Od 18 marca podmioty i zakłady utrzymujące zwierzęta gospodarskie, między innymi bydło, świnie, kozy, owce, konie, alpaki, pszczoły i drób, mają obowiązek rejestracji w powiatowym inspektoracie weterynarii właściwym ze względu na miejsce prowadzenia działalności. Podmioty i zakłady, które wprowadzają na rynek zwierzęta lub produkty pochodzące od nich, tj. miód, jaja, mięso czy wyroby wędliniarskie, otrzymają WNI w drodze decyzji w ciągu 30 dni od złożenia wniosku.
Termin do 18 czerwca
Zgodnie z ustawą o zdrowiu zwierząt, a dokładnie art. 142 ust. 1 ustawy z dnia 21 listopada 2025 r. o zdrowiu zwierząt (Dz. U. poz. 1795), posiadacze zwierząt gospodarskich mają obowiązek do 18 czerwca, czyli w terminie trzech miesięcy od wejścia w życie ustawy, złożyć wniosek.
Co się stanie po tym terminie, jeśli właściciele zwierząt nie złożą wniosku?
– Po upływie trzech miesięcy od wejścia w życie ustawy, czyli po 18 czerwca, jeśli podmiot wpisany do rejestru na podstawie poprzednich przepisów nie złoży uzupełnienia informacji – „wniosku”, powiatowy lekarz weterynarii wzywa do uzupełnienia danych – mówi powiatowy lekarz weterynarii w Poznaniu Grzegorz Wegiera.
Jak wskazuje, wykreślenie z listy podmiotów nie następuje automatycznie po 18 czerwca.
– Jeśli po 18 czerwca nie otrzymamy wniosku, nie oznacza to jeszcze wykreślenia, ponieważ podmioty mogą nie wiedzieć o wejściu w życie tych przepisów. Data 18 czerwca oznacza, że od tego momentu organ ma już przejąć inicjatywę i wzywać do uzupełnienia danych pod rygorem wykreślenia z rejestru – wyjaśnia PLW Grzegorz Wegiera.
W momencie, gdy podmiot, czyli posiadacz zwierząt, odbierze wezwanie ze zwrotnym poświadczeniem odbioru, od dnia odbioru ma 14 dni na uzupełnienie informacji w powiatowym inspektoracie weterynarii. Jeśli tego nie zrobi, zostanie automatycznie wykreślony.
Jak złożyć wniosek o WNI?
Wnioski można już składać w powiatowych inspektoratach weterynarii.
– Wniosek można złożyć na kilka sposobów: osobiście w sekretariacie, za pomocą e-Doręczeń lub pocztą tradycyjną. W zależności od formy złożenia wniosku, w takiej samej formie posiadacz zwierząt otrzyma numer WNI. Jedynie przy osobistym złożeniu posiadacz zostaje zapytany, czy chce otrzymać numer pocztą tradycyjną, czy odebrać go osobiście – wyjaśnia lek. wet. Grzegorz Wegiera.
Poniżej wzór wniosku opublikowany na stronie Powiatowego Inspektoratu Weterynarii w Poznaniu.
Czy każdy właściciel zwierząt musi mieć WNI?
Zgodnie z ustawą nadanie numeru WNI dotyczy zwierząt gospodarskich co oznacza, że zwolnieni są właściciele zwierząt domowych, takich jak psy, koty i fretki (utrzymywanych w innych celach niż hodowlane), płazy, gady, ptaki utrzymywane w warunkach domowych (kanarki, papugi, …), gryzonie i króliki nie przeznaczone do produkcji żywności.
Zgodnie z rozporządzeniem Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi w sprawie określenia niektórych kategorii zakładów i niektórych zakładów akwakultury, które są zwolnione z obowiązku rejestracji, oraz zwolnienia z obowiązku wystąpienia z wnioskiem o zatwierdzenie zwolnione są zakłady w których spełnione są następujące kryteria:
„(…) w których utrzymywane są zwierzęta lądowe, stwarzające nieistotne ryzyko, jak przewidziano w art. 85 rozporządzenia (UE) 2016/429, jeżeli spełnione są następujące kryteria:
- a) w zakładzie nie są utrzymywane zwierzęta kopytne;
- b) w zakładzie w celach hodowlanych nie są utrzymywane psy, koty ani fretki;
- c) w zakładzie nie ma miejsca przemieszczanie utrzymywanych zwierząt lądowych, materiału biologicznego ani produktów pochodzenia zwierzęcego do lub z innego państwa członkowskiego lub państwa trzeciego;
- d) utrzymywane zwierzęta lądowe, materiał biologiczny lub produkty pochodzenia zwierzęcego nie są przeznaczone do przemieszczenia poza zakład.”
– W myśl tego zapisu, w odniesieniu zwierząt gospodarskich, z tego obowiązku wyłączeni są tylko właściciele drobiu na własne potrzeby – wyjaśnia lek. wet. Grzegorz Wegiera.
Jednak zgodnie z §3 ust. 1 pkt 2 lit. b) rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi w sprawie środków zwalczania chorób u drobiu jest obowiązek zgłaszania powiatowemu lekarzowi weterynarii miejsc, w których są utrzymywane drób lub inne ptaki, z wyłączeniem ptaków utrzymywanych stale w pomieszczeniach mieszkalnych.
Jak przypomina w swoim komunikacie ARiMR, po uzyskaniu lub zweryfikowaniu weterynaryjnego numeru identyfikacyjnego należy dokonać rejestracji działalności lub aktualizacji danych działalności za pośrednictwem aplikacji IRZplus.
WNI — najważniejsze informacje:
- Kto musi złożyć wniosek?
Posiadacze zwierząt gospodarskich oraz właściciele zwierząt domowych utrzymywanych w celach hodowlanych.
- Gdzie złożyć wniosek?
W powiatowym inspektoracie weterynarii właściwym dla miejsca prowadzenia działalności.
- Jak złożyć wniosek?
Osobiście, przez e-Doręczenia lub pocztą tradycyjną.
- Co dalej?
Powiatowy lekarz weterynarii wydaje decyzję o nadaniu WNI. Numer jest potrzebny do rejestracji lub aktualizacji danych w IRZplus.
- Co, jeśli wniosku nie będzie?
Po 18 czerwca powiatowy lekarz weterynarii wzywa do uzupełnienia danych. Na odpowiedź jest 14 dni od odebrania wezwania.
- Kto jest zwolniony?
Właściciele zwierząt domowych, takich jak psy, koty i fretki, itp., z wyjątkiem właścicieli zwierząt domowych utrzymywanych w celach hodowlanych.
W razie wątpliwości należy kontaktować się z Powiatowym Lekarzem Weterynarii odpowiednim dla danego powiatu!
