Zgodnie z przyjętym harmonogramem ARiMR nabór dla interwencji I.10.2 czyli "Inwestycje w gospodarstwach rolnych w zakresie OZE i poprawy efektywności energetycznej" zaplanowano w tym roku od 5 października do 3 listopada. Wsparcie zostało podzielone na trzy obszary: rolnicy będą mogli otrzymać dofinansowanie na budowę biogazowni rolniczej (obszar A), inwestycje w mikroinstalacje wykorzystujące energię słoneczną (obszar B) oraz poprawę efektywności energetycznej budynków gospodarstw rolnych (obszar C).
Kto dostanie pieniądze na OZE?
We wszystkich trzech obszarach o pomoc mogą ubiegać się rolnicy będący osobami fizycznymi lub prawnymi, jednostkami organizacyjnymi niemającymi osobowości prawnej, a także wspólnicy spółki cywilnej prowadzący działalność rolniczą. Dodatkowo warunkiem jest otrzymanie płatności w ramach podstawowego wsparcia dochodów lub płatność dla małych gospodarstw w ramach PS WPR co najmniej w roku, w którym złożono WOPP lub roku poprzednim lub pomoc ta została przyznana małżonkowi rolnika – o ile nie występuje między nimi rozdzielność majątkowa, ale też rolnikowi, który prowadzi działy specjalne produkcji rolnej lub którego małżonek prowadzi działy specjalne produkcji rolnej – o ile nie występuje między nimi rozdzielność majątkowa. Potencjalny beneficjent powinien też odbyć szkolenie w zakresie efektywności energetycznej gospodarstwa nie wcześniej niż w terminie 24 miesięcy poprzedzających dzień złożenia WOPP lub zobowiązał się do jego odbycia nie później niż do złożenia ostatniego WOP. Wnioskujący rolnik (osoba fizyczna) musi też mieć ukończone 18 lat oraz posiadać numer EP.
Do tego trzeba mieć na uwadze, że ubiegając się o wyżej wymienioną pomoc trzeba „mieć gotowe na stole” takie dokumenty jak:
- zgłoszenia budowy lub wykonywania innych robót budowlanych, o którym mowa w art. 30 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane, bez sprzeciwu organu administracji architektoniczno-budowlanej na to zgłoszenie, w tym odpowiednich szkiców lub rysunków lub
- decyzji o pozwoleniu na budowę, w tym projektu budowlanego,
których otrzymanie/opracowanie może być czasochłonne (ponad 1 miesiąc) - dlatego zalecane jest ich uzyskanie przed planowanym złożeniem wniosku o przyznanie pomocy.
Wspólnym warunkiem jest również to, że inwestycja musi być związana z działalnością rolniczą prowadzoną w gospodarstwie. Co do zasady nie można rozpocząć jej przed dniem złożenia wniosku. W przypadku wszystkich trzech obszarów minimalna planowana wartość kosztów kwalifikowalnych powinna przekraczać 20 tys. zł, a koszty ogólne nie mogą stanowić więcej niż 10 proc. kosztów kwalifikowalnych.
Obszar A: Biogazownia musi być stawiana od podstaw
W obszarze A pomoc przeznaczona jest na budowę nowej biogazowni rolniczej. To ważne - wsparcie nie obejmuje robót budowlanych dotyczących już istniejącej biogazowni.
Inwestycja może być realizowana maksymalnie w dwóch etapach, a jej całkowity okres realizacji nie może przekroczyć 36 miesięcy od zawarcia umowy. Wniosek o płatność pośrednią, jeśli jest przewidziany, trzeba złożyć nie później niż 24 miesiące od zawarcia umowy. Co warte podkreślenia, w przypadku instalacji związanych z wytwarzaniem energii elektrycznej obowiązują limity mocy. Całkowita moc urządzeń musi być dostosowana do zużycia energii w gospodarstwie, a moc urządzeń nie może przekroczyć 50 kW na każdy punkt poboru energii. Dla energii wykorzystywanej na potrzeby jednorodzinnych budynków mieszkalnych limit wynosi 10 kW, przy czym taka moc nie może przekraczać 20 proc. całkowitej mocy urządzeń OZE w gospodarstwie.
