Na czym polega kontrola Inspekcji Ochrony Środowiska?
Inspekcja Ochrony Środowiska (IOŚ) odpowiada za nadzór nad przestrzeganiem przepisów związanych z ochroną środowiska. W gospodarstwach rolnych kontrolerzy sprawdzają, czy działalność prowadzona jest zgodnie z obowiązującymi przepisami oraz wydanymi decyzjami administracyjnymi.
Podczas kontroli inspektorzy mogą przeprowadzić oględziny budynków i urządzeń znajdujących się na terenie gospodarstwa. Sprawdzane są m.in.
- budynki inwentarskie,
- płyty obornikowe,
- zbiorniki na gnojowicę i gnojówkę,
- miejsca przechowywania pasz czy silosów. K
- ontrola obejmuje również szczegółową analizę dokumentów związanych z działalnością gospodarstwa.
Po zakończeniu czynności sporządzany jest protokół kontroli. Rolnik może zgłosić do niego swoje uwagi i zastrzeżenia lub odmówić jego podpisania.
Co najczęściej sprawdzają inspektorzy?
Zakres kontroli zależy od charakteru gospodarstwa, jednak najczęściej obejmuje kilka kluczowych obszarów.
Pozwolenia i formalności środowiskowe
Inspektorzy weryfikują, czy gospodarstwo posiada wszystkie wymagane prawem pozwolenia oraz zgłoszenia. Dotyczy to między innymi pozwoleń zintegrowanych, pozwoleń na emisję gazów i pyłów do powietrza czy innych decyzji środowiskowych wymaganych dla określonych instalacji.
"Tj. zy instalacja posiada wymagane prawem pozwolenia, np. pozwolenie zintegrowane, pozwolenie na wprowadzanie gazów lub pyłów do powietrza lub czy dokonano zgłoszenia instalacji, jeśli było ono wymagane"
Gospodarka wodno-ściekowa
Kontrola może obejmować także przestrzeganie warunków określonych w pozwoleniach wodnoprawnych, jeśli takie są wymagane. Sprawdzane jest m.in. pobieranie wody, odprowadzanie ścieków oraz sposób ich zagospodarowania.
„Nieprawidłowości związane z gospodarką wodno-ściekową mogą zostać odnotowane w protokole kontroli i przekazane do dalszego postępowania właściwym organom.”
Ochrona wód przed azotanami
To jeden z najczęściej kontrolowanych obszarów. Inspektorzy sprawdzają, czy rolnik realizuje obowiązki wynikające z Programu działań mających na celu ograniczenie zanieczyszczenia wód azotanami pochodzącymi ze źródeł rolniczych.
Zobacz także: Szambo w gospodarstwie rolnym? Oto ważne obowiązki rolnika
Kontrola obejmuje między innymi:
- posiadanie planu nawożenia azotem,
- przestrzeganie maksymalnych dawek azotu,
- stosowanie nawozów zgodnie z planem nawożenia,
- prowadzenie wymaganej dokumentacji.
Stosowanie i przechowywanie nawozów
Kontrolerzy mogą sprawdzić sposób przechowywania nawozów, produktów nawozowych UE, środków wspomagających uprawę roślin oraz produktów pofermentacyjnych. Oceniane są warunki magazynowania oraz zgodność z obowiązującymi przepisami.
Chów drobiu i trzody chlewnej
W większych gospodarstwach prowadzących intensywny chów lub hodowlę drobiu i świń kontrola może obejmować również obowiązki związane z Krajowym Rejestrem Uwalniania i Transferu Zanieczyszczeń (PRTR).
Przestrzegania przepisów dotyczących Krajowego Rejestru Uwalniania i Transferu Zanieczyszczeń (PRTR), w przypadku gdy na terenie gospodarstwa eksploatowana jest instalacja wymieniona w załączniku I do rozporządzenia (WE) nr 166/2006 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 18 stycznia 2006 r. w sprawie ustanowienia Europejskiego Rejestru Uwalniania i Transferu Zanieczyszczeń i zmieniającego dyrektywę Rady 91/689/EWG i 96/61/WE (Dz. U. UE. L. z 2006 r. Nr 33, str. 1 z późn. zm.), tj. w szczególności instalacja do intensywnego chowu lub hodowli drobiu lub świń;
Bezpieczeństwo żywności
W przypadku gospodarstw produkujących owoce i warzywa przeznaczone do bezpośredniego spożycia inspektorzy mogą sprawdzać przestrzeganie przepisów związanych z bezpieczeństwem żywności. Szczególna uwaga zwracana jest na zakaz wykorzystywania ścieków do nawożenia gruntów przeznaczonych pod takie uprawy.
Jakie dokumenty warto przygotować przed kontrolą?
Zakres wymaganych dokumentów zależy od celu kontroli. W przypadku kontroli związanych z ochroną wód przed azotanami szczególnie istotne są:
- plan nawożenia azotem lub dokumentacja obliczenia maksymalnych dawek azotu,
- ewidencja zabiegów agrotechnicznych,
- dokumenty potwierdzające zbycie nawozów naturalnych,
- mapa lub szkic działki z oznaczeniem miejsca składowania obornika oraz datą założenia pryzmy, jeśli obornik jest czasowo przechowywany na polu.
W przypadku kontroli planowych lista wymaganych dokumentów zwykle przekazywana jest wcześniej wraz z zawiadomieniem o zamiarze wszczęcia kontroli.
Jak przygotować się do kontroli?
Najlepszym rozwiązaniem jest bieżące prowadzenie dokumentacji i regularne sprawdzanie zgodności gospodarstwa z obowiązującymi przepisami. Warto zadbać o porządek w dokumentach, aktualność planów nawożenia oraz prawidłowe prowadzenie ewidencji zabiegów agrotechnicznych.
oprac. Patrycja Bernat
