Opady poniżej średniej

Pomimo generalnie dobrych warunków do rozwoju od późnej zimy w kilku regionach opady utrzymują się poniżej średniej. Od początku marca utrzymuje się długotrwały niedobór opadów, który zmniejsza wilgotność gleby na obszarze wschodnich Niemiec oraz Polski. W tych regionach chociaż ostatnie deszcze częściowo złagodziły sytuację, w nadchodzących tygodniach konieczne będą dodatkowe opady, aby wspomóc wzrost roślin.

Także w Austrii, Słowenii, na Węgrzech, Słowacji i w Czechach ograniczone opady od początku marca doprowadziły do ​​pojawienia się niedoborów wilgoci w glebie. Chociaż warunki nie są jeszcze krytyczne, sytuacja wymaga monitorowania.

Na terenach zachodniej i północnej Ukrainy plantacje wznowiły rozwój wegetacyjny przy niedoborze opadów. Wilgotność gleby nie osiągnęła jeszcze poziomu krytycznego, ale występuje już stres wodny.

Przymrozki powodują szkody

Drugim czynnikiem limitującym rozwój są pojawiające się spadki temperatur. Zagrożenia z nimi związane dostrzegalne są już nie tylko w regionach północnych, gdzie odnotowano częściową lub wysoką odporność na mróz. Przymrozki około 10 kwietnia mogły spowodować lokalne szkody w uprawach w Europie Środkowej, głównie w bardziej wrażliwych uprawach, w tym właśnie rzepaku.

Tak się dzieje w Rumunii, na Węgrzech oraz w Turcji, gdzie krótkie okresy chłodu z temperaturami minimalnymi spadającymi lokalnie poniżej -5°C wystąpiły w okresie kwitnienia rzepaku i zawiązywania ziarna. Chociaż nie odnotowano rozległych szkód, nie można wykluczyć lokalnych skutków. Tam, gdzie spadek temperatury nie spowodował szkód w uprawach, spowolnił jednak rozwój roślin, który i tak był już opóźniony.

Pomimo tych wszystkich zagrożeń plantacje w większości przetrwały okres zimowy i wchodzą w ostatni okres rozwojowy, co pozytywnie nastroiło ekspertów KE i średni plon rzepaku w UE podnieśli o 1% do 3,25 t/ha. Nieznaczne korekty na plus zanotowały prawie wszystkie kraje, w tym tak ważne dla unijnego bilansu rzepaku Francja, gdzie średni plon wynosząc 3,4 t/ha będzie co prawda o 7% słabszy od roku ubiegłego ale średnią z ostatnich 5 lat przewyższy o 1%. Podobnie ma się rzecz z Niemcami, których plonowanie rzepaku utrzymując się na 3,68 t/ha  będzie o 2% wyższe od średniej z ostatnich pięciu lat. A tak ważna dla wcześniejszego zaopatrzenia naszych południowych tłoczni Rumunia notuje sporą poprawę prognoz, gdyż w miesiąc średni plon rzepaku w tym kraju zostaje podwyższony o 0,17 t/ha do 2,93 t/ha i będzie większy o 4% w stosunku do ostatniej pięciolatki.

Polski rzepak dostał podwójnie

W Polsce, zdaniem obserwatorium MARS na większości obszaru panowały cieplejsze i bardziej suche niż zwykle warunki, które mogą jednak negatywnie wpłynąć na dalszy rozwój. Pomimo kilku nocy z ujemnymi temperaturami ok. 10 kwietnia, szczególnie na wschodzie (np. w województwie mazowieckim), generalnie odpowiednie temperatury sprzyjały wegetacji roślin ozimych. Jednak przedłużający się okres suszy zubożył wierzchnią warstwę gleby, co doprowadziło do zwiększonego stresu wodnego dla roślin, zwłaszcza w regionach zachodnich (np. w Wielkopolsce). Zdjęcia satelitarne wskazują na słabszą akumulację masy zielonej, a teraz do tego dochodzą jeszcze przymrozki, które trafiają na krytyczny okres początku kwitnienia.

Logo Giełdy Rzepaczano-Zbożowej

FOTO:

W związku z tym prognozy plonów rzepaku zostały nieznacznie skorygowane w dół. Średni zakładany plon rzepaku w Polsce w porównaniu z marcowa prognozą spada o 0,04 t/ha i wynosząc 3,25 t/ha będzie o 2% niższy od ubiegłorocznego i tyleż samo od średniej z ostatnich pięciu lat! Polska prognoza jest też równa aktualnie prognozowanej średniej plonu rzepaku dla całej UE.

Ekstremalny MATIF pod presją odkupów

Giełda MATIF pod presją wykupów, przy niskiej podaży majowych kontraktów stary rzepak wysforowała w jeden dzień aż o 111 euro do wartości 663 €/t i różnica pomiędzy starym, a nowym rzepakiem zaczęła dochodzić do 150 €/t. W środę  29 kwietnia stary rzepak zaczął tanieć, a rzepak z nowych zbiorów poszedł do góry.

Stary rzepak po wtorkowych ekstremalnych wyskokach do góry na majowych kursach kolejnego dnia potaniał i kończy swój żywot będąc wyceniany na 596,50 €/t. Nowy rzepak na tym całym zamieszaniu giełdowym też sporo zyskał, ale już zaczyna tracić. W czwartek (30.04.26 r.), koło południa kursy na sierpień spadając o 6 euro są wyceniane na 515,50 €/t.

Przyglądając się temu giełdowemu szaleństwu firmy handlowe ceny rzepaku w tym tygodniu podniosły średnio o 41 zł i teraz ta średnia wynosi 2179 zł/t, a oferty zakupu są w zakresie 2030–2300 zł/t. U przetwórców nadal mamy spory rozstrzał cen, ale ceny ponad 2300 zł/t na warunkach bez dopłat zaczynają być obowiązującym standardem. 

Ceny rzepaku w zakładach tłuszczowych:

• Bunge Kruszwica – 2310 zł/t (PL bd) i 2245 zł/t (D) (maj)

            Brzeg – 2320 zł/t (PL bd) i 2245 zł/t (D) (maj)

• ADM Szamotuły –  2290 zł/t (PL bd) i 2240 zł/t (D) (czerwiec)

            Czernin – 2305 zł/t (PL bd) i 2255 zł/t (D) (czerwiec)

• Komagra Tychy – 2300 zł/t (PL bd) i 2250 zł/t (D) (maj)

            Kosów Lacki – 2250 zł/t (PL bd) i 2200 zł/t (D) (maj)

• Agrolok Osiek – 2350 zł/t (PL bd) i 2280 zł/t (D) (maj)
• LDC Polska Bodaczów  – 2337 zł/t (PL bd) i 2247 zł/t (D) (czerwiec/15 lipiec)
• Bielmar – 2300 zł/t (PL) i 2230 zł/t (D) (maj)

Nowe zbiory przetwórcy wyceniają na 2200–2240 zł/t na warunkach bez dopłat i 2160–2180 zł/t na warunkach niemieckich.

Uwaga!

Publikowane powyżej ceny należy traktować jako aktualne 30.04.26 r. na godz. 13.00.

Na świecie ubędzie 60 mln t zbóż

W porównaniu do marcowej prognozy światowe zbiory zbóż w sezonie 2025/26 wzrastają o 4 mln t i wyniosą 2 mld 474 mln t. Tym samym całkowita produkcja zbóż w roku gospodarczym 2025/26  osiągnie nowy rekord, co oznacza także wzrost o 6% rok do roku. Przy wolniejszym, bo wynoszącym 3% wzroście konsumpcji (+3%), prognozuje się, że globalne zapasy wzrosną o 9%, co oznacza najszybsze tempo wzrostu od dziewięciu lat. Międzynarodowy handel wzrośnie o 6% w porównaniu z poprzednim sezonem i wyniesie 451 mln ton, co będzie oznaczało wzrosty obrotów notowane dla większości zbóż.

Obawy dotyczące dostępności nawozów i decyzji o ich stosowaniu zwiększyły niepewność co do prognoz zbiorów w sezonie 2026/27. W nadchodzącym sezonie 2026/27 IGC prognozuje, że światowa produkcja wszystkich zbóż obniży się do poziomu 2 mld 414 mln t, to oznacza roczny spadek zbiorów aż o 60 mln t!

Pomimo spadku zbiorów okazuje się, że konsumpcja wzrośnie czwarty rok z rzędu, o 15 mln t w skali roku, jednak w stosunku do marcowego raportu mamy do czynienia z trzymilionową korektą do 2 mld 437 mln t.

Co spowoduje zmniejszenie zapasów wszystkich zbóż z roku na rok o 23 mln t do 615 mln t.  Nieznacznie, bo zaledwie o 3 mln t w porównaniu do obecnego sezonu zostanie ograniczony handel zbożami, eksport w nowym sezonie ma wynieść 448 mln t.

Pszenicy o 24 mln t mniej

Szacunki dotyczące zbiorów pszenicy w trwającym jeszcze cyklu produkcyjnym 2025/26, pozostają od marcowego raportu bez zmian i wynosząc nadal 845 mln t są o 44 mln t wyższe w skali roku. Skorygowana natomiast o 6 mln t do 819 mln t została światowa konsumpcja pszenicy, co od razu zdecydowało o wzroście  zapasów, tym razem o 7 mln t do 289 mln t i nieznacznym ograniczeniu handlu do 212 (-1 mln t).

Nowy sezon w pszenicy ma być jednak zdecydowanie słabszy, kwietniowy raport IGC wskazuje na wynoszącą 1 mln t korektę globalnych zbiorów, które wynosząc 821 mln t w porównaniu do aktualnego rekordowego sezonu obniżą się o 24 mln t.

Logo Giełdy Rzepaczano-Zbożowej

FOTO:

O 4 miliony ton redukowana jest wcześniejsza prognoza dotycząca zużycia pszenicy, według kwietniowego raportu konsumpcja w sezonie 2026/27 ma być większa o 6 mln t od bieżącego sezonu i wynieść 825 mln t.

Spada również poziom międzynarodowej wymiany handlowe. W miesiąc prognozowany eksport pszenicy został zredukowany o 1 mln t do 207 mln t, co jest ilością mniejszą od obecnego sezonu o 5 mln t.

Wzrastająca w skali roku konsumpcja, przy ograniczeniach bieżących dostaw spowodują w sumie, że sezon 2026/27 zakończymy mniejszymi o 5 mln t zapasami pszenicy wynoszącymi 284 mln t. Stoki u największych eksporterów skurczą się z 76 do 69 mln t.

Ceny pszenicy idą w górę

Paryska Giełda MATIF pszenicę ze żniw 2025 r. w ostatnich dniach funkcjonowania majowych kontraktów wycenia na 195,25 zł/t, natomiast pszenica z nowych zbiorów, notowana na wrzesień, jest o 22 euro droższa.

W kraju pszenica konsumpcyjna wcześniej dwa tygodnie z rzędu drożała po 5 zł/t średnio, a w ostatnim krótszym tygodniu kwietnia podskoczyła o 9 zł. Średnia cena pszenicy konsumpcyjnej wynosi aktualnie 752 zł/t, a skupy za klasyczną konsumpcję z 12,5 białka proponują 720–800 zł/t.

Pszenica paszowa drożeje nieco tylko mniej, wcześniejsze dwa tygodnie zaowocowały łącznym wzrostem cen o 7 zł, a ostatni tydzień kwietnia średnią cenę podwyższył o 6 zł.

Aktualne ceny paszówki mieszczą się w korytarzu 660–780 zł/t, a średnia jest o 35 zł/t niższa od konsumpcji, choć maksymalne płacone ceny różnią się nieznacznie.

Zbiory kukurydzy spadną o 24 mln t

W kukurydzy ten sezon wg ekspertów IGC zaowocuje jeszcze większym wzrostem produkcji, światowe zbiory wzrastając o 3 mln t w stosunku do prognozy z marca wyniosą 1 mld 324 mln t. Konsumpcja, chociaż rośnie o 5 mln t wciąż nie wymyka się spoza kontroli, bo wyniesie 1 mld 307 mln t.  Zapasy kukurydzy na koniec bieżącego sezonu rosną o 1 mln t do 307 mln t, a podobne wzrosty notujemy w handlu, bo eksport wyniesie 306 mln t.

Nowy sezon 2026/27 poskutkuje jednak spadkiem  światowych zbiorów kukurydzy o 24 mln t, gdyż prognoza kwietniowa głosi o 1 mld 300 mln t. Spadek zbiorów nie zahamuje jednak konsumpcji, która z roku na rok zwiększy się o 8 mln t do 1 mld 315 mln t.

Dysproporcja produkcji do zużycia spowoduje spadek zapasów końcowych kukurydzy, które w sezonie 2026/27 globalnie skurczą się o 15 mln t do 292 mln t. Stoki notowane u największych eksporterów kukurydzy z roku na rok spadną o 6 mln t do 68 mln t.

A kukurydza drożeje jeszcze bardziej

Wieści o przekraczającym produkcję zapotrzebowaniu powodują wzrosty giełdowych wycen kukurydzy. Poprzedni tydzień stara kukurydza zakończyła na 15-eurowym plusie i na kontraktach czerwcowych była wyceniana na 217,5 €/t. W czwartek (28.05.26 r.) od rana kukurydza na czerwiec kosztuje 223,50 €/t i jest droższa od starej pszenicy o 19 euro, a nawet od pszenicy z nowych zbiorów, tu różnica na rzecz kukurydzy wynosi 8 euro.

W Polsce też kukurydza jest najdroższym zbożem, w ciągu miesiąca podrożała o 31 zł, do średniej 770 zł/t. Aktualne ceny oferowane za kukurydzę wynoszą 720–840 zł/t, co oznacza średnio o 18 zł drożej, niż skupuje się pszenicę konsumpcyjną.

Pozostałe zboża też do góry

Ostatnie tygodnie przynosiły niewielkie podwyżki pozostałych zbóż, ale ten krótszy ostatni tydzień kwietnia przyniósł jeszcze kolejne wzrosty.

Za pszenicą podążać zaczyna pszenżyto, ceny tego zboża podskoczyły w tym tygodniu średnio o 8 zł, a w dwa tygodnie podrożało ono o 10 zł, do 638 zł/t. Oferty zakupu pszenżyta mieszczą się  w zakresie 580–710 zł/t.

Jęczmień drożeje nieco wolniej, w tym tygodniu średnia cena zyskała 3 zł, a w ciągu ostatnich 14 dni jest to 5 zł. Ta średnia dla jęczmienia wynosi obecnie 666 zł/t, a ceny skupu są w zakresie 590–640 zł/t.

Podobną podwyżkę w tym tygodniu zanotowało żyto, też mamy wzrost o 3 zł, tyle, że to zboże dotąd utrzymywało stałe ceny więc  w dwa tygodnie łącznie też jest to tylko 3 zł, do średniej wynoszącej 578 zł/t i cen rozproszonych w przedziale 500–640 zł/t.

Owies nadal utrzymuje swoje ceny, średnia to obecnie 508 zł/t, a skupy za owies oferują 460–580 zł/t. Ciekawostką jest, że najwyższe ceny oferuje dziś przemysł paszowy.

Wykresy pszenicy na MATIF

FOTO: Topagrar.pl

Notowania pszenicy na MATIF

FOTO: Topagrar.pl

Rynek rzepaku

Wykresy rzepaku na MATIF

FOTO: Topagrar.pl

Notowania rzepaku na MATIF

FOTO: Topagrar.pl

Kursy walut

Średnie kursy walut NBP

FOTO: Topagrar.pl

Juliusz Urban

Chiny chwiejnym klientem na kukurydzę

Choć w tym sezonie import kukurydzy w Chinach wzrasta ponad czterokrotnie w stosunku do sezonu 2024/25, to warto zauważyć, że w porównaniu do sezonu 2023/24 ma być prawie trzy razy mniejszy. Według USDA import kukurydzy przez Chiny w całym sezonie 2025/26 ma wynieść 8 mln t, podczas gdy przed rokiem było to tylko 1,82 mln t. Dwa lata temu jednak Chiny zaimportowały aż 23,33 mln t kukurydzy. Tak spora chwiejność w zakupach kukurydzy w Kraju Środka wynika z produkcji nie do końca nadążającej za zapotrzebowaniem. To wszystko dzieje się równocześnie z tendencją do zmniejszania chińskich zapasów kukurydzy.

Przed dwoma laty Chiny zbierały bowiem 288,8 mln t kukurydzy, zużycie wynosiło 307 mln t, ale zapasy stanowiły 211,2 mln t. Sezon 2024/25 zaowocował co prawda wyższą o 6 mln t produkcją (294,9 mln t), jednak wykorzystanie podwyższyło się o 9 mln t. Zapasy kukurydzy zostały zredukowane aż o 19 mln t (do 192 mln t). To dlatego import mógł być taki nieznaczny.

Ten sezon przynosi w Chinach kolejny raz wzrost zbiorów kukurydzy, tym razem o 6 mln t do 301,2 mln t i o 5 mln t większe zużycie do 321 mln t. Zapasy spadają  o 12 mln t w stosunku do przedniego sezonu i wyniosą 180,2 mln t, a różnicę trzeba nadgonić rosnącym importem.

Chiny kupują kukurydzę głównie z Brazylii

Największym dostawcą kukurydzy do Chin jest Brazylia, której udziały w całkowitym chińskim imporcie kukurydzy w tym sezonie zwiększyły się o 20% i osiągają już 73%.  Od początku tego sezonu do końca marca Brazylia do Chin wysłała 1,6 mln t swojej kukurydzy, co było potrojoną ilością w porównaniu do analogicznego okresu w poprzedniego sezonu.

W ostatnich sezonach mocno ograniczają się natomiast udziały importu kukurydzy ze Stanów Zjednoczonych. Według chińskiej Generalnej Administracji Celnej, udział USA w sezonie w roku 2024/25 spadł z 13% do 3%, a w tym sezonie Chiny amerykańskiej kukurydzy do marca nie kupiły 2025/26.

Jednocześnie można  zauważyć znaczny wzrost zakupów rosyjskiej kukurydzy. Jak podaje Federacyjne Ministerstwo Rolnictwa w bieżącym sezonie w okresie do połowy kwietnia Rosja wysyłając ok. 330 tys. t zwiększyła eksport kukurydzy do Chin dwukrotnie, a w pierwszej połowie tego sezonu rosyjska kukurydza stanowiła ok. 13% chińskiego importu.

UE jest większym importerem niż Chiny

W porównaniu do Chin, z ich aktualnymi potrzebami importowymi UE jest znacznie większym importerem kukurydzy. Na cały ten sezon USDA unijne zakupy tego zboża oszacował na 19,5 mln t i są to ilości o 0,7 mln t większe niż to miało miejsce w poprzednim roku gospodarczym.

Te amerykańskie prognozy modyfikuje jednak życie, gdyż unijny import kukurydzy w okresie od początku lipca do 19.04.2026 r. wynosząc 14,14 mln t jest o 2,8 mln t mniejszy od analogicznego ubiegłego sezonu. Aż 6 mln t z tej całkowitej ilości zaimportowała Hiszpania, a drugie Włochy ściągnęły do siebie 2,8 mln t kukurydzy spoza Unii.

UE pomimo dość niestabilnej polityki USA, kukurydzy amerykańskiej sobie nie odmawia. Co prawda według danych KE z DG Agri wciąż 43%  całości dostaw stanowi kukurydza z Ukrainy (6,1 mln t), ale przed rokiem było to 9,7 mln t. Za to kukurydza ze Stanów dziś stanowi niemal 30% całkowitego importu a dostawy z USA wynosząc 4,2 mln t wzrosły o 700 tys. t.

Kolejnym jakże hojnym dostawcą kukurydzy do Europejskiej Wspólnoty jest Brazylia. Ośmieleni umową UE z Mercosur „Canarinhos” dostarczyli już 3 mln t kukurydzy, co jest ilością aż o 1,4 mln t większą od analogicznego okresu poprzedniego sezonu. Spadek dostaw i to aż o 550 tys. t notuje natomiast Kanada, która dotychczas do Unii dostarczyła nieco ponad pół miliona ton kukurydzy.

