Europejscy rolnicy upomnieli się o pieniądze na Wspólną Politykę Rolną. W Dublinie odbył się protest z udziałem przedstawicieli najważniejszych organizacji rolniczych z kilku krajów UE. Demonstranci sprzeciwiają się planowanym zmianom w unijnym budżecie i ostrzegają, że ograniczenie finansowania uderzy nie tylko w gospodarstwa, ale również w lokalne gospodarki i miejsca pracy. Irlandzcy rolnicy zadbali o to, by ich apel dotarł do polityków jeszcze przed spotkaniem unijnych przywódców.
Rolnicy z całej Europy stanęli w obronie WPR
Wiec pod hasłem „Protect CAP”, czyli „Chrońmy Wspólną Politykę Rolną”, zorganizowały Irlandzkie Stowarzyszenie Rolników (IFA) oraz europejskie organizacje COPA-COGECA. Protest odbył w piątek 13 listopada 2026 r., o godz. 11.00, naprzeciwko Narodowego Centrum Kongresowego w Dublinie, gdzie zgromadzili się przywódcy państw uczestniczący w szczycie Europejskiej Wspólnoty Politycznej (EPC).
Wśród przemawiających znaleźli się przewodniczący IFA i wiceprzewodniczący COPA Francie Gorman, przewodniczący COPA Massimiliano Giansanti oraz szef COGECA Lennart Nilsson. W wiecu uczestniczył również wiceprzewodniczący COPA Jan Doležal z Czech, a także przedstawiciele środowisk rolniczych z Francji i Hiszpanii.
Podczas protestu COPA i COGECA ogłosiły ogólnoeuropejską kampanię na rzecz obrony WPR i jej budżetu. Organizacje chcą, aby unijni przywódcy potraktowali finansowanie rolnictwa jako jeden z priorytetów podczas negocjacji przyszłego budżetu.
„Proponowane cięcia są drastyczne”
Przewodniczący IFA Francie Gorman zwrócił uwagę na skalę proponowanych ograniczeń. Jego zdaniem zmniejszenie budżetu WPR o 24 proc. jest nie do zaakceptowania.
– Proponowane cięcia w budżecie WPR UE o 24 proc. są drastyczne. Chcemy jasno przekazać, że jest to całkowicie nie do zaakceptowania. Ostatecznie budżet UE, w tym WPR, należy do przywódców państw UE – powiedział Gorman.
Napis na polu miał zobaczyć każdy polityk lecący na szczyt
Protest w Dublinie nie ograniczył się do wiecu. Irlandzcy rolnicy przygotowali również akcję, która miała zwrócić uwagę polityków już w drodze na spotkanie. Mianowicie, w różnych częściach kraju pojawiły się napisy „NO CAP CUTS”, czyli „Żadnych cięć WPR”. Jeden z nich został wyorany na 40-akrowym polu w pobliżu lotniska w Dublinie. Organizatorzy chcieli, aby zobaczyli go przywódcy UE i ich delegacje przylatujące do Irlandii.
Swoje hasła przygotowali także rolnicy z innych regionów. Członkowie Donegal IFA umieścili apel „No CAP Cuts” obok historycznego znaku EIRE 80 w Malin Head, najbardziej na północ wysuniętym punkcie Irlandii.
W ten sposób rolnicy chcieli pokazać, że sprzeciw wobec ograniczania budżetu WPR obejmuje cały kraj. Podobne komunikaty pojawiały się również w hrabstwach Cork i Dublin.
Ile pieniędzy mogą stracić gospodarstwa?
Za protestacyjnymi hasłami stoją konkretne wyliczenia. Lokalne oddziały IFA przedstawiają szacunki dotyczące pieniędzy, które ich zdaniem mogą stracić poszczególne regiony w wyniku proponowanych zmian. Według Cork Central IFA rolnicy z hrabstwa Cork mogą otrzymywać o 39 mln euro rocznie mniej w ramach przyszłej WPR. Z kolei North County Dublin IFA szacuje, że gospodarstwa z hrabstwa Dublin stracą 2,2 mln euro rocznie od 2028 roku. W całym okresie 2028–2034 oznaczałoby to ponad 15,3 mln euro.
Natomiast według szacunków Galway IFA rolnicy z hrabstwa Galway mogą stracić 20,9 mln euro rocznie od 2028 r. w związku z obecnym projektem WPR. Jeszcze inne wyliczenia przedstawiło Donegal IFA. Według organizacji rolnicy z tego hrabstwa mogą stracić 13,8 mln euro rocznie. Skutki odczułaby również lokalna gospodarka. IFA szacuje, że ubytek może wynieść blisko 20 mln euro rocznie, a zagrożonych byłoby 151 miejsc pracy.
To szacunki przedstawione przez lokalne organizacje rolnicze.
Rolnicy domagają się budżetu WPR w wysokości 500 mld euro
Donegal IFA zwraca uwagę, że przyszły budżet Wspólnej Polityki Rolnej powinien wynosić co najmniej 500 mld euro. Organizacja sprzeciwia się ograniczeniu finansowania o 24 proc. i przekonuje, że gospodarstwa potrzebują odpowiedniego wsparcia, aby móc dalej produkować żywność.
W podobnym tonie wypowiadają się pozostali uczestnicy kampanii. Ich zdaniem nie można oczekiwać od rolników większej produkcji i realizowania kolejnych zadań, jednocześnie ograniczając środki na prowadzenie gospodarstw.
Janusz Wojciechowski skomentował protest
Do wydarzeń w Dublinie odniósł się również były unijny komisarz ds. rolnictwa Janusz Wojciechowski. We wpisie na platformie X skrytykował propozycję przyszłego budżetu i zestawił ją z finansowaniem WPR w poprzednim okresie.
– Dramatyczny protest europejskich rolników w obronie budżetu rolnego UE zapewnionego przez polskiego komisarza z @pisorgpl - i przeciwko masakrze tego budżetu przygotowanej przez polskiego komisarza z KO-@nowePSL. Mam nadzieję, że polscy rolnicy to wiedzą i politycy również... – napisał Wojciechowski.
Przyszłość WPR nadal pozostaje otwarta
Protest w Dublinie jest częścią europejskiej kampanii na rzecz utrzymania silnej Wspólnej Polityki Rolnej. Organizacje rolnicze sprzeciwiają się zarówno ograniczaniu pieniędzy, jak i zmianom w sposobie ich podziału.
Komisja Europejska w projekcie budżetu na lata 2028–2034 zaproponowała co najmniej 300 mld euro na wsparcie dochodów rolników. Jednocześnie chce odejść od obecnego podziału WPR na dwa filary i włączyć finansowanie rolnictwa do szerszych krajowych i regionalnych planów partnerstwa.
Ostateczny budżet nie został jeszcze zatwierdzony. Jego kształt będzie zależał od negocjacji między państwami członkowskimi i Parlamentem Europejskim.
Irlandzcy i europejscy rolnicy już teraz chcą jednak jasno pokazać, czego oczekują od polityków. Ich hasło jest krótkie: „No CAP Cuts”.
Źródła: Irlandzkie Stowarzyszenie Rolników (IFA), Cork Central IFA, North County Dublin IFA, Donegal IFA, COPA-COGECA, Komisja Europejska, Janusz Wojciechowski (X).
Oprac. Agnieszka Sawicka
