StoryEditor

Facelia do międzyplonu. Do kiedy siać i czego potrzebuje?

Facelia szybko kiełkuje, dobrze tłumi chwasty i może zbudować dużo zielonej masy w międzyplonie. Żeby wykorzystać jej potencjał, trzeba jednak dotrzymać terminu siewu i unikać stanowisk, na których długo utrzymuje się nadmiar wody.

01.08.2026., 13:00h

Facelia błękitna lub inaczej facelia wrotyczolistna (Phacelia tanacetifolia) pojawiła się na naszych polach jeszcze w XX wieku, ale jako roślina miododajna. Uwielbiana wówczas przez pszczelarzy dostarczała pożytek w okresie, gdy kończyły kwitnąć rzepaki i sady, a nie kwitła jeszcze lipa.

Facelia podbija międzyplony. Nie bez powodu

Masowe wykorzystanie jej na zielony nawóz rozpoczęło się wraz z pierwszymi dopłatami do międzyplonów i trwa do dzisiaj. Stosunkowo niski koszt materiału siewnego, wysoka konkurencyjności, szybkie kiełkowanie oraz tworzenie bujnej biomasy sprawia, że jest ona bardzo często wykorzystywana w międzyplonach. Co ważne, może mieć nie tylko znaczenie wzbogacające glebę w węgiel organiczny, ale także fitosanitarne, ponieważ rozrzedza częstość występowania innych gatunków w mieszance oraz niektóre jej odmiany mają właściwości mątwikobójcze, np. Anabela, Asta, Atara, Natra, Stala Vetrovska.

Facelia obecna jest w międzyplonach w całej Europie. Jej nazewnictwo pochodzi praktycznie zawsze od łacińskiej nazwy gatunku: po angielsku phacelia, po niemiecku Rainfarn-Phazelie (ale też Büschelschön lub Büschelblume, czy jako roślina miododajna: Bienenfreund – przyjaciel pszczół), a po francusku la phacélie.

CECHY MIĘDZYPLONOWE

  • bardzo szybko kiełkuje;
  • dość szybki początkowy wigor;
  • łodyga wyprostowana, ale łatwo wylegająca;
  • pędy 20–60 cm długości;
  • słabo drewnieje;
  • mało odporna na mróz;
  • małe ryzyko wschodów w roślinach następczych
  • dość odporna na upały;
  • stosunkowo małe wymagania wodne (po kiełkowaniu);
  • bardzo wrażliwa na zalanie gleby;

Zobacz także: Od czego zacząć nawożenie TUZ? Najpierw policz plon i sprawdź zasobność gleby

  • korzeń wiązkowo-palowy;
  • główną masę korzeniową tworzy w warstwie do 15–20 cm pod roślinami;
  • zasięg korzeni 80 cm;
  • dobrze tłumi chwasty;
  • konkurencyjna wobec innych gatunków międzyplonowych;
  • tworzy mulcz słabej jakości;
  • nadaje się do siewu bezpośredniego w mulcz;
  • odporna na niższe wartości pH;
  • plon zielonej masy w międzyplonie: nawet do ok. 3,5 t/ha.

image

Zaprawianie zbóż 2026: na co zwrócić uwagę przy wyborze preparatu?

WYMAGANIA DOTYCZĄCE SIEWU

  • siew do 25 sierpnia;
  • obsada roślin w międzyplonie: 20–50 szt./m2;
  • wymagania glebowe: małe;
  • wymagania pokarmowe: małe;
  • wymagania przygotowania stanowiska: małe;
  • głębokość siewu nasion: 1–2 cm.

 

Tomasz Czubiński
Autor Artykułu:Tomasz Czubiński

Tomasz Czubiński – rolnik, redaktor, a przy okazji dziennikarz zajmujący się szeroko pojętą uprawą roli i roślin, głównie rolniczych, ale także z racji nauki w szkole średniej gatunków ogrodniczych. Z urodzenia rolnik, a z wykształcenia specjalista w zakresie ochrony roślin (5-letnie studnia akademickie i podyplomowe). W kręgu jego największych zainteresowań leżą takie gatunki jak: zboża, rzepak, kukurydza, ziemniak i strączkowe. Ostatnio pogłębia swoją wiedzę dotyczącą uprawy i ochrony soi i słonecznika. Oprócz tego zajmuje się kwestiami nasiennictwa, hodowli roślin, nawożenia oraz glebą, w tym jej żyznością. Jest pomysłodawcą, głównym redaktorem oraz współautorem cenionych w środowisku rolniczym innowacyjnych i wznawianych Atlasów: chorób, szkodników, chwastów i objawów fizjologicznych. Oprócz tego stworzył serię poradników „Przewodnik polowy” i „Fazy rozwojowe”. W redakcji „top agrar Polska” od 2006 r. Na łamach tego miesięcznika i portalu topagrra.pl, a ostatnio także innych tytułów AgroHorti Media, jest autorem setek artykułów i reportaży o tematyce uprawy roślin, a także rolniczych tematów interwencyjnych i śledczych. Uczestniczy także w realizacji testów oraz publikacji ich wyników. Jest współorganizatorem i prowadzi wydarzenia dla rolników, m.in. forum, seminaria czy warsztaty. W pracy zawodowej kieruje się własnym wieloletnim doświadczeniem, czerpie naukę z wiedzy innych, w tym naukowców z Polski i ze świata (Niemcy, Francja, USA), a także rolników. Otwarty na różne poglądy, także rewolucyjne, na które jednak spogląda krytycznie i szuka „dziury w całym”. Interesuje się historią, w tym najnowszą historią rolnictwa i jej wpływem na kształt obecnego świata, losami rodzin rolniczych. Hobbistycznie uprawia ogród, a oprócz tego interesuje się szeroko pojętą fantastyką – od twardego SF po humorystyczne Fantasy. Od XX wieku żonaty, dwóch dorosłych synów.
Obszary specjalizacji: ochrona roślin, nawożenie, gleba, uprawa roli, nasiennictwo, hodowla roślin, uprawy: zboża, kukurydza, rzepak, strączkowe, w tym soja, słonecznik, gatunki ma międzyplon.
Kontakt: [email protected]
https://www.linkedin.com/in/tomasz-czubi%C5%84ski-990392225/

Pozostałe artykuły tego autora
Masz pytanie lub temat?Napisz do autora
POWRÓT DO STRONY GŁÓWNEJ
01. sierpień 2026 13:02