Bruksela szykuje ważną zmianę dla rolników
Jak podaje tygodnik-rolniczy.pl, Komisja Europejska zaproponowała nowe rozwiązania dla gospodarstw dotkniętych gwałtownym wzrostem cen nawozów. W projekcie rozporządzenia opublikowanym 12 czerwca znalazły się przepisy, które mają poprawić płynność finansową rolników. Jednym z najważniejszych elementów jest możliwość wcześniejszej wypłaty zaliczek dopłat bezpośrednich.
Jak podkreśla Komisja Europejska, kryzys na rynku nawozów, związany z sytuacją na Bliskim Wschodzie, coraz mocniej obciąża budżet gospodarstw rolnych. Rolnicy mają coraz większy problem aby utrzymać płynność finansową. Mało kto, ma obecnie powód do zadowolenia z dochodów uzyskiwanych w gospodarstwie.
Zaliczki wyższe niż dziś?
Kluczowa propozycja dotyczy wysokości zaliczek dopłat bezpośrednich. Obecnie państwa członkowskie mogą wypłacać rolnikom do 70 proc. należnych płatności. Komisja Europejska chce podnieść ten limit do 75 proc. w kampanii 2026.
To oznacza, że rolnicy mogliby szybciej otrzymać większą część należnych środków, zanim ruszą standardowe wypłaty pełnych dopłat.
Pieniądze jeszcze przed jesienią?
Jeszcze ważniejsza może okazać się zmiana dotycząca terminu wypłat. Dziś zaliczki mogą być przekazywane dopiero od 16 października. Komisja chce dać państwom członkowskim większą elastyczność i umożliwić uruchamianie takich płatności wcześniej, bezpośrednio po złożeniu wniosku o wsparcie.
W praktyce otwiera to drogę do tego, by zaliczki trafiły do rolników nawet w lipcu lub sierpniu, jeśli dane państwo zdecyduje się skorzystać z nowych przepisów.
Drogie nawozy uderzają w płynność gospodarstw
Powodem zmian są rosnące koszty nawozów, które coraz mocniej wpływają na opłacalność produkcji rolnej. Komisja Europejska wskazuje, że wysokie ceny mogą zmuszać rolników do ograniczania nawożenia, a to z kolei grozi spadkiem plonów, pogorszeniem jakości produkcji i ograniczeniem zasiewów.
Nowe przepisy mają więc nie tylko poprawić sytuację finansową gospodarstw, ale też ograniczyć ryzyko problemów z produkcją żywności.
Kiedy nowe przepisy mogą wejść w życie?
Ważne jest jednak to, że wcześniejsze wypłaty nie będą obowiązkowe. Komisja Europejska chce jedynie stworzyć taką możliwość. Ostateczna decyzja o terminie i wysokości zaliczek pozostanie po stronie poszczególnych państw członkowskich.
To oznacza, że także polski rząd będzie musiał zdecydować, czy skorzysta z tego rozwiązania i uruchomi wypłaty przed 16 października. Zwróciliśmy się z pytaniem do MRiRW czy rząd skorzysta z takiej możliwości.
Na razie mowa jedynie o projekcie rozporządzenia przedstawionym przez Komisję Europejską. Dokument musi jeszcze zostać przyjęty przez Parlament Europejski i Radę UE. Wszystko wskazuje na to, że dalsze decyzje mogą zapaść w lipcu.
Jeśli propozycje zostaną zaakceptowane, rolnicy zyskają szansę nie tylko na wyższe zaliczki dopłat bezpośrednich, ale również na ich wcześniejszą wypłatę.
