Jak wynika z publicznego wykazu umorzeń kwot powyżej 100 tys. zł (jaki KOWR ma obowiązek prowadzić zgodnie z rozporządzeniem MRiRW z 31 października 2017 r. w sprawie szczegółowych przesłanek odroczenia, rozłożenia na raty lub umorzenia należności przez KOWR oraz trybu postępowania w tych sprawach) od 2017 r. KOWR umorzył już 42 takie wysokie długi. W anulacje te obfitował szczególnie 2022 rok. Nie dość, że w omawianym okresie umorzono w sumie 10 zobowiązań wobec KOWR, to jeszcze „skasowane” kwoty należności mogły niejednego czytelnika treści publikowanych przez Ośrodek wprowadzić w osłupienie. Poniżej te najwyższe umorzenia:
- 1.387.577,13 zł - Skarb Państwa – Starosta Powiatowy w Świebodzinie odpowiadający za zobowiązania EDGA Sp. z o.o. z siedzibą w Myszęcinie
- 1.777.903,28 zł - Przedsiębiorstwo Rolno-Handlowo-Usługowe „DĄBRAD-ROL”
- 2.292.100,47 zł - Przedsiębiorstwo Rolno-Przemysłowo-Handlowe „Karłowicki Silos” Sp. z o.o.
- 2.929.338,30 zł - Bogumił Głażewski
I crème de la crème z 2022 r. czyli:
- 7.099.663,93 zł - Przedsiębiorstwo Produkcji i Hodowli Ryb Słodkowodnych w Krakowie
W przypadku dwóch pierwszych należności "darowano" je w wyniku zakończonego postępowania likwidacyjnego lub upadłościowego/postępowanie upadłościowe zostało umorzone w związku z brakiem majątku upadłego. Dla Karłowickiego Silosu przy anulowaniu długu zastosowano § 2 ust. 1 pkt 2 i 3 ww. rozporządzenia, tj.: dłużnik będący osobą prawną został wykreślony z właściwego rejestru osób prawnych przy jednoczesnym braku majątku, z którego można by egzekwować należność; należności nie odzyskano w wyniku zakończonego postępowania likwidacyjnego lub upadłościowego albo postępowanie upadłościowe zostało umorzone w związku z brakiem majątku upadłego. W przypadku Bogumiła Czyżewskiego - podstawą prawną do tego umorzenia jest przepis z ww. rozporządzenia (§ 4 ust. 3 w zw. z § 2 ust. 1 pkt 1) przewidujący możliwość umorzenia należności w całości lub w części z powodu ich nieściągalności, jeżeli dłużnik zmarł, nie pozostawiając żadnego majątku lub pozostawił ruchomości niepodlegające egzekucji na podstawie odrębnych przepisów albo pozostawił przedmioty codziennego użytku domowego, które – w skrócie – nie przedstawiają żadnej istotnej wartości.
Jeśli chodzi natomiast o dług sięgający 7 mln zł, wygenerowany przez Przedsiębiorstwo Produkcji i Hodowli Ryb Słodkowodnych w Krakowie – tu też zastosowano § 2 ust. 1 pkt 2 i 3 ww. rozporządzenia - a więc ten sam, na podstawie którego umorzono dług Karłowickiemu Silosowi, tj. w skrócie - brak majątku.
Kolejne długi odchodzą w niebyt
W 2023 r. wykaz, o którym mowa uzupełniono o kolejny wpis na sporą kwotę - 3.226.246,96 zł. Dłużnikiem był Skarb Państwa – Starosta Międzyrzecki odpowiadający za zobowiązania Przedsiębiorstwa Rolnego Sp. z o.o. z siedzibą w Bledzewie. Jak wynika z podanego uzasadnienia - egzekucja z majątku dłużnika okazała się bezskuteczna (§ 2 ust. 1 pkt 5 ww. rozporządzenia). W 2024 r. w omawianym wykazie pojawił się kolejny wpis o bardzo dużym umorzeniu: firmie DARFRUIT Sp. z o.o. KOWR darował należności na kwotę 2 754 100,38 zł, na podstawie § 2 ust. 1 pkt. 2 i 3 ww. rozporządzenia (dług narósł w wyniku nieregulowania czynszu dzierżawnego; spółka ogłosiła upadłość, została wykreślona z KRS; w wyniku podziału funduszy masy upadłości zaspokojono koszty postępowania oraz jedynie w części uprzywilejowanych wierzycieli).
W 2026 r. z rejestrów zniknęło blisko 620 tys. zł
W 2025 r. KOWR nie umorzył żadnego długu. Za to w tym roku – już na łączną kwotę blisko 620 tys. zł. Agro Horti Media zapytało więc w KOWR, co to były za długi, z czego wynikały (jakie były okoliczności ich powstania) i dlaczego KOWR postanowił umorzyć te wyżej wymienione kwoty należności.
Jak wynika z nadesłanej przez KOWR odpowiedzi, umorzona w dniu 13.04.2026 r. kwota w wysokości 191 600,91 zł., dotyczyła przysługujących od Marka Kreta zaległych należności z tytułu umowy dzierżawy nieruchomości rolnej zawartej w dniu 01.12.1996 r. i rozwiązanej w dniu 15.11.1999 r., w związku z zaprzestaniem regulowania należności z tytułu rat czynszu dzierżawnego. W wyniku przeprowadzonego w Wielkiej Brytanii postępowania w dniu 14.03.2018 r., ogłoszono upadłość dłużnika Marka Kreta.
