KE wzywa do zniesienia zakazu importu!
Komisja Europejska domaga się od Polski, Węgier i Słowacji zniesienia zakazów importu ukraińskich produktów rolnych. Bruksela uważa, że obecne ograniczenia są nieuzasadnione i mogą prowadzić do „fragmentacji jednolitego rynku UE”. Informacja wywołała duże zainteresowanie także w Ukrainie, gdzie została przyjęta z zadowoleniem.
Podczas briefingu w Brukseli rzecznik Komisji Europejskiej Thomas Regnier poinformował, że Komisja oczekuje wycofania jednostronnych zakazów importu.
– Wzywamy zainteresowane państwa członkowskie do zniesienia jednostronnych środków i kontynuujemy z nimi współpracę, aby osiągnąć ten rezultat – powiedział Regnier.
Komisja podkreśla, że po zmianach w umowie handlowej UE–Ukraina istnieją już mechanizmy zabezpieczające europejski rynek.
– Uważamy, że środki te nie są uzasadnione po niedawnej kompleksowej aktualizacji umowy o pogłębionym i kompleksowym wolnym handlu między UE a Ukrainą – zaznaczył rzecznik KE.
Bruksela przekonuje również, że nowa umowa zawiera klauzule ochronne na wypadek kryzysu lub nadmiernego importu produktów rolnych.
Polska nie daje za wygraną
Obecnie w Polsce nadal obowiązuje zakaz importu z Ukrainy m.in. pszenicy, kukurydzy, rzepaku i słonecznika oraz części produktów ich przetwórstwa. Ograniczenia zostały wprowadzone 16 września 2023 roku. Podobne zakazy utrzymują także Węgry i Słowacja.
KE zapowiada, że nadal będzie wywierać presję na kraje członkowskie, aby handel z Ukrainą odbywał się zgodnie z zasadami wspólnego rynku UE.
Co na to Ukraina?
Ukraińskie media szeroko opisały stanowisko Komisji Europejskiej. Podkreślano przede wszystkim, że Bruksela uznaje obecne zakazy za sprzeczne z zasadami jednolitego rynku.
W Ukrainie zwracano uwagę, że Komisja Europejska uważa obowiązujące zabezpieczenia za wystarczające i nie widzi potrzeby dalszego utrzymywania ograniczeń.
Olbrzymi problem importu
Napływ ukraińskiego zboża do Polski po wybuchu wojny wywołał ogromny kryzys na rynku zbóż. Rolnicy alarmowali, że zboże zamiast wyjeżdżać tranzytem, pozostawało w kraju i powodowało gwałtowne spadki cen.
Jak wskazała Najwyższa Izba Kontroli, w okresie od marca 2022 r. do marca 2023 r. Ukraina wyeksportowała 10 mln ton zbóż i nasion oleistych do pięciu krajów przyfrontowych: Polski, Słowacji, Węgier, Rumunii i Bułgarii.
Do samej Polski wjechało ponad 4 mln ton zboża i nasion roślin oleistych. Z tego tylko 0,7 mln ton objęto tranzytem, natomiast aż 3,4 mln ton pozostało na polskim rynku. Import docelowy stanowił około 10 proc. krajowych zbiorów tych roślin w 2022 roku.
Na razie nie ma mowy o sankcjach
Podczas briefingu dziennikarze pytali Komisję Europejską, czy wobec krajów utrzymujących zakazy możliwe są działania prawne.
– Nie będę przesądzał o żadnym potencjalnym kolejnym kroku. Koncentrujemy się na współpracy ze wszystkimi państwami członkowskimi – odpowiedział Tom Renier.
Kamila Szałaj
