StoryEditor

Skośnik buraczak coraz groźniejszy. Może zabrać nawet połowę cukru z buraka

Jeszcze kilka lat temu niewielu plantatorów zwracało na niego uwagę. Dziś skośnik buraczak coraz częściej pojawia się na plantacjach buraka cukrowego i potrafi powodować ogromne straty. Jak rozpoznać objawy żerowania i kiedy sytuacja staje się naprawdę groźna?

26.05.2026., 13:00h

Skośnik buraczak pojawia się coraz częściej

Zmiany klimatu sprzyjają rozprzestrzenianiu się nowych szkodników. Jednym z nich jest skośnik buraczak (Scrobipalpa ocellatella), który jeszcze niedawno był problemem głównie w cieplejszych rejonach Europy.

Obecnie szkodnik coraz częściej pojawia się również na polskich plantacjach buraka cukrowego. Największe nasilenie notowane jest w zachodniej części kraju, jednak lokalne ogniska występują także w centralnej i północnej Polsce.

Największym problemem są larwy, które uszkadzają najmłodsze części rośliny. Straty mają charakter zarówno ilościowy, jak i jakościowy. W skrajnych przypadkach zawartość cukru w korzeniach może spaść nawet o połowę.

Objawy łatwo pomylić z niedoborem boru

Skośnik buraczak jest niewielkim motylem przypominającym mola. Rozpiętość jego skrzydeł wynosi zaledwie 12–14 mm, dlatego wielu plantatorów długo nie zauważa obecności szkodnika na polu.

Larwy rozwijają się w najmłodszych liściach buraka i wgryzają się w podstawy ogonków liściowych. Początkowo uszkadzane są liście sercowe.

Właśnie dlatego objawy bardzo często przypominają niedobory boru. Uszkodzony stożek wzrostu może wyglądać niemal identycznie jak roślina cierpiąca na brak tego składnika pokarmowego.

image
Gąsienica skośnika buraczaka
FOTO: Klejdysz Tomasz

Z czasem pojawiają się jednak bardziej charakterystyczne symptomy:

  • liście zaczynają więdnąć i żółknąć,
  • brzegi liści bywają pozwijane oprzędem,
  • gąsienice drążą tunele w ogonkach liściowych,
  • liście całkowicie zasychają,
  • roślina wypuszcza liście boczne,
  • wzrost buraka zostaje zahamowany.

Największe nasilenie objawów często widoczne jest podczas suszy.

Zobacz także: Buraki cukrowe pod presją pogody. „Wygrali ci, którzy sieją wcześnie"

Pogoda może ograniczyć szkodnika

Skośnik buraczak najlepiej rozwija się podczas ciepłej i suchej pogody. Silne opady deszczu oraz gwałtowne wiatry mogą jednak naturalnie ograniczać jego liczebność.

Dlatego monitoring plantacji staje się kluczowy szczególnie w sezonach z długimi okresami bez opadów. W wielu gospodarstwach problem pojawia się nagle i szybko obejmuje większe fragmenty pola.

Jak zwalczać skośnika buraczaka?

Obecnie do zwalczania skośnika buraczaka wykorzystywane są preparaty zawierające:

  • chlorantraniliprol - Maksymalna/zalecana dawka dla jednorazowego zastosowania: 125 ml/ha. Termin stosowania: opryskiwać po pojawieniu się szkodnika lub pierwszych uszkodzeń. Środek stosować od fazy początku zakrywania międzyrzędzi – liście pokrywają 10% powierzchni do fazy dojrzałości technologicznej korzenia (BBCH 31-49).

  • mieszaninę acetamiprydu i lambda-cyhalotryny -  Maksymalna/zalecana dawka dla jednorazowego zastosowania: 0,2 kg/ha. Termin stosowania: środek stosować po zaobserwowaniu szkodnika od początku zakrywania międzyrzędzi do fazy, gdy korzeń osiąga wymaganą wielkość do zbioru z zachowaniem okresu karencji (BBCH 31-39).
  • Bacillus thuringiensis subsp. kurstaki szczep EG 2348 - 150 g - Maksymalna/zalecana dawka dla jednorazowego zastosowania: 1 kg/ha.

image

150 ha w Lubelskiem: kukurydza, sorgo i rzepak. Rolnik: „Żniwa zweryfikują wszystko”

Specjaliści zwracają jednak uwagę, że równie ważne jest przeciwdziałanie odporności szkodników na środki ochrony roślin.

Dlatego zaleca się:

  • stosowanie rotacji substancji czynnych,
  • unikanie ciągłego używania tych samych preparatów,
  • regularny monitoring plantacji,
  • przestrzeganie zasad integrowanej ochrony roślin,
  • wykorzystywanie metod biologicznych i agrotechnicznych.

Coraz więcej plantatorów podkreśla, że skośnik buraczak przestaje być lokalną ciekawostką, a staje się realnym zagrożeniem dla opłacalności uprawy buraka cukrowego.

Patrycja Bernat

Patrycja Bernat
Autor Artykułu:Patrycja Bernat
Pozostałe artykuły tego autora
Masz pytanie lub temat?Napisz do autora
POWRÓT DO STRONY GŁÓWNEJ
26. maj 2026 14:02