Ile wynosi emerytura z KRUS w 2026 roku?
Od 1 marca 2026 r., po waloryzacji świadczeń, najniższa emerytura rolnicza wynosi 1 978,49 zł brutto miesięcznie. To kwota odpowiadająca najniższej emeryturze pracowniczej. Jeżeli świadczenie obliczone przez KRUS jest niższe, Kasa co do zasady podwyższa je do tego poziomu. Jak informuje KRUS, najwyższa kwota emerytury rolniczej wynosi obecnie 4 772,11 zł brutto miesięcznie. Trzeba jednak pamiętać, że wysokość świadczenia ustalana jest indywidualnie, a sama kwota maksymalna nie oznacza, że każdy rolnik z długim stażem otrzyma taką emeryturę. Z danych KRUS wynika również, że w III kwartale 2026 r. przeciętna miesięczna emerytura wypłacana przez Kasę wyniosła 2 257,39 zł brutto. W tej statystyce uwzględniono także dodatki: pielęgnacyjny, dla sieroty zupełnej oraz świadczenie honorowe z tytułu ukończenia 100 lat życia. Warto więc rozróżniać trzy wartości: najniższą gwarantowaną kwotę, najwyższą kwotę świadczenia oraz przeciętną wypłatę. Nie są to równoważne informacje i nie można na ich podstawie wyliczyć emerytury konkretnego rolnika.
Zobacz także: Zadłużenie rolników wobec KRUS przekroczyło 205 mln zł. W pół roku przybyło 14 tys. zaległych kont
Kto może przejść na emeryturę rolniczą?
Prawo do emerytury rolniczej przysługuje rolnikowi lub domownikowi, który spełnia łącznie dwa podstawowe warunki. Musi osiągnąć powszechny wiek emerytalny, czyli 60 lat w przypadku kobiet i 65 lat w przypadku mężczyzn, a także posiadać co najmniej 25 lat podlegania ubezpieczeniu emerytalno-rentowemu.
Jak złożyć wniosek o emeryturę rolniczą?
Emerytura rolnicza nie jest przyznawana automatycznie po osiągnięciu wieku emerytalnego. Osoba zainteresowana powinna złożyć wniosek w KRUS i przedstawić dokumenty potwierdzające okresy ubezpieczenia oraz inne okresy, które mogą zostać uwzględnione przy ustalaniu prawa do świadczenia i jego wysokości. Po rozpatrzeniu wniosku Kasa wydaje decyzję, w której określa prawo do emerytury i wysokość należnej wypłaty. Jeżeli rolnik nie zgadza się z rozstrzygnięciem, może skorzystać z drogi odwoławczej wskazanej w pouczeniu do decyzji.
Z czego składa się emerytura z KRUS?
Emerytura rolnicza składa się z dwóch części: składkowej i uzupełniającej. Ich suma stanowi wysokość świadczenia przed ewentualnym podwyższeniem do najniższej emerytury. Część składkowa zależy od długości okresów uwzględnianych przy ustalaniu świadczenia. Za każdy rok podlegania ubezpieczeniu emerytalno-rentowemu od 1 stycznia 1991 r. KRUS przyjmuje 1 proc. emerytury podstawowej. Do obliczeń mogą być doliczane również określone okresy wcześniejsze, na zasadach przewidzianych w ustawie. Część uzupełniająca wynosi zasadniczo 95 proc. emerytury podstawowej, jeżeli staż przyjęty do ustalenia części składkowej jest krótszy niż 20 lat. Za każdy pełny rok powyżej 20 lat jej wskaźnik obniża się o 0,5 punktu procentowego. Nie może jednak spaść poniżej 85 proc. emerytury podstawowej. Od 1 marca 2026 r. emerytura podstawowa wynosi 1 780,64 zł. To właśnie od niej KRUS wylicza poszczególne części świadczenia, stosując indywidualne wskaźniki.
Czy trzeba przekazać gospodarstwo, żeby pobierać emeryturę z KRUS?
Obecnie samo prowadzenie działalności rolniczej nie powoduje zawieszenia wypłaty emerytury rolniczej. Oznacza to, że emeryt może nadal prowadzić gospodarstwo i pobierać świadczenie w pełnej wysokości. Inaczej wygląda sytuacja w przypadku renty rolniczej z tytułu niezdolności do pracy. W tym przypadku prowadzenie działalności rolniczej może skutkować zawieszeniem wypłaty części uzupełniającej świadczenia.
Źródło: KRUS
fot. Krzysztof Zacharuk
