuje zwrot z DFG, został opisany w Ustawie o ochronie praw nabywcy lokalu mieszkalnego lub domu jednorodzinnego oraz Deweloperskim Funduszu Gwarancyjnym.

Deweloperski Fundusz Gwarancyjny – statystyki

Z końcem maja tego roku Deweloperski Fundusz Gwarancyjny chronił już ponad 73,4 tysiące nabywców, którzy zakupili domy lub mieszkania w ramach niemal 5,4 tys. inwestycji deweloperskich. Na koniec maja 2023 roku ochronie podlegało 7,6 tys. nabywców oraz ich nieruchomości w ramach ponad 1280 inwestycji deweloperskich. Średnia wartość domu lub mieszkania korzystającego z ochrony DFG wyniosła w ciągu pierwszych pięciu miesięcy 2024 roku 630,2 tys. zł. – Zakup domu lub mieszkania to jedna z najważniejszych inwestycji. Nierzadko przeznaczamy na nią oszczędności życia, a także zaciągamy kredyty na wiele lat. Ochrona wpłaconych środków jest w takiej sytuacji wyjątkowo ważna, zwłaszcza jeśli inwestycja jest w trakcie budowy, a do przeniesienia własności ma dojść za kilkanaście miesięcy czy kilka lat – podkreśla mówi Małgorzata Ślepowrońska, prezes zarządu Ubezpieczeniowego Funduszu Gwarancyjnego. 

Nowy dom

FOTO: Envato Elements

Deweloperski Fundusz Gwarancyjny – mechanizm działania

Nabywcy domu lub mieszkania z rynku pierwotnego wpłacają pieniądze dla deweloperów na mieszkaniowe rachunki powiernicze (MRP), następnie deweloperzy odprowadzają obowiązkowe składki od każdej wpłaty od nabywców. Składki te trafiają do DFG, tworząc kapitał. W przypadku, gdy upadnie deweloper, czy bank prowadzący MRP lub gdy kupujący odstąpi od umowy, Deweloperski Fundusz Gwarancyjny odda nabywcy środki wpłacone na zakup mieszkania lub domu.

Fot. envato elements

Czym jest program Dobry Start?

Dobry Start a kryterium dochodowe

300+ – kto może złożyć wniosek? 

Dobry Start – komu nie przysługuje?

300+ – ważne terminy

Wyprawka szkolna – co najczęściej kupujemy?

Czym jest program Dobry Start? 

To program wspierający rodziny przygotowujące się do rozpoczęcia nowego roku szkolnego. To pomoc finansowa w wysokości 300 zł, która jest przyznawana raz w roku na każde uczące się dziecko, do momentu ukończenia przez nie 20 lat, a w przypadku dzieci z niepełnosprawnością górna granica to 24 lata.

Dobry Start a kryterium dochodowe

Dofinansowanie należy się każdemu bez względu na dochód – ważne, aby złożyć wniosek w odpowiednim terminie. Przyjmowaniem wniosków, ich rozpatrywaniem, przyznawaniem i wypłatą wsparcia zajmuje się Zakład Ubezpieczeń Społecznych. 

300+ – kto może złożyć wniosek? 

Wszystko zależy od sytuacji rodzinnej dziecka. Wniosek o wypłacenie 300 zł na wyprawkę szkolną mogą zgłosić:

• rodzice,
• opiekunowie prawni lub opiekunowie faktyczni (osoba faktycznie sprawująca opiekę nad dzieckiem, która wystąpiła do sądu opiekuńczego o przysposobienie dziecka),
• rodzice zastępczy,
• osoby prowadzące rodzinny dom dziecka lub dyrektorzy placówki opiekuńczo-wychowawczej. 

Wniosek może złożyć tylko jeden rodzic. Gdy dziecko zgodnie z orzeczeniem sądu jest pod opieką naprzemienną obydwojga rodziców – matka i ojciec otrzymają połowę tej kwoty, jeśli oboje złożą wniosek.

Przeczytaj także: Ruszył nabór wniosków w programie „Moja Elektrownia Wiatrowa”

Dobry Start – komu nie przysługuje?

Pieniądze z programu „Dobry Start” należą się rodzicom dzieci uczących się w szkole. Nie obejmuje maluchów będących w tzw. „zerówce” prowadzonej w szkole lub w przedszkolu. Na 300+ nie mogą liczyć także studenci. Natomiast wsparcie z programu „Dobry Start” przysługuje na uczniów szkół policealnych i szkół dla dorosłych.

Ruszył program Dobry Start 

FOTO: Envato Elements

300+ – ważne terminy

Wnioski  należy składać online, od 1 lipca do 30 listopada, przez:

• portal PUE ZUS,
• aplikację mobilną mZUS,
• portal informacyjno-usługowy Emp@tia na stronie https://empatia.mpips.gov.pl/, 
• bankowość elektroniczną.

Jeśli wniosek zostanie złożony wniosku w lipcu lub sierpniu, to wypłata świadczenia nastąpi do 30 września. Formularze złożone we wrześniu, październiku lub listopadzie skutkują przelewem w ciągu 2 miesięcy od złożenia wniosku.

Wyprawka szkolna – co najczęściej kupujemy?

Konkretna lista zakupów obejmie:

• przybory szkolne i podręczniki,
• ubrania i buty,
• elementy wyposażenia pokoju,
• nowy komputer/laptop, drukarka, telefon komórkowy.

Fot. envato elements

Źródło: gov.pl

Składniki:

• 2–3 kg ziemniaków,
• sól.

Zobacz także: Fuczki – bieszczadzkie placki z kiszonej kapusty

Farsz:

• ok. 1–1,5 kg mielonej karkówki lub łopatki,
• 1 cebula,
• 2 ząbki czosnku,
• majeranek,
• sól i pieprz.
• Okrasa:
• cebula,
• boczek lub słonina.

Kuchnia Podlasia - kartacze

FOTO: Fot. Sierszenska

Przygotowanie:

Do mięsa dodać cebulę i czosnek, pokrojone w kosteczkę oraz przyprawy. Soli i pieprzu można nie żałować. Wyrobić farsz.

W dużym garnku zagotować wodę z solą. Zmniejszyć moc palnika. Formować kartacze i stopniowo wrzucać do gotującej się wody. Gotować ok. 40 minut.

Boczek, słoninę pokroić w kostkę i smażyć na patelni. Gdy się zrumieni, dodać pokrojoną w kosteczkę cebulę i całość podsmażyć.

Kartacze podawać okraszone tłuszczem ze skwarkami.

Kary za jazdę po alkoholu

Ile czasu potrzeba na wytrzeźwienie?

Piwo bezalkoholowe

Czy po piwie 0% można prowadzić?

Piwo bezalkoholowe a jazda autem

Kary za jazdę po alkoholu

Piłeś? Nie jedź! Nie prowadź samochodu. A co, jeśli pod uwagę weźmiemy piwo bezalkoholowe? Czy może ono sprawić, że przy dmuchaniu w policyjny „balonik” organy ścigania stwierdzą, że kierowca znajduje się pod wpływem alkoholu? Według polskiego prawa, kierowca pojazdu nie może mieć więcej niż 0,2 promila alkoholu we krwi. Pomiędzy 0,2 a 0,5 promila mamy do czynienia z wykroczeniem, za co grozi:

• utrata prawa jazdy i zakaz prowadzenia pojazdów na minimum 6 miesięcy lub dłużej (do 3 lat), 
• grzywna nie niższa niż 2500 zł (maksymalna to 30 tys. zł), 
• kara pozbawienia wolności do 30 dni, 
• 15 punktów karnych. 

Gdy w wydychanym powietrzu znajduje się ponad 0,25 mg/l alkoholu, czyli więcej niż 0,5 promila, kierowca popełnia przestępstwo i grozi mu:

• zakaz prowadzenia pojazdów na minimum 3 lata,
• kara grzywny uzależniona od dochodów,
• pozbawienie wolności do lat 3, 
• grzywna od 5000 zł na rzecz Funduszu Pomocy Pokrzywdzonym oraz Pomocy Postpenitencjarnej; 
• 15 punktów karnych. 

Ile czasu potrzeba na wytrzeźwienie?

Wszystko zależy od wieku, płci, wagi ciała, najedzenia, rodzaju alkoholu spożytego i jego ilości, indywidualnej sprawności procesów metabolicznych, zmęczenia, stanu zdrowia, a nawet stresu! Niełatwo więc oszacować czas, jaki czas będzie potrzebny do rozkładu alkoholu w organizmie. Przyjmuje się jednak, że średnio metabolizujemy 0,2 promila na godzinę. Aby pozbyć się 2 promili, potrzebujemy aż 10 godzin.

{embed_photo_100}449320{/embed_photo_100}

Piwo bezalkoholowe

W polskich sklepach znajdziemy sporo rodzajów piw bezalkoholowych. Można mówić o swoistej modzie na tego typu napoje. Ma to związek z powolnym odchodzeniem wielu Polaków od picia alkoholu – ze względu na zdrowie i lepszą wydolność organizmu. Każdy powód jest dobry, aby ograniczyć spożycie napojów wyskokowych! Powstaje pytanie – czy piwa 0% są bezpieczne dla kierowców? Piwo bezalkoholowe – radlery, lagery, piwa owocowe – według prawa polskiego to napój zawierający mniej niż 0,5% alkoholu.

Przeczytaj także: Od lipca te auta będą musiały mieć nowe wyposażenie!

Czy po piwie 0% można prowadzić?

Można, takie piwo jest bezpieczne dla kierowców. Jednak zdarza się, że po wypiciu piwa bezalkoholowego alkomat pokaże niewielkie stężenie alkoholu w wydychanym powietrzu –  jeśli na przykład dmuchniemy od razu po wypiciu takiego napoju. Warto zatem odczekać kwadrans, zanim wsiądziemy za przysłowiowe kółko po bezalkoholowym piwie. Należy upewnić się, czy na pewno na etykiecie nie ma informacji o występowaniu śladowych ilości alkoholu w produkcie.

Piwo bezalkoholowe a prowadzenie

FOTO: Envato Elements

Piwo bezalkoholowe a jazda autem

Są osoby, które po wypiciu piwa bezalkoholowego odczuwają lekkie upojenie i nie mają stuprocentowej koncentracji. Wtedy należy zachować rozsądek. Umiar też jest wskazany – ilość może mieć znaczenie. Nie należy spożywać piwa bezalkoholowego, gdy już prowadzimy auto. Taka sytuacja może zaburzyć nasz ogląd drogi, a ewentualne badanie alkomatem może wykazać obecność alkoholu w organizmie.

Fot. envato elements

Maluch+

Aktywny Maluch – więcej pieniędzy na żłobki

Aktywny Maluch – terminy

Co z gminami, które już uzyskały dofinansowanie?

Aktywny maluch – do kogo jest skierowany?

Program Aktywny Maluch zastąpił projekt Maluch+. Zwiększono jego budżet – z 5,5 mld zł do 6,5 mld zł. Wszystko po to, aby w Polsce powstało więcej żłobków. 4. tura naboru ciągłego wniosków potrwa do końca czerwca br. Program skierowany jest do gmin, ale nie tylko. Wnioski mogą składać podmioty, które, zgodnie z ustawą o opiece nad dziećmi w wieku do lat 3, mogą tworzyć i prowadzić miejsca opieki nad maluchami.

Maluch+

To program mający swój początek w 2023 roku. Celem było tworzenie nowych żłobków i klubów dziecięcych oraz miejsc opieki u dziennych opiekunów. Program z założenia ma zakończyć się w 2029 roku. Wówczas zaplanowano 5,5 mld złotych ze środków programu Fundusze Europejskie dla Rozwoju Społecznego (FERS), z Krajowego Planu Odbudowy i Odporności (KPO) oraz budżetu państwa, aby wspierać powstawanie tych niezwykle potrzebnych instytucji. Szacowano, że dzięki akcji w naszym kraju otworzy się ok. 102 tys. nowych miejsc opieki nad małymi dziećmi.

Aktywny Maluch – więcej pieniędzy na żłobki

Program musiał przejść odświeżenie, aby mógł pasować do realnych potrzeb osób zakładających żłobki. Nowy kształt projektu Aktywny Maluch 2022-2029 zmienił nie tylko nazwę, ale także wysokość budżetu – obecnie jest to aż 6,5 mld zł. Zwiększona została wysokość dofinansowania na tworzenie miejsc opieki dla jednostek samorządu terytorialnego do 57 528 zł bez VAT na 1. miejsce opieki.

Białe plamy – czym są?

