Nawet –8,8°C. Jak silny mróz wytrzymają zboża ozime?
Aktualnie jesteśmy już po dość sporych przymrozkach, które lokalnie sięgały –8,8°C (południowe Mazowsze). Wytrzymałość zbóż ozimych na mrozy jest dość spora. O tej porze roku spadki temperatur będą przerywać wernalizację, która zachodzi najczęściej w przedziale 0–10°C. Niskie temperatury jednak nie powinny zaszkodzić oziminom, a okres nieprzerwanych chłodów będzie dla wernalizacji lepszy, niż skokowe wzrosty temperatury. Póki co prognozy nie przewidują gwałtowniejszego ocieplenia, więc proces ten przebiegać powinien niezakłócenie.
W przypadku zbóż najistotniejszy jest fakt, że węzeł krzewienia znajduje się pod powierzchnią gleby i jest chroniony przed spadkami temperatur. Dzięki temu młode rośliny mogą wytrzymać mrozy nawet do –10°C. W miarę postępującego hartowania ta wytrzymałość się zwiększa i późną jesienią sięga nawet kilkunastu stopni poniżej zera.
Wiosenny mróz może zniszczyć potencjał plonowania. Kiedy robi się niebezpiecznie?
Tutaj sprawa jest już poważniejsza, bo po ruszeniu wegetacji spadki temperatur mogą wyrządzić już poważne szkody. Ruszenie wegetacji oznacza, że organizmy roślin mocno się uwadniają, zwłaszcza, jeśli zostały już zasilone azotem. To oznacza, że mogą wytrzymać bez szkody tylko krótkotrwałe przymrozki. Mogą one spaść do –6– –8°C, ale trwać mogą bez szkody najwyżej jeden lub dwa poranki. W przeciwnym razie tkanki mogą pękać, zakłócony zostaje transport wody i składników, a do momentu zabliźnienia ran spada potencjał plonowania, którego rośliny już nie nadrobią.
Burak cukrowy i przymrozki. Ile mroźnych nocy wytrzymają wschody?
Niebezpieczne są też oczywiście przymrozki podczas wschodów roślin. Przykładowo burak cukrowy wytrzyma –3°C utrzymujące się nie dłużej niż 2–3 noce z rzędu. Wszystko jednak zależy także od m.in. ukształtowania terenu. W zagłębieniach temperatury mogą być niższe, więc może się okazać, że tam rośliną "wystarczy" jedna noc z przymrozkiem. Praktyka jednak pokazuje, że lokalnie przy większych spadkach temperatur burak wychodził z tego bez szwanku.
Rolnicy potrzebują odmian odpornych na przymrozki. To wyzwanie dla hodowców
Odporność na wahania temperatur i przymrozki wiosenna to jedna z kluczowych kwestii, nad którymi głowią się hodowcy roślin. Na pierwszym miejscu zawsze będzie plon, ale odporność na stresy powinna być w obecnych czasach jednym z kluczowych kierunków hodowli.
O tym m.in. będziemy mówić na sesji Uprawa Hodowla podczas naszego XI Forum Rolników i Agrobiznesu, które odbędzie się już 25 listopada w poznaniu. Podczas debaty wraz z hodowcami z firmy Danko, dyrektorem COBORU oraz praktykami będziemy mówić, czego współczesne rolnictwo oczekuje od odmian gatunków uprawnych.