Kukurydza wciąż w cenie

To unijne zapotrzebowanie na kukurydzę powoduje, że jej ceny na europejskiej giełdzie MATIF są aż o 13,5 euro wyższe od pszenicy. Notowania pszenicy na maj, w porównaniu do poprzedniego tygodnia zmieniają się tylko nieznacznie i kosztują 196,75 €/t, a kukurydza na czerwiec drożeje bardziej jest wyceniana na 210,25 €/t, To oznacza, że jest również nawet nieznacznie droższa od pszenicy z nowych zbiorów. Pszenicę na wrzesień MATIF w czwartek (23.04.26 r.) wycenia bowiem na 210 €/t.

Taki układ rynkowy powoduje, że Unia nadgania z eksportem pszenicy, bo kraje wspólnotowe wyeksportowały już 19 mln t pszenicy miękkiej, tj. o 1,4 mln t więcej od poprzedniego sezonu. Co będzie dalej z eksportem unijnej pszenicy trudno powiedzieć, zwłaszcza, że w Rosji wracają właśnie zerowe cła eksportowe na to zboże. Zerowa stawka celna obowiązuje także na jęczmień i kukurydzę.

W pszenicy Polska, jak na razie z ilością 2,5 mln t wciąż jest w trójce największych eksporterów. Tej grupie przewodzi Rumunia (6,3 mln t), a stale druga jest Francja (4,9 mln t). Niemcy „odstawiliśmy” aż o 0,9 mln t, a nawet Litwa jest od nich lepsza o 200 tys. t.  Według danych MF w okresie VII 2025–II 2026 r. nasza pszenica trafiała głównie do Angoli (286 tys. t), RPA (221 tys. t), Nigerii (209 tys. t) i Gwinei (194 tys. t), a z krajów unijnych największymi klientami na naszą pszenicę są oczywiście Niemcy (760 tys. t), Hiszpania (67 tys. t) i Holandia (57 tys. t).

Pozaunijny eksport polskiej kukurydzy jest nieznaczny, bo wynosi 134 tys. t, ale i tak pozycjonuje nas również na 3 miejscu po Francji (550 tys. t) i Holandii (209 tys. t). Zdecydowanie więcej kukurydzy eksportujemy w ramach obrotu wewnątrzwspólnotowego, a nasze porty w okresie VII–III załadowały jej już dziesięć razy więcej niż sprzedaliśmy poza Unię. Nasza kukurydza nie musi więc szukać sobie odejścia aż w Chinach, wystarczy rozejrzeć się po europejskim podwórku. Poza wymienionymi wolumenami wysyłanymi poza obszar UE, głównie do Wielkiej Brytanii i Norwegii, swoją kukurydzę wywozimy zasadniczo do Niemiec, gdzie do lutego włącznie trafiło 820 tys. t oraz Holandii (293 tys. t).

W kraju też do góry

Nic dziwnego, że przy dość ograniczonej podaży kukurydza w krajowym handlu wciąż drożeje, bowiem w obliczu w miarę stabilnych kursów na giełdzie MATIF, na dość spokojnym rynku mamy kolejny tydzień z podwyżkami w tle. Generalnie podwyżki cen średnich dokumentują zmiany w cennikach u tych skupujących, którzy wcześniej nieco od rynku odstawali.  

I to właśnie w kukurydzy mamy do czynienia z największymi wzrostami. To zboże już drugi tydzień z rzędu drożeje o 8 zł i średnia wynosząc 758 zł/t przeskoczyła ją już o 15 zł. Kukurydzę możemy sprzedać po 720–820 zł/t.

A dzieje się tak pomimo, iż średnia cena pszenicy konsumpcyjnej w tym tygodniu także wzrasta i to o 5 zł i wynosi obecnie 743 zł/t. Klasyczna konsumpcja z zawartością 12,5% białka jest skupowana po 690–790 zł/t.  Paszówka także lekko drożeje, w tym tygodniu idzie do góry o 3 zł/t i średnia wynosi 711 zł/t, a na skupach oferuje się 650–780 zł/t.

Podobnie do pszenicy paszowej wzrasta średnia cena jęczmienia, która obecnie wynosi 663 zł/t, jednak oferty nadal zawierają się w korytarzu 590–730 zł/t.

Także w pszenżycie dokonują się niewielkie podwyżki, bo średnia rosnąc o 2 zł wynosi dokładnie 630zł/t. Pszenżyto w skupach jest aktualnie wyceniane na 580–680 zł/t.

Żyto i owies zachowują się bardzo stabilnie, średnia cena żyta wciąż wynosi 575 zł/t, a krajowe skupy za żyto nadal oferują ceny 500–640 zł/t.

Natomiast owies w dalszym ciągu kosztuje średnio 507 zł/t, a ceny mieszczą się w zakresie 460–580 zł/t netto.

Juliusz Urban, Fot. Bujoczek

UE zbierze więcej, inni niekoniecznie

Branżowi eksperci z oilworld.de analizując zasiewy i aktualne warunki pogodowe  prognozują zrost unijnych zbiorów  rzepaku w sezonie 2026/27 do 20,97 mln t. Tym samym w stosunku do tegorocznych szacunków zbiorów opublikowanych w kwietniowym raporcie USDA, zbiory nowego rzepaku mają być większe o niemal pół miliona ton.

Taka produkcja przyda się unijnym przetwórcom w kontekście rosnącej rywalizacji o surowiec, tym bardziej, że zbiory rzepaku w Kanadzie mają spaść z wynoszących w tym sezonie 21,8 mln t, do 21,4 mln t. Dodatkowo Kanada ma mocniej postawić na wykorzystanie rzepaku w kierunku biopaliwowym i przerobić w kraju o 1–1,2 mln t rzepaku więcej.

Spaść, ale już nie tak mocno ma także produkcja rzepaku w Australii, tutaj mamy do czynienia z korektą wynoszącą 80 tys. t do max. 7,6 mln t. Dlatego czołowi eksporterzy, licząc na wzrosty notowań i cen krajowych ograniczają kontraktowanie rzepaku z nowych zbiorów.

W Ukrainie jedna firma przerabia tyle, co cała Polska

Jak podaje UkrAgroConsult, agroholding Kernel w pierwszym kwartale 2026 r. osiągając 17-proc. wzrost w porównaniu do ubiegłego roku, przerobił w Ukrainie 986 tys. t nasion oleistych. Sprzedaż olejów tylko w tym okresie wyniosła 373 tys. ton.

W Polsce moce przerobowe wszystkich zakładów obecnie wynoszą ok. 4 mln t rocznie. Miesięczny wynik przerobu w Kernel stanowi praktycznie jedną czwartą naszych mocy przetwórczych. Gdyby ukraiński koncern przerabiał takie same wolumeny w każdym z czterech kwartałów sezonu, to jego wynik byłby lepszy niż wynik całego ubiegłorocznego przerobu rzepaku w Polsce, wynoszącego 3,6 mln t.

Część z wyprodukowanych nadwyżek oleju rzepakowego znalazła ujście do UE. W okresie od początku tego sezonu do 19.04 2026 r. import oleju pochodzącego z ukraińskiego rzepaku zwiększył się w stosunku rocznym prawie o 200 tys. t do 327 tys. t. Import oleju rzepakowego z Ukrainy w całym wolumenie ściągniętym w tym sezonie do Unii stanowi 68,5%.

Nie chcą kontraktować na żniwa 2026

Z rosnącym przerobem związany jest także rosnący popyt na surowiec, a rzepak wciąż jeszcze dzieli chęć zaspokojenia surowcowego przetwórstwa, ze strumieniem tradycyjnie kierowanym na eksport. Tym bardziej, że jak informuje Ukraińska Państwowa Służba Podatkowa 34% krajowego budżetu w 2026 r. zasilane jest z przychodów podatkowych z przetwórstwa oraz handlu. Sam tylko przemysł przetwórczy, z którego napływ podatków wzrósł w okresie I–III 2026 r. o 18,8%, dostarczył do budżetu 15,5 mld ukraińskich hrywien.

Wzrost zainteresowania rzepakiem w Ukrainie jest mocno odczuwalny. Szczególny duży popyt na surowiec ze starych zbiorów zauważa się na ukraińskim rynku eksportowym, co od razu przełożyło się na wzrost cen o 3–5 dolarów do 560–570 USD/t za rzepak dostarczony do portu.

Jak donosi APK-Inform transakcje na nowy rzepak nie przynoszą zainteresowania, gdyż w obliczu wzrostu cen surowców energetycznych i rosnącego światowego popytu na biodiesel uczestnicy rynku, spodziewając się wzrostów rzepakowych kursów wstrzymują się od zawierania transakcji na rzepak ze zbiorów w 2026 r.

MATIF nie zachęca

Rzeczywiście, to co się dzieje aktualnie na paryskiej giełdzie nie zachęca do większego zainteresowania się sprzedażą rzepaku z nowych zbiorów. Choć kontrakty rzepaku na sierpień zaczynają już czasem pokazywać wartości mocno ponad 500 €/t, to jednak różnica pomiędzy starym rzepakiem, a nowym przekracza nawet 20 €/t na korzyść starego rzepaku, a wczoraj na koniec dnia osiągnęła rekordową wartość 39 euro!

Takie nierówne traktowanie surowca, który już został zebrany w stosunku do tego, który na polach za dobrze nie wygląda i reagując na zimno oraz suche warunki dopiero zmierza do kwitnienia, nie zachęca do sprzedaży także rolników w Polsce. Dodatkowo z rejonu Inowrocławia dochodzą do nas głosy o masowym przyorywaniu rzepaku i przesiewaniu plantacji kukurydzą. Meteorolodzy zapowiadają także kolejną falę przymrozków.

Krajowi przetwórcy informują, że zainteresowanie kontraktami na nowe zbiory jest naprawdę mizerne. Pokazywane w tym tygodniu propozycje sprzedaży rzepaku z dostawami na lipiec/sierpień 2026 r. zawierały się w widełkach 2050–2100 zł/t na warunkach niemieckich i 2100–2150 zł/t na warunkach krajowych, dziś powinno być nawet o 20–30 zł więcej. Jednak przy cenach starego rzepaku te propozycje wydają się mało atrakcyjne.

Stary rzepak mocniej drożeje

Rzepak z ubiegłorocznych zbiorów w tym tygodniu znów korzysta ze zmiennych nastrojów na rynku ropy naftowej i jest podkręcany wymianą starych kursów na nowe, więc giełdowe notowania forsują kolejne szczyty. W czwartek (23.04.26 r.) na koniec dnia notowania rzepaku na maj  skaczą o 25,5 €/t i są wyceniane aż na 547,75 €/t, co znacznie tańsze sierpniowe kursy podciąga zaledwie do 509 €/t. Poranne przeksięgowania starego rzepaku przyniosły jeszcze odczyt na 555 €/t. Jednak to właśnie na sierpniowych kursach bazują aktualne wyceny rzepaku oferowane na stary rzepak przez przetwórców.

Widząc te giełdowe wzrosty majowych kursów firmy handlowe ceny podniosły średnio o 21 zł/t do 2138 zł/t, choć widełki cenowe nadal wynoszą 2030–2200 zł/t. U przetwórców mamy spory rozstrzał cen, bo pojawiło się nawet ponad 2300 zł/t na warunkach bez dopłat. Niektórzy jednak swoich ofert nie ruszyli, bowiem w trakcie dnia sierpniowe kursy w porównaniu od poprzedniego tygodnia wzrosły zaledwie o 1 euro, a z największym skokiem notowań mieliśmy do czynienia mocno po południu.

Ceny rzepaku w zakładach tłuszczowych:

• Bunge Kruszwica – 23150 zł/t (PL bd) i 2250 zł/t (D) (maj)

            Brzeg – 2305 zł /t (PL bd) i 2215 zł/t (D) (maj)

• ADM Szamotuły –  2275 zł/t (PL bd) i 2225 zł/t (D) (maj)

            Czernin – 2290 zł/t (PL bd) i 2240 zł/t (D) (maj)

• Komagra Tychy – 2250 zł/t (PL bd) i 2200 zł/t (D) (kwiecień/maj)

            Kosów Lacki – 2200 zł/t (PL bd) i 2150 zł/t (D) (kwiecień/maj)

• Best Oil Lasocice – 2150 zł/t (PL bd) (kwiecień)
• Agrolok Osiek – 2300 zł/t (PL bd) i 2230 zł/t (D) (kwiecień/maj)
• LDC Polska Bodaczów  – 2270 zł/t (PL bd) i 2180 zł/t (D) (czerwiec/15 lipiec)
• Bielmar – 2270 zł/t (PL) i 2170 zł/t (D) (kwiecień/maj)

Uwaga!

Publikowane powyżej ceny należy traktować jako aktualne 23.04.26 r. na godz. 13.00.

Juliusz Urban

Wykresy rzepaku na MATIF

FOTO: Topagrar.pl

Notowania rzepaku na MATIF

FOTO: Topagrar.pl

Rynek zbóż

Wykresy pszenicy na MATIF

FOTO: Topagrar.pl

Notowania pszenicy na MATIF

FOTO: Topagrar.pl

Kursy walut

Średnie kursy walut NBP

FOTO: Topagrar.pl

Zboże kapie jak woda z kranu

– Od czasu do czasu ktoś tam do naszego skupu przyjedzie, ale w skupie szału niema. Towaru do handlu nie przybywa, bo dostawy kapią jak woda z wadliwego kranu – słyszymy od zaprzyjaźnionego skupującego.

 Jego opinia nie jest odosobnionym doświadczeniem, rolnicy pytają się o ceny, ale informacje, które otrzymują nie mobilizują ich do sprzedaży. – Ruch w skupie jest słaby, ale telefonów trochę jest, tyle że z dostawą przyjeżdżają tylko nieliczni – informuje inny skupujący.

Obecnie mamy do czynienia z okresem kiedy rolnicy zajmują się bardziej pracami polowymi. – Niby telefonów z zapytaniami jest dużo, ale najwyraźniej rolnicy nie widząc zachęty cenowej wola zająć się pilniejszymi pracami polowymi. Coś tam sieją, coś tam pryskają, a do skupów nie przyjeżdżają. Może w maju coś się ruszy – mówi przedstawicielka skupu z centralnej Polski.

Zboże jeszcze jest

Ten kiepski ruch powoduje, ze zaczynamy się zastanawiać nad tym, czy tego zboża rzeczywiście jest tak dużo. Tu jednak niemal wszyscy uczestnicy rynku, zarówno młynarze, paszowcy i handlowcy potwierdzają jeszcze spore leżące partie. – Zboże ciągle do nas zjeżdża, może nie są to jakieś ogromne ilości, ale towar jedzie na bieżąco – słyszymy z młyna na południu kraju. Przemysł ceni sobie regularność

– Obecnie mamy umiarkowane dostawy, ale w sumie ilości są niemal idealnie dopasowane, do tego co potrzebujemy na bieżące przeroby. Zapasu nie ruszamy – słyszymy od młynarzy ze Śląska.

Młyny są najlepszym testerem rynku, bo każdy, kto posiada pszenicę uważa, że ma jakość super i chcąc maksymalizować dochód trafia z nią najpierw do młyna.

– Wciąż kupujemy zboże z zawartych już wcześniej umów, ale nadal pojawiają się kolejne partie, takie po 300–400 t. Zboża jest jeszcze dużo – informuje przedstawiciel młyna w woj. kujawsko-pomorskim.

Podobne sygnały płyną z firm paszowych. – Podaż rzeczywiście jest teraz nieco ograniczona, ale w porównaniu do poprzedniego sezonu teraz kupuje się o wiele lepiej – słyszymy od szefa zaopatrzenia surowcowego w wytwórni pasz.

Nawet handlowcy, którzy obecnie na nadmiar pracy nie narzekają informują, że dostaw zbyt wielu nie ma, ale zboża na rynku jest, tylko leży i czeka na jakiś  dodatkowy impuls.

Ceny płaskie z tendencją do góry

Ponieważ w ostatnich tygodniach zmiany cen są naprawdę niewielkie, to popatrzmy na rynek z dłuższej, miesięcznej perspektywy. Pszenica na giełdzie MATIF spadła poniżej 200 €/t.

W czwartek (16.04.2026 r.) notowania majowe pszenicy na paryskiej giełdzie wynoszą już tylko 194 €/t, ale w kraju średnia cena pszenicy konsumpcyjnej nie spadła, a w ciągu miesiąca, w przeciwieństwie do giełdy, nawet wzrosła o 5 zł do 738 zł/t. Paszówka w tym tygodniu idzie do góry o 2 zł/t a w miesiąc podrożała o 8 zł do 708 zł/t. Konsumpcję skupuje się po 690–780 zł/t, a za pszenicę paszową oferuje się 650–780 zł/t.

Ceny jęczmienia od miesiąca praktycznie nie chcą drgnąć ani o złotówkę. Średnia cena jęczmienia w skupach od dawna utrzymuje się na poziomie 660 zł/t, a oferty firm handlowych i przetwórców nie ulegają zmianom zawierając się w korytarzu 590–730 zł/t.

Pszenżyto zaczęło nieco wychodzić z cenowego dołka, w sumie to się musiało tak skończyć, bo pszenica regularnie lekko szła do góry a pszenżyto stało jak zamurowane a nawet zaliczało spadki. Choć w tym tygodniu podwyżki są naprawdę niewielkie bo tylko dosłownie o złotówkę, to wynosząc 4 zł w ciągu miesiąca, powodują wzrost średniej ceny do 628 zł/t. Aktualnie w krajowych skupach za pszenżyto obowiązują stawki 580–680 zł/t.

Żyto zachowuje się bardzo stabilnie, w ostatnich tygodniach średnia cena jest niezmienna i wynosi 575 zł/t, co oznacza, że w ostatnim miesiącu jego cena wzrosła zaledwie o 2 zł. Objęte naszym monitoringiem cenowym krajowe skupy za żyto oferują ceny mieszczące się w zakresie 500–640 zł/t.

Kukurydza jeszcze bardziej pnie się do góry

Zdecydowanie najbardziej pozytywnie reaguje kukurydza, której ceny w tym tygodniu podskoczyły o 8 zł, a w ciągu miesiąca wzrosły średnio aż o 20 zł. Dziś średnia cena dla tego zboża wynosi 750 zł/t i jest o 12 zł wyższa od pszenicy. Kukurydzę w handlu i do przemysłu sprzedamy po 680–810 zł/t. Generalnie jednak większość ofert przekracza 750 zł/t.

Ustabilizowały się na powrót ceny owsa, które w zeszłym tygodniu wróciły już do średniej wynoszącej 507 zł/t. Z perspektywy całego miesiąca ruch cen w tym zbożu jest naprawdę nieznaczny, gdyż podwyżki wynoszą tylko 2 zł/t. Dziś owies sprzedamy po 460–580 zł/t netto.

Juliusz Urban

Eksport na plus i na minus, per saldo tyle samo

Pierwsze rzepakowe informacje, które pojawiły się w kwietniowym raporcie Oilseeds: World Markets and Trade wydawanym przez USDA wskazują na wzrost eksportu rzepaku z Australii o 250 tys. t do 5,35 mln t. Na zaplanowanym na 5,5 mln t imporcie rzepaku jednak to nie robi wrażenia, gdyż inny stały dostawca rzepaku do UE, którym jest Ukraina swój eksport z kolei obniży o 200 tys. t. W tym sezonie cały ukraiński eksport rzepaku wyniesie 2,3 mln t.

Bardzo nieznaczny, wynoszący nieco ponad 1% wzrost mamy w unijnych zbiorach rzepaku, które w tym sezonie zdaniem amerykańskich ekspertów wyniosą już nie 20,25 mln t, a 20,52 mln t. Globalnie w zbiorach rzepaku się nic nie zmienia, nadal ma być to 95,5 mln t, bo wzrosty w UE zostaną utracone w innych krajach.

Wraz ze wzrostem zbiorów o 350 tys. t wzrośnie zużycie rzepaku na obszarze Unii, które wyniesie w tym sezonie 25,4 mln t., a zapasy na koniec sezonu 2025/26 pozostaną praktycznie niezmienne, wynosząc nadal 2,2 mln t.

Ropa i soja nie dały sygnału

Przesłanek do wzrostów rzepakowych kursów na późno teraz szukać w cenach ropy naftowej i w soi. Wszak ropa naftowa, choć w czwartek idzie nieco do góry, to od poniedziałku jej ceny spadły o 5 USD/baryłkę. Ropa Brent (16.04.26 r.) kosztuje 98,06 USD/baryłka, a ropa WTI staniała do 93,06 USD/baryłkę.