W Polsce wciąż brakuje miejsc opieki dla maluchów, co ma negatywny wpływ nie tylko na demografię, ale także na poziom życia młodych rodziców. Ta sytuacja to bariera w rozwoju zawodowym matek, które są rozdarte między rodzicielstwem a karierą. Instytucje opieki nad dziećmi w wieku do lat 3 są ulokowane na terenie 1 421 gmin – jest to 57 procent gmin w naszym kraju. Pozostała część to gminy będące tzw. białymi plamami – bez tych niezbędnych instytucji. Rząd zachęca do skorzystania z programu zwłaszcza gminy, w których brakuje żłobków dla maluchów.

Aktywny Maluch – terminy

Do końca czerwca tego roku można wnioskować w czwartej turze naborów, rozstrzygnięcie nastąpi w końcu lipca br. Natomiast wnioskowanie w ramach naboru ciągłego do programu Aktywny Maluch możliwe będzie do 2025 r., ale do wyczerpania środków lub osiągnięcia wskaźników określonych w programie.

Przeczytaj także: Wyższe wynagrodzenie dla pracowników żłobków!

W kwietniowym komunikacie rządowym wskazano, że na ten czas do rozdysponowania pozostało 907 611 783,56 zł na tworzenie i funkcjonowanie nowych miejsc opieki (łącznie ze środków KPO i FERS). Liczba miejsc, na które zawarto umowy w ramach programu, wynosi 42 831.– Od czwartej tury naboru ciągłego, podmiot zamierzający uczestniczyć w programie może aplikować o środki na dofinansowanie planowanej inwestycji utworzenia nowych miejsc opieki – tj. miejsca te mogą zostać wpisane do rejestru/wykazu najwcześniej w dniu ogłoszenia przez Ministra wyników dla danej tury naboru. Nowa kwota jednostkowa środków KPO dla gmin została uwzględniona w ramach wszczętego ponownie naboru ciągłego wniosków – czytamy na gov.pl.

Więcej pieniędzy na tworzenie żłobków!

FOTO: Envato Elements

Co z gminami, które już uzyskały dofinansowanie?

Gminy, które skorzystały z programu od 19 stycznia 2023 roku na dofinansowanie do tworzenia miejsc opieki ze środków KPO w oparciu o kwotę dofinansowania wynoszącą 35 862 zł bez VAT, mogą ubiegać się o zwiększenie środków.

Aktywny maluch – do kogo jest skierowany?

Adresatami są:

• jednostki samorządu terytorialnego,
• podmioty inne niż jednostki samorządu terytorialnego:

        – osoby fizyczne, w tym pracodawcy oraz podmioty współpracujące z pracodawcami,

        – osoby prawne i jednostki organizacyjne nieposiadające osobowości prawnej, w tym uczelnie i współpracujące z nimi podmioty oraz pracodawcy i współpracujące z nimi podmioty,

        – instytucje publiczne oraz współpracujące z nimi podmioty, prowadzące lub zamierzające prowadzić w latach 2023–2029 instytucje opieki dla dzieci w wieku do lat 3,

Chodzi o podmioty, które nie są wykluczone z dofinansowania na podstawie art. 207 ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych (Dz. U. z 2021 r. poz. 305, 1236 i 1535 z późn. zm.).

Źródło: gov.pl

Fot. envato elements

Dodatek mieszkaniowy – kryteria dochodowe

Dodatek mieszkaniowy – kryterium powierzchni 

Dodatek mieszkaniowy – komu się należy?

Dodatek mieszkaniowy – zasady 

Dodatek mieszkaniowy – zasady wypłaty świadczenia

Dodatek mieszkaniowy – wniosek

Żywność drożeje, wydatki związane z mieszkaniem nie należą do najmniejszych, jednym słowem – nie zawsze domknięcie budżetu domowego to prosta sprawa. W bieżącym roku nieco łatwiej jest uzyskać dodatek do mieszkania, dzięki wzrostowi progów dochodowych. Czy to wsparcie należy się jedynie właścicielom nieruchomości? Dodatek mieszkaniowy to pieniądze, które można przeznaczyć na utrzymanie posiadanego lub wynajmowanego mieszkania czy domu jednorodzinnego. Zależy od dochodów i liczby osób w gospodarstwie domowym, powierzchni mieszkania, wysokości wydatków na utrzymanie mieszkania, stawek czynszu w gminie.

Dodatek mieszkaniowy – kryteria dochodowe

Warunkiem uzyskania dodatku jest odpowiedni dochód. Pod uwagę brany jest średni miesięczny dochód z 3 miesięcy poprzedzających złożenie wniosku, który nie może przekraczać:

• 40 proc. przeciętnego wynagrodzenia obowiązującego w gospodarce narodowej dniu złożenia wniosku w gospodarstwie jednoosobowym, czyli dochód nie może przekraczać kwoty 2.862,19 zł,
• 30 proc. przeciętnego wynagrodzenia obowiązującego w dniu złożenia wniosku w gospodarstwie wieloosobowym – dochód na jedną osobę nie może przekroczyć kwoty 2.146,64 zł.

Rada gminy może podwyższyć średni miesięczny dochód gospodarstwa domowego, który uprawnia do uzyskania dodatku mieszkaniowego. 

Dodatek mieszkaniowy – kryterium powierzchni

Mieszkanie lub dom musi spełniać określone wymogi pod względem wielkości powierzchni. Nie może być za duży w stosunku do liczby osób. Warto wiedzieć, że rada gminy może podwyższyć maksymalną dopuszczalną powierzchnię użytkową mieszkania albo domu lub maksymalny dopuszczalny stopień jej przekroczenia.

Limity powierzchni mieszkania (za gov.pl)

Dodatek mieszkaniowy – komu się należy?

Ubiegać się o niego mogą osoby posiadające tytuł prawny do mieszkania lub domu, czyli:

• właściciele mieszkania lub domu jednorodzinnego,
• osoby wynajmujące lub podnajmujące lokal,
• osoby posiadające spółdzielcze własnościowe lub spółdzielcze lokatorskie prawo do lokalu,
• osoby oczekujące na mieszkanie socjalne.

Dodatek mieszkaniowy – zasady 

Nie ma stałej kwoty dodatku, jest ona uzależniona od wielu czynników. Stawki zaczynają się od około 250 zł. Wsparcie to jest zwolnione z podatku dochodowego od osób fizycznych.

Dodatek mieszkaniowy

FOTO: Envato Elements

Dodatek mieszkaniowy – zasady wypłaty świadczenia

Dodatek przyznawany jest na pół roku i wypłacany jest z góry do 10. każdego miesiąca. Wsparcie trafi prosto do zarządcy budynku lub osoby pobierającej czynsz za lokal mieszkalny. Jest jednak wyjątek. Ryczałt za brak instalacji centralnego ogrzewania, ciepłej wody lub gazu przewodowego jest wypłacany bezpośrednio do rąk osoby zamieszkującej dany lokal – w tym wypadku osób żyjących w trudnych warunkach, bo bez centralnego ogrzewania, gazu przewodowego czy ciepłej wody.

Przeczytaj także: Zmiany w prawie budowlanym od 15 sierpnia 2024: co nas czeka?

Dodatek mieszkaniowy – wniosek

Wszystkie dokumenty składamy w ośrodku pomocy społecznej albo urzędzie gminy w miejscu zamieszkania. Do wniosku należy dołączyć:

• deklarację o dochodach gospodarstwa domowego według wzoru uchwalonego przez radę gminy właściwą dla miejsca zamieszkania,
• dokumenty potwierdzające wysokość ponoszonych wydatków związanych z zajmowaniem mieszkania lub domu.

Źródło: gov.pl

fot. envato elements 

Dodatki motywacyjne dla pracowników żłobków

Wyższe wynagrodzenia dla pracowników instytucji opieki nad dziećmi do lat 3– jaka kwota?

Wyższe wynagrodzenia dla pracowników instytucji opieki nad dziećmi do lat 3 – zasady

Wyższe wynagrodzenia – dla kogo jeszcze?

Rola opiekunki w żłobku to przecież niesłychanie trudna i wymagająca praca. Wciąż jednak nie do końca doceniana i niestety słabo opłacana. W tym zakresie pojawiło się światełko nadziei.

Dodatki motywacyjne dla pracowników żłobków

19 czerwca została ogłoszona uchwała w sprawie ustanowienia rządowego programu „Dofinansowanie wynagrodzeń w postaci dodatku motywacyjnego oraz kosztów składek od tych wynagrodzeń pracowników zatrudnionych w samorządowych instytucjach opieki nad dziećmi w wieku do lat 3 na lata 2024–2027". Uchwałę przedłożyła Radzie Ministrów ministra rodziny, pracy i polityki społecznej Agnieszka Dziemianowicz-Bąk. Na realizację programu w latach 2024-2027 rząd przeznaczy ok. 2 mld zł. Dzięki tym pieniądzom sytuacja pracowników opiekujących się dziećmi do lat trzech będzie stabilniejsza.

Wyższe wynagrodzenia dla pracowników instytucji opieki nad dziećmi do lat 3 – jaka kwota?

Rząd podniesie wynagrodzenia tym pracownikom, a dokładnie przyzna im dodatki motywacyjne w wysokości 1000 zł brutto. Szacuje się, że z tego rozwiązania skorzysta ok. 32 tys. osób. Dodatki będą wypłacone od 1 lipca 2024 roku do 31 grudnia 2027 roku.

Wyższe wynagrodzenie dla pracowników żłobków!

FOTO: Envato Elements

Wyższe wynagrodzenia dla pracowników instytucji opieki nad dziećmi do lat 3 – zasady

Nowy program to lepsza pensja dla osób pracujących w instytucjach opieki nad dziećmi do lat 3. Dodatki motywacyjne w kwocie 1000 zł będą wypłacane co miesiąc do końca 2027 roku. Wsparcie to dotyczy podniesienia wynagrodzeń oraz kosztów składek od tych wynagrodzeń.

Przeczytaj także: 1000 zł więcej do pensji dla pracowników socjalnych – już od lipca?

Wyższe wynagrodzenia – dla kogo jeszcze?

Rząd proponując nowe programy wsparcia, chce objąć nimi i wesprzeć:

• pracowników systemu opieki nad dziećmi do lat 3,
• pracowników pomocy społecznej,
• zawodowe rodziny zastępcze,
• osoby prowadzące rodzinne domy dziecka.

Ważne wsparcie

1000 zł więcej do pensji dla pracowników socjalnych – już od lipca?

fot. envato elements

Kiedy jest waloryzacja emerytur? 

Emerytura w 2025 roku

Emerytura w 2025 roku

Emerytura w 2025 roku – przykłady

Emerytury w następnym roku mają być zwaloryzowane o co najmniej 6,78 procent. Ta propozycja trafi do Rady Dialogu Społecznego. Od czego zależy ta wartość? Oczywiście od inflacji, która ma być coraz mniejsza – stąd te przewidywania. W bieżącym roku te wzrosty były większe z powodu szalejącej inflacji właśnie.

Kiedy jest waloryzacja emerytur? 

Waloryzację emerytur i rent przeprowadza się w naszym kraju co roku 1 marca. Jej wysokość wyliczana jest na podstawie średniego wskaźnika inflacji oraz odsetka od średniego realnego wzrostu pensji za rok ubiegły.

Kuracja w sanatorium

Sanatoria nie tylko dla seniorów. Kto i dokąd może pojechać na turnus w sanatorium?

Emerytura 2024

W marcu 2023 w Polsce przeprowadzono waloryzację emerytur na bardzo wysokim poziomie, co było związane z wysoką inflacją. Średnia inflacja w 2023 roku wynosiła 11,9 procent, a wzrost pensji 1,1 proc. Wskaźnik waloryzacji ustalono więc na poziomie 12,12 procent, dlatego najniższa emerytura od marca 2024 roku wzrosła o blisko 200 zł. Od 1 marca 2023 wynosiła 1588,44 zł brutto, a po podwyżce – 1780,96 zł brutto. W 2025 roku ten wzrost będzie mniejszy.

Przeczytaj także: Renta socjalna 2024 – są podwyżki!

Emerytura w 2025 roku

Podwyżki dla emerytów i rencistów kształtują się następująco: im wyższe świadczenie, tym większa waloryzacja. Minimalna emerytura wynosi 1780,96 zł brutto. To stawka dla osób, które osiągnęły wiek emerytalny. W 2025 roku wzrost wyniesie 6,78%, czyli minimalna emerytura wzrośnie od marca 2025 roku do 1901,71 zł – to dodatkowe 120,75 zł.

