Prawie wszyscy mieszkańcy obszarów wiejskich są zadowoleni z tego, że mieszkają na wsi (94,3%). Deklarują tak zarówno rolnicy, jak i osoby niezwiązane z rolnictwem – wynika z badania Polska Wieś i Rolnictwo 2025 zrealizowanego we wrześniu ubiegłego roku.
Mieszkanie w mieście? Nie, dziękuję!
46,6% osób niezwiązanych z rolnictwem uważa, że jakość życia na wsi jest lepsza niż w mieście. Z kolei rolnicy częściej uważają, że jakość życia na wsi jest gorsza niż w mieście (41,8% rolników).
Tylko 4,4% respondentów "zdecydowanie chciałoby się przeprowadzić do miasta", a 48,7% zdecydowanie nie chciałoby tego zrobić. Ogółem za przeprowadzką do miasta opowiada się 14,7% mieszkańców wsi, co jest wynikiem porównywalnym z uzyskanym w poprzedniej edycji badania.
Są pewne utrudnienia i to fakt
Ponad 85% respondentów uważa, że takie cechy jak: bezpieczeństwo, dobre warunki do wychowywania dzieci, możliwość odpoczynku po pracy, dobre stosunki sąsiedzkie oraz segregowanie odpadów bardziej pasują do opisu wsi niż miasta.
Zachętą dla osób młodych do pozostania lub zamieszkania na obszarach wiejskich, zdaniem respondentów, byłyby przede wszystkim miejsca pracy na terenie gminy (46,3% wskazań), niższe niż w mieście koszty uzyskania domu/mieszkania (45,4% wskazań) oraz wsparcie dla rodzin z dziećmi (31,1% wskazań).
Prawie połowa mieszkańców obszarów wiejskich dostrzega na swoim terenie ograniczenie w dostępie do komunikacji publicznej (55,3%) oraz ograniczenie w dostępie do lekarzy i placówek medycznych (48,5%).
Jak zatrzymać młodych na wsi?
Podczas badania zadano wiele pytań, wśród których znalazło się również i takie: Co Pana(i) zdaniem skłoniłoby młode osoby do zajęcia się działalnością rolniczą?
Ankietowani odpowiadali, że to możliwe, gdyby działalność rolnicza była bardziej opłacalna, bardziej przewidywalna oraz gdyby bez problemu można było przejąć gospodarstwo od kogoś z rodziny.
Zachęcamy do przejrzenia grafik w galerii, które publikujemy przy tym artykule (zawierają szczegółowe dane na temat tego, jak odpowiadali ankietowani).
Profesjonalne badanie pokazało, jak jest
Badanie zostało zrealizowane we wrześniu 2025 r. przez gliwicki instytut badawczy Market Research World w ramach wspólnego zamówienia: MRiRW, ARiMR, KOWR, a także KRUS.
Ankietą zostali objęci mieszkańcy obszarów wiejskich: N=2550, a sama forma to była metoda CAPI (wywiady wspierane komputerowo). Błąd statystyczny wynosi 3%.
Autorzy badania podają, że zrealizowano 2550 wywiadów bezpośrednich z pełnoletnimi mieszkańcami obszarów wiejskich, z czego połowę stanowili rolnicy – właściciele lub współwłaściciele gruntów rolnych kierujący gospodarstwem.
Jak przebiegało samo badanie? W pierwszym etapie wylosowano miejscowości rozłożone równomiernie w skali kraju. Wywiady prowadzono z dorosłymi mieszkańcami wylosowanych wsi, z pominięciem budynków o charakterze usługowym.
Połowę ogółu ankietowanych stanowiły kobiety (50%), z kolei w kategorii osób niezwiązanych z rolnictwem nieznacznie przeważali mężczyźni, stanowiąc 53,1%.
Osoby w wieku od 34 lat stanowiły 23% respondentów, osoby w wieku od 35 do 54 lat stanowiły 37,6% respondentów, natomiast osoby w wieku co najmniej 55 lat – 39,4%.
Największa grupa respondentów miała wykształcenie średnie (41,7%) a niewiele mniejsza – zawodowe (38,2%). Najniższy udział w ogóle respondentów miały osoby z wykształceniem podstawowym, niepełnym podstawowym lub gimnazjalnym (6,7%), natomiast 13,4% badanych zadeklarowało ukończone studia wyższe.
52,1% respondentów należało do grupy zawodowej rolników. Wśród pozostałych respondentów największą grupę stanowili pracownicy usług (19,6%) oraz robotnicy wykwalifikowani (18,1%).
53,4% mieszkańców obszarów wiejskich zadeklarowało, że jest właścicielem(ką) lub współwłaścicielem(ką) gruntów rolnych; 20,1% z nich posiadało co najmniej 30 ha, a 24,2% mniej niż 5 ha. 11% właścicieli gruntów rolnych wydzierżawia lub użycza własne grunty innym osobom.
Krzysztof Zacharuk
