Laktacja jest czasem budowania i monitorowania kondycji oraz masy odsadzeniowej prosiąt, która w 28 dniu życia powinna wynosić ok. 7-8 kg. Mniejsze prosięta trudniej adaptują się do pobierania pasz stałych. Może to być przyczyną chorób przewodu pokarmowego i zwiększonych padnięć prosiąt. Podczas laktacji obecne w siarze i mleku sekrecyjne przeciwciała IgA chronią kosmki jelitowe przed kolonizacją pałeczkami E. coli oraz innymi zarazkami, a w konsekwencji przed rozwojem chorób biegunkowych. Po odsadzeniu sytuacja się zmienia, może prowadzić to do kolonizacji patogennej flory jelitowej, zaniku (atrofii) kosmków jelitowych, a w związku z tym absorpcja błony śluzowej jelit ulega obniżeniu. Następuje także zmniejszenie ilości soków trawiennych co może prowadzić do zaburzeń trawienia i występowaniu biegunek. Dlatego koszt utrzymania zwierząt o niższej masie ciała w pierwszych dniach po odsadzeniu są wyższe od kosztów utrzymania prosiąt o wyższej masa ciała w tym samym okresie po odsadzeniu.
Monitorowanie loch
Powinniśmy w szczególny sposób zadbać o lochę poprzez zwrócenie uwagi na właściwe przeprowadzenie porodu i laktacji co przekłada się na uzyskanie odpowiedniej masy odsadzeniowej prosiąt. Powinniśmy minimalizować występowanie problemów okołoporodowych, poprzez nadzorowanie porodów, monitorowanie temperatury ciała przez 3 kolejne dni po porodzie u loch, prowadzenie obserwacji występowania zaparć okołoporodowych, a następnie stopniowe zwiększanie dziennej porcji poparte obserwacjami dotyczącymi pobrania paszy podczas kolejnych dni laktacji loch. Dzisiejsze lochy rodzą znacznie więcej niż są w stanie wychować dlatego musimy posiłkować się tzw. lochami „mamkami” i prowadzić umiejętnie meblowanie prosiąt. Nie przestrzeganie zasad przenoszenia prosiąt między miotami może dodatkowo różnicować prosięta w obrębie miotu i obniżać ich masę odsadzeniową.
Dokarmianie prosiąt
Aby prosięta szybko się usamodzielniły po odsadzeniu dobrze jest przyuczać je do pobierania pokarmu pochodzenia roślinnego jeszcze podczas laktacji i w ten sposób przygotujemy ich układ enzymatyczny do pobierania pasz stałych. Dokarmianie prosiąt rozpoczynamy od 7 dnia życia paszami z większą zawartością preparatów mlekozastępczych i strukturze sypkiej, gdyż w tym okresie są chętniej pobierane przez prosięta.
Od 14 dnia życia stopniowo wprowadzamy pasze granulowane z większym udziałem zbóż i jest to już ta pasza która będzie stosowana w dniu odsadzeniu i później przez 1,5 tygodnia. Należy zwrócić uwagę, aby wprowadzić taki system dokarmiania prosiąt który jest skuteczny i faktycznie zachęci prosięta do pobierania paszy. W tym celu pasza podawana jest 3-krotnie w ciągu doby w małych ilościach. W ten sposób nie traci zapachu i powoduje zaciekawienie prosiąt a w konsekwencji większe pobranie. Pasza na ten okres powinna być skomponowana ze składników o wysokiej strawności tym bardziej że mleko lochy przestaje wystarczać w 15--18 dniu życia prosiąt.
Im lepiej przygotujemy prosięta do pobierania pasz stałych przed odsadzeniem, tym mniejsze problemy z pobraniem paszy po odsadzeniu, Stosowane pasze prestarterowe oprócz odpowiedniej ilości soli mineralnych i witamin, powinny zawierać 16,4 MJ energii strawnej/kg, 21-23% białka oraz 1,3-1,4 lizyny.
Należy zwracać uwagę na wielkość granulek paszy, im mniejsze tym chętniej są zjadane przez prosięta - granulki nie powinna przekraczać 2 mm.