Seniorzy w Polsce 

FOTO: Envato Elements

Emerytura w 2025 roku – przykłady

W 2025 roku emerytura na poziomie 1,5 tys. zł wzrośnie o 101,70 zł i będzie wynosiła 1601,70 zł. Jeśli senior otrzymuje 2000 zł, to w 2025 roku na jego konto wpłynie kwota o 135,60 zł wyższa – czyli 2135,6 zł. Emerytura równa 4500 zł to wzrost do 4805,10 zł, o ponad 300 zł Na podwyżkę przekraczającą 400 zł mogą liczyć seniorzy otrzymujący 6000 zł. To przykładowe wyliczenia. 

Fot. envato elements

Jednym z takich produktów, który zyskuje na popularności, jest dżem z szyszek sosny. To nie tylko wyjątkowy przysmak o niepowtarzalnym smaku, ale także bogate źródło zdrowotnych korzyści.

Czy dżem z szyszek sosnowych jest bezpieczny? Jakie są jego właściwości zdrowotne? Jak i kiedy zbierać szyszki oraz jak przygotować ten unikatowy dżem? Odpowiedzi na te pytania znajdziesz w poniższym artykule.

Korzyści zdrowotne i potencjalne zagrożenia

Szyszki sosny, a konkretnie młode, zielone szyszki, są bogate w składniki odżywcze i związki bioaktywne. Zawierają witaminy C, E, P, K, a także witaminy grupy B. Oprócz tego szyszki są bogate w minerały takie jak magnez, chrom, żelazo, selen i inne, kwasy oleinowy i linolowy, a także olejki eteryczne. Są one również źródłem antyoksydantów, które pomagają w walce z wolnymi rodnikami, zmniejszając ryzyko wielu chorób przewlekłych, w tym chorób serca i nowotworów.

Zobacz też: ZMIANY w bonie energetycznym od 1 lipca! Będą podwyżki cen prądu?

Dżem z szyszek sosnowych może przynieść wiele korzyści zdrowotnych. Spożywanie go regularnie może wspierać układ odpornościowy, poprawiać trawienie oraz działać przeciwzapalnie. Substancje zawarte w szyszkach sosny mają także właściwości przeciwbakteryjne i przeciwwirusowe, co czyni dżem idealnym dodatkiem do diety w okresach zwiększonego ryzyka infekcji.

Jednak, jak każdy produkt, dżem z szyszek sosnowych ma swoje ograniczenia i potencjalne zagrożenia. Osoby uczulone na pyłki drzew iglastych mogą wykazywać reakcje alergiczne na produkty z szyszek sosny. Dlatego ważne jest, aby przed regularnym spożywaniem tego dżemu upewnić się, że nie wywołuje on niepożądanych reakcji. Ponadto, ze względu na wysoką zawartość cukru, osoby z cukrzycą powinny spożywać go z umiarem. Oprócz tego istnieją przeciwwskazania dla osób cierpiących na choroby wątroby i nerek, karmiących kobiet oraz kobiet w ciąży, a także dzieci poniżej 7 roku życia i osoby powyżej 60 roku życia.

Eksperci zalecają, aby dorośli spożywali nie więcej niż 1-2 łyżeczki dziennie. Dżem można spożywać w czystej postaci lub dodawać do ciepłej herbaty. Nie zaleca się spożywania dżemu przed snem, gdyż charakteryzuje się efektem tonizującym.

Fuczki – bieszczadzkie placki z kiszonej kapusty

Kiedy i gdzie zbierać szyszki do dżemu?

Idealnym czasem na zbieranie szyszek sosny do produkcji dżemu jest późna wiosna i wczesne lato, kiedy młode szyszki są jeszcze zielone i miękkie. Tzw. owoce, które nadają się do przygotowania dżemu, można łatwo przekłuć nożem. Szyszki powinny być niewielkie – od 2 do 4 centymetrów – ponieważ w tej fazie rozwoju mają najwięcej cennych składników odżywczych i są łatwiejsze do przetworzenia. 

Najlepiej zbierać szyszki z dala od zanieczyszczeń miejskich i dróg w odległości co najmniej 1 kilometra, wybierając czyste, ekologiczne tereny, takie jak parki narodowe lub lasy. Warto podkreślić, że nie należy podnosić je z ziemi, lecz zrywać prosto z drzewa.

Przed zbieraniem "surowca" należy upewnić się, że zbieranie szyszek w danym miejscu jest dozwolone – w niektórych rezerwatach przyrody może to być niezgodne z prawem. Ważne jest również, aby nie zrywać zbyt wielu szyszek z jednej sosny, aby nie zakłócać jej naturalnego rozwoju.

Przepis na dżem z szyszek sosnowych

Składniki:

• 1 kg młodych, zielonych szyszek sosny;
• 1 kg cukru;
• 1 litr wody;
• Sok z jednej cytryny.

Przygotowanie:

Przygotowanie szyszek: Odetnij zbędne gałązki nożyczkami. Szyszki dokładnie opłucz pod bieżącą wodą, aby usunąć zanieczyszczenia. Następnie osusz je delikatnie papierowym ręcznikiem.

Gotowanie syropu: W dużym garnku wymieszaj cukier z wodą i doprowadź do wrzenia. Gotuj na średnim ogniu, aż cukier całkowicie się rozpuści, tworząc syrop.

Dodanie szyszek: Dodaj szyszki do syropu i gotuj na małym ogniu przez około 1,5-2 godziny, aż staną się miękkie. W międzyczasie często mieszaj, aby uniknąć przypalenia.

Dodanie cytryny: Na koniec dodaj sok z cytryny i gotuj jeszcze przez 10 minut.

Przekładanie do słoików: Gorący dżem przełóż do wyparzonych słoików, szczelnie zakręć i odwróć do góry dnem. Pozostaw do ostygnięcia.

Przepis na masełko czosnaczkowe

Inne warianty przepisów

Jest wiele wariantów przepisu na dżem z szyszek sosnowych. Dzięki temu możemy eksperymentować i dostosowywać przepis do własnych upodobań, tworząc unikalne smaki. Oto kilka propozycji, które mogą stać się inspiracją do własnych eksperymentów kulinarnych.

Dżem z szyszek sosnowych z miodem

Zamiast cukru, do przygotowania syropu można użyć miodu. Taki dżem będzie miał bardziej delikatny smak i dodatkowe właściwości zdrowotne płynące z miodu.

Dżem z szyszek sosnowych z dodatkiem owoców

Dla urozmaicenia smaku można dodać do dżemu owoce, takie jak jagody, maliny czy żurawinę. W ten sposób uzyskamy wyjątkową kompozycję smakową oraz wzbogacimy dżem o dodatkowe witaminy i antyoksydanty.

Dżem z szyszek sosnowych z przyprawami

Ciekawą odmianą jest dodanie do dżemu przypraw, takich jak cynamon, goździki czy imbir. Przyprawy te nadadzą dżemowi ciepły, korzenny aromat, idealny na chłodne, zimowe dni.

Dżem z szyszek sosnowych to nie tylko smakowity dodatek do naszej diety, ale również produkt o wielu korzyściach zdrowotnych. Przy odpowiednim przygotowaniu i spożyciu może wspierać nasz układ odpornościowy, poprawiać trawienie i działać przeciwzapalnie. Kluczowe jest jednak umiejętne zbieranie szyszek oraz świadomość potencjalnych zagrożeń, zwłaszcza dla osób z alergiami.

Oprac. mkh

Płaca minimalna – ilu osób dotyczy?

Co oznacza wyższa pensja minimalna dla pracodawcy?

Płaca minimalna w 2025 roku

Płaca minimalna w 2025 roku

Rada Ministrów właśnie przyjęła propozycję wysokości minimalnego wynagrodzenia i minimalnej stawki godzinowej:

• od 1 stycznia 2025 roku minimalne wynagrodzenie za pracę będzie wynosiło 4626 zł – to wzrost o 326 zł w stosunku do kwoty, która zacznie obowiązywać od 1 lipca 2024 roku (4300 zł), czyli o 7,6 procent więcej;
• od 1 stycznia 2025 roku minimalna stawka godzinowa ma wynosić 30,20 zł, zatem o 2,10 zł więcej (wzrost o 7,5 procent) w porównaniu do kwoty obowiązującej od 1 lipca 2024 roku (28,10 zł).

Rynek energii

Bon energetyczny z podpisem prezydenta. Jakie zmiany od 1 lipca?

Płaca minimalna – ilu osób dotyczy?

Szacuje się, że w 2025 roku w naszym kraju płacę minimalną otrzyma ponad 3,1 mln pracowników. Warto przypomnieć, że od 1 stycznia tego roku minimalne wynagrodzenie wzrosło do 4242 zł. Kolejna podwyżka już niebawem, bo w lipcu – stawka wyniesie wówczas 4300 zł. Z kolei minimalna stawka godzinowa wzrosła na początku roku do 27,70 zł za godzinę, a od 1 lipca wyniesie 28,10 zł za godzinę.

Przeczytaj także: Ustawa „Aktywny Rodzic” wchodzi w życie! Od kiedy rodzice mogą liczyć na „babciowe”?

Co oznacza wyższa pensja minimalna dla pracodawcy?

Na pewno wyższe koszty zatrudnienia pracownika, a także podwyżkę składek preferencyjnych ZUS dla przedsiębiorców.

W komunikacie rządu podano, że na koniec kwietnia 2024 roku w urzędach pracy zarejestrowanych było 791,1 tys. osób bezrobotnych, czyli o 24,8 tys. osób mniej (3 procent) niż w kwietniu 2023 roku. W odniesieniu do poprzedniego miesiąca, liczba bezrobotnych zmniejszyła się o 25,1 tys. osób (3,1 procent). Stopa bezrobocia pod koniec kwietnia bieżącego roku wyniosła 5,1 proc. i była o 0,2 pkt. proc. niższa niż przed miesiącem, jak i przed rokiem.

Płaca minimalna

FOTO: Envato Elements

fot. envato elements

Aktywny Rodzic – zasady

Aktywny Rodzic – zmiana decyzji

Aktywny Rodzic – od kiedy?

Dodatkowo, być może wsparcie zachęci młodych ludzi do pozytywnej decyzji o posiadaniu potomstwa? Powszechnie wiadomo, że niemal każda młoda matka boryka się z kłopotem, jak godzić życie zawodowe z życiem rodzinnym, czyli pracę z opieką nad małym dzieckiem. – (…) rolą państwa jest umożliwić łączenie ról zawodowych z rolami rodzinnymi. Bycie mamą z byciem aktywną zawodowo, bycie tatą z byciem pracownikiem. Tą odpowiedzią jest program Aktywny Rodzic – podkreśla ministra rodziny, pracy i polityki społecznej Agnieszka Dziemianowicz-Bąk.

Aktywny Rodzic – zasady

Ustawa z dnia 15 maja 2024 roku o wspieraniu rodziców w aktywności zawodowej oraz w wychowaniu dziecka – „Aktywny rodzic” to tak naprawdę trzy nowe świadczenia dla rodzin z dziećmi do lat trzech.

„Aktywni rodzice w pracy” (potocznie "babciowe") – skorzystają aktywni zawodowo rodzice dziecka w wieku od 12. do 35. miesiąca życia. Wsparcie wynosi 1500 zł miesięcznie przez okres 24 miesięcy. W przypadku dzieci z orzeczeniem o niepełnosprawności świadczenie będzie przysługiwało w wysokości 1900 zł miesięcznie,

„Aktywnie w żłobku” – wsparcie zastąpi mniej korzystne dofinansowanie obniżenia opłaty za pobyt dziecka w żłobku, klubie dziecięcym lub u dziennego opiekuna (400 zł miesięcznie). Jest skierowane do rodziców dzieci korzystających z instytucji opieki nad dzieci do lat trzech – żłobka, klubu dziecięcego albo dziennego opiekuna i wynosi do 1500 zł miesięcznie na dziecko lub do 1900 zł miesięcznie na dziecko niepełnosprawne, jednak nie więcej niż wysokość opłaty, jaką rodzic ponosi za pobyt dziecka w instytucji opieki. Wsparcie będzie wypłacane do żłobka, klubu dziecięcego lub do opiekuna dziennego, obniżając rodzicowi opłatę za pobyt dziecka w tej instytucji.

Aktywny Rodzic

FOTO: Envato Elements 

„Aktywnie w domu” – zamiast mniej korzystnego rodzinnego kapitału opiekuńczego. Przysługuje na każde dziecko w rodzinie w wieku od 12. do 35. miesiąca życia i będzie wypłacane w wysokości 500 zł miesięcznie przez 24 miesiące. Skorzystają rodzice, którzy nie będą uprawnieni lub z własnej woli nie zdecydują się na skorzystanie z świadczenia „aktywni rodzice w pracy” lub „aktywnie w żłobku” i pozostaną nieaktywni zawodowo lub ich dziecko nie uczęszcza do instytucji opieki.