Nie szukajmy także przyczyn aż tak sporych spadków w cenach soi, bo najzwyczajniej w świecie jeszcze w poniedziałek soja była wyceniana na 434,5 USD/t, a w czwartek nawet na lekkiej górce kosztuje tylko 429,6 USD/t.

A MATIF wie swoje

Pomimo braku istotnych przesłanek giełda z kursami rzepaku robi jednak swoje, bo przecież ta paryska giełda nie raz już w obliczu kończących się kontraktów pokazywała rogi. A majowe kursy są ostatnim wskaźnikiem, ale i zabezpieczeniem dla rzepaku zbieranego w roku 2025, więc na  szaleństwa giełdowe w kwietniu nastawialiśmy się już zdecydowanie wcześniej.

Dwa ostatnie dni mocno wywindowały stary rzepak na paryskiej giełdzie, co zdecydowanie poprawiło sytuację w handlu. W środę majowe kursy podskoczyły o 9,25 euro i oderwały się na powrót od granicy 500 €/t. A w czwartek (16.04.26 r.) notowania po południu wzrastają już o kolejne 7,5 €/t do 516,75 €/t. W efekcie tych podwyżek mamy tygodniowy wzrost kursów prawie o 20 €/t. 

Firmy handlowe za bardzo za tymi wzrostami nie podążyły. Średnia cena nadal 2117 zł/t, propozycje widełek cenowych też są podobne jak w poprzednim tygodniu i wynoszą 2030–2200 zł/t. Przetwórcy w większości swoje ceny podnieśli o 30–70 zł i informują, że sytuacja w zakupach mocno się poprawiła, bo handel rzepakiem na powrót się obudził.

Ceny starego rzepaku w zakładach tłuszczowych:

• Bunge Kruszwica – 2280 zł/t (PL bd) i 2215 zł/t (D) (kwiecień)

            Brzeg – 2270 zł /t (PL bd) i 2180 zł/t (D) (kwiecień)

• ADM Szamotuły –  2270 zł/t (PL bd) i 2220 zł/t (D) (czerwiec)

            Czernin – 2265 zł/t (PL bd) i 2215 zł/t (D) (maj)

• Komagra Tychy – 2250 zł/t (PL bd) i 2200 zł/t (D) (kwiecień)

            Kosów Lacki – 2200 zł/t (PL bd) i 2150 zł/t (D) (kwiecień)

• Best Oil Lasocice – 2150 zł/t (PL bd) (kwiecień)
• Agrolok Osiek – 2260 zł/t (PL bd) i 2190 zł/t (D) (kwiecień)
• Viterra Polska Bodaczów (LDC) – 2217 zł/t (PL bd) i 2132 zł/t (D) (czerwiec/15 lipiec)
• Bielmar – 2250 zł/t (PL) i 2150 zł/t (D) (kwiecień)

Focus na nowy rzepak

Wzrost majowych kursów pociągnął za sobą też giełdowe notowania rzepaku na sierpień. I trzeba od razu przyznać, że pociągnął bardzo efektywnie, bo nawet po wybuchu wojny na Bliskim Wschodzie nie mogliśmy zobaczyć kursów sierpniowych powyżej granicy 500 €/t, a czwartek przyniósł taką chwalebną chwilę. Notowania na sierpień 2026 r. zostały wywindowane do 502 €/t.

Zbudowane na tych wysokich poziomach giełdowego odniesienia propozycje kontraktów na nowe zbiory stały się interesujące. Oferty na warunkach niemieckich wahały się bowiem od 2030 do 2100 zł/t, a na warunkach krajowych pojawiły się oferty 2080 do nawet 2150 zł/t.

Juliusz Urban

PSZENICA

Szacowane przez amerykańskich ekspertów w kwietniowym raporcie USDA zbiory pszenicy na sezon 2025/26 wpisują się w dotychczasowy trwały trend ich zwiększania. Tym razem światowa produkcja rośnie o 2 mln t i od sierpniowego raportu mamy aż 35 mln t więcej. Aktualna ocena globalnych zbiorów pszenicy wynosząc 844,2 mln t jest więc o 4,3% wyższa od tej ze startu sezonu. Do aktualnych bardziej optymistycznych prognoz dokładają się głównie rosnące o 1,1 mln t do 145,1 mln t zbiory w Unii Europejskiej oraz o 0,8 mln t do 90,3 mln t w Rosji.

Pomimo, że wzrosty produkcji dotyczą dwóch największych eksporterów pszenicy,to światowy handel pszenicą praktycznie nie ulega zmianom, nadal mamy do czynienia z eksportem wynoszącym ok. 222 mln t, tym razem jest to 221,9 mln t. Niezmienny jest eksport z UE 30,5 mln t, za to Rosja wyeksportuje o 1 mln t więcej do 44,5 mln t, a Ukraina o tyleż mniej (do 12,5 mln t). O pół miliona ton do 11 mln t wzrasta eksport pszenicy z Kazachstanu, ale o taką samą ilość do 26,5 mln t kurczy się sprzedaż zagraniczna pszenicy pochodzącej z Australii.

Jeszcze bardziej zaskakujące dane dotyczą zużycia pszenicy, przy rosnących zbiorach moglibyśmy się spodziewać większego wykorzystania. Nic bardziej mylnego. Pojawiające się pierwsze sygnały nadchodzących słabszych zbiorów na kolejny sezon powodują, że trzeci światowy konsument pszenicy Indie postanawiają nieco starej pszenicy zaoszczędzić i w tym sezonie wykorzystanie spada tam o 4,8 mln t do 107,7 mln t. To właśnie prowadzi do 4,7-milionowej redukcji światowego wykorzystania pszenicy wynoszącego aktualnie 820,1 mln t i nadwyżki zbiorów nad konsumpcją wynoszącej już 24 mln t.

Te zmiany bilansowe powodują, że pierwszy raz od stycznia br. mamy do czynienia ze wzrostem światowych zapasów pszenicy i od razu jest to skok o 6,2 mln t do 283,1 mln t. Taki poziom zapasów wskazuje na roczny wzrost o 24 mln, albo o 9%, a wpływają na to głownie Indie ze swoimi zapasami rosnącymi w skali roku niemal dwukrotnie o 10 mln t do 22 ml t (w marcowym raporcie było to 17,2 mln t). Przyczynia się do tego także Ukraina, której zapasy zwiększając się o 0,8 mln t w stosunku do poprzedniego raportu rosnąc do 3,9 mln t są aż czterokrotnie wyższe od sezonu 2024/25.

Przy tych zwielokrotnionych wręcz efektach, wzrost unijnych zapasów o 0,5 mln t w porównaniu do marca i o 5 mln t w stosunku do sezonu 2024/25 wygląda dość mizernie, a przecież te informacje są nam najbliższe i dla nas bardzo istotne. Bardziej istotne niż wzrost również o 0,5 mln t do 4,1 mln t w stosunku do marcowego raportu zapasów pszenicy w Australii.

KUKURYDZA

W szacunkach dotyczących kukurydzy kwietniowy raport USDA przynosi również wzrosty produkcji. Zbiory kukurydzy z miesiąca na miesiąc są podwyższane o 3,5 mln t do 1 mld 301 mln t, na co wpływają głównie wzrosty produkcji kukurydzy w RPA o 0,8 mln t do 17,3 mln t i Rosji o 0, 3 mln t do 14,8 mln t oraz rosnące zbiory w Indiach i Indonezji, gdzie wzrasta powierzchnia przeznaczana pod uprawę kukurydzy. UE w tym miesiącu ma nieznaczną redukcje zbiorów kukurydzy do 56,8 mln t (-0,15 mln t).

Światowy handel kukurydzą praktycznie pozostaje niezmienny, bo obroty w eksporcie zwiększają się zaledwie o 0,45 mln t do 207,3 mln t. W delikatną tendencję rozwoju handlu wpisują się dodatkowe po 0,3 mln t w eksporcie kukurydzy z Brazylii (6,2 mln t) i Rosji (3,3 mln t) oraz rosnąca o 0,35 mln t do 2,4 mln t sprzedaż kukurydzy z RPA.

Odwrotnie do pszenicy, w kukurydzy wykorzystanie podąża w ślad za rosnącą produkcją i zwiększa się w porównaniu do poprzedniego raportu o 2 mln t do 1 mld 302,5 mln t. Wśród 3 największych konsumentów kukurydzy USA (334,5 mln t) Chiny (321 mln t) i Brazylia (96 mln t) zużycie pozostaje bez zmian. Natomiast UE w bieżącym sezonie wraz z korektą zbiorów proporcjonalnie, bo o 0, 2 mln t zmniejszy zużycie kukurydzy do 74,8 mln t.

Kontrola wykorzystania kukurydzy w stosunku do zbiorów prowadzi do podwyżki globalnych zapasów kukurydzy o 2,1 mln t do 294,8 mln t, z czego 180 mln t ma być zmagazynowane w Chinach, a 54 mln t w USA. UE na zakończenie bieżącego sezonu będzie dysponować zapasami kukurydzy wynoszącymi 5,9 mln t, czyli o 5% mniejszymi niż na zakończenie sezonu 2024/25.

oprac. Juliusz Urban

Wykresy pszenicy na MATIF

FOTO: Topagrar.pl

Notowania pszenicy na MATIF

FOTO: Topagrar.pl

Rynek rzepaku

Wykresy rzepaku na MATIF

FOTO: Topagrar.pl

Notowania rzepaku na MATIF

FOTO: Topagrar.pl

Kursy walut

Średnie kursy walut NBP

FOTO: Topagrar.pl

Juliusz Urban

Zbóż mniej, ale najbardziej ucierpi pszenica

Komisja Europejska  w swoim raporcie z końca marca wskazuje na spadek zbiorów zbóż o 9 mln t do 278 mln t. Spodziewane zbiory, choć niższe od roku ubiegłego będą jednak o 1,7 mln t wyższe od średniej wieloletniej.

Zdecydowana większość z zaplanowanych spadków zbiorów przypada jednak na pszenicę miękką, bo w sezonie 2026/27 produkcja tego zboża spadnie ze 134,2 mln t do 125,9 mln t. Ponieważ powierzchnia uprawy zmieni się nieznacznie, bo spadnie zaledwie o 0,5%, to za redukcję zbiorów odpowiadać głównie będą spadające plony. Średni plon pszenicy spadnie bowiem o ok. 0,3 t/ha do 5,9 t/ha.

Polska w gronie pszenicznych dominatorów

Największym producentem pszenicy w UE nadal pozostanie Francja z przewidywanymi zbiorami 32,7 mln t, a następne będą Niemcy, których redukcja zbiorów wyniesie 600 tys. t do  22,2 mln ton. W Polsce szacuje się zbiory na podobnym poziomie do ubiegłego roku, wynoszące 13,4 mln t, przy średnim plonie wynoszącym 5,4 t/ha. Jeden z dwójki największych eksporterów pszenicy Rumunia zbierze 10,6 mln t pszenicy miękkiej, ale ilości te uzupełni jeszcze wolumenem pszenicy durum, której szacunki produkcji są na razie jeszcze niedostępne. Te cztery kraje także w tym roku stanowią o ogromie potencjału eksportowego pszenicy z UE, bowiem ich udział w całości wynosi 80%. W okresie 1 VII–5 IV 2026 r. Rumunia wysłała na eksport 5,97 mln t, Francja 4,76 mln t, Polska 2,28 mln t, a Niemcy 1,41 mln t.

Do tej czwórki dominatorów dołączą jeszcze produkujący spore ilości: Hiszpania z szacunkami zbiorów na 2026 r. wynoszącymi 6,4 mln t i Bułgaria 6,2 mln t. Z tej dwójki na eksport pszenicę wysyła zwykle tylko Bułgaria (aktualnie 450 tys. t), bo Hiszpania jest jednym z dwójki czołowych importerów pszenicy, w tym sezonie sprowadziła już 860 tys. t. Tylko Włosi zaimportowali więcej, dotychczasowy import pszenicy do tego kraju wyniósł 993 tys. t.

W kukurydzy jesteśmy drudzy!

Jeśli już jesteśmy przy imporcie zbóż do Hiszpanii, to warto rzucić okiem na kukurydzę, której kraj ten importuje ogromne ilości. W tym sezonie Hiszpania zakupiła już 5,8 mln t kukurydzy i absolutnie nie ma sobie w UE równych. Dość powiedzieć, że drugie w importowych kukurydzianych statystykach Włochy zaimportowały dotąd (5.04.26 r.) o 3 miliony ton mniej.

Warto zapoznać się z prognozami zbiorów kukurydzy na rok 2026, gdyż kukurydza jest drugim, co do ilości produkowanym unijnym zbożem, a jej udział stanowi prawie 22%. Tym bardziej, że eksperci KE oczekują wzrostu jej produkcji o 5,3% i zbiorów na poziomie 61,4 mln t. A wszystko to przy niemal niezmienionym areale 8,4 mln ha. Te rosnące oczekiwania dotyczą wzrostu średnich plonów prawie o 0,5 t/ha, najnowsze szacunki oczekiwany plon kukurydzy ustawiają na poziomie 7,3 t/ha. W kukurydza największym producentem nadal pozostanie Francja zbierając jej o 0,5 mln t więcej, czyli 13,9 mln t, ale już na drugiej pozycji plasuje się Polska, niestety ze zbiorami skorygowanymi o ponad 1 mln t do 9,2 mln t.

W jęczmieniu też blisko podium, ale zbiory sporo niższe od liderów

Nie tak dobrze ma dziać się natomiast w unijnym jęczmieniu, gdzie pomimo zwiększenia powierzchni upraw, oczekuje się, że produkcja spadnie o 1,7% do 55,2 mln t. Wynika to ze znacznie niższych perspektyw plonowania, bo prognozowane plony spadają o 0,7 t/ha do niecałych 5 t/ha. Jęczmień nadal jednak pozostanie trzecim zbożem Unii osiągając udział 19,7% całości zebranych zbóż.

Pomimo gorszych warunków pogodowych dotyczących właśnie jej obszarów Francja pozostaje największym producentem jęczmienia ze zbiorami 11,5 mln t (-0,4 mln t), tuż za nią plasują się Niemcy ze stabilnymi zbiorami 11,3 mln t, a kolejna jest Hiszpania zbierająca 8,9 mln t (-0,2 mln t).

Do tych jęczmiennych potęg nam daleko, bo polska produkcja jęczmienia na w 2026 r. wynieść 3,37 mln t przy średnim plonie 4,6 t/ha. Zaraz za nami jest jeszcze Rumunia, która zbierze 2,88 mln t jęczmienia.

Nie obniżajmy swej wartości

Tym samym Polska plasuje się wśród krajów decydujących o potencjale zbożowego rynku w UE, a nasze zbiory oraz ceny będą bacznie obserwowane nie tylko w Europie, ale i na całym świecie. Może więc warto zakończyć z retoryką, że ceny zbóż zupełnie od nas nie zależą.

Trochę jednak zależą, bo jako ważny uczestnik rynku jesteśmy integralną częścią UE, największego producenta i drugiego eksportera pszenicy i ważnym elementem całego światowego organizmu wymiany towarowej. Podlegamy warunkom opisywanym przez notowania giełdowe, ale też informacje pochodzące z naszego rynku w pewnym sensie na nie wpływają.

A te notowania na giełdzie MATIF w czwartek na zamknięciu (9.04.26 R.) pszenicę na maj wyceniają na 195,50 €/t, co oznacza w praktyce powrót do cen z przełomu lutego i marca, a więc czasów przed wybuchem konfliktu na Bliskim Wschodzie.

A tymczasem w krajowych skupach

W krajowych firmach skupowych w tym poświątecznym, niepełnym tygodniu ruch jest zdecydowanie słabszy i w gruncie rzeczy tylko przetwórcy zbóż nie narzekają na brak pracy. – Ruch u nas jest wciąż regularny. Rolnicy realizują wcześniej umówione dostawy, a na bieżąco wciąż dzwonią kolejni i zapisują się w kolejkę. Dziś zapisujemy już na 20 kwietnia – informuje pracownik sporego młyna.

Dotyczy to jednak firmy przetwórczej, która już wcześniej zdecydowała się na podwyżki cen. Ci, którzy tego dotąd nie zrobili i ceny utrzymują, bo przestraszył ich spadający MATIF dziś narzekają na wstrzymane dostawy. Powodów tego wstrzymywania się  ze sprzedażą można upatrywać w pracach wiosennych i w takim spokojniejszym okresie, który wręcz może przeciągnąć się do majówki.

Ceny stabilne, z tendencją do góry

Ten tydzień w skupowych cennikach owocuje dość stabilnymi cenami, choć w pszenicy, kukurydzy oraz owsie widać wzrostową tendencję. Pszenica konsumpcyjna niby nadal jest skupowana po 690–780 zł/t, ale przesuwanie się  ku górnym granicom cenowym powoduje, że średnia cena klasycznej konsumpcji drgnęła o 2 zł do 738 zł/t.

Bardzo podobnie zachowała się pszenica paszowa, która jest skupowana po 650–780 zł, a średnia krajowa wynosi teraz 706 zł/t.

Stabilnie natomiast zachowują się jęczmień i pszenżyto. Jęczmień jest skupowany po 590–720 zł/t, a średnia od trzech tygodni jest niezmienna i wynosi 659 zł/t. Pszenżyto w skupach jest po 580–680 zł, a średnia to nadal 627 zł/t.

Stanęły także ceny żyta za które obecnie oferuje się 520–640 zł/t, przy średniej 575 zł/t. Nieco bardziej od pszenicy w górę poszła natomiast kukurydza i choć ten wzrost wynosi zaledwie 3 zł/t, to średnia dochodzi do 742 zł/t, a ceny krajowe są korytarzu 680–800 zł/t.

Najbardziej w tym tygodniu podrożał owies, ale wzrost średniej o 12 zł przypisać należy powrotowi ofert zakupów przez oddziały jednej z firm paszowych. Tym samym średnia cena owsa wróciła do poziomu notowanego przed paroma tygodniami, wynoszącego 507 zł/t, a ceny aktualne to 460–580 zł/t.

Juliusz Urban

Oleiste lekarstwem na ceny ropy

Ekstremalne wzrosty cen ropy naftowej powodują jeszcze większe naciski w staraniach o zwiększenie niezależności energetycznej od ropy naftowej przez stosowanie biopaliw. W różnych krajach potęgują się działania dotyczące zwiększania dolewek biopaliw do mieszanki z ropą, bowiem oleje roślinne są coraz częściej postrzegane jako lekarstwo na rosnące ceny ropy naftowej.

Według Oilworld.de wykorzystanie trzech głównych rodzajów olejów roślinnych (palmowego, sojowego i rzepakowego) do produkcji biodiesla w 2026 r. może wzrosnąć o 11% do 48 mln t. Będzie to najwyższy poziom wykorzystania od wielu lat.

Głównym światowym surowcem do produkcji biopaliw pozostanie olej palmowy, z wolumenem dochodzącym do 21,5 mln t. Rynek oleju palmowego jest rynkiem zbytu surowca do produkcji biodiesla w Azji.

Największy 16-proc. wzrost do 16,9 mln t odnotuje jednak olej sojowy, który jest najbardziej wrażliwy na wzrost cen ropy naftowej.

Z tego wyliczenia wynika, że jedynie 9,6 mln t niemieccy eksperci pozostawiają pola do popisu w produkcji biodiesla olejowi rzepakowemu, to oznacza 24 mln t rzepaku, o 4 mln t więcej niż produkuje cała UE.

Rosną obroty i spadają zapasy oleju palmowego

W Malezji zapasy oleju palmowego spadną w marcu trzeci miesiąc z rzędu. Według sondażu przeprowadzonego przez Platts, zapasy oleju palmowego w Malezji na koniec marca pozostawały na poziomie 2,173 mln t, co oznacza spadek stanów oleju trzeci z rzędu. A jeszcze na koniec ubiegłego roku Malezyjska Rada Oleju Palmowego podawała w rocznym raporcie rekordowe ilości wynoszące 3,051 mln t

Według Platts spadające zapasy mają miejsce pomimo 7-proc. wzrostu miesięcznej produkcji oleju palmowego do ilości 1,375 mln t. W reakcji Malezji na rosnące nagle zapotrzebowanie międzynarodowego rynku marcowy eksport oleju wyniósł 1,565 mln ton, co stanowi wzrost aż o 38,9% w porównaniu do poprzedniego miesiąca.

