Reklama zniknie za 11 sekund

Topagrar.pl
Jesteś w strefie Premium
Strona główna>Artykuły>Uprawa>

Mikroelementy polepszą przezimowanie

Obrazek

Oczywistym jest, że w celu lepszego zimowania rzepak i zboża potrzebują odpowiedniej ilości składników mineralnych. Warto wiedzieć, które z nich są kluczowe i ile ich podać.

Jacek Daleszyński2 września 2020, 14:55
Rośliny ozime do przezimowania potrzebują przede wszystkim mocnego systemu korzeniowego, który budowany jest przy dobrej dostępności przede wszystkim fosforu, ale także magnezu i mikroelementów. Ta ostatnia grupa składników, choć pobierana w dużo mniejszych ilościach niż makroelementy ma szczególne znaczenie dla przezimowania zbóż.
Zarówno dla zbóż i rzepaku warunkiem dobrego przezimowania jest dobre odżywienie mikroelementami, takimi jak bor, mangan, molibden, miedź, cynk i żelazo. Nie chodzi tylko o fizyczne zagęszczenie soku komórkowego, który jeśli zawiera więcej składników ma niższą temperaturę zamarzania.
Każdy z pierwiastków pełni określoną funkcję, która w bardziej lub mniej bezpośredni sposób wpływa na przezimowanie roślin.

Bor

Pierwiastek ten odpowiada w roślinach za sprawne podziały komórkowe w stożkach wzrostu. Oznacza to, że przy jego niedoborze korzenie będą się gorzej rozwijać, co niesie ryzyko gorszego przezimowania w przypadku, kiedy zima dla odmiany będzie długa i mroźna. Bor odpowiada też za tworzenie ligniny oraz wzmacnianie ścian komórkowych, co dla zbóż i rzepaku oznacza większą wytrzymałość mechaniczną przeciwko patogenom, które w znacznym stopniu mogą pogorszyć zimotrwałość roślin. Odżywienie roślin tym składnikiem już jesienią jest bardzo ważne, bowiem mówi się, że najczęstszym niedoborem mikroelementowym jest właśnie niedobór boru. Rośliny będą zdecydowanie gorzej pobierać ten składnik, jeśli gleba będzie przesuszona. Dlatego też – zwłaszcza w okresach bezdeszczowych – jesienią rośliny muszą otrzymać bor nalistnie, zwłaszcza rzepak.

Mangan

Pomimo ogólnie dobrej zasobności polskich gleb w ten pierwiastek, trzeba umieścić go w zestawie składników podawanych dolistnie. Jego pobieranie limituje kilka czynników, m.in. pH gleby powyżej 6 (szczególnie widoczne na glebach silnie wapnowanych), susza glebowa – podobnie jak przy borze – im mniejsza wilgotność gleby, tym niższa dostępność manganu. Składnik ten jest też gorzej pobierany na glebie rozluźnionej. Dlatego tak ważne jest, by podczas orki już zagęścić glebę wałem.
Mangan odpowiedzialny jest za wzrost wydłużeniowy komórek, czyli np. za niezakłócony wzrost korzeni. Bardzo ważną jego funkcją jest zwiększanie odporności roślin na choroby grzybowe. Pierwiastek ten podnosi naturalną odporność zbóż na mączniaka.

Niedobór manganu

Molibden

Składnik pobierany w najmniejszej ilości z całego opisywanego zestawienia mikroelementów. W zbożach trudno będzie zaobserwować jego niedobory jesienią. W rzepaku najczęściej występują one właśnie w tym czasie i mają postać charakterystycznie łyżeczkowato wygiętych liści. Funkcje molibdenu to z punktu widzenia zimotrwałości przede wszystkim zwiększanie odporności roślin na stresy, jak np. niskie temperatury. Składnik ten odpowiada też za odporność roślin na choroby. Najważniejszą jednak funkcją jest udział pierwiastka w przemianach azotowych. Przy braku tego składnika rośliny już jesienią mogą nagromadzić zbyt dużo formy azotanowej N, a to pogarsza ich zimotrwałość.

Niedobór molibdenu

Miedź

To – podobnie jak bor – pierwiastek odpowiedzialny za mechaniczną wytrzymałość roślin. Wiosną będzie to miało znaczenie przy zabezpieczeniu przed wyleganiem, a jesienią przed atakiem szkodników i grzybów. Chociaż najlepsze efekty odżywiania roślin miedzią osiąga się na wiosnę, już jesienią warto podać ten składnik, m.in. do poprawy przebiegu procesu fotosyntezy. Przyczynia się to do lepszego wykorzystania dwutlenku węgla, co z kolei skutkuje sprawniejszym gromadzeniem materiałów zapasowych poprawiających zimotrwałość.

Cynk

Podobnie jak molibden wpływa na przemiany azotanowe w roślinie. Jego brak zatem skutkuje nagromadzeniem się formy azotanowej oraz zmniejszeniem odporności roślin na niskie temperatury. Jako ważny składnik błony komórkowej wpływa też pośrednio na odporność roślin na stresy oraz ataki patogenów poprzez wzmacnianie tego organu.

Niedobór cynku

Żelazo

To pierwiastek pobierany w sporych ilościach, jeśli porównać go z innymi mikroelementami. Bierze udział przede wszystkim w fotosyntezie. Bez żelaza rośliny mają dość mocno zahamowany wzrost, co zawsze przekłada się na gorszą zimotrwałość – rośliny nie są odpowiednio przygotowane do okresu spoczynkowego.

