Wiosna, a szczególnie początek maja, to jeden z najbardziej newralgicznych momentów dla rolników siejących kukurydzę, soję i słonecznik. Zasiane pola są szczególnie narażone na żerowanie ptaków, a jednym z najpoważniejszych problemów, który pojawia się już od lat to żurawie. Ptaki te potrafią w krótkim czasie wyjadać nasiona i powodować duże ubytki w obsadzie roślin, co bezpośrednio przekłada się na spadek plonu.
Ubytki rzędu kilku roślin na metrze bieżącym mogą w skali pola oznaczać nawet kilkudziesięcioprocentowe straty w obsadzie, szczególnie w przypadku kukurydzy. Problem nie kończy się na fazie siewu, ptaki mogą niszczyć uprawy również w trakcie wschodów i wczesnej wegetacji.
Żurawie pod ochroną
Żurawie są gatunkiem chronionym, co oznacza zakaz ich zabijania oraz ograniczone możliwości ingerencji w ich zachowanie. Jednocześnie rolnicy nie mogą liczyć na odszkodowania za szkody wyrządzone przez te ptaki, ponieważ system rekompensat obejmuje jedynie wybrane gatunki dzikich zwierząt.Skarb Państwa odpowiada tylko za szkody wyrządzone przez żubry, wilki czy np. bobry.
Ograniczenia prawne w odstraszaniu ptaków
Ochrona gatunkowa powoduje, że większość metod odstraszania musi być stosowana ostrożnie i często wymaga zgód administracyjnych. Dotyczy to szczególnie metod akustycznych, które mogą oddziaływać na większy obszar niż samo pole uprawne. W praktyce oznacza to porostu konieczność uwzględnienia przepisów o ochronie przyrody i ryzyko konsekwencji prawnych w przypadku nielegalnego płoszenia ptaków w okresach lęgowych lub w miejscach ich żerowania.
Jak skutecznie odstraszyć żurawie z pól? Lista metod
- Do najczęściej wykorzystywanych metod do odstraszania ptaków, należą rozwiązania wizualne i fizyczne, takie jak taśmy odblaskowe, strachy, siatki ograniczające lądowanie czy elementy ruchome imitujące drapieżniki.
- W części gospodarstw stosuje się również odstraszacze dźwiękowe, w tym urządzenia emitujące nagrania głosów drapieżników, jednak ptaki szybko się do nich przyzwyczajają. Alternatywą bywają rozwiązania techniczne, takie jak lasery czy systemy solarne emitujące sygnały odstraszające.
- W praktyce największą efektywność daje łączenie kilku metod jednocześnie oraz ich rotacja, aby ograniczyć przyzwyczajanie się ptaków do bodźców.
- Urządzenia hukowe, jak armaty, petardy. Bardzo skuteczne, ale wymagają zgody odpowiednich instytucji i mogą być uciążliwe dla otoczenia.
- Repelenty i zaprawy do nasion, czyli specjalne środki ograniczające smakowitość nasion, ale działają one głównie na etapie siewu.
Na popularnym serwisie internetowym, również można znaleźć filmiki, pokazujące zmagania rolników z żurawiami.
Problem żurawi narasta w całym kraju
Rosnąca liczebność żurawi oraz ich zdolność do szybkiego niszczenia świeżych zasiewów sprawiają, że problem staje się coraz bardziej dotkliwy dla gospodarstw rolnych. Szczególnie narażone są uprawy kukurydzy i innych roślin ciepłolubnych, które w początkowej fazie rozwoju nie mają jeszcze zdolności regeneracji po uszkodzeniach.
W efekcie ochrona zasiewów wymaga dziś nie tylko wiedzy agrotechnicznej, ale także stałego monitoringu i szybkiej reakcji już od momentu siewu.