Nigeria chce pozyskać 10% rynku palmy

Według szacunków USDA, Nigeria w 2026 r. wyprodukuje ok. 1,5 mln t oleju palmowego, natomiast krajowy popyt dochodzi do 2 mln t. Dlatego kraj ten przedstawił strategię odbudowy sektora oleju palmowego. W perspektywie do 2050 r. nigeryjski rząd planuje osiągnąć 10% udziału w rynku globalnym i osiągnąć pełną samowystarczalność, tworząc dodatkowe 2 mln miejsc pracy.

Ta praca będzie niezbędna gdyż działania zmierzające do osiągnięcia zaplanowanego celu obejmują posadzenie 100 milionów palm, modernizację przestarzałych zakładów przetwórczych oraz wdrożenie systemu identyfikowalności w celu spełnienia międzynarodowych standardów. Do 2029 r. powierzchnia plantacji palmy oleistej ma być powiększona o 1,5 mln ha.

Rekordowe przeroby soi reagują na potrzeby

W odpowiedzi na rosnące potrzeby przetwórstwo soi w ostatnich miesiącach przekracza oczekiwania. Według ekspertów Oilworld w sezonie 2025/26 łącznie przetworzonych zostanie 370,6 mln t nasion, co stanowi wzrost o 12,5 mln t w porównaniu z poprzednim sezonem.

Tylko w ciągu ostatnich trzech lat wzrost przetwórstwa soi szacuje się na 55 mln ton, głównie za sprawą Chin, USA, Argentyny i Brazylii. W USA wolumen przetwórstwa soi w tym sezonie ma przekroczyć 71 mln t, co stanowiłoby nowy rekord po słabszym poprzednim sezonie (66,5 mln t). Także w Brazylii przetwórstwo soi może osiągnąć nowy rekord wynoszący 61,4 mln t. Wzrost przetwórstwa soi odnotowany ma być również w Pakistanie, Turcji, Rosji, Ukrainie, Paragwaju i Egipcie.

Rzepak mocno potaniał

Rzepak będący  kluczowym surowcem do produkcji biopaliw w UE w ostatnich dniach pociągnął za ropą naftową i mocno potaniał. Import nasion rzepaku jest wciąż zbyt niski bo do 5.04.26 r. zdołało wjechać, bądź przypłynąć tylko 3,6 mln t, podczas gdy nawet dwa lata temu (bo zostawmy na boku rekordowy sezon 2024/25) było to prawie o milion więcej.

W środę na wieść o porozumieniu dotyczącym zawieszenia broni w irańsko-amerykańsko-izraelskiej wojnie sporo potaniał na giełdzie MATIF spadając poniżej 500 euro. To jeszcze raz podkreśliło bezpośredni związek cen rzepaku  rynkiem paliwowym, gdyż ceny ropy naftowej właśnie spadły poniżej granicy 100 USD/baryłkę.

Co prawda w czwartek (9.04.26 r.) w trakcie dnia MATIF pracował na lekkim plusie, ale na koniec dnia majowe kontrakty na rzepak utrzymały kurs ustalony już w środę wynoszący 497 €/t, co oznacza spadek notowań o 8 euro w stosunku do poprzedniego tygodnia.

Krajowe firmy handlowe obniżyły swoje ceny, więc cena średnia spada o 15 zł/t i wynosi aktualnie 2117 zł/t. Proponowane oferty nadal zawierają się jednak w korytarzu 2030–2200 zł/t. Przetwórcy ceny obniżyli, bo i kurs rzepaku słabszy, i złotówka się umocniła do 4,25 zł/€. Jak informują rzepakowcy obecnie rynek jest w kompletnym zastoju.

Ceny rzepaku w zakładach tłuszczowych:

• Bunge Kruszwica – 2225 zł/t (PL bd) i 2160 zł/t (D) (kwiecień)

            Brzeg – 2210 zł /t (PL bd) i 2125 zł/t (D) (kwiecień)

• ADM Szamotuły –  2220 zł/t (PL bd) i 2170 zł/t (D) (czerwiec)

            Czernin – 2215 zł/t (PL bd) i 2165 zł/t (D) (maj)

• Komagra Tychy – 2250 zł/t (PL bd) i 2200 zł/t (D) (kwiecień)

            Kosów Lacki – 2200 zł/t (PL bd) i 2150 zł/t (D) (kwiecień)

• Best Oil Lasocice – 2120 zł/t (PL bd) (kwiecień)
• Agrolok Osiek – 2205 zł/t (PL bd) i 2135 zł/t (D) (kwiecień)
• Viterra Polska Bodaczów (LDC) – 2193 zł/t (PL bd) i 2109 zł/t (D) (czerwiec/15 lipiec)
• Bielmar – 2180 zł/t (PL) i 2100 zł/t (D) (kwiecień)

Uwaga!

Publikowane powyżej ceny należy traktować jako aktualne 9.04.26 r. na godz. 14.30.

Juliusz Urban

Wykresy pszenicy na MATIF

FOTO: Topagrar.pl

Notowania pszenicy na MATIF

FOTO: Topagrar.pl

Rynek rzepaku

Wykresy rzepaku na MATIF

FOTO: Topagrar.pl

Notowania rzepaku na MATIF

FOTO: Topagrar.pl

Kursy walut

Średnie kursy walut NBP

FOTO: Topagrar.pl

Juliusz Urban

MATIF na spadkowym kursie, ale nowa pszenica droższa

Na giełdzie MATIF pszenica od kilku tygodni przez cały marzec utrzymywała się na w miarę stabilnym kursie, dość powiedzieć, że 10 marca br. pszenica na maj była wyceniana na 204 €/t, a na zakończenie tego miesiąca notowania było to 204,75 €/t. 

Nie znaczy to, że w ciągu całych 3 tygodni nie było wzrostów i spadków, bo widzieliśmy już widmo zbliżającej się ceny 200 euro, jak i nadzieje we wzrostach do 210 euro. Te wyższe jednak były w okolicach połowy marca, potem już notowania kręciły się w korytarzu 202–207 €/t.

Tę prawidłowość dostrzegli importerzy pszenicy, uznając, że nie ma co czekać z zakupami, bo nowy sezon według pojawiających się prognoz światowych zbiorów ma być słabszy, a giełda nową pszenicę wycenia 8–10 euro drożej (zależnie od dnia porównania). Ostatniego dnia marca majowe notowania były wyceniane przez MATIF na 204,75 €/t, natomiast wrześniowe kursy były po 215,50 €/t.

Pierwsze dni kwietnia zainicjowały jednak giełdowe przepychanki, w efekcie których pszenica znów zaczęła zbliżać się do magicznej granicy 200 €/t. W czwartek (2.04.2026 r.) giełda kontrakty majowe wycenia na 202,50 €/t, a pszenica z nowych zbiorów jest tego dnia niemal o 10 euro droższa.

Eksport z Rosji idzie do góry, ale nowy sezon słabszy

Dostrzegając wpływ tych zmian na handel rosyjska pszenicą, instytut SovEcon podnosi swoje prognozy. Prognoza eksportu pszenicy na sezon 2025/26 zostaje podniesiona o 1,1 mln t do 46,5 mln t. Ten poziom decyduje, o tym, że ubiegłoroczny wynik będzie przekroczony o 14%.

Co ciekawe rosyjscy eksperci, którzy widzą słabsze perspektywy na przyszły rok dość odważnie wychodzą w przyszłość. Teraz te przyszłość widzą w nieco bardziej optymistycznym barwach, bo aż o 2,1 mln t do 43,8 mln t podniesiona została ich wcześniejsza prognoza eksportu na sezon 2026/27.

Ukraina wywiozła już 10 mln t pszenicy i 14 mln t kukurydzy,

Marzec był także miesiącem, w którym zintensyfikował się eksport pszenicy z Ukrainy. Ministerstwo Polityki Agrarnej Ukrainy poinformowało, że w samym tylko marcu (do 30.03.26 r.) Ukraina wyeksportowała  3,43 mln t zbóż, gdy w zeszłym roku było to o 60 tys. t mniej.

Łączny eksport zbóż i roślin strączkowych  jest jednak wyraźnie słabszy. Od początku tego sezonu do 30 marca Ukraina wyeksportowała 25,9 mln t, gdy przed rokiem było to 32,55 mln t.

Tegoroczny eksport pszenicy z Ukrainy osiągnął już prawie 10 mln t (9,94 mln t). Z pozostałych zbóż jęczmienia wyeksportowano 1,4 mln t, a kukurydzy 14,13 mln t z czego 2,6 mln t w samym marcu.  

W Rosji wraca cło na kukurydzę, fracht morski zdecydowanie do góry

Przy okazji kukurydzy, wracając do Rosji, to pierwszy raz od prawie pół roku pojawiają się tam ponownie cła eksportowe na kukurydzę. Od ostatniej dekady października na kukurydzę obowiązywało bowiem zerowe cło. Od 1 kwietnia obowiązuje natomiast cło wynoszące 212,2 RUB/t. Dla porównania dla pszenicy aktualne cło wzrasta ​​z 516,5 RUB/t do 707,8 RUB/t. 

W Rosji w ciągu trzech ostatnich tygodni koszty frachtu morskiego z regionu Morza Czarnego, zależnie od miejsca przeznaczenia wzrosły o 6–8 USD/t. I tak dostawy z portu Azow do Izmiru (Turcja) stawka wzrosła o 8 dolarów wynosi 59 USD/t, podwyżka wynosi 15,7%. Z tego samego portu do Libanu fracht pszenicy podrożał o 7 dolarów do 76 USD/t i jest to podwyżka o ponad 10% w ciągu ostatnich trzech tygodni. Podobny wzrost zaliczają dostawy do Egiptu, które teraz kosztują 75 USD/t.

W Ukrainie kolej droższa o 20%

Rosnące koszty eksportu dotyczą nie tylko frachtu morskiego. Zdecydowany ruch do góry mamy także w cenach najmu wagonów dostarczających zboże do portów. Jak donosi APK-Inform Ukraińskie Koleje Państwowe (Ukrzaliznycia) zawiadamiają, że stawka czynszu za wagony zbożowe należące do tej firmy od 1 kwietnia br. będzie wynosiła 2500 UAH/dobę netto. W porównaniu ze stawkami obowiązującymi w marcu wzrost kosztu wynajmu podwyższy się prawie o 20%, gdyż wcześniejsze stawki wynosiły 2100 UAH/dobę.

Jak widać nie  tylko u nas w kraju niewielki wzrost cen zbóż jest natychmiast konsumowany przez rosnące koszty operacji logistycznych. A jeśli już jesteśmy przy krajowym podwórku, to zaglądnijmy do skupów, żeby sprawdzić, co się dzieje w nich na dosłownie parę chwil przed Świętami Wielkanocnymi.

Krajowy handel nadal w wyczekiwaniu

W krajowych skupach przedświąteczny tydzień przynosi ograniczony ruch, który powoduje stabilizację cen, a w niektórych przypadkach nawet kolejne podwyżki. I tak pszenica konsumpcyjna drożeje w tym tygodniu średnio o 3 zł/t, a że w poprzednim tygodniu straciła złotówkę to w ciągu dwóch tygodni w sumie średnia cena klasycznej „dwunastki” (12,5% białka) wzrosła o dwa złote do 736 zł/t. Widełki cenowe utrzymują się nadal w zakresie 690–780 zł/t.

Podobnie zachowuje się pszenica paszowa, jej średnia w tym tygodniu zyskała 3 zł, a  w ostanie 14 dni  4 zł/t. Oferowane ceny paszówki mieszczą się w korytarzu 650–780 zł/t a średnia to dziś 704 zł/t.

Na wzroście cen paszówki zaczyna korzystać pszenżyto, które wreszcie ruszyło z miejsca. Średnia cena pszenżyta wzrosła w tym tygodniu o 3 zł, a w ciągu ostatnich dwóch tygodni o 4 zł, dochodząc do 630 zł/t. Stało się to w efekcie pojedynczych podwyżek i aktualnie skupy za pszenżyto oferują 580–680 zł/t.

Wyjątkowo stabilnie zachowuje się jęczmień, którego średnia to wciąż 659 zł/t, za to wzrosła oferowana cena maksymalna i teraz jęczmień jest skupowany po 590–720 zł/t.

Żyto mniej idzie do góry, ale w tym tygodniu zyskało 2 zł, co w efekcie drobnej podwyżki w poprzednim tygodniu podnosi średnią o 3 zł w sumie do 576 zł/t. Dzisiejsze ceny skupu żyta to 520–640 zł/t.

Hitem cenowym ostatniego okresu staje się kukurydza, w tym tygodniu średnia cena podskoczyła o 7 zł, a w poprzednim o 2 zł. W efekcie tych podwyżek kukurydza kosztując średnio 739 zł/t stała się najdroższym zbożem. Krajowe oferty skupu kukurydzy zamykają się w widełkach 680–810 zł/t.

Nie tak dobrze jest niestety z owsem. To zboże, stabilne dotychczas, straciło w tym tygodniu na średniej cenie aż 11 zł i spadło do 495 zł/t. Jest to jednak efektem wycofania się, miejmy nadzieję okresowego, ze skupu jednej z firm paszowych, której oferty wynosiły 560–580 zł/t. Dziś owies kupuje się po 460–530 zł/t.

Juliusz Urban

Eksport oleju rzepakowego wzrośnie prawie 3 razy

Według Ukraińskiego Stowarzyszenia Producentów Rolnych (UCAB) eksport rzepaku z Ukrainy w sezonie 2025/26 może wynieść 1,8 mln t, co oznaczałoby 1,8-krotny spadek w porównaniu do poprzedniego sezonu. Stało się to po trosze w efekcie 10-proc. spadku zbiorów do 3,2 mln t. Na co złożyły się spadające o 2,4% do 1,3 mln ha zasiewy i 8-proc. korekta plonowania do 2,6 t/ha.

Mniejszy eksport samego rzepaku jest także efektem przeniesienie punktu ciężkości ukraińskiego rynku rzepaku z proeksportowego nastawienia samego surowca, na większy nacisk na tworzenie wartości dodanej poprzez przerób krajowy i sprzedaż produktów.

W następstwie słabszych zbiorów i obranego kierunku na przerób własny, Ukraina w obecnym sezonie może wyeksportować 576 tys. t.  oleju rzepakowego. Tym samym eksport oleju będzie 2,7 razy większy, niż w miało to miejsce w poprzednim sezonie.

Trudny start wegetacji dla rzepaku. Jak dalej prowadzić łan?

FOTO: Tap

Unia traci i korzysta

Na ograniczeniu w eksporcie ukraińskiego rzepaku UE sporo traci. Nawet w roku, gdy unijny eksport ma być sporo mniejszy, to jednak do realizacji planu na ten sezon wskazującego na potrzebę zaimportowania 5,5 mln t, na koniec marca brakuje jeszcze 2 mln t.

Do 29.03.26 r. według danych KE Unia zaimportowała 3,5 mln t rzepaku. Warto zwrócić uwagę, że Ukraina dostarczyła z tego 1,35 mln t. Jest to jednak prawie o milion ton mniej niż wynikało z rozliczenia importu o tym samym czasie poprzedniego sezonu.

Korzystniejszy bilansowo, a niekoniecznie dla unijnego rynku jest natomiast wzrost importu oleju rzepakowego z Ukrainy. W ciągu pierwszych 9 miesięcy tego sezonu Ukraina wyeksportowała do UE 316 tys. t oleju pochodzącego z przerobu rzepaku, podczas, gdy przed rokiem było to niecałe 136 tys. t. Poza Ukrainą dostawcami oleju rzepakowego są jeszcze Wielka Brytania (53 tys. t), Kanada (40 tys. t) oraz Kenia (23 tys. t).

Polska importuje olej rzepakowy, sojowy i słonecznikowy, a palmowemu mówimy zdecydowane nie!

Polska spoza obszaru Unii rzepaku zaimportowała dotąd jeden statek (38,8 tys. t), ale już oleju rzepakowego zaimportowaliśmy 97,9 tys. t.

Tak duży import oleju stawia nas na najniższym stopniu podium w gronie trzech największych importerów oleju rzepakowego w tym sezonie w UE. Liderem, z ilością 144 tys. t są tutaj Hiszpanie, a na drugim miejscu jest Holandia z dotychczasowym importem 107,6 tys. t.

W tym sezonie Polska poza olejem rzepakowym od początku tego sezonu do 29.03.26 r. zaimportowała jeszcze 303,7 tys. t oleju sojowego i 68,9 tys. t oleju słonecznikowego.

Warto podkreślić, że z zaimportowanych łącznie w ilości 2,14 mln t oleju palmowego, do Polski trafiło tylko 2,6 tys. t. Dla przykładu liderzy w tym procederze Holendrzy do swojego kraju ściągnęli 788 tys. t! Niemcy, których w imporcie oleju rzepakowego w statystykach prawie nie widać (4,9 tys. t), oleju palmowego zaimportowali 199,5 tys. t.

Rzepak znów ma korzystniejszą chwilę

Ostatnie dni marca wywindowały notowania rzepaku, ale już pierwszy dzień kwietnia przyniósł dużą korektę. Na szczęście w czwartek (2.04.26 r.) giełda MATIF znów pracuje na lekkim plusie, co powoduje, że rzepak będąc na maj wyceniany na 505,75 €/t drożeje  w porównaniu do poprzedniego tygodnia o 3,5 euro.

Krajowe firmy handlowe dostrzegając te zawirowania chcą skorzystać z chwili lepszych warunków i podnoszą swoje ceny średnio o 32 zł/t. Dzisiejsza cena średnia wynosi 2132 zł/t, a proponowane oferty mają rozkład 2030–2200 zł/t. Przetwórcy dodatkowo korzystają z osłabienia złotówki do 4,28 zł/€ i w większości podnoszą ceny o dobrych kilkadziesiąt złotych.

Ceny rzepaku w zakładach tłuszczowych:

• Bunge Kruszwica – 2300 zł/t (PL bd) i 2230 zł/t (D) (kwiecień)

            Brzeg – 2285 zł /t (PL bd) i 2195 zł/t (D) (kwiecień)

• ADM Szamotuły –  2275 zł/t (PL bd) i 2225 zł/t (D) (czerwiec)

            Czernin – 2275 zł/t (PL bd) i 2225 zł/t (D) (maj)

• Komagra Tychy – 2250 zł/t (PL bd) i 2200 zł/t (D) (kwiecień)

            Kosów Lacki – 2250 zł/t (PL bd) i 2150 zł/t (D) (kwiecień)

• Best Oil Lasocice – 2130 zł/t (PL bd) (kwiecień)
• Agrolok Osiek – 2265 zł/t (PL bd) i 2195 zł/t (D) (kwiecień)
• Viterra Polska Bodaczów (LDC) – 2259 zł/t (PL bd) i 2172 zł/t (D) (kwiecień)
• Bielmar – 2280 zł/t (PL) i 2175 zł/t (D) (kwiecień)

Uwaga!

Publikowane powyżej ceny należy traktować jako aktualne 2.04.26 r. na godz. 12.30.

Juliusz Urban

Wykresy pszenicy na MATIF

FOTO: Topagrar.pl

Notowania pszenicy na MATIF

FOTO: Topagrar.pl

Rynek rzepaku

Wykresy rzepaku na MATIF

FOTO: Topagrar.pl

Notowania rzepaku na MATIF

FOTO: Topagrar.pl

Kursy walut

Średnie kursy walut NBP

FOTO: Topagrar.pl

Juliusz Urban

Konflikt na Bliski Wschodzie ogranicza perspektywy dla zbóż

Wg ekspertów IGC konflikt na Bliskim Wschodzie wywołał obawy dotyczące zagrożeń dla łańcuchów dostaw w rolnictwie, w szczególności związanych z rosnącymi kosztami nawozów i wyższymi cenami paliw. Przedłużające się zakłócenia mogą doprowadzić do ponownej oceny dawek nawozów, co może mieć wpływ na plony i jakość upraw. Chociaż Eksperci Rady zakładają, że większość producentów rolnych na półkuli północnej będzie wystarczająco dobrze zabezpieczona przed wiosennymi pracami polowymi, to przedłużający się kryzys może wpłynąć na zasiewy w innych częściach świata. Dotyczy to zwłaszcza niektórych części Azji i Afryki, które są szczególnie uzależnione od dostaw nawozów z Zatoki Perskiej.

