W Sylwestra Prokuratura Regionalna w Warszawie poinformowała o skierowaniu do sądu aktu oskarżenia w głośnych sprawach Eskimosa i Bielmleku. Wśród oskarżonych są były minister rolnictwa (2018-2020) Jan Krzysztof Ardanowski, Tadeusz R. sekretarz stanu w Ministerstwie Rolnictwa i Rozwoju Wsi w latach 2018 - 2019 oraz dwaj byli dyrektorzy generalni KOWR: Piotr S. (2018-2019) i Grzegorz P. (2019-2020). Łącznie aktem oskarżenia objęto 19 osób.
Jakie zarzuty stawia Prokuratura Regionalna w Warszawie? Art. 231 § 2 k.k. w praktyce
Oskarżenie dotyczy czynów z art. 231 § 2 Kodeksu karnego, czyli kwalifikowanego nadużycia uprawnień przez funkcjonariusza publicznego. W tym przypadku określenie „kwalifikowane” oznacza, że prokuratura zarzuca oskarżonym przekroczenie swoich uprawnień lub niedopełnienie obowiązków, na szkodę interesu publicznego lub prywatnego w celu osiągnięcia korzyści majątkowej lub osobistej (dla siebie lub innej osoby). To czyn zagrożony karą pozbawienia wolności od roku do lat 10.
W komunikacie Prokuratury czytamy: „Zakończone postępowanie przygotowawcze (...) dotyczy działalności Krajowego Ośrodka Wsparcia Rolnictwa (KOWR) i nieprawidłowości związanych z udzieleniem w latach 2018 – 2019 spółce Eskimos S.A. gwarancji bankowych i kredytowych na przeprowadzenie skupu 500 tys. ton jabłek przemysłowych, w wyniku czego KOWR musiał wypłacić sumę gwarancyjną w kwocie blisko 100 mln zł. Postępowanie obejmuje również wątek doprowadzenia KOWR do poniesienia niecelowych oraz nieoszczędnych wydatków publicznych w kwocie 30 mln zł w związku z udzieleniem gwarancji kredytowej Spółdzielni Mleczarskiej Bielmlek.”
Skup interwencyjny jabłek i spółka Eskimos: 100 mln zł gwarancji mimo złej kondycji finansowej
Pierwszy zarzut dotyczy wydarzeń z lat 2018-2019, kiedy to wskutek kryzysu nadprodukcji na rynku jabłek i wprowadzonego rosyjskiego embarga na te owoce w Polsce zorganizowano skup interwencyjny jabłek przemysłowy, który trwał od września 2018 do lipca 2019. Do przeprowadzenie operacji wyznaczono spółkę. Zdaniem warszawskiej prokuratury „Jan Krzysztof Ardanowski, działając wspólnie i w porozumieniu z kierownictwem KOWR (byłymi Dyrektorami Generalnymi KOWR - Piotrem S., a następnie Grzegorzem P.) oraz Tadeuszem R. - Sekretarzem Stanu w Ministerstwie Rolnictwa i Rozwoju Wsi, doprowadził do udzielenia spółce Eskimos S.A. gwarancji bankowych i kredytowych na łączną kwotę 100 mln zł, mimo tego, iż wiedzieli o złej kondycji finansowej spółki, jej zadłużeniu oraz braku odpowiedniego zaplecza technicznego i doświadczenia w prowadzeniu skupu i przetwórstwa jabłek w skali całego kraju.”
Upadłość Eskimosa i straty rolników – co wiemy dziś, co dalej?
Skup jabłek zakończył się dla Eskimosa upadłością (ogłoszoną w listopadzie 2025 roku), a za te kłopoty przyszło zapłacić nie tylko Skarbowi Państwa, ale też licznym dostawcom tego producenta mrożonek owocowo-warzywnych. O obecnej sytuacji Eskimosa i poszkodowanych rolników wrócimy w najbliższym numerze Top Agrar.
Kredytowa gwarancja dla Bielmleku: 30 mln zł mimo bardzo złej sytuacji spółdzielni
Drugi zarzut dotyczy okresu od 1 do 30 sierpnia 2019 r. Prokuratura Regionalna w Warszawie zarzuca Ardanowskiemu, że działając wspólnie i w porozumieniu z Grzegorzem P. - pełniącym obowiązki Dyrektora Generalnego Krajowego Ośrodka Wsparcia Rolnictwa oraz Tadeuszem R. - prezesem zarządu Spółdzielni Mleczarskiej Bielmlek umożliwił udzielenie przez KOWR gwarancji kredytowej w wysokości do 30 mln zł mimo świadomości bardzo złej sytuacji finansowej spółdzielni oraz jej problemów ze spłatą zobowiązań.
Dobrowolne poddanie się karze przez część podejrzanych
Prokuratura przypomina, że czterech podejrzanych (w tym Piotr S. - Dyrektor Generalny KOWR w latach 2018 – 2019 i Stanisław S. – prezes Eskimosa) przyznało się do winy i dobrowolnie poddało się karze. Dalszy bieg sprawy będzie zależał od decyzji sądu i przebiegu postępowania. O kolejnych krokach w tych głośnych sprawach, istotnych również z punktu widzenia rolników i przetwórców, będziemy informować na bieżąco na portalu topagrar.pl.
Arkadiusz Jakubowski
Fot. archiwum