Przeczytaj także: Babciowe 2024 – od kiedy ruszą wypłaty?

Aktywny Rodzic – zmiana decyzji

Wybór formy wsparcia zależy od rodzica. Przy czym będzie możliwa wielokrotna zmiana decyzji w trakcie trwania programu – można zrezygnować z jednego świadczenia i przejść na drugie w przypadku zmiany sytuacji zawodowej. Na to samo dziecko za dany miesiąc może być wypłacone tylko jedno świadczenie.

Aktywny Rodzic – od kiedy?

Wnioski o nowe świadczenia będzie można składać do ZUS-u od 1 października 2024 roku. Świadczenie wypłaci Zakład Ubezpieczeń Społecznych.

fot. envato elements 

Renta wdowia – zasady

Kiedy wejdzie w życie renta wdowia?

Czy renta wdowia zadziała wstecz?

Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej przewiduje jak najszybsze wprowadzenie przepisów dotyczących renty wdowiej, jeszcze w 2024 roku. W budżecie zostały zarezerwowane środki na ten cel. Wprowadzenie renty wdowiej może kosztować około 8-10 mld zł rocznie. Do tej pory wdowa czy wdowiec pobierający emeryturę po śmierci żony czy męża może przejść na jego świadczenie i otrzymywać 85 procent stawki, jaka przysługiwała zmarłej osobie.

Renta wdowia – zasady

Na nowych zasadach wdowa będzie miała dwie opcje – zachowanie swojej emerytury lub rezygnacja z niej i wybór renty rodzinnej. Projekt ustawy przewiduje, aby po śmierci współmałżonka można było zachować swoje świadczenie i powiększyć je o 50 procent renty rodzinnej po zmarłym małżonku lub pobierać rentę rodzinną po zmarłym małżonku i 50 procent swojego świadczenia. Dzięki temu osoba owdowiała może liczyć na poprawę warunków bytowych. Wysokość tego wsparcia ma jednak limity – nie będzie mogła przekroczyć trzykrotności średniej emerytury w Polsce.

Dla pracownika

Kto może skorzystać ze świadczenia kompensacyjnego?

Kiedy wejdzie w życie renta wdowia?

Renta wdowia prawdopodobnie wejdzie w życie jeszcze w 2024 roku, w ciągu najbliższych miesięcy. Ministra Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej Agnieszka Dziemianowicz-Bąk, która kieruje pracami nad wsparciem dla wdów podkreśla, że celem tego świadczenia jest pomoc seniorom, którzy zostali w pojedynkę i muszą mierzyć się z takimi samymi kosztami stałymi, jak w czasie, gdy jeszcze mogli je dzielić z drugą osobą. Chodzi o stworzenie godnych warunków do życia dla seniora po śmierci żony czy męża.

Czy renta wdowia zadziała wstecz?

Po tym jak ustawa zacznie obowiązywać, nowymi przepisami zostaną objęte osoby, które zostaną wdowcami w tym czasie, ale nie tylko. Renta wdowia będzie dotyczyć także tych, którzy owdowiali wcześniej. Uprawnione osoby będą mogły o nią wystąpić i liczyć na przeliczenie wsparcia na nowo.

Zobacz także: Odrolnienie działki – na czym polega?

Wprowadzenie renty wdowiej przebiegnie prawdopodobnie etapami: najpierw uprawnieni będą mogli liczyć na 15% emerytury lub renty zmarłego współmałżonka, następnie na 20%, po roku na 50%.

fot. envato elements

Wakacje składkowe – dla kogo?

Wakacje składkowe 2024

Wakacje składkowe – zasady

Wakacje składkowe – wniosek

Wakacje składkowe – od kiedy?

Miesiąc bez płacenia składek na ubezpieczenie społeczne to na pewno ukłon w stronę mikroprzedsiębiorców, którzy borykają się z wysokimi kosztami utrzymania swoich firm. Ulga ta jest dobrowolna, a przedsiębiorca sam wybierze czas, kiedy z niej skorzysta. – To dobra wiadomość dla wszystkich mikroprzedsiębiorców, którzy czekali na to rozwiązanie. Dzięki niemu będą mogli oni złapać oddech w trudniejszym dla ich działalności czasie, bez obaw o stan swoich finansów. Dotrzymaliśmy obietnicy – podkreśla Krzysztof Paszyk, Minister Rozwoju i Technologii. Na tym rozwiązaniu skorzysta ok. 1,7 mln osób.

Wakacje składkowe – dla kogo?

Skorzystają mikroprzedsiębiorcy wpisani do Centralnej Ewidencji i Informacji o Działalności Gospodarczej (CEIDG), niezależnie od formy rozliczania podatku dochodowego (PIT, ryczałt, karta podatkowa), którzy:

• w miesiącu kalendarzowym poprzedzającym miesiąc złożenia wniosku mieli zgłoszonych do ubezpieczeń nie więcej niż dziesięciu ubezpieczonych (w tym także siebie samych);
• w ostatnich dwóch latach kalendarzowych poprzedzających rok złożenia wniosku nie osiągnęli przychodu z pozarolniczej działalności gospodarczej lub w co najmniej jednym roku z dwóch ostatnich lat kalendarzowych poprzedzających rok złożenia wniosku, osiągnęli roczny przychód z pozarolniczej działalności gospodarczej nieprzekraczający równowartości w złotych 2 mln euro.

Zobacz także: Ile pieniędzy można dostać z dotacji na agroturystykę w 2024?

Wakacje składkowe 2024

Celem ulgi jest zwolnienie przedsiębiorcy z opłacania składek za jeden miesiąc w każdym roku kalendarzowym. Wakacje składkowe dotyczą:

• własnego ubezpieczenia społecznego: emerytalnego, rentowego, wypadkowego i chorobowego (jeśli wcześniej zostało zadeklarowane jego opłacanie),
• Funduszu Pracy i Funduszu Solidarnościowego.

Wakacje składkowe 2024

FOTO: Envato Elements

Wakacje składkowe – zasady

Wakacje składkowe zwalniają ze składek na ubezpieczenia społeczne samego przedsiębiorcy. Nie skorzystają z nich osoby przez niego ubezpieczane, współpracujące czy pracujące dla niego. – Nie będą mogły z nich skorzystać osoby, które wykonują działalność na rzecz swoich byłych pracodawców. Zastrzeżenie takie ma zapobiegać tzw. „wypychaniu” pracowników na samozatrudnienie – czytamy na gov.pl. W czasie urlopu składkowego przedsiębiorca nadal będzie mógł korzystać ze świadczeń z ubezpieczeń społecznych. Po prostu składki będą finansowane przez państwo.

{embed_photo_100}445574{/embed_photo_100}

Przedsiębiorca, który będzie chciał skorzystać z wakacji składkowych nie będzie musiał zawieszać działalności – może prowadzić firmę i wystawiać faktury.

Wakacje składkowe – wniosek

Aby przejść na miesięczny urlop składkowy, uprawniona do tego osoba będzie musiała złożyć wniosek za pomocą elektronicznego formularza dostępnego na profilu ZUS, w miesiącu poprzedzającym wybrany miesiąc wakacji składkowych. Na stronie rządowej czytamy, że przedsiębiorcy powinni  pamiętać o obowiązku złożenia deklaracji rozliczeniowej i imiennych raportów miesięcznych za miesiąc korzystania z wakacji składkowych, do 20. dnia następnego miesiąca.

Wakacje składkowe – od kiedy?

Ustawa wejdzie w życie od 1 listopada 2024 roku, zatem zainteresowani w grudniu tego roku będą mogli skorzystać z nowego rozwiązania.

Fot. envato elements

Źródło: gov.pl

Dlaczego wyłączamy grunty z produkcji rolniczej?

Jakie grunty wymagają decyzji zezwalającej na wyłączenie z produkcji?

Kto może złożyć wniosek o wyłączenie gruntów z produkcji rolniczej?

Wyłączenie gruntów z produkcji rolniczej – opłaty

Wyłączenie gruntów z produkcji rolniczej – dokumenty

Dlaczego wyłączamy grunty z produkcji rolniczej?

Chodzi o wolę przeznaczenia gruntów rolnych na inne niż rolnicze lub leśne użytkowanie. Pokusa jest spora, ponieważ tego typu ziemia bywa często tańsza niż ta już przygotowana np. pod budowę domu. Wyłączenie gruntu rolnego z produkcji rolniczej jest potrzebne do tego, aby uzyskać pozwolenie na budowę lub użytkowanie istniejących rolniczych zabudowań do celów nierolniczych. W miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego działka musi zaistnieć jako przeznaczona na cele nierolnicze, dlatego właściciel działki rolnej, który zamierza wybudować na niej dom, powinien w pierwszej kolejności wyłączyć grunty z produkcji rolniczej.

Budowa domu na wsi

Dom bez pozwolenia 2024: jaki i gdzie można wybudować?

W każdej gminie funkcjonuje plan zagospodarowania przestrzennego, w którym określa się przeznaczenie gruntów. Gdy nie ma takiego planu, obowiązuje decyzja o warunkach zabudowy. Jeśli działka jest przeznaczona na cele rolnicze, do urzędu gminy musi trafić wniosek o zmianę celów. Zdarza się, że dla działki nie ma obowiązującego miejscowego planu. W tym wypadku należy złożyć wniosek o opracowanie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego z celem, na jaki ma być przeznaczony dany grunt lub złożyć podanie o wydanie decyzji o warunkach zabudowy dla nieruchomości. Jeśli dla działki rolnej znajdującej się na terenie miasta planowanie jest jej wyłączenie z produkcji rolniczej, to zmiany miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego nie są wymagane.

Jakie grunty wymagają decyzji zezwalającej na wyłączenie z produkcji?

Okazuje się, że w tym procesie ma znaczenie klasa gleby.

Zgoda na odrolnienie dotyczy:

• gleb zaliczonych do klas I, II, III, IIIa, IIIb – pochodzenia mineralnego i organicznego,
• użytków rolnych klas IV, IVa, IVb, V i VI wytworzonych z gleb pochodzenia organicznego,
• gruntów rolnych wskazanych przez ustawę o ochronie gruntów rolnych i leśnych i są to: grunty pod stawami rybnymi i innymi zbiornikami wodnymi, służącymi wyłącznie dla potrzeb rolnictwa; grunty pod wchodzącymi w skład gospodarstw rolnych budynkami mieszkalnymi oraz innymi budynkami i urządzeniami służącymi wyłącznie produkcji rolniczej oraz przetwórstwu rolno-spożywczemu; grunty pod budynkami i urządzeniami służącymi bezpośrednio do produkcji rolniczej uznanej za dział specjalny, stosownie do przepisów o podatku dochodowym od osób fizycznych i podatku dochodowym od osób prawnych; grunty parków wiejskich oraz pod zadrzewieniami i zakrzewieniami śródpolnymi, w tym również pod pasami przeciwwietrznymi i urządzeniami przeciwerozyjnymi; grunty rodzinnych ogrodów działkowych i ogrodów botanicznych; grunty pod urządzeniami: melioracji wodnych, przeciwpowodziowych i przeciwpożarowych, zaopatrzenia rolnictwa w wodę, kanalizacji oraz utylizacji ścieków i odpadów dla potrzeb rolnictwa i mieszkańców wsi; grunty zrekultywowane dla potrzeb rolnictwa; grunty torfowisk i oczek wodnych; grunty pod drogami dojazdowymi do gruntów rolnych.

– Nie wymaga uzyskania zgody przeznaczenie na cele nierolnicze i nieleśne gruntów rolnych stanowiących użytki rolne klas I–III położonych na obszarze uzupełnienia zabudowy – czytamy na gov.pl.

Wyłączenie gruntów z produkcji rolniczej

FOTO: Envato Elements

Kto może złożyć wniosek o wyłączenie gruntów z produkcji rolniczej?

Przede wszystkim właściciel gruntu, posiadacz samoistny, zarządca lub użytkownik, użytkownik wieczysty i dzierżawca będący osobą fizyczną, osobą prawną, czy jednostką organizacyjną nieposiadającą osobowości prawnej.

Przeczytaj także: Kredyt na start 0%: czy można dostać preferencyjną pożyczkę na kupno domu na wsi?

Wyłączenie gruntów z produkcji rolniczej – opłaty

Po uzyskaniu pozwolenia na wyłączenie gruntów rolnych z produkcji, należy zapłacić jednorazową opłatę – należność oraz opłaty roczne, od dnia faktycznego wyłączenia gruntów z produkcji.

