StoryEditor

Dalsze losy normy GAEC 8. Czy rolnicy będą musieli ugorować 4 proc. gruntów?

Norma GAEC 8 jest najbardziej dotkliwą dla rolników normą obowiązująca od zeszłego roku. Obowiązuje ona gospodarzy w przypadku, gdy grunty orne w gospodarstwie obejmują powierzchnię powyżej 10 ha. Wówczas co najmniej 4% powierzchni tych gruntów przeznacza się na obszary lub obiekty nieprodukcyjne (lub 3% w przypadku gdy dodatkowe 4% przeznaczone zostaną na międzyplony ścierniskowe, międzyplony ozime, wsiewki w uprawę w plonie głównym, rośliny bobowate drobnonasienne lub bobowate grubonasienne).
11.01.2024., 12:37h

Rolnicy: Zawiesić obowiązek ugorowania gruntów!

W 2023 roku obowiązywała nas derogacja, dzięki której za grunty ugorowane uznawane były również grunty wykorzystane do uprawy roślin, z wyłączeniem gruntów wykorzystywanych do uprawy kukurydzy i soi oraz zagajników o krótkiej rotacji

Od roku 2024 norma  GAEC 8 obowiązuje w pełnym wymiarze wymogów. Norma ta od samego początku wzbudza kontrowersję i niezgodę rolników, dlatego też liczne organizacje rolnicze walczą o jej zmianę lub przesunięcie w czasie. Z początkiem grudnia Krajowa Rada Izb Rolniczych ponownie złożyła interpretację z postulatami aby zobowiązania wynikające ze wspólnej polityki rolnej, dotyczące ugorowania 4% gruntów rolnych, zostały zawieszone. Izba w swojej interpretacji powoływała się na  obecną trudną sytuację w Europie

Sytuacja na rynku i nowe zobowiązania to widmo bankructwa

KRIR wskazuje, że rolnicy zmagają się aktualnie z wysokimi kosztami produkcji oraz niskimi cenami skupu płodów rolnych, które niejedno gospodarstwo doprowadziły na skraj bankructwa.

- Zgodnie z załozeniami Wspólnej Polityki Rolnej na lata 2023 - 2027 ma ona na celu pozytywnie oddziaływać na środowisko i jednocześnie przyczyniać się do produkcji żywności lepszej jakości. Jednakże w obecnej sytuacji na rynku rolnym jest to zobowiązanie, które może doprowadzić do zapaści części gospodarstw rolnych. – wskazuje KRIR.

Jednocześnie przedstawiciele Izby zaproponowali alternatywne rozwiązania, takie jak:

  • zwolnienie z tego warunku gospodarstw posiadających produkcję zwierzęcą,
  • spełnienie warunku poprzez posiadanie w strukturze upraw roślin takich jak groch, łubin, soja, kończyna,  
  • uznanie łąk kwietnych w ramach ekoschematów jako powierzchnie nieprodukcyjne, wypełniające warunek ugorowania 4% gruntów ornych.

Komisja Europejska nie wyraża zgody na derogację

Na odpowiedź z resortu rolnictwa KRIR nie musiała długo czekać, jednak nie jest ona satysfakcjonująca dla rolników. Z początkiem stycznia Ministerstwo Rolnictwa i Rozwoju Wsi ustosunkowało się do postulatów Izby. W piśmie MRiRW wskazało, że zarówno norma GAEC 8, jak i warunkowość są obowiązkowe do wdrożenia dla państw członkowskich.

Tym samym, wyłączenie normy GAEC 8 oznaczałoby konieczność zmiany rozporządzeń UE i uzyskania zgody większości państw członkowskich, Parlamentu Europejskiego (PE) i Komisji Europejskiej (KE) na wprowadzenie takich zmian. Ministerstwo jasno określiło, na obecną chwilę Komisja Europejska nie wyraża zgody na derogację, taką jaka obowiązywała w roku 2023.

KE: Nie ma zagrożenia dla bezpieczeństwa żywnościowego

Jak podkreślają w swojej odpowiedzi, część państw członkowskich, w tym Polska, widzi zasadność utrzymania odstępstwa od normy GAEC 8 również w 2024 r., ze względu na niekorzystne warunki pogodowe, trudną sytuację rynkową i wpływ wojny w Ukrainie na sytuację rolników. Ministerstwo zapewnia, że stosowne wnioski w tej sprawie zostały złożone do Komisji Europejskiej.

Na chwilę obecną nie ma jednak zgody KE na wdrożenie odstępstwa od normy GAEC 8 w 2024 r. Zdaniem Komisji, aktualnie nie ma zagrożenia dla bezpieczeństwa żywnościowego co oznacza, że nie mają dłużej zastosowania powody, dla których przyznano odstępstwa od normy GAEC 7 i 8 w 2023 roku. Opinii tej niewątpliwie nie podziela strona społeczna, która deklaruję dalszą walkę o odstępstwo lub zmianę niekorzystnych norm GAEC w ramach warunkowości.

Agata Stachowiak

 

Agata Stachowiak
Autor Artykułu:Agata Stachowiak
Pozostałe artykuły tego autora
Masz pytanie lub temat?Napisz do autora
POWRÓT DO STRONY GŁÓWNEJ
19. maj 2024 15:33