Swoje zapasy rzepaku zaczynają zwiększać Chińczycy, a Kazachstan od paru lat buduje rosnący potencjał produkcyjny, już nie tylko w słoneczniku, ale także w rzepaku.
Chiny zaczynają gromadzić rzepak
W Chinach największe tłocznie zgrupowane są w okolicy portów. W największych zakładach przerobu roślin oleistych na wybrzeżu Chin zapasy rzepaku zgromadzone na koniec pierwszej połowy marca wynosiły 151 tys. t, co stanowi wzrost aż o 25% w porównaniu z poprzednim miesiącem.
Chiny są wyraźnie nastawione na produkcje oleju sojowego, bo soi przerobią w tym sezonie 108 mln t, a przerób rzepaku ma wynieść 20,6 mln t. Żeby podołać tak znacznej konsumpcji potrzebny będzie import soi wynoszący 112 mln t, a rzepaku Chiny muszą zaimportować tylko 4,4 mln t.
Zdaniem chińskich ekspertów gromadzenie zapasów surowca może być efektem ograniczeń w handlu soją i prowadzić do wzrostu produkcji oleju rzepakowego. Jednocześnie może ono zwiększyć ryzyko nadpodaży na nie do końca przyzwyczajonym do tego produktu chińskim rynku, którym rządzi olej sojowy. Presja wywierana na spadek cen oleju i śruty rzepakowej przynosi pierwsze sygnały obniżek w kontraktach futures.
Skokowo rośnie produkcja olejów roślinnych w Kazachstanie
Zdecydowanie w kierunku wspierania przetwórstwa roślin oleistych zmierza także Kazachstan. Według krajowych danych w pierwszym półroczu sezonu 2025/26 olejarnie w Republice Kazachstanu wyprodukowały ok. 463 tys. t olejów roślinnych, co było wynikiem lepszym prawie o 50 tys. t od analogicznego okresu sezonu 2024/25 i aż o 110 tys. t od pierwszej połowy sezonu 2023/24.
Najważniejszym surowcem do produkcji oleju w Kazachstanie jest oczywiście słonecznik i to wzrosty zbiorów tej rośliny przyczyniły się głównie do skoków produkcji w całym segmencie olejów roślinnych. W roku 2025 zbiory nasion słonecznika wyniosły 2,46 mln t, w porównaniu z 1,83 mln t w 2024 r., a zbiory z 2023 r. zostały niemal podwojone. Produkcja oleju słonecznikowego w Kazachstanie w pierwszej połowie bieżącego sezonu wyniosła prawie 309 tys. t i była o 14% większa niż w połowie sezonu poprzedniego i zanotowała 28-proc. wzrost w porównaniu z I poł. sezonu 2023/24.
W Kazachstanie również rekordowo wzrosła produkcja rzepaku, a co za tym idzie – oleju rzepakowego. W 2025 r. zbiory rzepaku w tym kraju, osiągając 630 tys. t w jeden tylko rok się podwoiły, a w dwa lata wzrosły pięciokrotnie. Dlatego właśnie, jak donosi APK-Inform produkcja oleju rzepakowego w pierwszej połowie bieżącego sezonu wyniosła 62,3 tys. t, co oznacza wynik prawie 1,6 razy większy niż w sezonie poprzednim i 3 razy większy niż to było przed dwoma laty.
Nasz przemysł ma lekką zadyszkę
Wygląda na to, że polski przemysł przetwórczy wchodzi w okres lekkiego przyhamowania rozwoju przerobu. Pomimo, że moce przetwórcze są już teraz wystraczające na 4 mln t, to przy zbiorach nawet w najlepszym sezonie nie są w stanie do takiej ilości przerobionego rzepaku dojść.
Tutaj niestety pojawiają się narzekania przetwórców na odcięcie od rynku rzepaku ukraińskiego, ale od razu trzeba powiedzieć, że Ukraina niezależnie od kraju przeznaczenia w UE i tak o 1 mln t sprzedała mniej niż w roku ubiegłym, może więc nie tutaj leży problem, a w większych naciskach i zachętach do uprawy rzepaku w kraju. Wszak przy niskich cenach zbóż rzepak urasta na lidera opłacalności z polowej produkcji. P
Przedstawiciele producentów rzepaku twierdzą już od paru lat, że przestrzeń do takiego powiększenia zbiorów jest, więc chyba warto podjąć działania zmierzające do takich systemowych rozwiązań, a nie oglądać się na sąsiadów, bo oni już się zorientowali, że sprzedać rzepak można raz, a gdy się zbuduje zakłady, to olej będzie się sprzedawać przez lata.
Notowania i aktualne ceny
W tym tygodniu wywindowane wcześniej do 515 €/t notowania rzepaku zaczęły się korygować. W czwartek (19.03.26 r.) giełda MATIF rzepak na maj wycenia na 500,75 €/t, co oznacza spadek o 14 euro w porównaniu z poprzednim tygodniem.
Krajowe firmy handlowe w tym tygodniu znów podniosły swoje ceny, tym razem już tylko o 11 zł średnio, do 2114 zł/t, ich oferty zawierają się pomiędzy 2030–2200 zł/t. Ceny proponowane przez przetwórców albo się utrzymały, albo spadły nawet o 50 zł. Nowe zbiory są przez przetwórców wyceniane na 2154 na warunkach bez dopłat i na 2095 zł/t na warunkach niemieckich.
Ceny rzepaku w zakładach tłuszczowych:
- Bunge Kruszwica – 2255 zł/t (PL bd) i 2190 zł/t (D) (kwiecień)
Brzeg – 2230 zł /t (PL bd) i 2145 zł/t (D) (kwiecień)
- ADM Szamotuły – 2230 zł/t (PL bd) i 2180 zł/t (D) (czerwiec)
Czernin – 2260 zł/t (PL bd) i 2210 zł/t (D) (maj)
- Komagra Tychy – 2250 zł/t (PL bd) i 2100 zł/t (D) (marzec)
Kosów Lacki – 2200 zł/t (PL bd) i 2050 zł/t (D) (marzec)
- Best Oil Lasocice – 2130 zł/t (PL bd) (marzec)
- Agrolok Osiek – 2230 zł/t (PL bd) i 2160 zł/t (D) (marzec)
- Viterra Polska Bodaczów (LDC) – 2240 zł/t (PL bd) i 2150 zł/t (D) (kwiecień)
- Bielmar – 2210 zł/t (PL) i 2145 zł/t (D) (marzec/kwiecień)
Uwaga!
Publikowane powyżej ceny należy traktować jako aktualne 19.03.26 r. na godz. 14.
Juliusz Urban fot. Sierszeńska