Taka opłata nie obowiązuje w przypadku przeznaczenia pod budownictwo mieszkaniowe gruntów rolnych:

• do 500 m2 w przypadku budowy budynku jednorodzinnego,
• do 200 m2 na każdy lokal mieszkalny, w przypadku budowy budynku wielorodzinnego.

Po przekroczeniu tych wartości, od nadwyżki zostanie naliczona należność i opłaty roczne.

Opłata jednorazowa i opłaty roczne nie obowiązują także jeżeli:

• wyłączenie gruntów z produkcji rolniczej dotyczy części gruntu rolnego pod zabudową zagrodową, którego powierzchnia nie przekracza 30% całkowitej powierzchni gruntu rolnego pod zabudową zagrodową w danym gospodarstwie rolnym, nie więcej niż 500m2,
• właściciel gruntów wyłączanych z produkcji zobowiąże się do dalszego prowadzenia gospodarstwa rolnego, w skład którego wchodzi zabudowa zagrodowa, składając wniosek o wyłączenie tych gruntów z produkcji.

Wyłączenie gruntów z produkcji rolniczej – dokumenty

Wniosek należy złożyć przed planowaną budową lub przed rozpoczęciem innego niż rolnicze użytkowanie gruntów. Dokumenty należy składać w starostwie powiatowym, czy urzędach miast na prawach powiatu. Cała dokumentacja jest dosyć obszerna, to m.in. sam wniosek o wyłączenie gruntów rolnych z produkcji rolniczej, ale też wypis z rejestru gruntów, wypis i wyrys z miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, decyzja o warunkach zabudowy albo decyzja o lokalizacji inwestycji celu publicznego, dokumenty stwierdzające tytuł prawny do nieruchomości lub oświadczenie przedstawiające stan wpisów w księdze wieczystej (np. umowa kupna-sprzedaży, umowa darowizny, poświadczony skrócony odpis księgi wieczystej), dokument określający wartość rynkową gruntu rolnego objętego inwestycją, projekt zagospodarowania działki lub terenu, pełnomocnictwo w sprawach administracyjnych, potwierdzenie uiszczenia opłaty skarbowej za pełnomocnictwo.

Złożenie wniosku i decyzja są bezpłatne. Uzyskanie niektórych załączników może wiązać się z poniesieniem kosztów. Na decyzję zwykle czeka się nie dłużej niż miesiąc.

Zobacz także: Jakie są zasady parkowania pod domem jednorodzinnym? Kto i kiedy może to robić?

Fot. Envato elements

Źródło: gov.pl

Jajka przepiórcze

Jaja przepiórcze a cholesterol

Jaja przepiórcze w służbie urody

Hodowla przepiórek

Jaja przepiórcze w kuchni

Hodowla przepiórek to dobry interes ze względu na rosnącą popularność ich jajek. To wspaniała alternatywa do jaj pochodzących od kur. Dlaczego? A właśnie dlatego, że szczycą się wieloma świetnymi właściwościami!

Jajka przepiórcze

Są dużo mniejsze niż jajka kurze. Mają beżową skorupkę z brązowymi plamkami – są nakrapiane. Jajka przepiórcze mają więcej żółtka niż białka i nieco lepsze walory odżywcze. Są źródłem witaminy A i tych z grupy B, a także witamin C, D i K oraz cynku, fosforu, żelaza, potasu, selenu, magnezu, ale także cennych antyoksydantów. Zawiera też sporo białka – najemy się nimi do syta na długi czas. Mają zdecydowanie mniej tłuszczu i nie powodują tworzenia się złego cholesterolu, który przyczynia się do powstania miażdżycy i chorób układu krążenia. Wręcz przeciwnie – podnoszą poziom tzw. "dobrego cholesterolu"! Ich jedzenie pozytywnie wpływa na wzrok i pracę układu nerwowego. Zawarta w nich witamina C podnosi odporność organizmu, a witamina D – wzmacnia kości i zęby, a także zapobiega osteoporozie. Do tego wszystkiego dobrego nie uczulają tak często jak jaja kurze.

Jaja przepiórcze

FOTO: Envato Elements

Jaja przepiórcze a cholesterol

Jajka znoszone przez przepiórki podnoszą poziom tzw. "dobrego cholesterolu" HDL i równocześnie obniżają poziom tzw. "złego cholesterolu" LDL. Jajka przepiórcze warto także spożywać z uwagi na fakt, iż na długo zapewniają uczucie sytości, co zmniejsza pokusę podjadania i tym samym sprzyja utrzymaniu odpowiedniej wagi.

Przeczytaj także: Czy chłopcy są bardziej narażeni na boreliozę? Poznaj nowe badania i patent z długopisem!

Jaja przepiórcze w służbie urody

Jaja przepiórcze świetnie działają także na cerę i włosy. Warto wykorzystać szczególnie żółtko, które ma właściwości wygładzające i odżywiające. Białko natomiast to naturalny botoks, a do tego zmniejsza wydzielanie sebum. Najlepiej przygotować maseczkę – wystarczy połączyć dwa-trzy żółtka z łyżeczką miodu naturalnego i oliwy z oliwek. W skromniejszej wersji stosujemy samo ubite białko, szczególnie do cery tłustej. Maź nakładamy na twarz na 10 minut i zmywamy letnią wodą. Podobną recepturę stosujemy na włosy. Żółtka jednak należy zmieszać z jogurtem naturalnym i miodem. Nakładamy ją na wilgotne włosy na 15 minut i po tym czasie czuprynę myjemy delikatnym szamponem.

Przeczytaj także: Poznaj dwie rośliny dla cukrzyków, które zbiją cukier

Hodowla przepiórek

Przydomowa hodowla powinna być dokładnie przemyślana. Ptaki te wysoko latają, nawet do dwóch metrów, dlatego ogrodzenie musi być solidne i wysokie, dobrze zabezpieczone. Przepiórki należy odgrodzić od kur i innych ptaków, ponieważ łatwo się zarażają rozmaitymi chorobami. Niektórzy wykorzystują już to, co posiadają, np. domki dla królików i inne klatki hodowlane. Karmidła powinny być dostosowane do charakteru ptaków – niech mają mniejsze otwory, ponieważ przepiórki chodzą po jedzeniu i je rozrzucają.

Jaja przepiórcze w kuchni

Zastosowań jest wiele. Jednym z modnych przepisów jest ten wykorzystujący awokado. Jak się do tego zabrać? Należy obrać awokado i wyjąć pestkę. Do środka wbijamy jajko przepiórcze, posypujemy je solą, pieprzem i rozmarynem. Wykańczamy tartym parmezanem. Całość wkładamy do piekarnika nagrzanego do 200 stopni i zapiekamy przez kwadrans aż białka jajek będą ścięte, a ser się lekko zarumieni. Do gotowej potrawy można dodać pokrojone pomidory lub paprykę.

Fot. Envato elements

Niedziele handlowe – wyjątki

Czy w czerwcu wypada niedziela handlowa?

Lista niedziel handlowych w 2024 roku

Ograniczenia w handlu w ostatni dzień tygodnia obowiązują od kilku już lat. Być może zakaz ten się zmieni – być może rząd znowelizuje ustawę o zakazie handlu w niedziele?

Niedziele handlowe – wyjątki

We wszystkie niedziele, zarówno handlowe, jak i niehandlowe mogą działać m.in. sklepy, w których ich właściciele sami obsługują swoich klientów i stoją za ladą, placówki handlowe na stacjach paliw, saloniki prasowe i kioski, kwiaciarnie, apteki i punkty apteczne, sklepy z pamiątkami lub dewocjonaliami, cukiernie i lodziarnie, piekarnie, sklepy na dworcach kolejowych i autobusowych.

Czy w czerwcu wypada niedziela handlowa?

Najbliższa niedziela handlowa przypada 30 czerwca właśnie. W ten dzień będzie możliwość zrobienia zakupów w ostatni dzień tygodnia. Chodzi o ostatni weekend miesiąca.

Niedziele handlowe

FOTO: Envato Elements

Lista niedziel handlowych w 2024 roku:

• niedziela handlowa 28 stycznia 2024,
• niedziela handlowa 24 marca 2024,
• niedziela handlowa 28 kwietnia 2024,
• niedziela handlowa 30 czerwca 2024,
• niedziela handlowa 25 sierpnia 2024,
• niedziela handlowa 15 grudnia 2024,
• niedziela handlowa 22 grudnia 2024.

Zobacz także: Oto świadczenie dla 55-latków. Kto może się o nie ubiegać?

Pozostałe niedziele w roku 2024 będą dniami wolnymi od handlu. Państwowa Inspekcja Pracy regularnie przeprowadza kontrole sprawdzające, czy sklepy przestrzegają zakazu handlu w niedzielę. Sklepy są zwykle otwarte w kolejne dwie niedziele poprzedzające pierwszy dzień Bożego Narodzenia (z wyłączeniem niedzieli przypadającej na dzień 24 grudnia), w niedzielę bezpośrednio poprzedzającą pierwszy dzień Wielkanocy i w ostatnią niedzielę stycznia, kwietnia, czerwca i sierpnia. 

Fot. envato elements

Maseczka z truskawek a starzenie się skóry

Maseczki truskawkowe domowej roboty

Truskawki są pełne witamin i soli mineralnych. Jedną z ważniejszych, w kontekście pięknej cery, jest witamina C, ponieważ naturalnie rozjaśnia i rozświetla skórę, zwalczając przebarwienia. Te owoce to także źródło antyoksydantów, które opóźniają procesy starzenia. W truskawkach znajdziemy także witaminę A pobudzającą syntezę kolagenu i mającą właściwości wygładzające. Kolejne wartościowe składniki to magnez i kwas BHA – złuszczający cerę. Najprostsza maseczka truskawkowa zawiera same… truskawki! Wystarczy je zblendować i nałożyć na twarz – to takie proste!

Maseczka z truskawek a starzenie się skóry

Truskawki wykazują także działanie przeciwzmarszczkowe i wygładzające, dobrze nawilżają skórę. Można je łączyć z oliwą, miodem, awokado, a nawet ze śmietaną, aby uzyskać naturalne, domowe receptury. Warto w tym zakresie eksperymentować! Ważne, aby przed użyciem wykonać próbę alergiczną.

Łagodząca maseczka z truskawek

FOTO: Envato Elements

Maseczki truskawkowe domowej roboty

Rozświetlająca maseczka z truskawek

Składniki: 

• 4 truskawki, 
• sok z cytryny, kilka kropel,
• 5 łyżek płatków owsianych. 

Przygotowanie: 

Truskawki wystarczy rozgnieść na gładką masę, dodać kilka kropel soku z cytryny i wymieszać do połączenia składników. Płatki owsiane namaczamy we wrzątku przez 10 minut i następnie dodajemy je do truskawek. Całość mieszamy i nakładamy na czystą skórę twarzy na 15 minut.

Przeczytaj także: Poradnik kupowania truskawek: takich owoców unikaj!

Łagodząca maseczka z truskawek

Składniki: 

• 3-5 dojrzałych truskawek,
• sok z cytryny,
• 2/3 szklanki jogurtu naturalnego,
• 50 g tłustego twarogu.

Przygotowanie: 

Truskawki rozgniatamy na masę, dodajemy kilka kropli soku z cytryny, jogurt naturalny i twaróg. Całość trzeba wymieszać i nałożyć na oczyszczoną skórę twarzy na 15 minut. Następnie zmywamy maź za pomocą letniej wody. 

Fot. envato elements

Pomoc dla rodziców wcześniaków

Dodatkowy urlop macierzyński – zasady

Dodatkowy urlop – dla kogo?

Dodatkowy urlop – ile tygodni?

Projekt ustawy jest owocem wcześniejszych działań i zgłaszanych potrzeb. W grudniu 2023 roku została wniesiona petycja do ministry rodziny, pracy i polityki społecznej Agnieszki Dziemianowicz-Bąk w sprawie udzielania matkom wcześniaków oraz noworodków wymagających hospitalizacji pełnopłatnego zwolnienia lekarskiego z tytułu opieki nad dzieckiem do czasu wypisu dziecka do domu. Ministra spotkała się ze stroną społeczną reprezentowaną przez Fundację „Koalicja dla Wcześniaka” 9 stycznia 2024 roku. W efekcie powołano Zespół ds. opracowania rozwiązań w zakresie uprawnień rodzicielskich dla rodziców dzieci przedwcześnie urodzonych oraz dzieci hospitalizowanych po urodzeniu. W obradach wzięli udział m. in. neonatolodzy, pediatrzy, przedstawiciele strony społecznej, Rzecznik Praw Dziecka, Rzecznik Praw Obywatelskich, Przedstawiciele Ministerstwa Zdrowia oraz wszystkie bezpośrednio zainteresowane strony.  