Konflikt obnażył również regionalne zagrożenia bezpieczeństwa żywnościowego. Średnio w tylko jednym miesiącu ok. 2 mln t zbóż i nasion oleistych jest dostarczanych do Zatoki Perskiej przez Cieśninę Ormuz. Dziś słyszymy, ze jej wody są zaminowane. Chociaż te ilości stanowią jedynie ok. 3% całkowitego handlu, kraje Zatoki Perskiej są silnie uzależnione od importu, a w niektórych krajach obserwuje się także wysokie spożycie.

Z powodu zamknięcia głównego kanału dostaw morskich, alternatywne szlaki są również ograniczone, choć możliwe są modyfikacje tras wiodących przez Morze Czerwone lub Morze Kaspijskie. Zdaniem IGC lokalne rezerwy powinny zapewnić krótkoterminowy bufor, jednak problemy z dostawami żywności mogą się nasilić, jeśli zakłócenia potrwają dłużej niż kilka miesięcy.

Na nowy sezon mocne cięcia

Dlatego właśnie eksperci IGC opracowując szacunki na nowy sezon zakładają mocno pesymistyczny scenariusz.

Wciąż jednak w grze jest sezon 2025/26, gdzie Międzynarodowa Rada Zbożowa podnosi zbiory wszystkich zbóż o 10 mln t, do 2 mld 470 mln t, zbiory pszenicy o 3 mln t do 845 mln t, a kukurydzy o 7 mln t do 1 mld 320 tys. t. Dzieje się tak w efekcie zwiększenia produkcji pszenicy w Rosji i Australii i wzrostu produkcji kukurydzy w Indiach.

Prognoza globalnej produkcji zbóż ogółem na sezon 2026/27 została skorygowana w porównaniu do obecnego sezonu aż o 53 mln t do 2 mld 417 mln t. Zbiory pszenicy na nowy sezon prognozuje się na poziomie 822 mln t, o 23 mln t mniej niż to ma miejsce aktualnie. W kukurydzy nastąpi redukcja 17 mln t do 1 mld 303 mln t.

Zmniejszona podaż nie wpłynie mocno na ograniczenie handlu. Eksport pszenicy zmniejszy się o symboliczny 1 % do 209 mln t, a sprzedaże kukurydzy nawet wzrosną o 1,5% do 198 mln t.

Zdaniem ekspertów mocno ograniczona podaż nie będzie w stanie zapanować nad konsumpcją i zużycie pszenicy wzrastając o 4 mln t do 829 mln t znów przeskoczy produkcję. W kukurydzy stanie się podobnie, bo zużycie wzrośnie o 13 mln t do 1 mld 315 mln t. To znaczy, że o 12 mln t więcej kukurydzy się zużyje niż wyprodukuje.

To wszystko spowoduje spadki zapasów na koniec nadchodzącego sezonu. Zapasy wszystkich zbóż spadną o 23 mln t do 609 mln t. Pszenicy będzie mniej o 7 mln t co oznacza globalne zapasy 294 mln t. Kukurydziane stoki spadając o 12 mln t skurczą się do 294 mln t.

Jakimi cenami reaguje giełda i krajowy rynek?

Na giełdzie MATIF pszenica w tym tygodniu stara się uchwycić boczny trend, raz notowania spadają o 1 euro, a drugiego dnia o tyleż rosną. W czwartek (26.03.26 r.) na koniec dnia kursy na maj wzrosły o 1,25 euro i pszenica wyceniana jest na 205,25 €/t.

Wyciszenie większych ruchów giełdowych odbija się też uspokojeniem sytuacji cenowej na krajowym rynku, gdzie są co prawda firmy, które ceny bardzo delikatnie redukują, ale są podnoszący cenniki.

Obniżki cen pszenicy zobaczymy u handlowców na terenach mocniej oddalonych od portów, bo zdecydowanie wzrosły ceny transportu. – Miałem na pszenicy kupionej pod statek w porcie zarobić ok. 20 zł/t, a dołożę 30 zł/t. Transport kalkulowaliśmy na 90 zł a wyjdzie 140 zł, bo towar mamy kupiony 600 km od portu – mówi handlowiec.

Podwyżki natomiast są domeną niektórych firm paszowych, które przy ograniczonej podaży chcą wywołać efekt ożywienia na okolicznych dostawcach i żeby oderwali się oni na chwilę od prac polowych i przywieźli im towar. Tam pojawiają się ceny paszówki przerastające nawet ceny oferowane w okolicy za pszenicę konsumpcyjną.

Ceny zbóż stabilne

Generalnie jednak na średnich cenach ruchu praktycznie nie widać, bo na wszystkich zbożach zmieniły się one na plus lub minus dosłownie o 1 zł.

I tak, pszenica konsumpcyjna jest skupowana po 690–780 zł/t, a średnia wynosi 733 zł/t.

Pszenica przeznaczana na paszę niższe ma tylko najgorsze oferty, widełki wynoszą bowiem 650–780 zł/t, średnia cena to aktualnie 701 zł/t.

Nadal stabilne są ceny jęczmienia, to zboże jest skupowane w cenach 590–700 zł/t, przy średniej ze wszystkich ofert wynoszącej 659 zł/t.

Podobną stabilizacją reaguje pszenżyto skupowane nadal po 580–680 zł/t. Średnia cena tego zboża to dziś 625 zł/t.

Stanęły także ceny żyta, stabilizując się na poziomach 520–640 zł/t i ustalając średnią 574 zł/t.

Średnia cena kukurydzy leciuteńko, bo o 2 zł/t drgnęła do góry i wynosząc 732 zł/t niemal zrównała się z pszenicą konsumpcyjną. Za kukurydzę skupy obecnie proponują 670–810 zł/t.

Nie zmieniła się natomiast średnia cena owsa, która wynosi nadal 506 zł/t, a ceny graniczne z proponowanych ofert to 460–580 zł/t.

Prognozy plonów tonują nastroje

Według JRC MARS Bulletin uprawy ozime w całej Europie stopniowo wznawiają wegetację w sprzyjających warunkach, wspieranych przez odpowiednią wilgotność gleby i łagodne temperatury późnej zimy w wielu regionach. Jednak nadmierne opady deszczu w południowo-zachodniej Europie i niektórych częściach Europy Wschodniej w lutym spowodowały tymczasowe podtopienia i lokalne powodzie, choć ich wpływ na uprawy rolne pozostaje jak dotąd ograniczony. Pojawiające się niedobory opadów w północno-wschodniej Europie wymagają monitorowania, ponieważ zapotrzebowanie upraw na wodę wkrótce wzrośnie.

Zimowe hartowanie było generalnie wystarczające, ale silne przymrozki w lutym, szczególnie na obszarach o ograniczonej pokrywie śnieżnej, mogły spowodować lokalne szkody w niektórych częściach Polski, Ukrainy i krajów bałtyckich.

Dzięki satelitarnemu monitoringowi plony rzepaku do zbiory 2026 r. KE w JRC MARS Bulletin ocenia średnio na 3,22 t/ha, co jest wynikiem słabszym o 3% od roku ubiegłego, ale o 1% lepszym od średniej z ostatnich 5 lat. Problemy będą we Francji, której rzepak ma plonować średnio na poziomie 3,36, co oznacza spadek o 8% w stosunku rocznym, jednak wynik bliski średniej z ostatniego wielolecia.

Lepsza sytuacja jest w Niemczech, gdzie plony wynosząc 3,68 t/h średnio będą stabilne (+ 1 % r/r, i +2% w stosunku do średniej z pięciu lat). Zagrożenia KE nie widzi także dla plonów w Polsce, gdzie średni plon będzie praktycznie taki sam jak w roku ubiegłym. 3,29 t/h to tylko o 1 % mniej niż wynosi krajowa średnia plonowania z ostatnich pięciu lat.

Niestety nie tak dobrze już będzie w Rumunii, gdzie plony rzepaku rok/roku spadną aż o 13% i wyniosą 2,76 t/h (- 2% do wielolecia). A przecież to rzepak z Rumunii często zasilał nasz rynek zwłaszcza na starcie sezonu, więc prognozy przyszłych plonów, jak na razie tonują nastroje.

W imporcie jedyna nadzieja w zmianie głównego dostawcy

Import rzepaku do UE nadal jest o 1/3 mniejszy niż w poprzednim sezonie, i choć odniesienie do roku gospodarczego, w którym celem by zakup prawie 8 mln t mógłby prowadzić do błędnych wniosków, to do sezonu 2023/24, gdzie cel importowy wynosząc 5,5 mln t był bardzo podobny jak obecnie też brakuje nam 900 tys. t.

Do końca sezonu 2025/26 rzepaku musi jeszcze przypłynąć 2,5 mln t. Jedyna nadzieja w zmieniającej się strukturze unijnego importu rzepaku. Ukraina tradycyjnie największy eksporter rzepaku do UE dostarczyła 1,35 tys. t i z 40% całości importu zaczyna tracić udziały w unijnym rynku rzepaku, a i surowiec na eksport się tam praktycznie skończył.

Coraz bliżej Ukrainy przesuwa się Australia (25%) i to z tym krajem, który dotychczas do Unii sprzedał 840 tys. t rzepaku związane są nadzieje na brakujące ilości. To właśnie z Australii największe ilości rzepaku przypływają w końcówce sezonu, a przed rokiem dostawy z tego odległego kontynentu już o tej porze były o 1 mln t większe.

Portfel trzech największych dostawców uzupełnia Kanada, która przysyłając dotąd niemal tyle samo, co przed rokiem, ze względu ma mniejsza ilość łączną wszystkich dostaw zwiększyła swoje udziały do 15,5%. A przecież zbiory rzepaku w Kanadzie podskoczyły w tym sezonie o 3,mln t, do 22 mln t, ma więc Kraj Klonowego Liścia czym handlować.

Zrównoważona podaż i popyt

W podsumowaniu 38 tygodni dotyczącym rynku oleistych opublikowanym przez Oilworld czytamy, że unijny kompleks rzepakowy charakteryzuje się najwyższym stopniem samowystarczalności: UE importuje surowce (nasiona rzepaku), ale jest praktycznie niezależna od importu gotowego oleju.

Europejska giełda MATIF skacząc mocno w ślad za ropą naftową ma chyba jednak inne zdanie, bo jeśli mówimy o potrzebnym imporcie, to mówimy o dalekomorski frachcie, a tam ceny rosną i dostępność statków się ogranicza.

MATIF na notowaniach rzepaku w tym tygodniu pokazuje jednak spore spadki, co może przetwórcom pomóc w zaoszczędzeniu na kosztach surowca i zbuforowaniu wzrostów cen transportu. Notowania rzepaku na maj pilnują okolic 500 €/t, w środę nawet na chwilę pojawiła się już w giełdowych tabelach cena 495 €/t. Dopiero w czwartek i to na koniec sesji (26.03.26 r.) kursy znowu odbiły i rzepak na maj jest wyceniany na 502,75 €/t, a rzepak na nowy sezon giełda wycenia o 7,25 euro taniej.

W kraju też taniej

Te wahania notowań powodują spadek cen rzepaku w kraju, bowiem do zmieniającego efektu giełdy dokłada się także wahająca się złotówka, której kursy nawet w ciągu dnia skaczą od 4,26–4,28 zł/€.

Krajowe firmy handlowe jednak potraciły animusz i ceny nieco obniżyły. Średnia spadła o 14 zł i wynosi równe 2100 zł/t, a oferty zawierają się pomiędzy 1950–2160 zł/t. Przetwórcy natomiast ceny obniżyli o 10–50 zł/t, tam gdzie ceny się nie zmieniły przesuwa się zwykle termin dostaw. 

Ceny rzepaku w zakładach tłuszczowych:

• Bunge Kruszwica – 2240 zł/t (PL bd) i 2175 zł/t (D) (kwiecień)

            Brzeg – 2220 zł /t (PL bd) i 2130 zł/t (D) (kwiecień)

• ADM Szamotuły –  2230 zł/t (PL bd) i 2180 zł/t (D) (czerwiec)

            Czernin – 2225 zł/t (PL bd) i 2175 zł/t (D) (maj)

• Komagra Tychy – 2200 zł/t (PL bd) i 2050 zł/t (D) (marzec)

            Kosów Lacki – 2150 zł/t (PL bd) i 2000 zł/t (D) (marzec)

• Best Oil Lasocice – 2130 zł/t (PL bd) (marzec)
• Agrolok Osiek – 2230 zł/t (PL bd) i 2160 zł/t (D) (marzec)
• Viterra Polska Bodaczów (LDC) – 2210 zł/t (PL bd) i 2125 zł/t (D) (kwiecień)
• Bielmar – 2230 zł/t (PL) i 2140 zł/t (D) (kwiecień)

Uwaga!

Publikowane powyżej ceny należy traktować jako aktualne 26.03.26 r. na godz. 14.

Juliusz Urban

Wykresy pszenicy na MATIF

FOTO: Topagrar.pl

Kursy pszenicy na MATIF

FOTO: Topagrar.pl

Rynek rzepaku

Wykresy rzepaku na MATIF

FOTO: Topagrar.pl

Kursy rzepaku na MATIF

FOTO: Topagrar.pl

Kursy walut

średnie kursy walut NBP

FOTO: Topagrar.pl

Juliusz Urban

Podwyżki nie pobudzają dostaw, pojawiają się bariery

Pszenica na giełdach podskoczyła już w poprzednim tygodniu, a ten tydzień tylko te wzrosty utrwala. Wygląda na to, że krajowy rynek uwierzył wreszcie w fakt, że musi być drożej i większość skupów ceny podniosło o 10–20 zł/t. Nawet krajowa duża firma przechowalnicza i skupowa wreszcie po miesiącach bez zmian, ceny w swoich elewatorach dźwignęła do góry.

Z drugiej strony, co komu po takich wzrostach i cenach zwykle pokazywanych na bramach elewatorów, do których towar należy dostarczyć, gdy sporą cześć z podwyżek zabiera drożejący pod wpływem cen ropy transport. Handlowcy usytuowani tak mniej więcej w połowie Polski, jeśli chodzi o odległość do portów, mówią że transport od wybuchu wojny na Bliskim Wschodzie podrożał o 10–15 zł/t.

Tylko młynarze, którzy wyższe ceny wystawili już w poprzednim tygodniu ten tydzień zamykają stabilnymi cenami. Niestety ta stabilizacja powoduje, że rynek szybko przyzwyczaja się do wcześniejszej cenowej zdobyczy i jak informują uspakaja się też sytuacja z ofertami sprzedaży.

Najwyraźniej wzrosty cen nie są jednak tak duże, żeby oderwać rolników od pilnych prac polowych i na skupach zaczyna się robić spokojnie. – Ceny zmieniliśmy, ale rolnicy sienie pojawili, najwyraźniej szykują się jeszcze do sprzedaży – mówi przedstawicielka elewatora na Kujawach. Podobnie jest także w innych firmach.  – Mieliśmy spory ruch przez ostatnie dwa tygodnie, teraz znów zrobiła się głucha cisza – mówi kierujący zbożowym handlem w prywatnej firmie.

Nie wszyscy decydują się na podwyżki i od nich słyszymy o stagnacji. – Jak pojawiłoby się 850 zł/t, jak bywało jeszcze niedawno w portach, to może ten rolniczy biznes dałoby się jakoś spiąć – utyskuje skupujący, który sam jest rolnikiem i dobrze rozumie zależności.

Są też pozytywy i pomysły na marazm

Nie wszędzie jednak sprzedaż odbywa się tak niemrawo. – My sporo teraz odbieramy sami od rolnika, jesteśmy takim odkurzaczem w regionie i to skutkuje niezłymi jak na nas zakupami, bo rolnik jest teraz wygodniejszy i chce żeby od niego towar odebrać – mówi właściciel niewielkiej firmy skupowej z centrum.

Handel zbożami od rolnika budzi się także na południu kraju. – Trochę pszenicy ostatnio nawet kupiłam i udało mi się ją nawet nieźle sprzedać, więc jestem zadowolona i nie boję się podniesionej ceny – mówi przedstawicielka firmy z Opolszczyzny.  

Najmocniej drożeje pszenica

W tym tygodniu kursy pszenicy poruszają się w korytarzu 205–208 €/t. W czwartek (19.03.26 r.) przez chwilę zbliżyły się nawet do 210 euro, ale pod koniec giełdowego dnia znów lądują na 207 €/t. Jest to więc o 2 euro mniej niż notowana była pszenca przed tygodniem.

W krajowym handlu zbożami już drugi tydzień skutkuje podwyżkami. Pszenica konsumpcyjna w tym tygodniu podrożała co prawda tylko o 3 zł, średnio, ale w poprzednim tygodniu było to 8 zł, więc średnia wzrosła obecnie do 734 zł/t, a cenowe widełki są w zakresie 690–790 zł/t.

Jeszcze bardziej do góry idzie paszówka, w tym tygodniu zyskała 8 zł, a w poprzednim 9 zł. Średnia cena pszenicy paszowej wynosi już 700 zł, a skupy proponują 650–780 zł/t. Firmy paszowe w tym sezonie preferują pszenicę i niektóre z nich ceny podniosły, bo okazuje się, że przy tych cenach ona wychodzi najkorzystniej w recepturach.

Niestety handel zbożami paszowymi w sezonie sporych zapasów napotyka na kolejne bariery. – Kupić jakoś się udaje, pojawiają się jednak problemy ze sprzedażą. Z pszenicą jeszcze sobie jakoś radzimy, ale pozostałe paszowe sprzedać trudno – mówi właściciel niewielkiego skupu w woj. świętokrzyskim.

Kolejny tydzień podwyżek w zbożach

Wśród pozostałych zbóż tez ceny rosną, ale mamy do czynienia z różną intensywnością tych wzrostów. Jęczmień w tym tygodniu zyskał tylko 2 zł, ale poprzedni tydzień spowodował wzrost ceny średniej o 9 zł. W sumie jęczmień na krajowym rynku jest skupowany średnio po 660 zł/t, a ceny wahają się od 590–730 zł/t.

Nieco słabiej w ostatnich dwóch tygodniach reaguje pszenżyto, w tym tygodniu średnia się nie zmieniała, a w poprzednim wzrosła o 3 zł, do 624 zł/t. Punkty skupu za pszenżyto proponują obecnie 580–660 zł/t netto.

Podobnie stabilne jest żyto, którego cena w tym i również w ciągu ostatnich dwóch tygodni zmieniła się tylko o złotówkę. Oferty za żyto są w zakresie 520–620 zł/t, a średnia cena wynosi 573 zł/t.

Kukurydza, jako drugie najchętniej kupowane zboże, natychmiast idzie w ślad za pszenicą.  W tym tygodniu kukurydza podrożała średnio o 10 zł, a w ubiegłym o 2 zł. Krajowa średnia ofert ze skupów to dziś 730 zł/t, a mieszczą się one w korytarzu 670–810 zł/t. Na krajowym rynku kukurydza jest tańsza tylko o 4 zł od pszenicy, ale na giełdzie MATIK kukurydza, co prawda notowana na czerwiec wyprzedza pszenicę aż o 3 euro.

Ostatnie tygodnie nie są natomiast dobre dla owsa. W poprzednim tygodniu staniał on średnio o 5 zł, a w tym dodatkowo o złotówkę. Owies dziś sprzedamy po 460–580 zł/t, a ceny składają się na średnią 506 zł/t.

Juliusz Urban

Chiny zaczynają gromadzić rzepak

W Chinach największe tłocznie zgrupowane są w okolicy portów. W największych zakładach przerobu roślin oleistych na wybrzeżu Chin zapasy rzepaku zgromadzone na koniec pierwszej połowy marca wynosiły 151 tys. t, co stanowi wzrost aż o 25% w porównaniu z poprzednim miesiącem.

Chiny są wyraźnie nastawione na produkcje oleju sojowego, bo soi przerobią w tym sezonie 108 mln t, a przerób rzepaku ma wynieść 20,6 mln t. Żeby podołać tak znacznej konsumpcji potrzebny będzie import soi wynoszący 112 mln t, a rzepaku Chiny muszą zaimportować tylko 4,4 mln t.  

Zdaniem chińskich ekspertów gromadzenie zapasów surowca może być efektem ograniczeń w handlu soją i prowadzić do wzrostu produkcji oleju rzepakowego. Jednocześnie może ono zwiększyć ryzyko nadpodaży na nie do końca przyzwyczajonym do tego produktu chińskim rynku, którym rządzi olej sojowy. Presja wywierana na spadek cen oleju i śruty rzepakowej przynosi pierwsze sygnały obniżek w kontraktach futures.