Jesienne dawki

Dawki mikroelementów stosowane jesienią nie będą wysokie. W przypadku rzepaku największe będą dotyczyć boru. Jesienią warto podać roślinom 250–300 g/ha B. Składnik ten w zbożach jest nieco mniej istotny, dlatego też jego zalecane dawki wynoszą 50 g/ha. Całkiem sporo jak na mikroelementy można podać żelaza. Jesienne dawki tego pierwiastka mogą wynosić 200–300 g/ha zarówno w zbożach, jak i w rzepaku. Mangan w dawce 150–200 g/ha wystarczy rzepakowi. Składnik ten natomiast zbożom można podać w dawce 60–130 g/ha. Podobnie będą się kształtowały jesienne dawki cynku. W przypadku rzepaku mogą one wynieść 50–150 g/ha, a zbożom można podać 100–150 g/ha.
Najmniejsze dawki dotyczą miedzi i molibdenu, co wynika bezpośrednio z jednostkowego pobrania składnika na produkcję plonu. Miedź warto podać w dawce 10–30 g/ha w zbożach i 40 g/ha w rzepaku. Dawki molibdenu z kolei, którego rośliny pobierają najmniej, będą wynosić dla zbóż 5–10 g/ha, a dla rzepaku 10 g/ha.

Czym i kiedy nawozić?

W nawożeniu ozimin jesienią mikroelementami można zastosować praktycznie wszystkie dostępne formy nawozów, czyli tlenki, siarczany i chelaty (w przypadku manganu także np. azotan manganu). Ich dawka powinna odpowiadać zalecaniom nawożenia konkretnym pierwiastkiem. Warto pamiętać, że najefektywniejsze będą nawozy w formie chelatów. Z kolei tańsze będą np. siarczany.
Wszystkie mikroelementy, ale też inne pierwiastki, które planujemy podać oziminom jesienią najlepiej aplikować na dobrze rozwinięte rośliny. Oznacza to, że w przypadku rzepaku odżywianie dolistne dobrze jest przeprowadzić, kiedy ma on przynajmniej 4 liście (BBCH 14, zabieg można połączyć także ze skracaniem). W przypadku zbóż dokarmianie najlepiej wykonać od początku fazy krzewienia (BBCH 21, we wcześnie sianych zbożach zabieg razem z fungicydem). Rośliny wtedy w pełni mogą wykorzystać składniki podane im przez liść. Warto też pamiętać, że ze względu na różnie układające się warunki temperatura podczas zabiegu powinna wynosić przynajmniej 6°C. Gwarantuje to optymalną przyswajalność składników.

jd, fot. Sierszeńska


Picture of the author
Autor Artykułu:Jacek Daleszyński
Pozostałe artykuły tego autora

Masz pytanie lub temat?Napisz do autora

Ważne Tematy

Ważne Tematy

    • Produkty Agrasklep
  • Social Media
  • top agrar Polska
  • Profitehcnika
  • Tygodnik - rolniczy
  • Elita
  • Mleko24
  • Wiom
  • Sad Nowoczesny
  • Traktorpool
  • Agrarlex
  • Agrarpogoda
  • WH
  • Ogłoszenia agro
  • Smart wieś
  • Agrarsklep
  • Strona firmowa

Polskie Wydawnictwo Rolnicze Sp. z o.o., ul. Metalowa 5, 60-118 Poznań. Akta rejestrowe przechowywane w Sądzie Rejonowym Poznań - Nowe Miasto i Wilda w Poznaniu, VIII Wydziale Gospodarczym, KRS 0000101146, NIP 7780164903, REGON 630175513, kapitał zakładowy: 1.000.000 PLN.

Wszystkie prezentowane w ramach niniejszego portalu treści są własnością Polskiego Wydawnictwa Rolniczego Sp. z o.o., są zastrzeżone i chronione prawem autorskim, kopiowanie i dalsze rozpowszechnianie treści jest zabronione. (art. 25 ust. 1 pkt 1b ustawy z 4 lutego 1994 roku o prawie autorskim i prawach pokrewnych)

Ważne Tematy

    • Produkty Agrasklep
  • Social Media
  • top agrar Polska
  • Profitehcnika
  • Tygodnik - rolniczy
  • Elita
  • Mleko24
  • Wiom
  • Sad Nowoczesny
  • Traktorpool
  • Agrarlex
  • Agrarpogoda
  • WH
  • Ogłoszenia agro
  • Smart wieś
  • Agrarsklep
  • Strona firmowa

Polskie Wydawnictwo Rolnicze Sp. z o.o., ul. Metalowa 5, 60-118 Poznań. Akta rejestrowe przechowywane w Sądzie Rejonowym Poznań - Nowe Miasto i Wilda w Poznaniu, VIII Wydziale Gospodarczym, KRS 0000101146, NIP 7780164903, REGON 630175513, kapitał zakładowy: 1.000.000 PLN.

Wszystkie prezentowane w ramach niniejszego portalu treści są własnością Polskiego Wydawnictwa Rolniczego Sp. z o.o., są zastrzeżone i chronione prawem autorskim, kopiowanie i dalsze rozpowszechnianie treści jest zabronione. (art. 25 ust. 1 pkt 1b ustawy z 4 lutego 1994 roku o prawie autorskim i prawach pokrewnych)