Czym jest System Monitoringu Suszy Rolniczej?
System Monitoringu Suszy Rolniczej (SMSR) został opracowany i uruchomiony przez Instytut Uprawy Nawożenia i Gleboznawstwa – Państwowy Instytut Badawczy w Puławach (IUNG-PIB) na podstawie ustawy z dnia 7 lipca 2005 r. o ubezpieczeniach upraw rolnych i zwierząt gospodarskich. Podstawą działania systemu są wieloletnie badania IUNG-PIB, w tym modele prognoz plonów oraz unikatowa baza danych glebowych, która opisuje zdolność retencji wodnej gleb w skali całego kraju. System integruje dane meteorologiczne oraz informacje z cyfrowej mapy glebowo-rolniczej, co pozwala obliczać klimatyczny bilans wodny (KBW) i oceniać ryzyko suszy.
Jak wyznaczana jest susza rolnicza?
W Systemie Monitoringu Suszy Rolniczej uwzględnia się dwa główne czynniki:
- warunki pogodowe,
- podatność gleb na suszę.
Susza rolnicza występuje wtedy, gdy klimatyczny bilans wodny (KBW) w okresie sześciodekadowym (od 21 marca do 30 września) spada poniżej wartości krytycznych określonych dla danej uprawy i kategorii gleb.
Dla jakich upraw prowadzony jest monitoring?
System Monitoringu Suszy Rolniczej obejmuje m.in.:
- zboża ozime i jare,
- kukurydzę na ziarno i kiszonkę,
- rzepak i rzepik,
- ziemniaki,
- buraki cukrowe,
- chmiel i tytoń,
- warzywa gruntowe,
- drzewa i krzewy owocowe,
- truskawki,
- rośliny strączkowe.
Zobacz także: Czy skracać już zboża ozime? Pole polu nierówne. Jak to ocenić?
Do czego służy System Monitoringu Suszy Rolniczej?
Głównym celem systemu jest wskazywanie obszarów, na których wystąpiły straty w uprawach spowodowane suszą rolniczą. Dane te wykorzystywane są m.in. w systemie ubezpieczeń rolniczych.
Deszczu nadal jest mało - mapa opadów Polski
Instytut Uprawy Nawożenia i Gleboznawstwa (IUNG-PIB) opublikował najnowszą mapę sum opadów za początek kwietnia. Wyraźnie pokazuje ona kontrast między suchym zachodem a nieco bardziej wilgotnym wschodem kraju.
- Zachód i południowy zachód
W tej części kraju sytuacja wygląda najgorzej. Na wielu stacjach suma opadów nie przekroczyła 2 mm, co oznacza praktyczny brak realnego nawodnienia gleby. To poziom, który nie jest w stanie poprawić jej wilgotności po suchym początku wiosny.
- Centrum
W centralnej Polsce opady były nieco wyższe, ale nadal niewystarczające. Deszcz pojawiał się sporadycznie i miał raczej przelotny charakter, przez co nie wpłynął znacząco na poprawę warunków wilgotnościowych.
- Wschód
Najwięcej opadów odnotowano na wschodzie kraju, miejscami do około 12 mm. Choć to wyraźnie więcej niż na zachodzie, nadal nie są to wartości, które mogłyby skutecznie odbudować zapasy wody w glebie.
Pogoda długoterminowa 2026
Zimny początek roku, wilgotna wiosna i upalne lato tak zapowiada się sezon wegetacyjny 2026 według najnowszej prognozy przygotowanej przez prof. Hansgeorga Schönbergera z N.U. Agrar. Ekspert ostrzega przed presją chorób, szkodników i gwałtownymi zmianami pogody, które mogą mocno wpłynąć na plony.
Cała pogoda aż do sierpnia w artykule poniżej:
Patrycja Bernat
