Uprawa ścierniska
Pierwszą rzeczą jest uprawa ścierniska po zbiorze przedplonu. Najpierw sprawdzamy równomierność rozprowadzenia słomy, ponieważ ma to ogromny wpływ na wschody i rozwój początkowy rzepaku, ale także na jej mineralizację w glebie.
Zobacz także: Susza rolnicza – największe szkody w kukurydzy na kiszonkę! Nowy raport
Skupiska słomy w glebie zakłócają przepływ i wsiąkanie wody, hamując w ten sposób kiełkowanie. Warstwy słomy hamują także wzrost i rozwój korzeni, ale także wiążą znacznie więcej azotu (40 do 80 kg/ha N). Jeśli słoma jest dobrze rozprowadzona, można zastosować na ściernisko wapno, podstawowe nawożenie mineralne czy też nawozy naturalne.
– Pierwsze ruszenie ścierniska jest impulsem dla pojawienia się samosiewów zbóż i rozpoczęcia procesu rozkładu słomy. Do rozprowadzenia słomy najlepiej jest używać narzędzi zębowych. Talerzowe sprawdzają się lepiej, gdy słoma jest równomiernie rozrzucona na ściernisku, ponieważ jej nie rozciągają, a jedynie ją nawijają. Narzędzia te powinny być w stanie utrzymać głębokość roboczą od 5 do 10 cm. Im bardziej sucha jest gleba, tym intensywniej i staranniej powinna następnie zostać zagęszczona – przekonuje prof. Hansgeorg Schönberger z N.U. Agrar.
Sucha gleba, a magazynowanie wody
Jeśli po płytkiej uprawie ścierniska na glebach piaszczystych nie spadnie deszcz, należy natychmiast ją spulchnić lub zaorać na głębokość 25 do 30 cm, a następnie przygotować glebę do siewu. Decydujące znaczenie ma jej dobre zagęszczenie. W ten sposób woda z opadów zostanie lepiej zmagazynowana.
– Na ciężkich glebach nie wolno wytwarzać brył gleby. W tym przypadku głęboka uprawa musi być prowadzona w 2 etapach, za każdym razem na różnej głębokości, tj. najpierw 10–15 cm, następnie 25–30 cm. Przed wykonaniem orki dobrze byłoby uprawić glebę na głębokość połowy pracy pługa – tłumaczy doradca. Jeśli po uprawie ścierniska spadnie deszcz (na glebach piaszczystych powyżej 5 mm, na gliniastych powyżej 10 mm), należy poczekać na pojawienie się samosiewów zbóż, czyli ok. 5–6 dni i dopiero wtedy głęboko spulchnić lub zaorać – dodaje.
Jak głęboko uprawiać glebę?
Głębokość zasadniczej uprawy gleby zależy od ilości słomy i struktury gleby. Na każdą 1 tonę/ha słomy trzeba zakładać uprawę gleby na głębokość od 1,5 cm (wilgotna gleba) do 3,0 cm (sucha gleba). Przy plonie słomy (plon ziarna razy 0,8) 8 t/ha, odpowiada to głębokości roboczej od 12 do 24 cm.
Co w przypadku gleby wilgotnej?
– W momencie pojawienia się pierwszej fali samosiewów zbóż po zerwaniu ścierniska, warto wykonać po raz drugi uprawę gleby, ale tym razem głębiej o około 5 cm. Nie jest to konieczne, jeśli po zerwaniu ścierniska nie spadnie deszcz. Głęboką uprawę zaplanujmy bezpośrednio przed siewem rzepaku, aby wykorzystać resztę wilgoci w glebie lub odwrócić suchą glebę (przy uprawie płużnej) na wierzch – radzi prof. Schönberger. W żadnym przypadku nie zostawiajmy nieruszonej gleby, jeśli była ona uprawiana 4–8 dni przed siewem, bo wysycha wtedy jej górna warstwa. Nie rozbijemy i nie doprawimy później wysuszonych grud gleby – mówi doradca.
Zdaniem doradcy, w mokrych i wilgotnych warunkach oraz przy płytkiej uprawie lepiej jest stosować szersze redlice (80–100 mm). Im bardziej gliniasta i sucha jest gleba i im większa głębokość pracy, tym węższe powinny być redlice (40 mm). Przy głębokiej uprawie (poniżej 15 cm) lepiej jest zrezygnować z redlic skrzydełkowych, które lepiej wykorzystać przy płytkiej uprawie i szerszym rozstawie redlic (30 cm), aby przemieścić i wzruszyć więcej gleby i podciąć ją na całej powierzchni pola.
Fot: Katarzyna Sierszeńska
