Polski handel nawozami
Polski handel nawozami w ostatnich latach wyraźnie się zmienia. Jeszcze do 2022 r. Polska była eksporterem netto nawozów azotowych, jednak w kolejnych latach saldo handlu stało się ujemne. Rośnie jednak znaczenie importu nawozów potasowych i wieloskładnikowych, a eksport utrzymuje się na wysokim poziomie. Najnowsze wstępne dane za 2025 r. pokazują rekordowe wolumeny w handlu nawozami oraz zmianę struktury rynku.
Eksport nawozów azotowych i saldo
W 2022 r. i w latach wcześniejszych eksport nawozów azotowych przewyższał import, a w przypadku nawozów potasowych i wieloskładnikowych było odwrotnie.
- W latach 2023–2025 również w przypadku nawozów azotowych odnotowano ujemne saldo. W 2025 r. rekordowy był eksport i import nawozów azotowych. Import pozostałych grup nawozów również był rekordowy - mówił Arkadiusz Zalewski podczas prezentacji IERiGŻ PiB,
Saldo w handlu nawozami w 2025 r. (dane wstępne):
- azotowe: –32 tys. ton (wobec –52 tys. ton w 2024 r.),
- potasowe: –1,03 mln ton,
- NPK: –677 tys. ton.
Źródło: opracowanie IERiGŻ PIB na podstawie danych MF.
Pierwszy wykres przedstawia wielkość eksportu, importu, a także saldo handlu dla czterech grup nawozów:
- azotowych,
- fosforowych,
- potasowych
- i wieloskładnikowych w 2025 roku.
W przypadku nawozów azotowych, jak widzimy import był nieco wyższy niż eksport, co przełożyło się na niewielkie ujemne saldo handlowe.
Dla nawozów fosforowych zarówno eksport, jak i import były stosunkowo niewielkie i zbliżone do siebie.
W grupie nawozów potasowych oraz wieloskładnikowych import zdecydowanie przewyższał eksport, co spowodowało wyraźnie ujemne saldo handlowe.
Drugi wykres pokazuje natomiast zmiany salda handlu zagranicznego dla tych samych grup nawozów w latach od 2021 do 2025.
W 2021 i 2022 roku saldo dla nawozów azotowych było dodatnie, jednak w kolejnych latach nastąpił spadek. W 2024 i 2025 pojawiło się saldo ujemne. W przypadku nawozów potasowych i wieloskładnikowych przez większość analizowanego okresu saldo było wyraźnie ujemne, co oznacza przewagę importu nad eksportem. Saldo dla nawozów fosforowych pozostawało bliskie zera, co wskazuje na względną równowagę w handlu.
Gdzie Polska eksportuje nawozy?
Niemal 63% wolumenu eksportu nawozów w 2025 r. zrealizowano do krajów należących do Unii Europejskiej.
Najważniejszym kierunkiem wywozu była Ukraina. Jednak jej udział w eksporcie nawozów z Polski zmalał z 33,8% w 2023 r. do 25,1% w 2025 r.
W przypadku eksportu nawozów z Polski widoczny jest stopniowy wzrost znaczenia Ukrainy jako odbiorcy polskich nawozów.
Patrycja Bernat
oprac. na podst. szkolenia Ekonomiczne Uwarunkowania nawożenia w ronictwie.
Fot: Canva