Pomoc dla rodziców wcześniaków

– Symbolicznym prezentem dla rodziców w przededniu Dnia Matki, chociaż jest to coś, co po prostu im się należy, jest czas. (…) Czas, który dziś nazywa się urlopem macierzyńskim, choć z urlopem nie ma nic wspólnego. Bo ciężko sobie wyobrazić, żeby mama czy rodzic, który stoi przy inkubatorze, albo który odwiedza dziecko w szpitalu, martwi się o to, jak będzie się ono rozwijało, czy będzie żyło, czy będzie zdrowe – mógł myśleć o odpoczynku, o radości i cieszyć się tym rodzicielstwem. To nie jest urlop, to jest często walka o zdrowie, o życie, to ogromny stres i ogromny lęk – mówiła podczas spotkania z rodzicami wcześniaków oraz przedstawicielami Ogólnopolskiego Porozumienia Razem dla Wcześniaków w filii Bielańskiego Ośrodka Kultury w Warszawie ministra Agnieszka Dziemianowicz-Bąk. 

Dłuży urlop dla rodziców wcześniaków

FOTO: Envato Elements

Dodatkowy urlop macierzyński – zasady

Dodatkowy urlop macierzyński może być wykorzystywany bezpośrednio po urlopie macierzyńskim przez pracowników-rodziców wcześniaków oraz pracowników-rodziców dzieci urodzonych w terminie, ale wymagających hospitalizacji. Będzie fakultatywny, udzielany na wniosek, wykorzystywany w jednej części. Projektowane zmiany będą stosowane do rodziców przysposabiających dziecko i rodzin zastępczych. Zasiłek za okres dodatkowego urlopu macierzyńskiego będzie wynosił 100 proc. podstawy zasiłku.

Dodatkowy urlop – dla kogo?

Oto lista osób uprawnionych do dodatkowego urlopu:

• pracownicy-rodzice dzieci urodzonych przed ukończeniem 28. tygodnia ciąży lub z masą urodzeniową nie większą niż 1000g,
• pracownicy-rodzice dzieci urodzonych po ukończeniu 28. tygodnia ciąży, a przed ukończeniem 36. tygodnia ciąży i z masą urodzeniową większą niż 1000 g,
• pracownicy-rodzice dzieci urodzonych po ukończeniu 36. tygodnia ciąży, których dziecko będzie wymagało hospitalizacji od 5. dnia od dnia porodu do upływu 8. tygodnia po porodzie. W tym przypadku dodatkowy urlop macierzyński będzie przysługiwał w wymiarze tygodnia dodatkowego urlopu macierzyńskiego za każdy tydzień pobytu dziecka w szpitalu w okresie od 5. dnia po porodzie do upływu 8. tygodnia po porodzie pod warunkiem, że pobyt dziecka w szpitalu będzie wynosił przynajmniej 2 kolejne dni w okresie od 5. do 28. dnia po porodzie.

Urlop będzie przysługiwać matkom lub ojcom, a także prawnym opiekunom, rodzicom zastępczym czy adopcyjnym.

Czy już można składać wnioski o wakacje kredytowe?

Dodatkowy urlop – ile tygodni?

Wymiar tego urlopu będzie oscylował od 8 do 15 tygodni, w zależności od okresu hospitalizacji dziecka, tygodnia ciąży, w którym urodzi się dziecko lub masy urodzeniowej dziecka dla:

• pracowników-rodziców dzieci urodzonych przed ukończeniem 28. tygodnia ciąży lub z masą urodzeniową nie większą niż 1000g dodatkowy urlop macierzyński będzie uzależniony od okresu hospitalizacji dziecka w wymiarze tygodnia dodatkowego urlopu macierzyńskiego za każdy tydzień pobytu dziecka w szpitalu do upływu 15. tygodnia po porodzie  – maksymalnie 15 tygodni,
• pracowników-rodziców dziecka urodzonego po ukończeniu 28. tygodnia ciąży, a przed ukończeniem 36. tygodnia ciąży i z masą urodzeniową większą niż 1000 g w wymiarze tygodnia dodatkowego urlopu macierzyńskiego za każdy tydzień pobytu dziecka w szpitalu do upływu 8. tygodnia po porodzie – maksymalnie 8 tygodni,
• pracowników-rodziców, których dziecko urodziło się po ukończeniu 36. tygodnia ciąży i będzie wymagało hospitalizacji od 5 dnia od dnia porodu do upływu 8. tygodnia po porodzie, dodatkowy urlop macierzyński będzie przysługiwał w wymiarze tygodnia dodatkowego urlopu macierzyńskiego za każdy tydzień pobytu dziecka w szpitalu w okresie od 5 dnia po porodzie do upływu 8. tygodnia po porodzie pod warunkiem, że pobyt dziecka w szpitalu będzie wynosił przynajmniej 2 kolejne dni w okresie od 5. do 28. dnia po porodzie. 

Czytaj także: Kalendarz roku szkolnego 2024/2025. Uczniowie będą rozczarowani...

Aby pracownikowi przysługiwało prawo do dodatkowego urlopu macierzyńskiego, dziecko musi być hospitalizowane w okresie od 5. do 28. dnia po porodzie przynajmniej przez 2 kolejne dni. Jeżeli hospitalizacja nastąpi 29. dnia od porodu, a dziecko wyszło ze szpitala po 3 dniach od porodu, pracownik nie będzie miał prawa do dodatkowego urlopu macierzyńskiego. 

– Przy ustalaniu wymiaru dodatkowego urlopu macierzyńskiego okresy pobytu dziecka w szpitalu do upływu 8. tygodnia lub 15. tygodnia po porodzie będą się sumowały, a niepełny tydzień zostanie zaokrąglony w górę do pełnego tygodnia. Regulacja ta uwzględnia przerwy pomiędzy kolejnymi hospitalizacjami dziecka – czytamy na gov.pl.

Fot. envato elements

Źródło: gov.pl

Czym jest świadczenie kompensacyjne?

Komu przysługuje świadczenie kompensacyjne?

Ile wynosi świadczenie kompensacyjne?

Świadczenie kompensacyjne – czy można dorabiać?

Świadczenie kompensacyjne dotyczy nauczycieli, którzy wypracowali określony staż pracy w konkretnym wymiarze godzin.

Czym jest świadczenie kompensacyjne?

Świadczenie kompensacyjne to taka wcześniejsza emerytura dla pedagogów wypłacana przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych.

Komu przysługuje świadczenie kompensacyjne?

Nie każdy nauczyciel załapie się na tzw. kompensówkę. Aby móc się o nią ubiegać, należy spełnić określone warunki:

• wiek, dla kobiety wynosi on 55 lat, a dla mężczyzny 60 lat;
• staż ubezpieczeniowy – 30 lat okresów składkowych i nieskładkowych, w tym 20 lat pracy nauczycielskiej przynajmniej na pół etatu w placówkach wymienionych w ustawie o nauczycielskich świadczeniach kompensacyjnych;
• wygaśniecie umowy o pracę lub rozwiązanie tej umowy na swój wniosek.

Wypłata świadczenia kompensacyjnego dotyczy osób, które pracowały w:

• publicznych i niepublicznych przedszkolach,
• szkołach publicznych i niepublicznych o uprawnieniach szkół publicznych,
• młodzieżowych ośrodkach wychowawczych, w młodzieżowych ośrodkach socjoterapii, w specjalnych ośrodkach wychowawczych,
• w publicznych i niepublicznych poradniach psychologiczno-pedagogicznych, w tym w poradniach specjalistycznych.

Ile wynosi świadczenie kompensacyjne?

Świadczenie kompensacyjne nie ma stałej kwoty. ZUS ustala stawkę w oparciu o wiele czynników. – Świadczenie kompensacyjne jest wynikiem podzielenia sumy zwaloryzowanych składek na ubezpieczenie emerytalne oraz zwaloryzowanego kapitału początkowego, zapisanych na indywidualnym koncie w ZUS przez średnie dalsze trwanie życia dla osoby w wieku 60 lat – czytamy na stronie zus.pl. W styczniu 2024 roku świadczenie to pobierało 12,9 tys. osób, a na ich konto wpływało przeciętnie 3557,64 zł, natomiast w lutym 12,7 tys. osób otrzymało 3562,14 zł. Nauczycielskie świadczenie kompensacyjne nie może być niższe niż najniższa emerytura. Świadczenie to podlega też waloryzacji.

Zobacz także: Już można składać wnioski o wakacje kredytowe!

Świadczenie kompensacyjne – czy można dorabiać?

Aby pobierać kompensówkę, trzeba zrezygnować z zarobkowania w szkole. Nauczyciele nie mogą zatem dalej pracować w szkole, przedszkolu lub ośrodku, nawet w niepełnym wymiarze godzin i także wtedy, gdy ich obowiązki nie mają związku z nauczaniem. Jeśli zaś nauczyciel podejmie pracę poza oświatą, to będzie przysługiwała mu kompensówka. Aby ZUS nie zmniejszył świadczenia, zarobki nie powinny przekroczyć 70 procent przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia w kraju. Wstrzymanie kompensówki nastąpi, gdy dodatkowy miesięczny przychód będzie wyższy niż 130 procent przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia.

Fot. envato elements

Źródło: zus.pl. gov.pl

Fuczki

Składniki:

• 2 garście kiszonej kapusty (najlepiej z beczki),
• 1 kg ziemniaków,

  

  Przepis na fuczki udostępniło KGW Brzeżanka z pow. strzyżowskiego. Na zdjęciu członkinie Koła w regionalnych strojach rzeszowskich.

  FOTO: Fot. Sierszeńska

• 2 jajka,
• 3 łyżki mąki,
• 2 łyżki majeranku,
• sól i pieprz,
• smalec do smażenia.

Przygotowanie:

Ziemniaki obrać i zetrzeć na tarce o małych oczkach. Dodać drobno posiekaną kiszoną kapustę, mąkę, majeranek oraz pieprz i sól. Całość dokładnie wymieszać.

Uformować placuszki. Smażyć na patelni na rozgrzanym tłuszczu.

Podawać z sosem grzybowym lub czosnkowym oraz zsiadłym mlekiem. Fuczki nadają się również świetnie jako dodatek do mięs.

Fuczki - podkarpackie placki z ziemniaków i kiszonej kapusty

FOTO: Fot. Sierszeńska

Fuczki to podkarpackie placki z kiszonej kapusty i ziemniaków.

FOTO: Fot. Sierszeńska

Fuczki to podkarpackie placki z kiszonej kapusty i ziemniaków.

FOTO: Fot. Sierszeńska

Prawo unijne a paszporty

Opłaty za wydanie paszportu

Paszport dla zwierząt

Krajowa Izba Lekarsko-Weterynaryjna (KILW) wystąpiła o nowelizację obowiązującego od dnia 24 października 2015 roku rozporządzenia w celu podwyższenia opłaty za wydanie paszportu dla zwierząt domowych. Jakie kwoty będą obowiązywać? Nowy projekt rozporządzenia został ujęty w Wykazie prac legislacyjnych Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi. Jeśli zwierzę wjedzie na teren innego państwa bez paszportu, może zostać zwrócone do swojego kraju lub poddane kwarantannie. – Paszporty wydają lecznice weterynaryjne, których spis znajduje się na stronie internetowej Krajowej Izby Lekarsko-Weterynaryjnej. Identyczne zasady obowiązują w przypadku podróżowania z psami i kotami do sąsiednich państw nie należących do Unii Europejskiej, ale mających te same standardy ochrony przed wścieklizną, tzn. do Watykanu i San Marino – czytamy na stronie rządowej.

Prawo unijne a paszporty

W paszporcie znajdują się dane właściciela zwierzaka, a także informacje na temat pupila: zaświadczenie o szczepieniach, jak i przebytych chorobach, ale także informacje o jego gatunku, rasie, imieniu. Warunkiem otrzymania paszportu jest także elektroniczny chip – dedykowany numer ma swoje miejsce również w dokumencie.

Czytaj także: Borelioza w Polsce – poznaj nowe badania i patent z długopisem!

