Przy założeniu, że w polowej produkcji intensywnej, na każdy hektar upraw rolniczych, podawane jest ok. 10 litrów lub kilogramów środków ochrony roślin (które zawierają 30-50% substancji czynnej), to w ramach przeciętnego gospodarstwa o takiej skali produkcji pozostaje od kilku do kilkudziesięciu wielkich worków pustych opakowań. Trzeba coś z nimi zrobić.
Na szczęście w Polsce, śmiało można powiedzieć, mamy jeden z najstarszych i najskuteczniejszych systemów zbiórki opakowań. Uczyli się od nas więksi i intensywniejsi w UE, a teraz uczą się kolejni. Jest to system zbiórki opakowań koordynowany przez PSOR, czyli Polskie Stowarzyszenie Ochrony Roślin. Jak to działa?
Zbiórka opróżnionych opakowań nie jest darmowa – ktoś musi za to zapłacić. Oczywiście w ostatecznym rozrachunku płaci klient ostateczny, czyli w tym przypadku rolnik. Jednak bezpośrednie finansowanie jest efektem składki na ten cel członków PSOR, czyli firm fitofarmaceutycznych. Ostatecznie rolnik nie uiszcza podczas zakupu kaucji i nie odzyskuje się jej przy oddaniu opakowań (ok. 20 lat temu był taki pomysł, który nawet przez pewien czas funkcjonował). Nie płaci się też podczas oddawania ich do firmy zajmującej się recyklingiem.
Zasada jest prosta – opróżnione opakowania po środkach ochrony roślin zbiera się w ramach gospodarstwa i w miarę potrzeb oddaje się je do sklepu czy miejsca wyznaczonego przez sprzedawcę środków. Zatem oddawaj opakowania tam, gdzie kupiłeś środki. Sprzedawcy środków oddają je do firmy obsługującej ten system. Warto jednak pamiętać o kilku zasadach postępowania z opakowaniami, gdyż ich nieprzestrzeganie grozi nieprzyjęciem ich przez sklep. Opakowania muszą być:
- opróżnione z resztek środka;
- wypłukane co najmniej 3-krotnie wodą;
- suche;
- czyste;
- zakręcone.
Które opakowania trzeba oddać?
Warto także zwrócić uwagę na to, że nie wszystkie opakowania podlegają zwrotowi w systemie PSOR. Niektóre z nich traktowane są jako zwykłe odpady, z którymi postępuje się w zależności od prowadzonej działalności, np. w systemie BDO.
Które jednak oddać? Otóż na etykietach środków znajdują się piktogramy (obrazki). Oddawaniu w systemie PSOR podlega znaczna większość z opakowań, a konkretnie te które mają choć jeden z piktogramów:
- który oznacza toksyczność ostrą dla ludzi kat. 1, 2, 3,
- który oznacza ostre zagrożenie dla środowiska wodnego kat. 1 albo (i) przewlekłe zagrożenie dla środowiska wodnego kat. 1, 2;
- który oznacza, że substancja działa rakotwórczo lub mutagenne lub szkodliwe na rozrodczość lub uczulająco na drogi oddechowe lub toksyczne na narządy docelowe kat. 1, 2 lub stwarza zagrożenie spowodowane aspiracją albo jednocześnie dwa lub więcej ww. zagrożeń.
Których opakowań nie przyjmą?
Oprócz opakowań niespełniających ww. kryteriów, czyli takich które są np. brudne, niewypłukane, nieopróżnione, w punkcie sprzedaży nie przyjmą także:
- opakowań zbiorczych, np. pudeł, kartonów, folii termokurczliwej, palet, skrzynek, w których znajdowały się środki;
- przeterminowanych środków ochrony roślin;
- opakowań zgromadzonych w worki typu big-bag (gromadzi się je w specjalne worki foliowe, które można otrzymać w punkcie sprzyjającym środki ochrony roślin/zbierającym opakowania po nich.
Jak rozpisać to przed kontrolerami?
Opakowania po środkach ochrony roślin, choć praktycznie są odpadem, to podlegają innej procedurze niż np., zużyte big-bagi, czy folia ogrodnicza. System PSOR wyłączył je z rozpisywania ich w BDO, czyli wypełniania formularzy zgłaszania i oddawania do utylizacji. Nie oznacza to jednak, że postępowanie z nimi nie podlega kontroli. Jest to jednak proces uproszczony. Trzeba jednak pamiętać o dwóch sprawach:
- trzeba pobrać od firmy przyjmującej i dokument przyjęcia opakowań;
- w chwili kontroli przez inspekcję ochrony środowiska, inspekcję ochrony roślin, a nawet ARIMR można okazać dowód oddania opakowań, co zwalnia nas z obowiązku BDO.
tcz