Skokowo rośnie produkcja olejów roślinnych w Kazachstanie

 Zdecydowanie w kierunku wspierania przetwórstwa roślin oleistych zmierza także Kazachstan. Według krajowych danych w pierwszym półroczu sezonu 2025/26 olejarnie w Republice Kazachstanu wyprodukowały ok. 463 tys. t olejów roślinnych, co było wynikiem lepszym prawie o 50 tys. t od analogicznego okresu sezonu 2024/25 i aż o 110 tys. t od pierwszej połowy sezonu 2023/24.

Najważniejszym surowcem do produkcji oleju w Kazachstanie jest oczywiście słonecznik i to wzrosty zbiorów tej rośliny przyczyniły się głównie do skoków produkcji w całym segmencie olejów roślinnych. W roku 2025 zbiory nasion słonecznika wyniosły 2,46 mln t, w porównaniu z 1,83 mln t w 2024 r., a zbiory z 2023 r. zostały niemal podwojone. Produkcja oleju słonecznikowego w Kazachstanie w pierwszej połowie bieżącego sezonu wyniosła prawie 309 tys. t i była o 14% większa niż w połowie sezonu poprzedniego i zanotowała 28-proc. wzrost w porównaniu z I poł. sezonu 2023/24.

W Kazachstanie również rekordowo wzrosła produkcja rzepaku, a co za tym idzie – oleju rzepakowego. W 2025 r. zbiory rzepaku w tym kraju, osiągając 630 tys. t w jeden tylko rok się podwoiły, a w dwa lata wzrosły pięciokrotnie. Dlatego właśnie, jak donosi APK-Inform produkcja oleju rzepakowego w pierwszej połowie bieżącego sezonu wyniosła 62,3 tys. t, co oznacza wynik prawie 1,6 razy większy niż w sezonie poprzednim i 3 razy większy niż to było przed dwoma laty.

Nasz przemysł ma lekką zadyszkę

Wygląda na to, że polski przemysł przetwórczy wchodzi w okres lekkiego przyhamowania rozwoju przerobu. Pomimo, że moce przetwórcze są już teraz wystraczające na 4 mln t, to przy zbiorach nawet w najlepszym sezonie nie są w stanie do takiej ilości przerobionego rzepaku dojść.

Tutaj niestety pojawiają się narzekania przetwórców na odcięcie od rynku rzepaku ukraińskiego, ale od razu trzeba powiedzieć, że Ukraina niezależnie od kraju przeznaczenia w UE i tak o 1 mln t sprzedała mniej niż w roku ubiegłym, może więc nie tutaj leży problem, a w większych naciskach i zachętach do uprawy rzepaku w kraju. Wszak przy niskich cenach zbóż rzepak urasta na lidera opłacalności z polowej produkcji. P

Przedstawiciele producentów rzepaku twierdzą już od paru lat, że przestrzeń do takiego powiększenia zbiorów jest, więc chyba warto podjąć działania zmierzające do takich systemowych rozwiązań, a nie oglądać się na sąsiadów, bo oni już się zorientowali, że sprzedać rzepak można raz, a gdy się zbuduje zakłady, to olej będzie się sprzedawać przez lata.

Notowania i aktualne ceny

W tym tygodniu wywindowane wcześniej do 515 €/t notowania rzepaku zaczęły się korygować. W czwartek (19.03.26 r.) giełda MATIF rzepak na maj wycenia na 500,75 €/t, co oznacza spadek o 14 euro w porównaniu z poprzednim tygodniem. 

Krajowe firmy handlowe w tym tygodniu znów podniosły swoje ceny, tym razem już tylko o 11 zł średnio, do 2114 zł/t, ich oferty zawierają się pomiędzy 2030–2200 zł/t. Ceny proponowane przez przetwórców albo się utrzymały, albo spadły nawet o 50 zł. Nowe zbiory są przez przetwórców wyceniane na 2154 na warunkach bez dopłat i na 2095 zł/t na warunkach niemieckich.

Ceny rzepaku w zakładach tłuszczowych:

• Bunge Kruszwica – 2255 zł/t (PL bd) i 2190 zł/t (D) (kwiecień)

            Brzeg – 2230 zł /t (PL bd) i 2145 zł/t (D) (kwiecień)

• ADM Szamotuły –  2230 zł/t (PL bd) i 2180 zł/t (D) (czerwiec)

            Czernin – 2260 zł/t (PL bd) i 2210 zł/t (D) (maj)

• Komagra Tychy – 2250 zł/t (PL bd) i 2100 zł/t (D) (marzec)

            Kosów Lacki – 2200 zł/t (PL bd) i 2050 zł/t (D) (marzec)

• Best Oil Lasocice – 2130 zł/t (PL bd) (marzec)
• Agrolok Osiek – 2230 zł/t (PL bd) i 2160 zł/t (D) (marzec)
• Viterra Polska Bodaczów (LDC) – 2240 zł/t (PL bd) i 2150 zł/t (D) (kwiecień)
• Bielmar – 2210 zł/t (PL) i 2145 zł/t (D) (marzec/kwiecień)

Uwaga!

Publikowane powyżej ceny należy traktować jako aktualne 19.03.26 r. na godz. 14.

Juliusz Urban fot. Sierszeńska

Wykresy pszenicy na MATIF

FOTO: Topagrar.pl

Notowania pszenicy na MATIF

FOTO: Topagrar.pl

Rynek rzepaku

Wykresy rzepaku na MATIF

FOTO: Topagrar.pl

Notowania rzepaku na MATIF

FOTO: Topagrar.pl

Wojna zakłóca eksport i nakręca spiralę notowań

Działania wojenne na Bliskim Wschodzie i blokada Cieśniny Ormuz powodują już wyraźne zakłócenia w międzynarodowym handlu zbożami w tradycyjnym dla naszego regionie świata. Statki ze zbożem, które były kierowane na wody Zatoki Perskiej nie chcą podejmować ryzyka, co hamuje także zawieranie kolejnych kontraktów eksportowych.

Wzrosty kosztów paliwa i ubezpieczenia oraz obawy o bezpieczeństwo ludzi i ładunku przyczynia się także do ograniczeń w bieżącej realizacji także na pozostałych destynacjach na Bliskim Wschodzie. Także nieznacznie oddalone, z perspektywy zasięgu rakiet i dronów, lokalizacje zaczynają odczuwać konsekwencje zaognionego konfliktu.

Zaczyna nakręcać się spirala cenowa, bo handlowcy widząc powodowane wojenną paniką na ropie naftowej podkręcanie notowań zbożowych wstrzymują się od składania ofert eksportowych, w kontraktach opierających się na warunkach z dostawą do portu przeznaczenia. A kupujący, nie mogąc liczyć na pewny fracht wstrzymują się od potwierdzania zakupów na warunkach FOB. To wszystko na powrót podwyższa notowania.

Giełda ostro do góry

Od początku ataku na Iran pszenica na giełdzie MATIF podrożała o 12 euro. Jeszcze przed atakiem, w którym zginął przywódca Iranu kontrakty majowe pszenicy paryska giełda wyceniała na 197,25 €/t, a tydzień po tym 209,75 €/t. Choć wydawało się, że giełdowa gorączka wojenna zaczyna się już uspokajać, bo 10.03.26 r. notowania pszenicy na maj spadły do 204 €/t, to kolejne dni złych informacji z Zatoki Perskiej znów przyniosły kolejny skok wycen pszenicy. W czwartek 12.03.26 r. na paryskiej giełdzie pszenica wyceniana była 209,25 €/t.

Nieco mniejsze skoki notowaliśmy w tym czasie w kukurydzy, droga choć później rozpoczęta doprowadziła jednak kukurydziane kursy na giełdzie MATIF niemal w to samo miejsce, co pszenicę. W tym samym dniu 12.03.26 r. kukurydza na czerwiec była przez paryską giełdę wyceniana na 210,25 €/t. Do rosnących wycen kukurydzy przyczynił się przetarg turecki, bo 9 marca Turcja ogłosiła przetarg na zakup kukurydzy i jęczmienia.

Tureckie zakupy i związane z nimi ogłaszane kontyngenty mają charakter cykliczny, tyle że zwykle przetargi i dostawy odbywają się w nieco późniejszym okresie. W ubiegłym roku Turcja kontyngent na import 1 mln t kukurydzy ogłosiła 1 maja 2025 r., a z zerowa stawka celna związana z realizacją tego kontyngentu obowiązywać miała do końca lipca 2025 r. W tym roku, w obliczu rosnących cen kukurydzy na giełdach zakupowe potrzeby rządowa Turecka Rada ds. Zbóż (TMO) ogłosiła już teraz.

Czego Unia nie wyeksportuje, to przeznaczy na paszę

USDA w swoich raportach, krok po kroku redukuje unijny eksport pszenicy. Jeszcze w grudniu ubiegłego roku amerykańskim ekspertom wydawało się, że kraje wspólnotowe dadzą radę wyeksportować łącznie 33 mln t. W styczniu ta wizja została już o 0,5 mln t stonowana, a w lutym i marcu unijny cel eksportowy na ten sezon redukowano po równo 1 mln t.  Widniejąca przy UE w marcowym raporcie ilość 30,5 mln t wydaje się jednak nadal zbyt ambitnym celem, zwłaszcza, gdy widzimy aktualne realizacje.

Kursy rzepaku jak przed rokiem

W dalszym ciągu konflikt na Bliskim Wschodzie rządzi cenami ropy naftowej i w konsekwencji rynkami oleistych. Kiedy już wydawało się, że nadchodzi uspokojenie, to ataki na tankowce w Zatoce Perskiej i na rafinerię w Omanie spowodowały powrót notowań ropy naftowej. Ropa brent, która już obniżała swe kursy do 82 USD/baryłkę wróciła wczoraj do 101  USD/baryłkę.

Spowodowało to także wzrost notowań rzepaku  na giełdzie MATIF do niewidzianych od roku poziomów wskazań. W czwartek (12.03.26 r/) giełda MATIF rzepak na maj wycenia na 515 €/t, co oznacza wzrost o 12 euro w porównaniu z poprzednim tygodniem.  Takie wyceny majowych notowań ostatnio widzieliśmy w poprzednim sezonie i to również na początku marca 2025 r.

Unia niedobory importu rzepaku pokrywa olejem i śrutą

Od początku s...

PSZENICA

Globalne prognozy na sezon 2025/26 w tym miesiącu przewidują nieznacznie większą produkcję pszenicy i lekko zwiększającą się konsumpcję. Bez większych cięć obywa się przy wolumenach eksportowych, a zapasy końcowe zmniejszają się bardzo nieznacznie. Zbiory pszenicy na całym świecie rosną o 0,32 mln t do 842,12 mln t, co oznacza w praktyce powrót do danych z prognozy styczniowej, bo w lutym mieliśmy właśnie takie cięcia zbiorów.  Obecnie prognozowane zbiory są wyższe od ubiegłorocznych o 41,5 mln t.

Główne zmiany bilansowe, w bieżącym raporcie dotyczą jednomilionowego wzrostu zbiorów w Ukrainie do 24 mln t powodu zwiększonej produkcji na Ukrainie i niemal półmilionowego wzrostu w Kazachstanie do 19,33 mln t. Nie obyło się także bez korekt, z których najistotniejszą jest cięcie o 1 mln t australijskiej produkcji pszenicy  do 36 mln t, ta ilość jest jednak nadal trzecim najwyższym poziomie w historii tego kraju. UE ilości produkcji nie zmienia i nadal wyprodukuje 144 mln t pszenicy, bez mała o 22 mln t więcej niż przed rokiem.

Globalne zużycie pszenicy wzrasta o 0,7 mln t do rekordowego poziomu 824,8 mln, głównie z powodu wyższego zużycia na paszę właśnie w UE. Unijne wykorzystanie pszenicy na paszę rośnie o 1 mln t do 51 mln t, a łączne zużycie pszenicy we Wspólnocie podwyższa się również o milion i wyniesie 115,5 mln t. Jest to wynik o 6,5 mln t wyższy od ubiegłorocznego.

Rys. 1. Zbiory i wykorzystanie pszenicy wg USDA

FOTO: Urban

Światowy handel pszenicą wzrasta o 0,2 mln t do 222,2 mln, przy czym większy o 1,5 mln t eksport z Argentyny (19,5 mln t) i rosnąca o 0,8 mln t sprzedaż z Kazachstanu (10,5 mln t) jest w dużej mierze kompensowany przez kurczące się o 1 mln t prognozy dla UE (30,5 mln t) oraz półmilionowe redukcje dla Rosji (43,5 mln t) i Ukrainy (13,5 mln t). Eksport z  Argentyny wzrasta niniejszym do rekordowego poziomu, a eksperci zauważają, że tamtejsza pszenica jest nadal najtańsza na świecie wśród ofert płynących od głównych eksporterów. Unijny eksport w sezonie 2025/26, choć drugi raz z rzędu jest korygowany o milion ton, to jeszcze o 2,5 mln t przekracza wolumeny z trudem wyeksportowane w poprzednim sezonie (27,9 mln t).

Prognozowane na bieżący sezon globalne zapasy końcowe pszenicy zmniejszają się bardzo nieznacznie, korekta o 0,6 mln ton do 277 mln t, powoduje, że nadal pozostają one  na najwyższym poziomie od 5 lat! Unia Europejska ten sezon skończy z zapasem wynoszącym 15,7 mln t, co oznacza wzrost unijnych stoków o niemal 35%.

POZOSTAŁE ZBOŻA

Prognozuje się, że globalna produkcja pozostałych zbóż gruboziarnistych na sezon 2025/26 będzie o 2,7 mln ton wyższa, niż prognozowano przed miesiącem i wyniesie  1 mld 593 mln t.

Wykorzystanie zbóż praktycznie się nie zmienia (+ 180 tys. t) i pozostaje na poziomie 1 mld 593,9 mln t. Zwiększają się jednak o 1 mln t wolumeny w światowym handlu, którego obroty wzrosną do 253,1 mln t.

Ze zdecydowaną podwyżką mamy jednak do czynienia w szacunkach dotyczących zapasów końcowych, które zwiększając się o 4 mln t wyniosą 323,8 mln t. Co znacznie zbliża nas do poprzedniego sezonu, który zakończył się zapasem 324,5 mln t. W Unii Europejskiej na koniec sezonu pozostanie 15,2 mln t, a poprzedni sezon kończyliśmy z 14,5 mln t.

KUKURYDZA

Na bilans zbóż gruboziarnistych z wyłączeniem pszenicy wpływa oczywiście najmocniej kukurydza. W kukurydzianym światowym bilansie w marcowej prognozie na sezon 2025/26 eksperci USDA zwiększają produkcję o 1,5 mln t, do 1 mld 297,5 mln t i jest to aż 67 mln więcej niż to miało miejsce w poprzednim sezonie.

Bliski Wschód nam daleki, ale na horyzoncie pojawiają się problemy z drożejącym transportem

Okazuje się, że w takiej krótkiej perspektywie, to co dzieje się na Bliskim Wschodzie bezpośrednio nie wpływa na krajowy rynek zbóż. I choć nie jest tak, że nie dostrzega się zagrożeń związanych z drożejącą ropą naftową, a wraz z nią cen transportu i tego lądowego, i morskiego, to pierwsze reakcje krajowego rynku są dość spokojne.

Może dlatego tak się dzieje, że wiele punktów skupów informuje o znów mniejszym zainteresowaniu dostawami. – W pierwszym dniu w tym tygodniu było lekkie przestraszenie sytuacją na świecie, ale szybko się uspokoiło – słyszymy od dokonującego zakupów handlowca. Wyraźnie obawy zostały zażegnane i handel na powrót się uspokaja. – W poprzednim tygodniu już wydawało się, że coś się ożywi, ale znów nastąpiła w dostawach cisza – informuje kolejny rozmówca.

Nie wszędzie jednak nastroje są tak minorowe. – U nas zrobił się odczuwalnie większy ruch ze skupem. Rolnicy przyjeżdżają i wreszcie mamy co w magazynie robić – mówi właściciel firmy skupowej w woj. świętokrzyskim.

Wśród prowadzących handel nie obywa się jednak bez refleksji dotyczących cen paliw. – Wiesz już do teraz trudno było spiąć jakiś biznes ze sprzedażą zboża. Kupowało się z wielkim wysiłkiem i sprzedawało za minimalną marżę, a teraz jak paliwo poszło do góry, to już w ogóle będzie ciężko – mówi skupujący sam odbierający zboże od rolników i wożący je do odbiorcy. – Przecież rolnik taniej nie sprzeda, a przetwórca też ceny nie podniesie – zaraz dodaje.

Młyny wyczuwają podaż

W zasadzie jedynymi przetwórcami, którzy odczuwają w miarę regularna podaż są młyny.– Wiesz rolnik, czy ma konsumpcję, czy paszówkę, to do nas zadzwoni w pierwszej kolejności, bo zawsze uważa, że jego pszenica jest ekstra – mówi znajomy pracownik młyna. I rzeczywiście potwierdza się to w rozmowach z innymi młynami. – Mamy zapisane dostawy na cały najbliższy tydzień i widzimy, ze zainteresowanie sprzedażą się zwiększa – informuje przedstawiciel młyna w centrum kraju.

Nie tylko w centrum zapotrzebowanie młynów jest regularnie pokrywane. O podobnej sytuacji słyszymy też na południu.–Dostawy mamy płynne, ciągle ktoś zboże przywozi, a rosnące zainteresowanie potwierdza się także licznymi telefonami – przekonuje pracownica młyna na Śląsku.

Ropa 20% do góry!

Przez blokadę Cieśniny Ormuz, przez którą przepływa ok. 20% całego światowego handlu ropy naftowej jej notowania na światowych rynkach ostro idą do góry. W piątek 27 lutego 2026 r., dzień przed atakiem na Iran ropa naftowa brent kosztowała 73,16 USD/baryłkę, a w efekcie ataków przeskoczyła 80 dolarów i w środę (4 marca) była wyceniana na 84,10 USD/baryłkę. W kolejnych dniach jest równie drogo i w piątek od rana baryłka ropy brent kosztuje 85,28 dolarów. Zanotowała więc wzrost o 17%! W jeszcze większej skali podskoczyła cena teksańskiej ropy WTI z 67,32 USD do 80,75 USD/baryłkę, tu wzrost mamy o 20%!

A rzepak drożeje o 19 euro!

W efekcie tak mocnych wzrostów cen ropy naftowej na światowych rynkach kursy rzepaku tym tygodniu podskoczyły w okolice 500 euro. W czwartek (5.03.26 r.) na zaminięciu dnia giełda MATIF rzepak na maj wyceniała dokładnie na 503 €/t, co oznacza wzrost o 19 euro w porównaniu z poprzednim tygodniem. 

Soja już nie tak mocno

Zaskakująca nieco jest reakcja z notowaniami soi. Jeszcze przed weekendem w piątek soja była wyceniana na 429,87 USD/t, a po ataku, w szczycie (3.03. 26 r.) podskoczyła zaledwie o 5 dolarów, by dzień później w środę kosztować już tylko 432 USD/t, w piatek jest wyceniana znów na 435,60 USD/t. W notowaniach soi mamy więc zaledwie 1% wzrostu, podczas gdy w rzepaku kursy podskoczyły o 4%. Wyraźnie zarysowuje się mocniejsze uzależnienie cen rzepaku od rynku ropy, soja ma ten związek zdecydowanie luźniejszy.

Mniejszy eksport z Rosji

SovEcon obniżył o 0,3 mln t do 45,4 mln t swoje ostatnie szacunki eksportu pszenicy z Rosji na sezon 2025/26. Z powodu niekorzystnych warunków pogodowych została obniżona przez Rusagrotrans o 0,4 mln t do 3 mln t prognoza rosyjskiego eksportu pszenicy na luty 2026 r. Od 1 do 24 lutego wysłano 2,4 mln t pszenicy. Część wolumenów zadedykowanych na eksport może zostać przeniesiona na marzec, dlatego w nadchodzącym miesiącu eksperci szacują obroty na poziomie 3,5 mln t.