Paszport dla psa 

FOTO: Envato Elements

Opłaty za wydanie paszportu

Za wydanie paszportu dla zwierząt domowych trzeba zapłacić. Do tej pory stawka wynosiła 100 zł. W obowiązującym rozporządzeniu z dnia 16 września 2015 roku ustalono właśnie taką kwotę. Skąd wzięła się jej wysokość? 70 zł stanowi wynagrodzenie lekarza weterynarii, a 30 zł jest przeznaczone na pokrycie kosztów ponoszonych przez Krajową Izbę Lekarsko-Weterynaryjną. Z nowego projektu rozporządzenia wynika, że kwota ta może wzrosnąć do 150 zł. Skąd ta podwyżka? Jest ona wynikiem inflacji i wzrostu kosztów – samo wynagrodzenie dla weterynarza to 105 zł, a pozostałe pieniądze z tej kwoty, czyli 45 zł, zostanie przeznaczone na koszty poniesione przez Krajową Izbę Lekarsko-Weterynaryjną (np. druk paszportu, prowadzenie rejestru, pobieranie próbek w celu określenia poziomu przeciwciał przeciwko wściekliźnie). 

Zobacz: Jak dbać latem o psy i koty, zwłaszcza w czasie upałów?

Paszport dla zwierząt

Rejestry lekarzy upoważnionych do wystawiania paszportów dla psów, kotów i fretek prowadzą właściwe okręgowe rady lekarsko-weterynaryjne. Listy lekarzy upoważnionych do wystawania paszportów dla zwierząt domowych w poszczególnych województwach są dostępne na stronie internetowej Krajowej Izby Lekarsko-Weterynaryjnej – podaje wetgiw.gov.pl.

Fot. envato elements

Źródło: wetgiw.gov.pl, gov.pl

Wakacje kredytowe – a co to takiego?

Wakacje kredytowe 2024 – ważne terminy

Kto może skorzystać z wakacji kredytowych 2024? 

Wakacje kredytowe – limity

Już teraz można składać wnioski o wakacje kredytowe. Odpowiednie dokumenty należy złożyć do banku, w którym został zaciągnięty kredyt –​ pisemnie lub przez bankowość elektroniczną.​

Wakacje kredytowe – a co to takiego? 

Wakacje kredytowe to wsparcie finansowe dla osób, które zdecydowały się na kredyt, aby zakupić mieszkanie lub dom, jednak spłaty okazały się dla nich zbyt wielkim obciążeniem. Wakacje kredytowe mają ich wspomóc w przysłowiowym stanięciu na nogach. Dzięki chwilowemu zawieszeniu rat są w stanie uzupełnić swój budżet w najbardziej newralgicznym czasie w roku. 

Wakacje kredytowe

FOTO: Envato Elements

Wakacje kredytowe 2024 – ważne terminy

W tym roku będzie można zawiesić spłatę rat kredytów hipotecznych czterokrotnie: dwa razy w okresie 1 czerwca – 31 sierpnia i dwukrotnie pomiędzy 1 września a 31 grudnia. Ministerstwo Finansów szacuje, że w tym roku z tej formy wsparcia skorzysta 562 tys. kredytobiorców. 

Przeczytaj także: Kiedy trzeba zapłacić podatek od prezentu na komunię?

Kto może skorzystać z wakacji kredytowych 2024? 

Zgodnie z informacjami podanymi na stronie internetowej gov.pl wiemy, że program wakacji kredytowych skierowany jest do osób, które: 

• posiadają kredyt hipoteczny w walucie polskiej, który został zaciągnięty na zaspokojenie własnych potrzeb mieszkaniowych, 
• zawarły umowę takiego kredytu hipotecznego przed 1 lipca 2022 r., 
• kończą spłatę kredytu co najmniej po upływie 6 miesięcy od tej daty. 

Z wakacji kredytowych mogą skorzystać osoby, których rata kredytu przekracza 30 proc. dochodu gospodarstwa domowego. Dochód ten wyliczany jest jako średnia za poprzednie trzy miesiące. Kolejną grupą są te gospodarstwa domowe, w których w dniu składania wniosku na utrzymaniu jest co najmniej troje dzieci. 

Wakacje kredytowe – limity

Jest jeszcze jedno ważne ograniczenie – maksymalna wartość kredytu, przy której można skorzystać z wakacji kredytowych, wynosi 1,2 mln zł. W 2024 roku z wakacji kredytowych będzie można skorzystać po raz ostatni. Od nowego roku tymi  zagadnieniami zajmie się Fundusz Wsparcia Kredytobiorców.

Przeczytaj także: Borelioza w Polsce – poznaj nowe badania i patent z długopisem!

fot. envato elements

Nowe wyposażanie aut – kogo będzie obowiązywać?

Nowe wyposażanie aut – ADDW

Nowe wyposażanie aut – inne systemy

Już w lipcu tego roku będą obowiązywać nowe przepisy o wyposażeniu samochodu. Na liście znajdą się przede wszystkim takie systemy, które mają utrzymać w ryzach kierowcę, aby był bardziej skupiony na drodze i nie korzystał z tzw. rozpraszaczy. Monitorowanie skupienia jadącego pojazdem ma bowiem kolosalny wpływ na jakość jazdy i tym samym bezpieczeństwo innych uczestników ruchu.

Nowe wyposażanie aut – kogo będzie obowiązywać?

Nowe przepisy nie dotyczą wszystkich aut – tyczą się tylko nowych samochodów osobowych, które od 7 lipca 2024 roku będą miały nową homologację w Europie. Kolejną ważną datą jest 7 lipca 2026 roku – w tym dniu prawo rozciągnie się na wszystkie nowe auta.

Przeczytaj także: Dopłaty do elektryków. 

Nowe wyposażanie aut – ADDW

Najważniejszą zmianą będzie wprowadzenie systemu ADDW, czyli Advanced Driver Distraction Warning, który ma za zadanie monitorować ewentualne zmęczenie czy rozproszenie kierowcy i oczywiście ostrzeganie go o zagrożeniu. Sercem tego nowoczesnego układu jest kamera obserwująca jadącego i analizująca ruchy gałek ocznych kierowcy. Jeśli wzrok kierowcy zatrzyma się poniżej deski rozdzielczej, to znak, że zbliża się niebezpieczeństwo. Obszar ten jest newralgiczny z prostej przyczyny – to właśnie w tę stronę kierujemy wzrok, jeśli podczas jazdy trzymamy w dłoni telefon i nim operujemy. Unia chce ukrócenia tych praktyk ze względu na ogromne zagrożenie wypadkiem z powodu korzystania ze smartfonów. Najpóźniej po 6 sekundach system zareaguje, aby dać znak kierowcy, że postępuje niewłaściwie. Reakcja pojawi się wcześniej, gdy auto pojedzie z prędkością wyższą niż 50 km/h. System da znak już po 3 sekundach.

Wyposażenie aut

FOTO: Envato Elements

W jaki sposób? Pojawiają się odpowiednie ikony, dźwięki ostrzegawcze i drżenie kierownicy – takie układy są już montowane w wielu modelach aut. Oczywiście, wszystko zgodnie z literą prawa – informacje pozyskane przez kamery nie mogą być wykorzystywane w innych celach.

Przeczytaj także: Sprawdź, czy w Twojej wsi pojawi się auto Google Street View!

Nowe wyposażanie aut – inne systemy

Aby eliminować wypadki, Unia Europejska proponuje, prócz ADDW, inne systemy bezpieczeństwa.

Chodzi o takie układy jak:

• inteligentny asystent prędkości ostrzegający o przekroczeniu prędkości,
• system ostrzegający podczas cofania,
• system awaryjnego hamowania.

Ale to nie wszystko. Pojawi się obowiązek wyposażenia auta w tzw. czarną skrzynkę. To właśnie w niej zostaną zebrane informacje o stanie pojazdu w chwili ewentualnej kolizji i tuż przed nią. Z czarnej skrzynki będzie można odczytać dane o prędkości, użyciu hamulca, czy ruchach kierownicą.

Oprac. Angelika Drygas

Źródło: autokult.pl

fot. envato elements

Projekt ustawy – dwie niedziele handlowe w miesiącu

Projekt ustawy a dodatkowe wynagrodzenie 

Projekt ustawy – a dyskryminacja

Projekt ustawy – dwie niedziele handlowe w miesiącu

Liberalizacja prawa zakłada wprowadzenie handlu w pierwszą i trzecią niedzielę każdego miesiąca zamiast ostatnich niedziel w styczniu, kwietniu, czerwcu i sierpniu.

Zobacz także: Dwie niedziele handlowe w miesiącu?

W grudniu przed Bożym Narodzeniem pracująca miałaby być pierwsza niedziela grudnia oraz dwie kolejne poprzedzające święto, a jeśli niedziela wypadnie w Wigilię, będzie dniem wolnym od pracy. Przed świtami Wielkanocy handlowa będzie niedziela poprzedzająca święto, a jeśli wypada ona jako pierwsza lub trzecia w miesiącu, zakaz nie będzie obowiązywał także tydzień wcześniej.

Projekt ustawy a dodatkowe wynagrodzenie 

Autorzy projektu nowelizacji ustawy chcą, aby pracownicy byli wynagradzani dodatkowo, jeśli będą pracować w niedziele handlowe. Chodzi o wynagrodzeniu w podwójnej wysokości. Pracodawca powinien także zapewnić pracownikowi inny dzień wolny od pracy w okresie 6 dni kalendarzowych poprzedzających lub następujących po niedzieli pracującej. Wszystkie te zapisy dotyczą sklepów, w których wcześniej handel był niemożliwy w ostatni dzień tygodnia, a więc pracownicy np. stacji paliw oraz innych punktów należących do wyjątków nie mogą liczyć na te przywileje. W projekcie znalazł się także zapis o tym, że pracodawca ma obowiązek zapewnić pracownikowi co najmniej dwie niedziele wolne od pracy w miesiącu kalendarzowym.

Przeczytaj także: Niedziele handlowe 2024

Projekt ustawy – a dyskryminacja

Piotr Szumlewicz, przewodniczący Związku Zawodowego Związkowa Alternatywa odniósł się krytycznie do tego projektu. Wskazuje na nierówne traktowanie wszystkich pracowników, dyskryminację tych zatrudnionych np. na stacji benzynowej, czy w innych branżach (w gastronomii czy transporcie). – Ustawa Polski2050, którą będzie przedstawiał w Sejmie Ryszard Petru, zakłada, że handel byłby dopuszczalny w pierwszą i trzecią niedzielę każdego miesiąca. Zarazem praca w niedziele handlowe byłaby podwójnie płatna, ale dotyczyłoby to tylko tych sklepów, w których dotychczas obowiązywał zakaz handlu. We wszystkich pozostałych placówkach handlowych (np. na stacjach benzynowych czy w sklepach przy dworcach) nie byłoby wyższych stawek. Zgodnie z ustawą nie byłoby też wyższych stawek dla osób zatrudnionych w ramach umów cywilno-prawnych – podkreśla Piotr Szumlewicz. 

Niedziele handlowe

FOTO: Envato Elements

Według przewodniczącego przewodniczący Związku Zawodowego Związkowa Alternatywa ustawa Polski2050 nie rozwiązuje istotnych problemów dotyczących pracy w niedziele. Związek proponuje, by do Kodeksu pracy wpisać 2,5 razy wyższe stawki za pracę w niedziele i święta dla wszystkich osób pracujących w dni ustawowo wolne od pracy, niezależnie od branży i rodzaju umowy. Piotr Szumlewicz podkreśla, że lepiej napisać ustawę od nowa i wprowadzić regulacje odnośnie wszystkich osób pracujących w niedziele.

Oprac. Angelika Drygas

fot. envato elements

Herbata z kwiatów ślazu 

Pomoże w trakcie infekcji i przy przeziębieniu. Ma działanie łagodzące, szczególnie objawy zapalenia górnych dróg oddechowych, ale także zbawiennie działa na układ pokarmowy i jest stosowana podczas zaburzeń trawienia. Jeśli zaparzymy kwiaty ślazu, naparu można użyć do płukania bolącego gardła, ale także w trakcie anginy. Napar ze ślazu spowoduje złagodzenie odruchu kaszlowego i ułatwi wykrztuszanie. 

Naturalne metody

Domowy syrop i napar z goździków zadziała na męczący kaszel. Jak go zrobić?

Napar ze ślazu  

Zachwyci pięknym kolorem – herbata jest fioletowa!  Zawiera śluz łagodzący chrypkę i suchy kaszel, nawilża również błony śluzowe jamy ustnej. Ślaz jest składnikiem wielu kosmetyków, ponieważ dobrze działa na skórę. Napar może zatem posłużyć jako płukanka lub dodatek do kąpieli. Jak przygotować napar z suszonych kwiatów ślazu dzikiego? Wystarczy wsypać do kubka 1-2 łyżki suszu i zalać 400 ml wrzącej wody. Całość parzymy około 10 minut.  

Na co pomaga ślaz?

FOTO: Envato Elements

Kiedy najlepiej zerwać ślaz?

