Ukraiński przemysł olejowy konsekwentnie przestawia się na ograniczenie eksportu rzepaku i podwyższenie uzyskiwanej marży poprzez sprzedaż produktów przerobu nasion oleistych.
Eksport oleju rzepakowego wzrośnie prawie 3 razy
Według Ukraińskiego Stowarzyszenia Producentów Rolnych (UCAB) eksport rzepaku z Ukrainy w sezonie 2025/26 może wynieść 1,8 mln t, co oznaczałoby 1,8-krotny spadek w porównaniu do poprzedniego sezonu. Stało się to po trosze w efekcie 10-proc. spadku zbiorów do 3,2 mln t. Na co złożyły się spadające o 2,4% do 1,3 mln ha zasiewy i 8-proc. korekta plonowania do 2,6 t/ha.
Mniejszy eksport samego rzepaku jest także efektem przeniesienie punktu ciężkości ukraińskiego rynku rzepaku z proeksportowego nastawienia samego surowca, na większy nacisk na tworzenie wartości dodanej poprzez przerób krajowy i sprzedaż produktów.
W następstwie słabszych zbiorów i obranego kierunku na przerób własny, Ukraina w obecnym sezonie może wyeksportować 576 tys. t. oleju rzepakowego. Tym samym eksport oleju będzie 2,7 razy większy, niż w miało to miejsce w poprzednim sezonie.
Unia traci i korzysta
Na ograniczeniu w eksporcie ukraińskiego rzepaku UE sporo traci. Nawet w roku, gdy unijny eksport ma być sporo mniejszy, to jednak do realizacji planu na ten sezon wskazującego na potrzebę zaimportowania 5,5 mln t, na koniec marca brakuje jeszcze 2 mln t.
Do 29.03.26 r. według danych KE Unia zaimportowała 3,5 mln t rzepaku. Warto zwrócić uwagę, że Ukraina dostarczyła z tego 1,35 mln t. Jest to jednak prawie o milion ton mniej niż wynikało z rozliczenia importu o tym samym czasie poprzedniego sezonu.
Korzystniejszy bilansowo, a niekoniecznie dla unijnego rynku jest natomiast wzrost importu oleju rzepakowego z Ukrainy. W ciągu pierwszych 9 miesięcy tego sezonu Ukraina wyeksportowała do UE 316 tys. t oleju pochodzącego z przerobu rzepaku, podczas, gdy przed rokiem było to niecałe 136 tys. t. Poza Ukrainą dostawcami oleju rzepakowego są jeszcze Wielka Brytania (53 tys. t), Kanada (40 tys. t) oraz Kenia (23 tys. t).
Polska importuje olej rzepakowy, sojowy i słonecznikowy, a palmowemu mówimy zdecydowane nie!
Polska spoza obszaru Unii rzepaku zaimportowała dotąd jeden statek (38,8 tys. t), ale już oleju rzepakowego zaimportowaliśmy 97,9 tys. t.
Tak duży import oleju stawia nas na najniższym stopniu podium w gronie trzech największych importerów oleju rzepakowego w tym sezonie w UE. Liderem, z ilością 144 tys. t są tutaj Hiszpanie, a na drugim miejscu jest Holandia z dotychczasowym importem 107,6 tys. t.
W tym sezonie Polska poza olejem rzepakowym od początku tego sezonu do 29.03.26 r. zaimportowała jeszcze 303,7 tys. t oleju sojowego i 68,9 tys. t oleju słonecznikowego.
Warto podkreślić, że z zaimportowanych łącznie w ilości 2,14 mln t oleju palmowego, do Polski trafiło tylko 2,6 tys. t. Dla przykładu liderzy w tym procederze Holendrzy do swojego kraju ściągnęli 788 tys. t! Niemcy, których w imporcie oleju rzepakowego w statystykach prawie nie widać (4,9 tys. t), oleju palmowego zaimportowali 199,5 tys. t.
Rzepak znów ma korzystniejszą chwilę
Ostatnie dni marca wywindowały notowania rzepaku, ale już pierwszy dzień kwietnia przyniósł dużą korektę. Na szczęście w czwartek (2.04.26 r.) giełda MATIF znów pracuje na lekkim plusie, co powoduje, że rzepak będąc na maj wyceniany na 505,75 €/t drożeje w porównaniu do poprzedniego tygodnia o 3,5 euro.
Krajowe firmy handlowe dostrzegając te zawirowania chcą skorzystać z chwili lepszych warunków i podnoszą swoje ceny średnio o 32 zł/t. Dzisiejsza cena średnia wynosi 2132 zł/t, a proponowane oferty mają rozkład 2030–2200 zł/t. Przetwórcy dodatkowo korzystają z osłabienia złotówki do 4,28 zł/€ i w większości podnoszą ceny o dobrych kilkadziesiąt złotych.
Ceny rzepaku w zakładach tłuszczowych:
- Bunge Kruszwica – 2300 zł/t (PL bd) i 2230 zł/t (D) (kwiecień)
Brzeg – 2285 zł /t (PL bd) i 2195 zł/t (D) (kwiecień)
- ADM Szamotuły – 2275 zł/t (PL bd) i 2225 zł/t (D) (czerwiec)
Czernin – 2275 zł/t (PL bd) i 2225 zł/t (D) (maj)
- Komagra Tychy – 2250 zł/t (PL bd) i 2200 zł/t (D) (kwiecień)
Kosów Lacki – 2250 zł/t (PL bd) i 2150 zł/t (D) (kwiecień)
- Best Oil Lasocice – 2130 zł/t (PL bd) (kwiecień)
- Agrolok Osiek – 2265 zł/t (PL bd) i 2195 zł/t (D) (kwiecień)
- Viterra Polska Bodaczów (LDC) – 2259 zł/t (PL bd) i 2172 zł/t (D) (kwiecień)
- Bielmar – 2280 zł/t (PL) i 2175 zł/t (D) (kwiecień)
Uwaga!
Publikowane powyżej ceny należy traktować jako aktualne 2.04.26 r. na godz. 12.30.
Juliusz Urban