Eksperci agencji specjalizującej się w usługach logistycznych zauważają, że ceny na rosyjską pszenicę kierowaną na eksport znowu wzrosły, jednak nie tak jak podrożała pszenica eksportowana z innych krajów. Rosyjska pszenica o zawartości 12,5% białka z dostawą i załadunkiem na statek w marcu podrożała w porównaniu do poprzedniego tygodnia dosłownie o 1 dolara do ​​234 USD/t (FOB). Podczas, gdy ceny francuskiej pszenicy wzrosły w tym samym czasie o 6 dolarów do ​​240 USD/t. Nieco tańsza jest pszenica rumuńska, która zanotowała wzrost ceny o 1,5 USD/t  do 238,5 USD/t.

Rusagrotrans wylicza, że pszenica amerykańska podskoczyła o 9 USD/t i jest wyraźnie droższa, bo kosztuje 247 USD/t. Dzieje się tak, pomimo faktu, który podkreślają sami Amerykanie, że Stany Zjednoczone muszą pozbyć się w tym roku sporych zapasów pszenicy. Amerykański eksport pszenicy USDA oszacowało przecież na 24,5 mln t, co oznacza 2 mln więcej niż w poprzednim sezonie, przy zapasach i tak wzrastających o kolejne 2 mln t do 25,3 mln t.

Eksport ukraińskiej pszenicy wychodzi z dołka

Możliwości eksportowe nadal są, pojawiają się bowiem kolejne przetargi. W tym tygodniu Algieria zakupiła ok. 600 tys. t pszenicy. W naszym regionie handlu w oficjalnych ofertach wygrywa jednak obecnie pszenica ukraińska, którą wzrost ceny o 1,5 dolara podniósł do 230 USD/t.  APK-Inform podaje, że według analityków Ukraińskiego Klubu Agrobiznesu do końca sezonu 2025/26 Ukraina może wyeksportować 17,6 mln t pszenicy, czyli o 11,5% więcej niż to miało miejsce  w poprzednim sezonie, kiedy to eksport zaliczył spadek do 15,8 mln t.

Wśród kluczowych trendów sezonu, UCAB podkreślił również utrzymujący się spadek krajowego popytu na pszenicę na Ukrainie, związany z czasową okupacją niektórych terytoriów i przymusową migracją ludności spowodowaną działaniami wojennymi. Całkowite zużycie pszenicy na Ukrainie w sezonie 2025/26 szacuje się na 6,2 mln t, w tym ok. 3,7 mln t na cele spożywcze, 1,5 mln t na pasze, a zużycie na materiał siewny spadnie do 825 tys. t.

Skup pszenicy limitowany przez mąkę?

Pomimo niezbyt intensywnego w tym tygodniu handlu odbywającego się w otoczeniu zamarzniętej aury całkiem nieźle z zaopatrzeniem radzą sobie krajowe młyny. Dobrze zaopatrzeni młynarze w większości cen nie zmieniają i kupują dosłownie tyle, ile potrzeba na bieżący przerób. Na południu Polski pojawia się coraz więcej chętnych do sprzedaży, że młyny albo zapisują na dostawy kwietniowe, albo delikatnie obniżyły cenę.

Nie wszyscy jednak zdecydowali się na tak drastyczny krok, choć kleszcze na producentach maki płynące z konsumpcyjnego rynku zaciskają się  coraz bardziej. – Żeby urealnić swoja cenę powinienem ją obniżyć o ok. 40 zł. Na razie się jednak nie zdecydowałem na ten ruch, ale jak kupować pszenicę po 750 zł/t, gdy mąkę sprzedajemy po złotówce, lub nawet taniej? – takie retoryczne pytanie postawione przez przedstawiciela branży młynarskiej zawisło nad nami w trakcie rozmowy.

I rzeczywiście nie ma na to jednej dobrej odpowiedzi, zwłaszcza, że w detalu ciągle mąkę widzimy po 2–4 zł/kg. A tylko hipermarketowe promocje na mąkę XXL w 2 kg paczkach po 3,60 zł i gazetki z ofertą  2+2 pozwalają kupić mąkę pszenną poniżej 2 zł/kg. Jeśli marża pomiędzy hurtem i detalem wynosi prawie 100%, to jak się mierzyć z takim przeciwnikiem sprzedając pszenicę na tony, czy nawet dziesiątki, czy setki ton?

Przypomina mi się usłyszany kiedyś slogan reklamowy jednej z sieci handlowych, już wycofanych z Polski: Dużo, tanio –Tesco! Tylko my handlując zbożami przyzwyczailiśmy się do zupełnie odwrotnej sytuacji, kiedy sprzedając większe, jednorodne partie oczekujemy wyższej ceny. Czy jednak na wysyconym zbożowym rynku dalej tak będzie?

Unia zaimportuje milion ton śruty sojowej więcej

Amerykańscy eksperci skupieni wokół USDA w europejskim bilansie handlowym oleistych w lutowym raporcie Oilsseds: World Markets and Trade poczynili pewne zmiany. Okazuje się, że zmniejszyli oni o 200 tys. t import rzepaku do UE, za to o taką samą ilość podnieśli eksport słonecznika wyprodukowanego we Wspólnocie Europejskiej. Jako przyczynę obniżenia importu rzepaku podano redukcję taryf celnych w Chinach dla kanadyjskiej canoli.

Z tego samego powodu obniżono także import śruty rzepakowej do Indii. Eksport unijnego słonecznika został natomiast zwiększony ze względu na silne postępy w dotychczasowym handlu. Na takich w gruncie rzeczy drobnych przetasowaniach zmiany bilansowe w międzynarodowym handlu w kompleksie oleistych i białkowych się nie zakończyły, bo największy wzrost, też z powodu szybkich postępów w handlu mamy w imporcie śruty sojowej do Unii Europejskiej. Okazuje się, że oszacowa...

Wykresy pszenicy na MATIF

FOTO: Topagrar.pl

Notowania pszenicy na MATIF

FOTO: Topagrar.pl

Rynek rzepaku

Wykresy rzepaku na MATIF

FOTO: Topagrar.pl

Notowania rzepaku na MATIF

FOTO: Topagrar.pl

Argentyna ma najtaniej

Nawet najnowszy raport USDA nie przynosi wsparcia dla rynku zbóż, bo płynące z niego informacje w tylko niewielkim stopniu zmieniają podaż, a jeszcze podkręcają wolumeny konieczne do sprzedaży w międzynarodowym handlu. W eksporcie pojawia się więc presja większej konkurencji. – Najwięksi gracze importujący zboże: Afryka i Bliski Wschód już wiedzą, że tej pszenicy jest bardzo dużo i będą naciskać na ceny – uważa Mirosław Marciniak z InfoGrain.

Niezależny analityk zwraca uwagę, że polska pszenica nie jest wcale atrakcyjnym kąskiem dla importerów, bo jest jedną z najdroższych. Na pocieszenie pokazuje, że także rosyjska pszenica nie jest najtańszą pszenicą na świecie, dodając, że to samo dotyczy pszenicy z Ukrainy. –  Obecnie najtańszą pszenicę na świecie ma Argentyna. Dziś to nie UE, nie Rosja i nie Ukraina eksportuje pszenice do Algi...

Ropa naftowa najdroższa od pięciu miesięcy

Napięte relacje pomiędzy Iranem, a USA znów powodują wzrost cen ropy naftowej na światowych rynkach. Jeśli pominiemy wcześniejszy szczyt z końca stycznia br. to ropa naftowa jest teraz najdroższa od września 2025 r. Ropa brent kosztuje obecnie (12.02.25 r.) 68,97 USD/baryłkę, a ropa WTI 64,29 USD/baryłka. W ciągu ostatnich dwóch miesięcy ropa naftowa podrożała prawie o 17%.

Soja drożej niż w listopadzie

Mocne wzrosty obserwowane są także na sojowym rynku. Pomimo, że USDA w swoim lutowym raporcie światowe zbiory soi nawet podnosi o 2,5 mln t do 428,2 mln t, a globalne zapasy soi wzrastają o 1 mln t do 125,5 mln t soja na amerykańskiej giełdzie mocno idzie do góry. Kosztując w czwartek 418 USD/t powtarza wynik, jaki mogliśmy zaobserwować ostatnio aż w listopadzie ubiegłego roku. Od ostatniego dołka z 13 stycznia br. dzieli nas więc aż 36 USD/t. Takie skoki cen ropy naftowej i soi nie mogą zostać niezauważone przez związany mocno z biopaliwami rynek rzepaku.

Kanada szykuje się na Chiny

W Kanadzie przygotowującej się już do coraz szerzej otwierających się chińskich bram dla wyrobów z kanadyjskiej canoli przygotowuje się już od kilku miesięcy. Według informacji od światowych firm handlowych, chińscy importerzy już rezerwują dostawy kanadyjskiego oleju na  kwiecień–czerwiec br.

Łączny przerób rzepaku w Kraju Klonowego Liścia w okresie VIII–XII 2025 r., osiągnął rekordowy poziom 5,1 mln t, w porównaniu z 4,9 mln ton w analogicznym okresem ubiegłego roku.

Już w grudniu wolumen tłoczenia rzepaku w wzrósł o 6% w porównaniu z listopadem, osiągając 1,08 mln t. Jest to drugi niemal najwyższy miesięczny wolumen w historii, bo wcześniej jedynie w październiku 2024 r., przetłoczono około 1,1 mln ton.

Jak nie Kanada, to Mercosur

Chociaż wciąż po cichu zapowiada się kolejne dostawy do UE rzepaku z Kanady i Australii, to prawdziwego koloryty naszemu rodzimemu rynkowi przysparza zupełnie inny kierunek. A mianowicie rzepak z kraju będącego jednym z założycieli MERCOSUR, a więc Urugwaju.  I w zasadzie dziwić się nie powinniśmy, bo już w ubiegłym roku mieliśmy rozładowany w polskim porcie pierwszy niepełny statek rzepaku z tego kraju, a przecież wówczas niewielu protestowało przeciwko umowie z MERCOSUR. Dziś, gdy umowa jest zatwierdzona i parafowana tym bardziej dziwić nas to nie powinno. Zwłaszcza nie powinno to dziwić w kraju, do którego stale w ilościach kilku milionów ton przypływa śruta sojowa z Brazylii.

Te planowane 38 tys. t rzepaku z Urugwaju stanowi przy tym niewielką główkę od zapałki. Dla przetwórcy ta ilość jest jednak na tyle istotna, że chcąc opróżnić i przygotować magazyny w jednej ze swych olejarni zaczął już skupować rzepak dopiero na dostawy w kwietniu. Takie incydentalne dostawy absolutnie nie sa w stanie wyhamować rozpędzonych giełdowych kursów.

PSZENICA

Światowa produkcja pszenicy w lutowym raporcie USDA jest korygowana o 0,37 mln t i wynosząc 841,8 mln t będzie aż o 41 mln wyższa od poprzedniego sezonu. Ponownie niewielki wzrost mamy w i tak już rekordowych zbiorach Argentynie, które według obecnych szacunków wyniosą 27,8 mln t. Półmilionowa korekta występuje natomiast w grupie największych importerów pszenicy, którzy łącznie zbiorą 206,3 mln t, o 5 mln mniej niż w poprzednim sezonie.

Za korektą zbiorów w dół nie idzie w parze skłonność do oszczędzania i zużycie pszenicy nadal wzrasta. Tym razem jest to już tylko o 150 tys. t do 824 mln t, co oznacza w skali roku większą konsumpcję o 13,2 mln t. Z największym spadkiem wykorzystania pszenicy mamy do czynienia w Kanadzie, w porównaniu do styczniowego raportu spadło ono o 0,5 mln t do 9,85 mln t. O 300 tys. t pszenicy więcej zużyje natomiast Ukraina, gdzie wykorzystanie wzrasta do 8,4 mln t.

Wśród największych importerów pszenicy wzrost o 300 tys. t zanotuje w najnowszych prognozach Bangladesz, którego konsumpcja pszenicy zmierzając do 8 mln, będzie o 0,6 mln t wyższa od poprzedniego sezonu. Unia wykorzystując 114,5 mln t pszenicy utrzymuje poziom przewidywany już wcześniej, ale pamiętajmy, że jest to o 5,5 mln t więcej od poprzedniego sezonu.

Największe zmiany w prognozach dotyczących pszenicy na sezon 2025/26 mamy w eksporcie. Okazuje się, że amerykańscy eksperci tym razem poziom międzynarodowego handlu pszenicą w miesiąc postanowili podnieść aż o 2,2 mln t do prawie 222 mln t. Oznacza to, że z roku na rok światowe obroty tym zbożem wzrosną o 11,5 mln t. Praktycznie cały dodatkowo zwiększony wolumen przypadnie na kraje największych eksporterów, których obroty wzrastają o 2 mln t do 163,5 mln t. Dzieje się tak dzięki większemu eksportowi Argentyny (+ 2 mln t, do 18 mln t) i Kanady (+1, do 29 mln t), co z nawiązką skompensuje jednomilionowy spadek eksportu z UE do 31,5 mln t.

Przejdźmy może jednak od zapasów, bo to one, regularnie rosnąc stawały się powodem ciągłego utrzymywania się notowań pszenicy na stałych poziomach. USDA przewiduje się, że światowe zapasy spadną o 0,75 mln t do 277,5 mln t. Nadal jednak będzie to najwyższy poziom od 5 sezonów. O niemal milion ton spadną zapasy u największych eksporterów pszenicy, które teraz wynosząc 47,3 mln t będą o 13,4 mln t wyższe od poprzedniego sezonu. Z największym wzrostem zapasów mamy do czynienie w UE, która zwiększa swe zasoby pszenicy w porównaniu do poprzedniego raportu o 1,5 mln t do 15,7 mln t, co oznacza także wzrost o 40% w skali roku. Spadają natomiast zapasy pszenicy w Argentynie o 1,7 mln t do 4,3 mln t oraz w Kanadzie o 0,4 mln t do 5,9 mln t.

Cele są zdecydowanie wyższe

Przy nadmiarze pszenicy na unijnym rynku, informacje o zbliżonych wynikach obecnego, do ubiegłorocznego eksportu mogłyby uspokajać. Jednak w tym roku gospodarczym cele eksportowe są znacznie przewyższające eksport podsumowany na koniec sezonu 2025/26. Od początku lipca 2025, do końca stycznia 2026 r. wszystkie kraje skupione w Unii Europejskiej, poza obszar wspólnoty wyeksportowały 12,8 mln t pszenicy miękkiej i jest to dokładnie tyle ile wynosił także wynik analogicznego okresu ubiegłego sezonu.

Żeby rozsądnie zarządzać nadmiernie gromadzącymi się zapasami, bo one mogą powodować naciski na dalsze cenowe obniżki, USDA jako cel eksportowy dl a UE na ten sezon wyznaczyły 33 mln t, podczas gdy ubiegły sezon zakończyliśmy sprzedażą poza obszary Wspólnoty w ilościach 27,9 mln t. Z tego porównanie wynika więc, że by taki cel zrealizować, a nie gromadzić jeszcze większych zapasów cisnących na rynki wewnętrzne należy eksport przyspieszyć o dodatkowe 20% w skali całego roku.

Jeśli obecnie, w 7 miesięcy sezonu wyjechało lub wypłynęło niecałe 13 mln t, to czy w wyeksportowanie pozostałe 5 miesięcy brakujących do celu 20 mln t jest realne?

Spore starania w tym kierunku czynią: Rumunia z ilością wyeksportowanych 4,1 mln t, Francja, która nadgoniła słaby start i wyeksportowała już 3,9 mln t Litwa z ilościami 1,7 mln t oraz Niemcy 1,1 mln t. Łotwa (752 tys. t) i Polska z ilością 549 tys. t też dołożyły swoje trzy grosze.

Pozostałe zboża ratują sytuację

Generalnie eksport wszystkich zbóż przekracza jednak ubiegłoroczny wynik o 16%. Sytuację ratuje tu pszenica durum, której w tym sezonie wyeksportowano już ponad 1 mln t, i jest to wzrost niemal trzykrotny. Pierwszy raz od dawien dawna UE eksportuje więcej pszenicy durum niż importuje. Zdecydowana zasługa w tym Rumuni z której pochodzi 80% unijnego eksportu pszenicy twardej.

W znaczący sposób wzrósł także eksport jęczmienia, bo kraje UE sprzedały już łącznie 5,8 mln t, gdy przed rokiem wyeksportowano 2,8 mln t jęczmienia. Do największych eksporterów jęczmienia w tym sezonie należą Francja (2,1 mln t), Rumunia (2 mln t) oraz Niemcy (960 tys. t). Polska sprzedaje przeważnie słód jęczmienny, którego z wynikiem 55 tys. t jest siódmym eksporterem Unii. Tutaj prym wiodą Belgia (488 tys. t), Francja (378 tys. t) i Niemcy (223 tys. t).

Kolejnym zbożem, którego wyniki eksportowe w tym sezonie mocno wzrosły jest owies. Cała Unia dotychczas sprzedała 120 tys. t owsa, co jest wynikiem dwuipółkrotnie lepszym od analogicznego okresu poprzedniego sezonu. W eksporcie owsa zdecydowany prym wiedzie Szwecja z której wyeksportowano dotychczas prawie 76 tys. t. Z Polski poza Unię wyjechał zaledwie jeden TIR, 23 tony owsa.

Drożeje pszenica w Rosji

Nadgonienie unijnej sprzedaży w pozostałych miesiącach sezonu może trafić na spory opór konkurencji. Rosja nadal podtrzymuje bowiem zerowe cła i choć pszenicy w Rosyjskich portach ostatnio drożeje do 231 USD na załadowanym statku (FOB), to tylko utrudnienia zimowe w transporcie do czarnomorskich portów mogą być orędownikiem dla handlu z basenu Morza Śródziemnego.

Kanada pociśnie ilością

Ze swoją pszenicą w tym sezonie pociśnie też Kanada. Okazuje się bowiem, że całkowita produkcja pszenicy, w tym pszenicy durum, szacowana jest na 39,96 mln t, co stanowi największe zbiory pszenicy w historii Kanady. Poprzedni rekord zestarzał się już mocno, bo pochodził z sezonu 2013/2014 i wynosił 37,59 mln t. Już w pierwszym kwartale tego sezonu kanadyjski eksport zbóż za wyłączeniem pszenicy durum osiągnął najwyższy w historii i był napędzany silnym popytem napływającym ze strony Bangladeszu oraz Chin.

Ukraina nadal w grze

W styczniu 2026 r. Ukraina wyeksportowała 5 mln t produktów rolnych. Z czego 3,4 mln t stanowiły zboża. W tym okresie głównie była to kukurydza 83%, ale i pszenicy wyjechało 16%. – Eksport zbóż rośnie o 13%, a eksport wszystkich innych produktów spada. Kukurydza jest obecnie głównym produktem eksportowym – poinformowało Ukraińskie Stowarzyszenie Agrobiznesu.

Turcja ma moce na 28 mln t

Turcja jest światowym liderem w eksporcie mąki, odpowiadając za 20–25% światowego handlu. Zwykle ten kraj eksportuje mąkę do 140–160 krajów. Największy światowy eksporter mąki ma młyny gotowe przemielić 28 mln t pszenicy. Zakłady te są jednak wykorzystywane w 55%.

Giełda CBoT do góry

Stanom Zjednoczonym położonym na dużych zapasach ropy naftowej pewnie się nie śniło, ze zamiast sprzedawać soje z słone dolary będą musiały dopłacać do jej przerobu na biopaliwa, a tak się zaczyna właśnie dziać obecnie. Za drugiej kadencji Trumpa Amerykanie dożyli czasów, że zmiana prawa dotycząca subwencjonowania przerobu soi na biopaliwa natychmiast podnosi jej ceny na amerykańskiej giełdzie. Okazuje się bowiem, że w poniedziałek 2.02.26 r. soja na giełdzie w Chicago dołowała i była wyceniana na 389 USD/t, a po pojawianiu się nowych uregulowań ostro poszła do góry i w czwartek 5.02.26 r. kosztowała już 407 USD/t.

Biopaliwa ciągną soję

Kontrakty terminowe na soję wzrosły natychmiast po opublikowaniu zaktualizowanych wytycznych dotyczących ulg podatkowych dla biopaliw. We wtorek Departament Skarbu USA opublikował projekt przepisów regulujących zasady kwalifikowania producentów biopaliw do ulgi podatkowej w wysokości 1 USD/galon na niskoemisyjne paliwa transportowe, w tym paliwo lotnicze.

