O nowych ogniskach rzekomego pomoru drobiu w Polsce ostatnio co prawda cisza, co nie znaczy, że problemu nie ma. Ten finansowy dla rolników pozostaje ogromny. Na trudną sytuację hodowców poszkodowanych w wyniku wystąpienia w tym roku ND w kurnikach zwrócił w interpelacji uwagę poseł Bartosz Józef Kownacki. – Czy jest planowane uruchomienie programu wsparcia dla gospodarstw rolnych dotkniętych skutkami rzekomego pomoru drobiu w 2026 r.? – poseł zapytał wprost resort rolnictwa.
Krajewski: pomoc jest udzielana cały czas
Odpowiadając na interpelację posła Kownackiego, minister Krajewski zaznaczył, że w procesie zwalczania chorób zakaźnych, rolnikom za zwierzęta zabite lub poddane ubojowi z nakazu Inspekcji Weterynaryjnej przysługują odszkodowania ze środków budżetu państwa, w wysokości wartości rynkowej zwierzęcia.
Odszkodowanie przysługuje również za zniszczone z nakazu organu Inspekcji Weterynaryjnej przy zwalczaniu chorób produkty pochodzenia zwierzęcego, materiał biologiczny, pasze i sprzęt, które nie mogą zostać poddane odkażaniu. Dodatkowo osobom, którym nie przysługują przewidziane ustawą odszkodowania, a które przyczyniły się do szybkiej likwidacji choroby, wojewódzki lekarz weterynarii na wniosek powiatowego lekarza weterynarii może przyznać nagrodę ze środków budżetu państwa.
Ponadto posiadaczowi zwierzęcia, który dokonał odpowiedniego powiadomienia, przysługuje ze środków budżetu państwa zapomoga za zwierzę, które padło zanim organ Inspekcji Weterynaryjnej otrzymał to powiadomienie, jeżeli ten organ stwierdził, że zwierzę padło z powodu zachorowania na chorobę, przy zwalczaniu której przysługuje odszkodowanie. Zapomoga stanowi 2/3 wartości rynkowej zwierzęcia.
Rzekomy pomór drobiu w Polsce sieje spustoszenie
Jak wynika z przedstawionych w odpowiedzi na interpelację danych, w 2026 roku stwierdzono łącznie 52 ogniska rzekomego pomoru drobiu (ND) w komercyjnych zakładach utrzymujących drób oraz 26 ognisk ND u ptaków w niewoli w gospodarstwach niekomercyjnych utrzymujących powyżej 50 ptaków. W przypadku wystąpienia tych ognisk, zgodnie z zasadami opisanymi w stosownych przepisach, właściwe terenowo organy Inspekcji Weterynaryjnej wyznaczyły obszary objęte ograniczeniami, tj. obszar zapowietrzony i zagrożony. W związku z ustanowieniem ww. obszarów restrykcje zostały nałożone w sumie na 679 producentów drobiu znajdujących się w obszarach zapowietrzonych oraz 2851 producentów drobiu znajdujących się w obszarach zagrożonych.
W sumie we wszystkich ogniskach ND stwierdzonych od 1 stycznia 2026 r. na terytorium Polski, tj. w gospodarstwach komercyjnych i w gospodarstwach niekomercyjnych, znajdowało się 3 770 138 ptaków, które zostały uśmiercone w ramach działań związanych z likwidacją ognisk. W gospodarstwach kontaktowych, ustalonych w toku dochodzeń epizootycznych prowadzonych przez właściwych terenowo powiatowych lekarzy weterynarii, uśmiercono w sumie 139 293 ptaki, zaś w ramach uśmiercania prewencyjnego 727 527 ptaków.
Jednocześnie minister Krajewski poinformował, że resort nie posiada danych w zakresie szacunkowej wartość poniesionych strat przez producentów drobiu.
Pomoc w postaci dopłat do ubezpieczenia
Wracając do pytania posła Kownackiego: czy jest planowane uruchomienie programu wsparcia dla gospodarstw rolnych dotkniętych skutkami rzekomego pomoru drobiu w 2026 r.? No cóż… zdaje się, że póki co nie. O niczym takim w każdym razie nie wspomina minister Krajewski w odpowiedzi na interpelację. Informuje natomiast, że producenci drobiu mogą wnioskować do ARiMR w wyznaczonych terminach (2 nabory rocznie) za pośrednictwem formularza udostępnionego na Platformie Usług Elektronicznych ARiMR o refundację 70% składki ubezpieczenia od ryzyka strat w dochodach w produkcji drobiu spowodowanych wystąpieniem określonych chorób zakaźnych zwierząt.
Ochroną ubezpieczeniową objęte zostają straty, które przekroczą 20% średniej rocznej produkcji z poprzednich trzech lat lub średniej z trzech lat opartej na okresie pięciu wcześniejszych lat, z wyłączeniem wartości najwyższej i najniższej. Rolnicy, którzy chcą ubiegać się o taką pomoc powinni m.in. posiadać prawo do dysponowania nieruchomością, na terenie której prowadzona jest działalność rolnicza. Ponadto dołączona do wniosku o dofinansowanie umowa lub polisa powinna obejmować ubezpieczenie co najmniej: 1000 sztuk rzeźnych: kurcząt, gęsi, kaczek, perlic, indyków lub drobiu nieśnego.
W 2026 r. zaplanowano 2 nabory wniosków w dwóch terminach: - od 9 lutego do 10 marca oraz - od 14 września do 13 października. Na 2026 r. w ramach tego działania zaplanowano budżet w wysokości 106,5 mln zł.
Agnieszka Kozłowska