Ślaz to także piękna roślina ozdobna. Są osoby, które dodają ją do sałatki! Kwiaty ślazu dzikiego i jego liście zrywamy od czerwca do sierpnia. Zawierają prócz śluzu kwasy organiczne, flawonoidy, fitosterole i sole mineralne. Ślaz nie jest zalecany w przypadku alergii, nie powinny spożywać go kobiety w ciąży i karmiące piersią.

Czytaj także: Arbuzowa lemoniada - przepis na orzeźwienie​

Jak ususzyć ślaz?

Zrywamy kwiaty o głębokim fioletowym kolorze. Rozkładamy je w przewiewnym, zacienionym i suchym miejscu. Warto zadbać o to, aby kwiaty były rozłożone osobno i się nie zlepiały. Ślaz przechowujemy w słoikach z ciemnego szkła z dala od wilgoci. 

fot. envato elements

• garść kwiatów jasnoty purpurowej i bzu lilaka,
• 2 łyżki olejku mandarynkowego (najlepiej domowej produkcji),
• 1/2 kg soli kuchennej (białej i czarnej),
• oliwa lub tłusty krem.

Zobacz również: Przepis na naturalną przyprawę do rosołu

Wszystkie składniki wymieszać. Na końcu dodać kwiatki jasnoty i bzu. Peeling stosować od razu po przyrządzeniu. Ma właściwości relaksujące i uspokajające. Pomoże też na bolący brzuch czy zespół jelita drażliwego.

Do przygotowania masełka czosnaczkowego potrzebujemy około 1 szklanki świeżo rwanego czosnaczku oraz 1 szklankę masła. 

Ziele umyć, obrać i pokroić. Następnie przesmażyć z masłem na patelni. Przelać do miseczki i wystudzić. Uzyskamy pyszne i zdrowe smarowidło do chleba o czosnkowo-szpinakowym aromacie.

Warsztaty zielarskie w Krajewicach

FOTO: Fot. Sierszeńska

Drożdżok z rabarbarym według KGW Pturek

Aby wykonać naturalną przyprawę do rosołu potrzebujemy:

• suszony podagrycznik (ziele),
• suszony lubczyk (ziele),
• suszone warzywa,
• pokrojone w kostkę: korzeń marchwi, pietruszki, selera,
• sól różowa i czarna,
• pieprz i kurkuma.

Zobacz także: Przepis na kartoflankę po wschodnioprusku. Tradycyjne specjały Warmii i Mazur

FOTO: Sierszeńska

Podagrycznik sproszkować i wymieszać z pozostałymi składnikami. Kurkuma – najzdrowsza przyprawa świata, o właściwościach antynowotworowych – jest aktywna jedynie w towarzystwie piperyny, której źródłem jest pieprz czarny.

1000 zł dodatku dla pracowników socjalnych – już od lipca?

Niezdolność do pracy orzekana jest na okres nie dłuższy niż 5 lat. Wyjątkiem mogą być sytuacje, kiedy według wiedzy medycznej nie będzie rokowań odzyskania zdolności do pracy przed upływem tego okresu. W takim wypadku możliwe jest orzekanie na okres dłuższy niż 5 lat.

Renta szkoleniowa

Prawo do renty szkoleniowej uzyskuje osoba spełniająca warunki wymagane do przyznania renty, która otrzyma orzeczenie o celowości przekwalifikowania zawodowego ze względu na niezdolność do pracy w swoim zawodzie. Powiatowy urząd pracy przygotowuje stosowne szkolenia, dzięki którym zainteresowany przygotowuje się do nowego zawodu. Rentę szkoleniową można uzyskać na 6 miesięcy i wynosi 75% podstawy wymiaru renty, nie mniej jednak niż w wysokości najniższej renty z tytułu częściowej niezdolności do pracy.

Komu przysługuje prawo do renty z tytułu niezdolności do pracy?

Otrzymać ją może ubezpieczony, który został uznany za niezdolnego do pracy, ma wymagany – stosowny do wieku, w którym powstała niezdolność do pracy, okres składkowy i nieskładkowy; niezdolność do pracy powstała w okresach ściśle określonych w ustawie, np. w okresie ubezpieczenia, zatrudnienia, pobierania zasiłku dla bezrobotnych, pobierania zasiłków z ubezpieczenia społecznego (chorobowego lub opiekuńczego) albo nie później niż w ciągu 18 miesięcy od ustania tych okresów.

Ostatni wymóg nie jest wymagany w stosunku do osoby, która została uznana za całkowicie niezdolną do pracy, spełnia warunek posiadania wymaganego okresu składkowego i nieskładkowego i legitymuje się co najmniej 20-letnim (w przypadku kobiety) i 25-letnim (w przypadku mężczyzny) okresem składkowym i nieskładkowym.

Przeczytaj także: 1000 zł dla pracowników socjalnych. 

Całkowicie niezdolną do pracy jest osoba, która utraciła zdolność do wykonywania jakiejkolwiek pracy. Częściowo niezdolną do pracy jest osoba, która w znacznym stopniu utraciła zdolność do pracy. 

Staż uprawniający do renty

Wymagany staż ubezpieczeniowy jest uzależniony od wieku ubezpieczonego w momencie powstania niezdolności do pracy:

• 1 rok – jeżeli niezdolność do pracy powstała przed ukończeniem 20 lat,
• 2 lata – jeżeli niezdolność do pracy powstała w wieku powyżej 20 do 22 lat,
• 3 lata – jeżeli niezdolność do pracy powstała w wieku powyżej 22 do 25 lat,
• 4 lata – jeżeli niezdolność do pracy powstała w wieku powyżej 25 do 30 lat,
• 5 lat – jeżeli niezdolność do pracy powstała w wieku powyżej 30 lat.

Okres składkowy i nieskładkowy nie jest wymagany od ubezpieczonego, który stał się niezdolny do pracy z powodu wypadku w pracy lub w drodze do pracy.

Renta z tytułu niezdolności do pracy

FOTO: Envato Elements

Czym jest "renta alkoholowa"?

Przede wszystkim to nazwa potoczna, dla wielu osób kontrowersyjna. Powodem jej przyznania jest alkoholizm niosący ze sobą naruszenie sprawności organizmu, czyli na przykład choroby towarzyszące. 

Kwoty renty w 2024 roku

Od marca renta z tytułu niezdolności do pracy, w tym tzw. "renta alkoholowa" jest wyższa. Nastąpiła zmiana z kwoty 1588 zł brutto przy całkowitej niezdolności do pracy na 1780,96 zł i przy częściowej niezdolności do pracy – 1335,72 zł brutto, zamiast 1191 zł brutto.

Choroby, które uprawniają do renty z tytułu niezdolności do pracy

Lista jest długa, są to m.in. choroby układu krążenia, układu nerwowego i oddechowego; zaburzenia psychiczne; nowotwory złośliwe; choroby układu kostno-stawowego oraz mięśniowego i tkanki łącznej; choroby oczu. Nie mogło zabraknąć chorób typowo zawodowych, jak: ubytek słuchu, przewlekłe choroby układu ruchu, czy choroby skóry.

Fot. envato elements

Źródło: gov.pl

Kuchnia pałucka ściśle związana była z porami roku. – To przyroda „sugerowała” to, co znajdowało się na stołach – pisze w swojej książce pt. „Kuchnia pałucka” Krzysztof Leśniewski.

Jest wiosna. Jesteśmy w sercu Pałuk, w miejscowości Pturek (gm. Barcin), gdzie spotykam się z paniami z tutejszego Koła Gospodyń Wiejskich, którym przewodniczy sołtys pani Marianna Pawłowska. W szeregach koła jest też dwóch panów, a jednym z nich wspomniany pan Krzysztof – autor książek kulinarnych, miłośnik wszystkiego, co pałuckie, a przede wszystkim regionalnej kuchni i dawnych zwyczajów.

KGW Pturek, gm. Barcin

FOTO: Fot. Sierszeńska

Kuchnia na Pałukach była prosta, wiejska, a gospodynie oszczędne i akuratne. Nic nie mogło się zmarnować. Dziś takie podejście nazwalibyśmy modnie zero waste, wtedy to była po prostu gospodarność. Wykorzystywano to, co rosło w okolicy o danej porze roku. Jadano syto, ale bez zbędnego przepychu, zimą tłuściej, ale na przednówku, gdy kończyły się zapasy, była często bieda.

Na podwieczorek w pałuckich domach pojawiał się bambrzok – placek ziemniaczany na sodzie (dodatek sody do różnych wypieków jest charakterystyczny dla Pałuk), choć ten raczej pod koniec lata i jesienią, a wiosną gospodynie piekły tradycyjne drożdżoki, ubogacone sezonowymi owocami (najwcześniej wyrastał na grządkach rabarbar).

KGW Pturek, drożdżok z rabarbarem

FOTO: Fot. Sierszeńska

Składniki:

• 50 g miodu,
• 50 g cukru,
• 1 łyżeczka cukru waniliowego,
• 2 łyżeczki przyprawy do piernika,
• 100 g masła,
• 0,5 kg mąki tortowej,
• 1 łyżeczka sody oczyszczonej,
• 2 duże jajka,
• powidła śliwkowe lub marmolada.

Tradycyjne specjały Warmii i Mazur - brukowiec mazurski

FOTO: Fot. Sierszeńska

Składniki na lukier:

• 200 g cukru pudru,
• 1–2 łyżki gorącej wody,
• 1–2 łyżeczki soku z cytryny.

Przygotowanie:

Miód, cukier, cukier waniliowy, przyprawę do piernika i masło podgrzewać w rondelku z grubym dnem, do rozpuszczenia masła. Odstawić do przestudzenia.

Do miski przesiać mąkę i wymieszać z sodą. Wbić jajka. Wymieszać, a następnie dodać ciepłą mieszankę miodową i wyrobić ciasto.

Ciasto podzielić na 4 części i z każdej uformować wałek o grubości ok. 3 cm, a następnie każdy wałek podzielić na małe kawałki. Każdy kawałek spłaszczyć, nałożyć pół łyżeczki powideł i uformować kulkę wielkości orzecha włoskiego.

Przygotowane kulki układać w niewielkiej odległości w okrągłej formie o średnicy ok. 27 cm wyłożonej papierem do pieczenia. Piec w piekarniku nagrzanym do 180°C przez ok. 30 minut.

Wymieszać wszystkie składniki na lukier, aż do uzyskania gęstej płynnej konsystencji. Ostudzone ciasto posmarować lukrem po wierzchu lub w "spoinach" pomiędzy kuleczkami.

Zamiast miodu można użyć słodkiego syropu buraczanego, który nadaje piernikowi smak i aromat korzenno-karmelowy, a ciasto jest bardziej miękkie.

Tradycyjne specjały Warmii i Mazur - przepis na Dzyndzałki z hreczką i skrzeczkami

Składniki na farsz:

• 500 g kaszy gryczanej,
• 400 g boczku wędzonego,
• 400 g cebuli,
• 4 jajka ugotowane na twardo,
• olej,
• sól i pieprz.

Zobacz także: Przepis na kartoflankę po wschodnioprusku. Tradycyjne specjały Warmii i Mazur

Składniki na ciasto:

• 1 kg mąki pszennej,
• ok. 1,5 szklanki gorącej wody,
• 2 jajka,
• 120 ml oleju,
• sól.
• Składniki na skwarki:
• boczek wędzony,
• czosnek,
• majeranek, sól i pieprz.

Tradycyjne specjały Warmii i Mazur - dzyndzałki z chreczką i skrzeczkami

FOTO: Fot. Sierszeńska

Przygotowanie:

Kaszę ugotować na sypko. Boczek pokroić w kostkę i wysmażyć na suchej patelni. Cebulę posiekać i zeszklić na oleju. Ugotowane jajka pokroić w kostkę. Wymieszać wszystkie składniki. Doprawić solą i pieprzem, aby otrzymać wyrazisty farsz.

Przesiać mąkę, posolić, zrobić dołek, wbić jajka, wlać olej i wyrabiać ciasto, dolewając wodę. Gładkie, elastyczne ciasto owinąć w ściereczkę, zostawić na ok. 15 minut, aby odpoczęło. Rozwałkować ciasto na grubość 2–3 mm i wycinać krążki. Na środek każdego nakładać łyżeczkę farszu i zlepiać brzegi pierogów. Wkładać do osolonego wrzątku i od wypłynięcia na wierzch gotować ok. 5 minut.

Boczek pokroić w słupki lub kostkę, podsmażyć, na koniec dodać czosnek, majeranek, sól i pieprz. Chwilę podsmażyć, uważając, żeby czosnek się nie przypalił. Ugotowane pierogi podawać posypane skrzeczkami.