StoryEditor

Jak policzyć azot mobilny? Składnik pokarmowy za darmo

Pojęcie azotu mobilnego pojawiło się w branży rolniczej w większej skali ok. 15 lat temu za sprawą seminariów uprawowych i wykładów prof. Hansgeorga Schönbergera. Do tego czasu większość ekspertów wiedziała o nim, czyli o azocie, który pojawia się w glebie w trakcie wegetacji na skutek głównie mineralizacji materii organicznej, ale nie była to wartość brana do obliczania nawożenia. Można ją oszacować i zaoszczędzić na nawożeniu, a przy okazji zmniejszyć straty i chronić środowisko.

11.02.2025., 12:40h

Oznaczanie ilości azotu mobilnego

Nie ma efektywnej z punktu widzenia rolniczego metody oznaczania precyzyjnie ilości azotu mobilnego. Wynika to z faktu, że każde badanie wymaga czasu na pobranie próbek i analizę w laboratorium. Azot mobilny to ilość tego składnika w formie mineralnej (dostępnej dla roślin, czyli głównie amonowej lub azotanowej), która zmienia się w czasie (wartość ponad oznaczony wczesną wiosną azot mineralny).

Zaraz po roszeniu wegetacji jest go minimalna ilość, czyli 1–3 kg/ha. Im gleba jest cieplejsza, lepiej napowietrzna, ale też nie jest sucha tym więcej powstaje w niej azotu mineralnego, np. 40–60 kg/ha. Poziom tego składnika zależy też od ilości substratu do produkcji azotu, czyli materii organicznej. Na glebach z dużą ilością resztek lub czarnoziemach do końca wegetacji jest go więcej, np. 80–100 kg/ha. Natomiast na glebie piaszczystej, z której zabrano słomę będzie to maksymalnie 40–50 kg/ha.

Bardzo ważna jest informacja, że azot mobilny, to sumaryczna ilość składnika, jaka uruchomi się do końca wegetacji. Zatem oszacowane ilości nie są dostępne "tu i teraz". Część składnika pojawi się w glebie w fazie np. strzelania w źdźbło (np. do 20% całkowitej ilości), a znacznie więcej w fazie kłoszenia (50%), a reszta w facie nalewania ziarna (20–30%).

O szacowaniu azotu mobilnego pisaliśmy w artykule w 2025 r. w lutowym wydaniu top agrar Polska od str. 82. Można obliczenia wykonać też za pomocą kalkulatora poniżej. Pamiętać należy jednak, że jest to szacowane, a nie precyzyjny pomiar. Pokazuje ono potencjał gleby, czyli ile azotu może się uwolnić. Trzeba jednak pamiętać, że każde zaburzenie w mineralizacji, np. ochłodzenie, zalanie, susza wpływają na ten proces.

Zobacz także: Azot mobilny - jak na jego podstawie zaplanować wiosenne nawożenie?

tcz

 

image

Pogotowie polowe: Jak dobrze pobrać próby na azot mineralny i obliczyć dawkę wiosenną azotu?

Tomasz Czubiński
Autor Artykułu:Tomasz Czubiński

Tomasz Czubiński – rolnik, redaktor, a przy okazji dziennikarz zajmujący się szeroko pojętą uprawą roli i roślin, głównie rolniczych, ale także z racji nauki w szkole średniej gatunków ogrodniczych. Z urodzenia rolnik, a z wykształcenia specjalista w zakresie ochrony roślin (5-letnie studnia akademickie i podyplomowe). W kręgu jego największych zainteresowań leżą takie gatunki jak: zboża, rzepak, kukurydza, ziemniak i strączkowe. Ostatnio pogłębia swoją wiedzę dotyczącą uprawy i ochrony soi i słonecznika. Oprócz tego zajmuje się kwestiami nasiennictwa, hodowli roślin, nawożenia oraz glebą, w tym jej żyznością. Jest pomysłodawcą, głównym redaktorem oraz współautorem cenionych w środowisku rolniczym innowacyjnych i wznawianych Atlasów: chorób, szkodników, chwastów i objawów fizjologicznych. Oprócz tego stworzył serię poradników „Przewodnik polowy” i „Fazy rozwojowe”. W redakcji „top agrar Polska” od 2006 r. Na łamach tego miesięcznika i portalu topagrra.pl, a ostatnio także innych tytułów AgroHorti Media, jest autorem setek artykułów i reportaży o tematyce uprawy roślin, a także rolniczych tematów interwencyjnych i śledczych. Uczestniczy także w realizacji testów oraz publikacji ich wyników. Jest współorganizatorem i prowadzi wydarzenia dla rolników, m.in. forum, seminaria czy warsztaty. W pracy zawodowej kieruje się własnym wieloletnim doświadczeniem, czerpie naukę z wiedzy innych, w tym naukowców z Polski i ze świata (Niemcy, Francja, USA), a także rolników. Otwarty na różne poglądy, także rewolucyjne, na które jednak spogląda krytycznie i szuka „dziury w całym”. Interesuje się historią, w tym najnowszą historią rolnictwa i jej wpływem na kształt obecnego świata, losami rodzin rolniczych. Hobbistycznie uprawia ogród, a oprócz tego interesuje się szeroko pojętą fantastyką – od twardego SF po humorystyczne Fantasy. Od XX wieku żonaty, dwóch dorosłych synów.
Obszary specjalizacji: ochrona roślin, nawożenie, gleba, uprawa roli, nasiennictwo, hodowla roślin, uprawy: zboża, kukurydza, rzepak, strączkowe, w tym soja, słonecznik, gatunki ma międzyplon.
Kontakt: [email protected]
https://www.linkedin.com/in/tomasz-czubi%C5%84ski-990392225/

Pozostałe artykuły tego autora
Masz pytanie lub temat?Napisz do autora
POWRÓT DO STRONY GŁÓWNEJ
06. maj 2026 13:40