Podobnie jak w Polsce problem życicy nie był wielki o ile terminowo stosowało się flufenacet. Jednak widmo jego wycofania, z czym mamy do czynienia w Polsce z końcem tego roku, spowodowało, że pracownicy Instytutu Arvalis od kilku lat szukają alternatywy. Jesienne zwalczanie tego chwastu, a przy okazji innych gatunków jedno- i dwuliściennych, to podstawa strategii na polach z problemem życicy. Jakie są wnioski z badań Francuzów?
Jednym z testowanych produktów jest nowy dwuskładnikowy herbicyd pod zakodowaną nazwą H2103. Zawiera on dwie substancje:
- beflubutamid – na chwasty dwuliścienne znana u nas substancja z takich herbicydów jak BeFlex 500 SC oraz MeriFlex 500 SC;
- bikslozon (ang. bixlozone) – nowy związek, u nas jeszcze nieobecny w rejestrze.
Bikslozon jest inhibitorem enzymu syntazy DXP, czyli Deoxy-D-Xylulose Phosphate, a z herbologicznego punktu widzenia blokuje powstawanie karetonoidów – barwinków roślinnych. Nalży do grupy izoksazolidionów (grupa HRAC 13, dawniej F4). Co ciekawe do tej samej grupy należy znany od wielu lat w rzepaku czy w niektórych strączkowych chlomazon – cząsteczka nowej substancji różni się od chlomaznu tylko jednym atomem.
To nie jedyna nowość testowana przez Arvalis. Sprawdzano także środek do stosowania po wschodach pszenicy zakodowany pod nazwą H2501. Zawiera on planowana do wprowadzenia we Francji cynmetylinę (w Polsce dopuszczona już czasowo w ograniczonej ilości w tym roku jako preparat Luximo – głównie na wyczyńca). Jest to inhibitor kwasów tłuszczowych. Zaliczany jest do grupy HRAC 30 (dawniej Q/Z).
Zwalczanie tylko przed wschodami
W badaniach Instytutu Arvalis w latach 2025 i 2026 wykazano skuteczność zwalczania życicy trwałej w terminie przedwschodowym:
- Codix – 2 l/ha (diflufenikan 40 g/l + pendimetalina 400 g/l) + Defi – 3 l/ha (prosulfokarb 800 g/l) na poziomie 71%;
- Mateno Duo – 1,2 l/ha (aklonifen 500 g/l + diflufenikan100 g/l) + Defi – 3 l/ha na poziomie 81%;
- H2103 – 1 l/ha + Codix 2 l/ha na poziomie 87%;
- H2103 – 1 l/ha + Defi 2,5 l/ha na poziomie 88%.
Skuteczność tylko po wschodach
Natomiast w stosowaniu herbicydów jesienią po wschodach w fazie pierwszego liścia pszenicy (dotyczy tylko środków możliwych do stosowania w tym terminie) uzyskano skuteczność:
- Constel – 3,75 l/ha (chlorotoluron 400 g/l + diflufenikan 25 g/l) + Defi – 2,5 l/ha (prosulfokarb 800 g/l) na poziomie 87%;
- H2501 – 1,25 l/ha solo na poziomie 78%, czyli podobnie lub nieco lepiej niż referencyjna na życicę mieszanina Codix + Defi.
Warto jednak uważać na selektywność herbicydów. Arvalis informuje, że producenci środków zalecają łączenie Constel + Defi tylko w bardzo dobrych warunkach stosowania. W przypadku 4 doświadczeń na 7 po zastosowaniu osiągnięto podczas wstępnej oceny uszkodzenia roślin, które jednak na szczęście w późniejszych fazach przeminęły.
Co ciekawe badania wykonano w różnych lokalizacjach przy różnym nasileniu życicy, niejednokrotnie był to bardzo duży poziom zachwaszczenia – od najmniej 6 szt./m2 do nawet ponad 2000 szt./m2, przy czym najczęściej było to kilkadziesiąt roślin na metr kwadratowy.