KOWR wyjaśnia dalej, że zgodnie z art. 7 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2015/848 w sprawie postępowania upadłościowego, dla postępowania upadłościowego i jego skutków właściwe jest prawo państwa członkowskiego, w którym wszczęto postępowanie (tzw. państwo wszczęcia postępowania). Prawo państwa wszczęcia postępowania, określa przesłanki wszczęcia postępowania upadłościowego, sposób jego prowadzenia oraz zakończenia. Zakończenie postępowania upadłościowego prowadzonego w Wielkiej Brytanii, następuje z upływem czasu, co do zasady, po upływie jednego roku od ogłoszenia upadłości i z tą chwilą dochodzi do automatycznego umorzenia długów upadłego, zgłoszonych w postępowaniu upadłościowym.
Przedmiotowe postępowanie zakończyło się w dniu 14.03.2019 r. Zgodnie z rozporządzeniem Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 31 października 2017 r. w sprawie szczegółowych przesłanek odroczenia, rozłożenia na raty lub umorzenia należności KOWR oraz trybu postępowania w tych sprawach, spełnione zostały przesłanki § 2 ust. 1 pkt 3 i 5 ww. rozporządzenia, do umorzenia należności Pana Marka Kreta w związku z zakończeniem postępowania upadłościowego bez zaspokojenia wierzycieli oraz bezskutecznością egzekucji z majątku dłużnika.
Drugi dług na ponad 470 tys. zł
Jeśli chodzi natomiast o drugi dług, to jak wyjaśnia KOWR, umorzona w dniu 29.05.2026 r. należność w kwocie 427 277,16 zł, dotyczyła przysługujących od STEEL-LOGISTIC Sp. z o.o. z siedzibą w Bytomiu, zaległych należności wynikających z umowy sprzedaży mienia Zasobu Własności Rolnej Skarbu Państwa zawartej w dniu 31.03.1998 r.
Przedmiotowa należność dochodzona była w drodze postępowania egzekucyjnego, w wyniku którego wobec zbycia majątku Spółki odzyskano część wierzytelności KOWR. Niemniej pomimo podjęcia wszelkich dostępnych prawem działań, dalsze dochodzenie pozostałej kwoty okazało się bezskuteczne, a kolejne postępowania egzekucyjne były umarzane przez komornika z uwagi na brak majątku, z którego egzekucja byłaby możliwa. Z ustaleń dokonanych w toku prowadzonego postępowania wynikało, że jedyny wspólnik spółki ujawniony w Krajowym Rejestrze Sądowym zmarł, natomiast Spółka, mimo dalszego figurowania w rejestrze, nie prowadziła działalności gospodarczej od 2001 roku oraz nie posiadała majątku, z którego możliwe byłoby zaspokojenie wierzytelności KOWR. Pomimo podejmowanych prób nie doszło również do przeprowadzenia skutecznej likwidacji podmiotu w trybie art. 25a ustawy z dnia 20 sierpnia 1997 r. o Krajowym Rejestrze Sądowym.
Jak czytamy w odpowiedzi udzielonej AHM, KOWR wykorzystał zatem wszystkie dostępne prawem możliwości w celu wyegzekwowania należności i w związku z bezskutecznością egzekucji z majątku dłużnika została spełniona przesłanka do umorzenia należności, o której mowa w § 2 ust. 1 pkt 5 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 31 października 2017 r. w sprawie szczegółowych przesłanek odroczenia, rozłożenia na raty lub umorzenia należności Krajowego Ośrodka Wsparcia Rolnictwa oraz trybu postępowania w tych sprawach.
Ile długów KOWR zamierza jeszcze umorzyć?
AHM zapytało też KOWR, ile jeszcze takich, jak opisane powyżej umorzeń można się spodziewać w tym roku i na jaką kwotę. W odpowiedzi czytamy, że precyzyjne określenie zarówno liczby postępowań, jak i łącznej kwoty należności, które mogłyby zostać umorzone w 2026 roku, nie jest możliwe.
- Każdy wniosek dotyczący umorzenia należności rozpatrywany jest odrębnie, z uwzględnieniem okoliczności faktycznych i prawnych konkretnej sprawy, sytuacji majątkowej oraz finansowej dłużnika, a także spełnienia warunków określonych w obowiązujących przepisach prawa. Zakres niezbędnych czynności podejmowanych w toku postępowania jest zróżnicowany i zależy od charakteru sprawy, kompletności dokumentacji oraz konieczności przeprowadzenia dodatkowych analiz, dodatkowych uzyskania wyjaśnień lub stanowisk innych podmiotów – podaje KOWR i dodaje: - Ewentualne prognozy w tym zakresie miałyby charakter wyłącznie hipotetyczny i nie odzwierciedlałyby rzeczywistej skali oraz stopnia skomplikowania spraw, które mogą wpłynąć do rozpatrzenia w 2026 r.
Agnieszka Kozłowska