Zobacz także: Pellet drożeje. Rolnicy szukają tańszego opału. Co zamiast pelletu?
Maksymalna kwota pomocy w obszarze A wynosi 1,5 mln zł, a ARiMR przyzna ją w formie refundacji części kosztów kwalifikowalnych poniesionych przez beneficjenta – tj. w wysokości do 65%. Wnioskodawca może również otrzymać zaliczkę w wysokości do 50 proc. przyznanej pomocy, jeśli zawnioskuje o jej wypłatę.
O kolejności przyznawania wsparcia będzie decydować liczba punktów. Szczególnie premiowane będą m.in. gospodarstwa prowadzące produkcję zwierzęcą (liczba zwierząt powyżej 200 – to 6 punktów, powyżej 100 i nie więcej niż 200 – 4 punkty, co najmniej 50 i nie więcej niż 100 – 2 punkty), produkcję integrowaną lub ekologiczną (2 punkty), a także inwestycje realizowane na obszarach chronionych (1 punkt). Dodatkowe 2 punkty mogą otrzymać rolnicy do 40. roku życia oraz wnioskodawcy wykorzystujący w biogazowni większą część nawozów naturalnych pochodzących z własnego gospodarstwa (2 do 4 punktów). Pomoc może być przyznana na operacje, które uzyskały co najmniej 6 punktów.
Obszar B: instalacje fotowoltaiczne, magazyny energii, kolektory słoneczne i pompy ciepła
W tym obszarze wsparciu będą podlegały operacje polegające na zakupie:
- mikroinstalacji PV wraz z magazynem energii elektrycznej,
- instalacji do wytwarzania energii cieplnej z energii promieniowania słonecznego,
- magazynów energii innych niż magazynów energii elektrycznej, jeżeli będą sprzężone z urządzeniami, o których mowa w pkt. 2,
- pomp ciepła jeżeli będą sprzężone z urządzeniami, o których mowa w pkt. 1,
- systemów zarządzania przepływami energii, jeżeli będą sprzężone z urządzeniami, o których mowa w pkt. 1–4.
Tu trzeba podkreślić, że ważnym warunkiem jest obowiązkowy magazyn energii przy zakupie instalacji PV. Jego pojemność musi wynosić co najmniej 0,5 kWh na każdy 1 kW mocy zainstalowanej instalacji fotowoltaicznej. Co równie ważne, inwestycja powinna być zlokalizowana na gruntach rolnych zabudowanych lub gruntach z nimi graniczących.
W tym obszarze maksymalna pomoc wynosi 200 tys. zł, czyli mniej niż w przypadku obszaru A, ale zasady jej wypłacania są jednak nieco bardziej „skomplikowane”, przy czym najważniejsza zmiana, jaką wprowadzono w tym roku w obszarze B, to ta dotycząca zakupu instalacji fotowoltaicznej oraz magazynu energii elektrycznej. Pomoc ma być wyliczana na podstawie następujących kosztów jednostkowych:
- 3.940 zł za każdy 1 kW mocy instalacji fotowoltaicznej;
- 2.250 zł za każdą 1 kWh pojemności magazynu energii elektrycznej.
Pozostałe wskazane w programie inwestycje są objęte refundacją do 65 proc. kosztów kwalifikowalnych. Także tutaj można uzyskać zaliczkę do 50 proc. kwoty pomocy, przy czym operacja musi zostać zrealizowana bez podziału na etapy, w terminie nie dłuższym niż 24 miesiące od zawarcia umowy.
Również w tym obszarze o sukcesie zadecydują punkty (minimum trzeba ich mieć 6), a premiowane mają być (podobnie jak w obszarze A) produkcja zwierzęca, produkcja ekologiczna lub integrowana, realizacja inwestycji na obszarach chronionych oraz wiek rolnika. W tym przypadku punkty będzie można otrzymać także za parametry techniczne instalacji PV lub kolektorów słonecznych (od 1 o 3), a także jeżeli wnioskodawcy nie przyznano pomocy na zakup PV w ramach poddziałania „Wsparcie inwestycji w gospodarstwach rolnych” w ramach operacji typu „Modernizacja gospodarstw rolnych” lub „Inwestycje w gospodarstwach położonych na obszarach Natura 2000” objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2014–2020 (w sumie można otrzymać dodatkowe 3 punkty).
