Bezpiecznik kryzysowy dla rolników
Komisja Ochrony Środowiska, Klimatu i Bezpieczeństwa Żywności (ENVI) Parlamentu Europejskiego przyjęła w tym tygodniu stanowisko, które dotyczy rewizji mechanizmu dostosowywania cen na granicach z uwzględnieniem emisji CO₂, czyli CBAM.
Środowisko rolnicze, liczyło na wzmocnienie projektu, zapewniając tym samym większą odporność na zakłócenia rynkowe. Jednak, jak się okazało komisja ENVI zdecydowała o usunięciu jedynego przepisu, który umożliwiał czasowe zawieszenie stosowania CBAM w odniesieniu do nawozów w sytuacjach kryzysowych (art. 27a).
Rolnicy bez zabezpieczenia na czas kryzysu
Usunięcie wspomnianego przepisu, wywołało niepokój Copa&Cogeca, gdzie jak zauważono w okresie narastającej niestabilności geopolitycznej i dużej zmienności na rynku nawozów usunięcie tego mechanizmu ochronnego wysyła niewłaściwy sygnał do europejskich rolników.
- Usunięcie art. 27a oznacza, że rolnicy będą w pełni narażeni na dodatkowe koszty wynikające z wdrożenia CBAM, nawet w wyjątkowych sytuacjach, gdy ceny nawozów gwałtownie rosną. Jest to szczególnie niepokojące, ponieważ nawozy należą do najważniejszych kosztów produkcji w europejskim rolnictwie, a dla wielu gospodarstw zajmujących się uprawą roślin stanowią największy pojedynczy wydatek. Brak możliwości czasowego zawieszenia mechanizmu podczas poważnych zakłóceń rynkowych może sprawić, że CBAM zamiast łagodzić skutki kryzysów, będzie je dodatkowo pogłębiał - pisze Copa&Cogeca.
W piśmie zaznaczono także, że decyzja ta jest szczególnie rozczarowująca z tego względu, że istniały rozwiązania kompromisowe. Jak zachowanie celów związanych z dekarbonizacją i wzmacnianie konkurencyjności europejskiego przemysłu nawozowego i jednoczene wprowadzenie tymczasowego mechanizmu ochronnego dla rolników na czas kryzysu.
Fundusz nie rozwiąże problemu wszystkich rolników
Rówież zdaniem Copa i Cogeca proponowane objęcie zbóż eksportowych tymczasowym funduszem dekarbonizacyjnym nie stanowi realnej odpowiedzi na skutki wdrożenia CBAM.
Wsparcie, jak zaznaczono trafiłoby wyłącznie do producentów nastawionych na eksport, podczas gdy większość gospodarstw sprzedających zboże na rynku krajowym nie otrzymałaby żadnej rekompensaty za rosnące koszty nawozów. Organizacje zwracają również uwagę, że fundusz miałby obowiązywać jedynie przez dwa lata, podczas gdy mechanizm CBAM ma charakter stały, a jego wpływ na koszty produkcji będzie stopniowo wzrastał aż do 2034 roku.
- Copa&Cogeca apelują zatem do posłów do Parlamentu Europejskiego o pilne skorygowanie tej decyzji podczas zbliżającego się głosowania plenarnego. Parlament nadal ma możliwość przywrócenia wiarygodnego i skutecznego mechanizmu kryzysowego, który zapewni europejskim rolnikom ochronę w okresach największych zawirowań rynkowych, jednocześnie nie rezygnując z ambitnych celów przemysłowych Unii Europejskiej. Zdaniem organizacji rolnicy nie powinni być pozostawieni sami sobie i zmuszeni do ponoszenia pełnych kosztów przyszłych kryzysów bez jakiegokolwiek mechanizmu awaryjnego - czytamy w piśmie.
oprac. Patrycja Bernat
Źródło: Copa&Cogeca
Foto: archiwum redakcji