Zmiany obejmują także akceptację stosowania paliw niskoemisyjnych produkowanych z surowców uprawianych w Kanadzie i Meksyku. W nowych przepisach pojawiło się również dostosowanie metodologii obliczania intensywności użytkowania gruntów dla wymienionych w nich surowców.

Rośnie przerób soi w USA

W tym samym okresie USDA opublikowało swój tradycyjny miesięczny raport dotyczący oleistych, który ujawnił, że w grudniu 25 r. przetłoczono 229,84 mln buszli soi, co stanowi wzrost o 4,24% w porównaniu z listopadem i 5,59% w porównaniu z grudniem 2024 r.

Pojawiło się także podsumowanie ilości soi dotychczas wytłoczonych w tym sezonie, która wynosząc 891,58 mln buszli stanowiła wzrost o 7,43% w porównaniu z analogicznym okresem ubiegłego sezonu.

Prognozy w Brazylii nadal do góry

Przyglądanie temu, co dzieje się w amerykańskiej soi wcale nie znaczy, że świat nie analizuje podstawowych danych dotyczących jej produkcji. A wśród nich pojawiają się właśnie nowe informacje. Według najnowszych prognoz firmy konsultingowej StoneX produkcja soi w Brazylii w bieżącym sezonie osiągnie 181,6 mln t, co stanowi wzrost o 2,3% w stosunku do szacunków ekspertów tej organizacji ze stycznia br.

Wykresy pszenicy na MATIF

FOTO: Topagrar.pl

Notowania pszenicy na MATIF

FOTO: Topagrar.pl

Rynek rzepaku

Wykresy rzepaku na MATIF

FOTO: Topagrar.pl

Notowania rzepaku na MATIF

FOTO: Topagrar.pl

Przerabiamy mniej

Według komunikatu PSPO przerób rzepaku w 2025 r. w tłoczniach zrzeszonych w Polskim Stowarzyszeniu Producentów Oleju wyniósł łącznie 3,55 mln ton i był niższy rekordowego pod tym względem 2024 roku o 95 tys. ton. A PSPO skupia ok. 95% mocy przerobowych u przetwórców rzepaku zlokalizowanych w Polsce. 

Najlepsze wyniki uzyskano w IV kwartale, kiedy przerobiono 958 tys. t zbliżając się nawet do dotychczasowego rekordu osiągniętego w I kwartale 2024 r. Za to II kwartał 2025 r. należał do najsłabszych dla przetwórców od kilku lat.

Przerób rzepaku w Polsce w zakładach stowarzyszonych w PSPO

FOTO: Rys. Urban

Z opisu ubiegłego roku dowiadujemy się także o mniejszej o 80 tys. t w porównaniu z 2024 r. produkcji oleju, która w minionym już 2025 r. wyniosła 1,5 mln t. Przetwórcy zwracają uwagę, że w tym zakresie znacznie wpłynął słabiej zaolejony rzepak z tego sezonu, którego średnie zaolejenie spadło o 2 punkty procentowe.

Od branży przetwórczej po raz kolejny słyszymy sygnały o pogarszającej się marzowosci z tytułu braku pełnego wykorzystania mocy przetwórczych i konieczności rozważenia uzupełnienia brakujących ilości 0,5-milionowym importem rzepaku. Przy obecnych przepisach to wydaje się jednak mało realne, więc przetwórcy mogą zwrócić się ku przerobowi innych oleistych, np. soi. O czym informują wprost.

– Pomimo stabilnych cen oraz korzystnego stosunku ceny rzepaku do pszenicy, obserwujemy bardzo ograniczone zainteresowanie sprzedażą rzepaku przez rolników, a uzupełnienie importem znaczącego niedoboru, który możemy określić już teraz na ok. 0,5 mln ton, jest formalnie niemożliwe ze względu na blokadę importu. …Decyzje polityczne zmuszają krajową branżę do przygotowania się do importu i przerobu alternatywnego surowca np. szeroko dostępnej na rynku światowym soi – podsumował Mariusz Szeliga, Prezes Zarządu PSPO, który zwrócił uwagę, że jest to sytuacja niekorzystna zarówno dla przetwórców, jak i rolników uprawiających rzepak.

Ciekawe, czy najnowsze prognozy rzepakowe uspokoją nieco nastroje u skonsternowanych mocno obecną sytuacją przetwórców?

COCERAL prognozuje nowy sezon

Zgodnie z pierwszą prognozą stowarzyszenia europejskich handlowców COCERAL w nowym sezonie 2026/27 produkcja rzepaku w Europie (liczonej wspólnie z Wielka Brytanią) ma osiągnąć 21,8 mln ton, co odpowiada poziomowi z 2025 r. Chociaż plony wracają do średnich poziomów, jest to kompensowane wzrostem powierzchni upraw z 6,4 do 6,8 mln ha. Atrakcyjne ceny rzepaku w okresie sierpniowo-wrześniowym przyczyniły się do zwiększenia areału upraw. W perspektywie nadchodzącej fali silnych mrozów trudno się jednak oprzeć wrażeniu, że te stwierdzenia są mocno przedwczesne.

Soja wciąż dominuje

Według styczniowego raportu USDA produkcja nasion oleistych w sezonie 2025/26 w porównaniu do poprzedniej prognozy wzrasta o 2,9 mln t, głównie dzięki wyższej produkcji soi, częściowo skompensowanej niższymi plonami bawełny i rzepaku.

Globalna produkcja soi wzrosła o 3,1 mln t do 425,7 mln, co odzwierciedla wyższe zbiory w Brazylii i Stanach Zjednoczonych, ale niższą produkcję w Chinach. Brazylijska produkcja soi wzrasta o 3 mln t do 178 mln t dzięki korzystnym warunkom pogodowym w szczytowym okresie sezonu wegetacyjnego.

Choć w Brazylii padnie kolejny rekord wynoszący 178 mln t, to tak oszacowane światowe zbiory soi nie będą jednak rekordowymi, bo w poprzednim sezonie zebrano 1,5 mln t więcej, bo w porównaniu z poprzednim sezonem spada o 3 mln t produkcja soi w USA (116 mln t), a o 2,5 mln t mniej sojowych beensów zbierze Argentyna.

Wraz z rosnącą prognozą produkcji podwyższany jest także przerób. Styczniowy wzrost przynosi dodatkowe 1,2 mln t i dotyczy głównie Brazylii. Światowe tłoczenie soi w sezonie 2025/26 osiągnie rekordowy poziom 366,4 mln t.

Globalny eksport soi w sezonie 2025/26 został praktycznie utrzymany i wyniesie 187,6 mln t. Większe zmiany strukturalne obejmują wyższy o1,5 mln t i wynoszący obecnie 114 mln t eksport z Brazylii, co jest skompensowany przez niższe o 1,4 mln t i wynoszące 42,9 mln t dostawy z USA. Sojowe globalne zapasy końcowe wzrosły o 2 mln t do 124,4 mln ton, głównie z powodu wyższych zapasów w Stanach Zjednoczonych i Brazylii.

Jednak rzepak wraca do gry

Wracając jednak do naszego rzepaku trudno się oprzeć wrażeniu, ze przy całej dominacji soi w tym sezonie rzepak wraca jednak do gry. Jeśli w poprzednim roku produkcyjnym soja w całym bilansie oleistych stanowiła 62% a rzepak tylko 12,5%, to w tym sezonie wyższe o 9 mln t zbiory rzepaku, przy słabszej o 1,5 mln t produkcji soi powodują spadek udziału sojowych beensów do 61%, a wzrost roli rzepaku do 14%. W najnowszych rzepakowych prognozach zwracają uwagę obniżki produkcji rzepaku w Rosji, które skutkują zaraz redukcją eksportu o 0,4 mln t do 1,1 mln t. I ta redukcja od razu w sposób bezpośredni odbija się taką samą obniżką importu rzepaku do Chin, które mają zamiar zaimportować 4 mln t rzepaku.

Styczniowe prognozy zmieniając światowe zbiory rzepaku zaledwie o 100 tys. t nadal utrzymują jego produkcję w sezonie 2025/26 na poziomie ok. 95,2 mln t, co oznacza rekordowe ilości, a od sezonu 2012/22 poprawę aż o 18,5 mln t. Dla przypomnienia poprzedni sezon zaowocował globalnymi zbiorami wynoszącymi niecałe 86 mln t.

Skup nie wszędzie słaby

Zimowe warunki powodują, że w większości skupów ruch zamarł albo sprzedaż odbywa się incydentalnie. – U nas w handlu jest jeszcze całkowita cisza, nawet nie ma dla kogo zmieniać cenników – mówi pracowniczka elewatora na wschodzie kraju.

Są jednak firmy, które wyczuwają już lekkie ożywienie. – Do naszych magazynów z dnia na dzień przyjeżdża coraz więcej dostaw, więc na brak pracy nie mamy co narzekać – informuje kierujący skupem w firmie handlowej na Kujawach.

Na zbyt małe zainteresowanie nie mogą narzekać również młyny.

– Do naszego młyna okoliczni rolnicy chcą sprzedawać i nawet teraz choć ruch jest spowolniony, to stale cos kupujemy – informuje przedstawicielka młyna ze Ślaska.

W swej opinii mniejsze młyny nie są odosobnione, także duże firmy maja swoich stałych partnerów surowcowych, którzy ...

Pozostałe zboża też do góry

Wzrostom uległy także zbiory pozostałych zbóż gruboziarnistych. Jednak nie są już one tak spektakularne, bo mamy do czynienia z zaledwie jednoprocentowym wzrostem. Styczniowy raport przynosi podwyżkę produkcji o 15 mln t do prawie 1 mld 591 mln, a od sierpnia zbiory tych zbóż poza pszenicą wzrosły o 19 mln t. Tak duże wzrosty szacunków przynoszą także wzrosty zapasów zbóż, które zostając podniesione o 12 mln t, w stosunku do poprzedniego raportu, wyniosą teraz 321,9 mln t.  Wróćmy jednak do szczegółowej analizy tego, co amerykańscy eksperci piszą w swoim najnowszym raporcie o pszenicy i kukurydzy.

Pszenica: Argentyna z rekordem

Aktualne zmiany globalnej prognozy USDA dla pszenicy na sezon 2025/26 przewidują większe zbiory, rosnącą konsumpcję, zwiększający się handel i wzrost zapasów końcowych.

Styczniowa prognoza dotycząca światowych zbiorów pszenicy podnosi się o 4,3 mln t do 842,2 mln t, a dzieje się tak głównie dzięki wyższej o 3,5 mln t produkcji w Argentynie i o 2 mln t w Rosji. Okazuje się, że zakończone w ponad 90% zbiory pszenicy pozwalają stwierdzić, że w tym roku w Argentynie zebrane zostanie rekordowe 27,5 mln t pszenicy. W stosunku do ubiegłorocznej produkcji wynoszącej 18,5 mln t, będzie to wzrost o prawie 50%. Rosyjska produkcja pszenicy w porównaniu do poprzedniego sezonu, kiedy to zebrano 91,5 mln t rośnie prawie o 10%.

Przy tak dużych wzrostach produkcji zwiększenie globalnego zużycia pszenicy o niecały 1 mln t do 823,9 mln t brzmi naprawdę symbolicznie. W aktualnym raporcie wzrost krajowej konsumpcji równo po 0,5 mln t zanotowano w Rosji (do 41,7 mln t) oraz w Ukrainie (8,1 mln t).

W podobnej proporcji do wykorzystania zwiększa się poziom międzynarodowych obrotów pszenicą, gdyż światowy eksport wzrósł o nieco ponad 1 mln t do 219,8 mln t. O 1,5 mln t większy eksport z Argentyny (16 mln t) i rosnąca o 0,5 mln t sprzedaż Kazachstanu (9,5 mln t) są tylko częściowo skompensowane przez niższe równo o 0,5 mln t prognozy dla UE (do 32,5 mln t) i Ukrainy (do 14 mln t).

Tym samym więcej pszenicy pozostaje na budowanie zapasów, które począwszy od sierpniowego raportu, a także w stosunku do poprzedniego sezonu wzrosły już o 18 mln t. Styczniowa prognoza zakłada wzrost globalnych zapasów końcowych o 3,4 mln t do 278,3 mln t, głównie dzięki półtoramilionowym wzrostom w Rosji (do 14,7 mln t) i Argentynie (16 mln t). O 0,5 mln t zwiększają się także zapasy pszenicy w UE, które na koniec sezonu 2025/26 mają wynieść 14,2 mln t, co będzie oznaczało wzrost o 2,5 mln t w stosunku do zakończenia poprzedniego sezonu.

Import pszenicy do UE mniejszy o połowę

Unia Europejska jest największym światowym producentem pszenicy. W tym sezonie wg USDA Europejska Wspólnota mogąc pochwalić się zbiorami 144 mln t o 4 mln t wyprzedza nawet Chiny i zostawia w tyle będące na trzecim miejscu Indie (118 mln t). Rosja (87,5 mln t), USA (54 mln t), Kanada (40 mln t) i Australia (37 mln t) mogą nam tylko tak dużych zbiorów pozazdrościć.

Jednak w sezonie niskich cen wzrost zbiorów w porównaniu do sezonu 2024/25 o 22 mln t może stać się dla unijnego rynku nadmiernym ciężarem. Dlatego tak bacznie przyglądamy się eksportowi pszenicy, który ma w tym sezonie wynieść 33 mln t (wzrost o 5 mln t). Taki cel eksportowy powoduje już że UE pozycję lidera pszenicznego handlu traci na rzecz Rosji, która ma w planach eksport powyżej 44 mln t.

Brak zrównoważonego salda handlowego w unijnej pszenicy może być ...

Rosną światowe zapasy oleistych

Prognoza produkcji nasion oleistych na sezon 2025/26 została podniesiona o 2,25 mln t w porównaniu z poprzednim miesiącem, do 690,26 mln t. Tym samym przekraczając wyniki z poprzedniego sezonu o 5,7 mln t i sezonu 2023/24 prawie o 33 mln t.

Głównym nośnikiem tak sporego wzrostu produkcji nasion oleistych jest podwyższona w bieżącym raporcie o 3 mln t produkcja rzepaku (do 95,3 mln t) i o 1,1 mln t zbiory orzeszków ziemnych (do 52,4 mln t), co rekompensuje z naddatkiem spadki produkcji słonecznika (– 2,5 mln t do 51,8 mln t).

Łączne zapasy oleistych w porównaniu do zakończenia poprzedniego sezonu wzrosną o 2 mln t do 143,6 mln t.

Komfortowy bilans rzepaku nie dla Unii

Miesięczny wzrost zbiorów rzepaku tylko podkreśla różnicę jaką osiągają tegoroczne zbiory w porównaniu z poprzednim sezonem. Obecnie prognozowana ilość 95,3 mln t jest o 9 mln t większą niż przed rokiem. Kanada ze zbiorami 22 mln t przeskoczyła prawie o 2 mln t UE!

A przerób rok do roku wzrasta tylko o niecałe 3,5 mln t. Przy mniejszym o 1,5 mln t eksporcie prognozowanym na ten sezon 18,4 mln t, przerób będzie niemal identyczny jak w sezonie 2024/24, bo wyniesie 87,8 mln t.

Komfortowy globalny bilans rzepaku podkreślają rosnące jego zapasy zgromadzone na koniec sezonu 2025/26. Eksperci USDA szacują, że na koniec bieżącego roku gospodarczego zgromadzone na całym świecie zapasy rzepaku rosnąć z raportu na raport o 10% wyniosą 12,5 mln t i będą to ilości większe aż o 27%!

Niestety największa ich część ma zostać zgromadzona w Chinach 4,2 mln t i w Kanadzie 3,7 mln t, w Unii na koniec bieżącego sezonu zostanie 2,6 mln t rzepaku, co oznacza dokładnie taką samą ilość co na koniec ubiegłego sezonu.

Większe dostawy z Mołdawii nie pokryją spadków z Ukrainy

Zagłębiając się w te szczegóły możemy zabrnąć jednak w ślepy zaułek. Giełda bowiem w takie niuanse bawić się nie zamierza 9 mln t rzepaku więcej na świecie i zapasy rosnące o niemal 1/3, to wystarczająca okazja by zdołować notowania, na które presję i tak chciało się wywrzeć.

I nic tu nie znaczą pojawiające się ostatnio newsy, że Mołdawia jest już drugim dostawcą rzepaku do UE, bo w tym sezonie jest nim stale od końca września więc nie ma co kreować tu bohatera narracji. Dla nas Europejczyków ważny jest efekt ogólny światowej rywalizacji o rzepak, a tu pozostajemy daleko w tyle.

I to w tyle do dwóch poprzednich sezonów. Do połowy grudnia Unia zaimportowała 1,7 mln t rzepaku, co jest ilością o 1,15 mln t mniejszą od analogicznego okresu ubiegłego roku. Od importu w 5,5 miesiąca sezonu 2025/26 zaimportowaliśmy teraz mniej o 950 tys. t.

Nawet 245 tys. t zaimportowane z Mołdawii w porównaniu do 85 tys. z roku ubiegłego tego, z całym szacunkiem dla potencjału produkcyjnego Mołdawii tego nie zmieni. No chyba, że stanie się to nieformalny kanał przerzutowy dla rzepaku z Ukrainy.

Wspomniana Ukraina nadal jest pierwszym eksporterem rzepaku do UE, ale w tym sezonie dostarczyła zaledwie 1,04 mln t, prawie o milion ton mniej niż w roku ubiegłym.

Reakcja MATIF do przewidzenia

W tym tygodniu rzepak mocno spadając na MATIFie pogrąża także ceny skupu w kraju, w czwartek (18.12.25 r.) na zakończeniu dnia rzepak w kontraktach na luty jest wyceniany na 461 €/t, a więc o 18 euro taniej niż w poprzednim tygodniu.

Handlowcy kolejny raz ceny lekko obniżyli choć widełki się nie zmieniły, bo krajowy rynek kupuje rzepak nadal po 1900–2100 zł/t. Obniżki widać natomiast po średniej, która kolejny tydzień spada, tym razem o 12 zł, a średnia wynosi 1980 zł/t

Spore redukcje cen mamy także u większości przetwórców, tutaj obniżki oznaczają spadek o 35–60 zł.

Ceny rzepaku w zakładach tłuszczowych:

• Bunge Kruszwica – 2035 zł/t (PL bd) i 1970 zł/t (D) (styczeń)

            Brzeg – 2035 zł /t (PL bd) i 1970 zł/t (D) (styczeń)

• ADM Szamotuły – 2020 zł/t (PL bd) i 1970 zł/t (D) (styczeń)

            Czernin – 2020 zł/t (PL bd) i 1970 zł/t (D) (styczeń)

• Komagra Tychy – 2100 zł/t (PL bd) (styczeń)

             Kosów Lacki – 2100 zł/t (PL bd) (styczeń)

• Best Oil Lasocice – 2100 zł/t (PL bd) (styczeń)
• Viterra Polska Bodaczów (LDC) – 2030 zł/t (PL) i 1950 zł/t (D) (grudzień/styczeń)
• Agrolok Osiek – 2045 zł/t (PL bd) i 1975 zł/t (D) (styczeń)
• Bielmar – 2040 zł/t (PL) i 1980 zł/t (D) (styczeń)

Uwaga!

Publikowane powyżej ceny należy traktować jako aktualne 18.12.25 r. na godz. 13.

Juliusz Urban

Zbiory pszenicy mocno wzrastają trzeci raz z rzędu

Grudniowy raport jest trzecim z kolei w którym możemy zaobserwować spore wzrosty szacunków światowych zbiorów pszenicy. Wrześniowy raport zaowocował wzrostem 9,3 mln t, po październikowej przerwie raport listopadowy przynosi dokładkę o kolejnych 12,7 mln t, a w grudniu prognozy zbiorów pszenicy wzrastają o następne 9 mln t.

Dawno w historii raportów USDA nie było tak silnego trendu regularnie zwiększającego zbiory pszenicy w jednym sezonie. Od sierpniowej estymacji mamy bowiem wzrost światowej produkcji pszenicy aż o 31 mln t, czyli blisko o 4% w stosunku do pierwotnego założenia.

Tym razem przewiduje się, że w tym sezonie światowe zbiory pszenicy wzrastając w porównaniu z poprzednim raportem, jak już informowaliśmy wyżej, o 9 mln t wyniosą 837,8 mln t i będą aż o 37 mln t większe od ubiegłorocznych. ...