Obszar C: do 200 tys. zł na docieplenie zabudowań i kotły na biomasę
Tu wsparciu będą podlegały w szczególności operacje polegające na:
- dociepleniu ścian zewnętrznych,
- dociepleniu dachu lub stropodachu,
- zakupie świetlików dachowych,
- dociepleniu stropu na gruncie (podłogi) lub stropu między kondygnacyjnego,
- zakupie okien lub drzwi zewnętrznych, lub bram wjazdowych,
- zakupie kotłów na biomasę z wyłączeniem:
- kotłów do spalania słomy oraz
- robót budowlanych dotyczących istniejącej instalacji centralnego ogrzewania
- zakupie instalacji do odzyskiwania ciepła,
- zakupie systemów energooszczędnego oświetlenia w technologii LED,
- zakupie systemów monitoringu i zarządzania energią.
W ramach tej interwencji, czyli konkretnie w jej obszarze C, będą wspierane inwestycje, które nie zostały rozpoczęte wcześniej niż w dniu złożenia wniosku o przyznanie pomocy; które będą realizowane bez podziału na etapy oraz których okres realizacji operacji nie będzie dłuższy niż 24 miesiące od dnia zawarcia umowy. Ale co najważniejsze oferowane w tym obszarze wsparcie nie jest przeznaczone na termomodernizację domu mieszkalnego. Inwestycje w tym przypadku mogą dotyczyć wyłącznie budynków gospodarstw rolnych (tj. budynki lub budowle wykorzystywane do produkcji rolnej, w tym przygotowania do sprzedaży produktów rolnych wytwarzanych w gospodarstwie, takie jak budynki do przygotowania produktów rolnych do sprzedaży, budynki inwentarskie dla zwierząt gospodarskich, pieczarkarnie, chłodnie, budynki do przechowywania owoców i warzyw w tym w kontrolowanej atmosferze, magazyny oczyszczania i suszenia nasion, budynki związane z rolniczym handlem detalicznym lub sprzedażą bezpośrednią lub dostawami bezpośrednimi, szklarnie, tunele foliowe, budynki zaplecza gospodarstwa rolnego w tym budynki wielofunkcyjne służące produkcji rolnej), oraz w każdym z tych budynków lub budowli powinny zapewnić redukcję wskaźnika EK o co najmniej 30% i wskaźnika EP o co najmniej 30%;
Maksymalna kwota pomocy w obszarze C to 200 tys. zł, a poziom refundacji wynosi do 65 proc. kosztów kwalifikowalnych. Podobnie jak w pozostałych obszarach, możliwa jest zaliczka sięgająca 50 proc. przyznanej pomocy, a o jej przyznaniu zadecydują punkty (minimum 6). I znowu – będzie je można otrzymać za produkcję zwierzęcą, produkcję ekologiczną lub integrowaną, realizację inwestycji na obszarach chronionych oraz za „młody” wiek rolnika, ale w tym obszarze dodatkowo premiowane będą kompleksowe inwestycje, w ramach których termomodernizacja jest łączona m.in. z odzyskiem ciepła, modernizacją instalacji centralnego ogrzewania lub źródła ciepła, a także energooszczędnym oświetleniem. Punkty można otrzymać również za likwidację wszystkich źródeł ciepła wykorzystujących kopalne paliwa stałe, zastosowanie systemu monitoringu i zarządzania energią (od 2 do 4 punktów).
Na koniec trzeba jeszcze raz zaznaczyć, że rolnik może skorzystać z więcej niż z jednego wymienionego wyżej obszaru, ale łączny limit pomocy na jednego beneficjenta w okresie realizacji Planu Strategicznego dla Wspólnej Polityki Rolnej w ramach I.10.2 Inwestycje w gospodarstwach rolnych w zakresie OZE i poprawy efektywności energetycznej to:
- obszar A i obszar B - 1,5 mln zł;
- obszar A i obszar C - 1,7 mln zł;
- obszar B i obszar C - 400 tys. zł;
- obszar A, obszar B i obszar C - 1,7 mln zł.
Opr. A.Kozłowska na podst. ARiMR
fot. Aliaksandr Khamiuk