Stosowanie dwukrotne jesienią
Badania Arvalis obejmowały także stosowanie dwukrotne herbicydów, co często przy wysokim stopniu zachwaszczenia jest koniecznością. Przykładowo uzyskanie nawet 88% skuteczności przy zachwaszczeniu 100 szt./m2 powoduje, że pozostaje nadal 12 szt./m2, które istotnie konkurują z pszenicą o plon. Dlatego przeprowadza się zabiegi przed wschodami oraz w fazie BBCH 11. W 7 doświadczeniach w 2026 r. uzyskano wyniki:
- przedwschodowo Defi 3 l/ha + Codix 2 l/ha – ok. 74%;
- przedwschodowo Mateno Duo 1,2 l/ha + Defi 3 l/ha – ok. 81%;
- przedwschodowo H2103 1 l/ha + Codix 2 l/ha – ok. 88%;
- przedwschodowo H2103 1 l/ha + Defi 2,5 l/ah – ok. 90%;
- w fazie BBCH 11 Constel 3,75 l/ha + Defi 2,5 l/ha – ok. 87%;
- w fazie BBCH 11 H2501 1,25 l/ha – ok. 78%;
- przedwschodowo Defi 3 l/ha + Codix 2 l/ha oraz w fazie BBCH 11 Shvat 3,6 l/ha (chlortoluron 500 g/l) – ok. 92%;
- przedwschodowo Mateno Duo 1,2 l/ha + Defi 3 l/ha oraz w fazie BBCH 11 Shvat 3,6 l/ha – ok. 93%;
- przedwschodowo Mateno Duo 1,2 l/ha + Celtic 2,5 l/ha (pendimetalina 320 g/l + pikolinafen 16 g/l) oraz w fazie BBCH 11 Shvat 3,6 l/ha – ok. 91%;
- przedwschodowo H2103 1 l/ha + Codix 2 l/ha oraz w fazie BBCH 11 Defi 3 l/ha – ok. 95%;
- przedwschodowo Bozeno 1,35 l/ha (aklonifen 600 g/l) + Prowl 400 2 l/ha (pendimetalina 400 g/l) + Roxy 800 3 l/ha (prosulfokarb 800 g/l) oraz w fazie BBCH 11 Constel 4,5 l/ha – ok. 94%;
- przedwschodowo Bozeno 1,35 l/ha + Prowl 400 2 l/ha + Roxy 800 3 l/ha oraz w fazie BBCH 11 Toiseau 0,25 l/ha (diflufenikan 500 g/l) – ok. 87%.
Z korektą wiosenną
W Arvalis przeprowadzono także badania łączenia zabiegu jesiennego z korekta wiosenną. Specjaliści radzą, że jeśli nie ma problemów z chwastami odpornymi, to jest to pod względem technicznym solidna metoda, choć kosztowna. Spośród czterech ocenianych lokalizacji, tylko w jednej osiągnięto zysk porównywalny ze strategią jesienną, ale nie dorównała ona maksymalnej skuteczności w programie Defi + Codix, a następnie Shvat 100%. W tym cyklu badań w 2026 r. uzyskano:
- przedwschodowo Defi 3 l/ha + Codix 2 l/ha – ok. 74%;
- w fazie BBCH 11 Constel 3,75 l/ha + Defi 2,5 l/ha – ok. 93%;
- przedwschodowo Defi 3 l/ha + Codix 2 l/ha oraz w fazie BBCH 11 Shvat 3,6 l/ha – ok. 95%;
- przedwschodowo Defi 3 l/ha + Codix 2 l/ha oraz wiosną Archipel Duo 1 l/ha (jodosulfuron 7,5 g/l + mezosulfuron 7,5 g/l + mefenpyr 22,5 g/l) + Actirob B 1 l/ha (adiuwant) Actimum 1 l/ha (adiuwant – siarczan amonu) – ok. 86%.
Francuzi stwierdzają, że na razie nie powinno być zmartwień, jeśli chodzi o zwalczanie życicy. Nowe produkty powinny pozwolić na jeszcze większe możliwości. Jednak nie ulega wątpliwości, że będzie drożej niż z flufenacetem.
tcz
