Rolnicy spotkali się z wiceminister rolnictwa
9 lutego w świetlicy wiejskiej w Folwarkach Małych odbyło się otwarte spotkanie rolników z Podlasia z wiceminister rolnictwa Małgorzatą Gromadzką. Mimo mrozu frekwencja była wysoka (ok. 100 osób), a rozmowy dotyczyły m.in. dopłat bezpośrednich, KOWR, Mercosur, cen mleka, hodowli koni oraz narastających problemów z dziką zwierzyną. W spotkaniu udział wzięli m.in. przedstawiciele Stowarzyszenia dla Powiatu i Podlaskiej Izby Rolniczej.
Rolnicy o wsparciu dla hodowli koni
Jednym z pierwszych tematów była sytuacja hodowli koni. Rolnicy zwracali uwagę, że w przeciwieństwie do bydła czy owiec konie nie są objęte płatnościami bezpośrednimi do produkcji, mimo że ich utrzymanie generuje wysokie koszty.
Podnoszono również potrzebę doprecyzowania przepisów dotyczących stosowania leków weterynaryjnych oraz zwiększenia środków dla struktur hodowlanych, w tym Polskiego Związku Hodowców Koni.
Ceny mleka pod presją importu
Dużo emocji wzbudziła sytuacja na rynku mleka. Rolnicy wskazywali na skalę importu masła i mleka z zagranicy. Uczestnicy spotkania podkreślali, że mleko przerzutowe wpływa na spadki cen skupu.
Jak zagospodarować nadwyżki zboża?
Prezes Podlaskiej Izby Rolniczej, Grzegorz Leszczyński, zaproponował zagospodarowanie nadwyżek zbóż poprzez rozwój produkcji pelletu, m.in. z kukurydzy. W ocenie rolników mogłoby to ograniczyć presję cenową i stworzyć dodatkowy rynek zbytu.
Raporty środowiskowe blokują inwestycje?
Rolnicy zwracali uwagę na skomplikowane procedury środowiskowe. Na przykładzie gospodarstwa w rejonie Kruszynian wskazano, że wymagania dotyczące raportów środowiskowych są kosztowne i wydłużają inwestycje. Padły postulaty, aby inwestycje do 210 DJP objąć uproszczonym trybem administracyjnym.
Czy powstanie Bank Rolny?
Podczas spotkania pojawił się również temat powołania Banku Rolnego. Wiceminister poinformowała, że trwają rozmowy dotyczące modelu finansowania i kierunków dalszych prac nad rozwiązaniami systemowymi.
Pseudo-dzierżawy i dostęp do ziemi rolnej
Rolnicy zgłaszali też problemy z przedłużaniem dzierżaw przez osoby faktycznie nieprowadzące produkcji oraz z tzw. pseudo-dzierżawami. Wskazywano też na nieuregulowany stan prawny części gruntów.
W kontekście ustawy o aktywnym rolniku podkreślano, że obecny projekt może nie rozwiązać wszystkich problemów związanych z dostępem do ziemi.
Ekoschematy i rolnictwo ekologiczne
Uczestnicy spotkania mówili też o wykluczaniu się ekoschematów i różnicach między zapowiadanymi a rzeczywistymi stawkami. Przedstawiciel ARiMR wyjaśniał kwestie techniczne dotyczące rozliczeń.
Rolnicy ekologiczni wskazywali natomiast na niską opłacalność produkcji i potrzebę lepszej kontroli oznakowania żywności.
Rolnicy o potrzebie rzetelnej edukacji rolniczej
Z sali padły też głosy o braku rzetelnej edukacji rolniczej w szkołach oraz o uproszczonym wizerunku rolnika w przestrzeni publicznej. Zdaniem uczestników potrzebna jest większa świadomość społeczna dotycząca roli produkcji żywności.
Produkty z zagranicy pod większą kontrolą?
Wiceminister poinformowała o pracach nad rozporządzeniem ograniczającym napływ na rynek produktów zawierających substancje czynne niedopuszczone w UE. Temat spotkał się z dużym zainteresowaniem rolników.
Jurgiel o WPR i współpracy ponad podziałami
Na zakończenie głos zabrał były minister rolnictwa Krzysztof Jurgiel. Zwrócił uwagę na ryzyko osłabienia drugiego filaru WPR po 2028 roku oraz na potrzebę ponadpartyjnej współpracy przy planowaniu strategii dla rolnictwa.
Szkody od dzikiej zwierzyny (dziki, wilki, żubry) coraz większym problemem
Jednym z najostrzejszych tematów były szkody łowieckie. Rolnicy mówili o konieczności realnej redukcji populacji dzików i wskazywali, że brak działań na początku walki z ASF był – jak podkreślano – „kardynalnym błędem systemowym”.
Zwracano też uwagę na rosnącą populację wilka oraz szkody powodowane przez żubry. Rolnicy podkreślali, że koszty ochrony gatunkowej nie powinny obciążać wyłącznie gospodarstw.
Postulaty rolników z Podlasia trafią do analizy w MRiRW
Spotkanie w Folwarkach Małych miało charakter otwartej dyskusji. Zgłoszone postulaty – od dopłat dla hodowców koni po problemy z ASF i dziką zwierzyną – mają zostać przekazane do dalszej analizy w resorcie rolnictwa.
- Wszystkie zgłoszone problemy i postulaty zostały spisane i zostaną przekazane do dalszego rozpatrzenia w resorcie. Celem jest to, aby na kolejnym spotkaniu wrócić już nie tylko z rozmową, ale z konkretnymi odpowiedziami i propozycjami rozwiązań - podkreśla Jan Ogił, prezes Stowarzyszenia dla Powiatu i członek Podlaskiej Izby Rolniczej.
Oprac. Kamila Szałaj
