– 1,049 mln ha, tyle ziemi było we władaniu KOWR na 31 grudnia 2025 roku. Powierzchnia, którą zarządza Oddział Terenowy w Poznaniu to obecnie 167 tys. ha, z czego 153 tys. (92%) mamy zagospodarowane. W tym momencie jesteśmy województwem, które ma największy udział gruntów zagospodarowanych w kraju – mówił 26 stycznia podczas XIX edycji Wielkopolskich Forów Rolniczych w Sielinku Daniel Kalemba, dyrektor OT KOWR w Poznaniu. Podkreślił, że w zeszłym roku Wielkopolska zajęła drugie miejsce jeśli chodzi o ilość zagospodarowanych hektarów. A było to dokładnie 10 129 ha na podstawie 230 umów, z czego do rolników indywidualnych trafiło 4174 ha (2505 ha w przetargach ograniczonych ustnych, 704 ha w przetargach ograniczonych ofertowych i 965 ha w przetargach nieograniczonych). 5955 ha trafiło natomiast do spółek Krajowego Ośrodka Wsparcia Rolnictwa.
Top Farms bez ani jednego hektara. KOWR odzyskał 11 tys. ha
– Nie byłoby to możliwe, gdybyśmy nie ściągali gruntów od tych dużych gospodarstw, które nie wyłączyły 30%. Na terenie Wielkopolski mamy jednego z największych graczy w kraju – grupę Top Farms. Drugim, ale na Pomorzu, jest Goodvalley. Są to firmy, które dzierżawiły w kraju blisko 20 tys. ha, a sam Top Farms na podstawie kilku umów 11 tys. ha. I na dzień dzisiejszy nie posiada już ani jednego hektara. Wszystkie zostały ściągnięte przez KOWR i w większości zadysponowane – zwrócił uwagę Daniel Kalemba. Dodał, że 2026 rok też zapowiada się bardzo obiecująco.
– Jesteśmy na terenie, gdzie może niewiele się dzieje, ale dzisiaj odbieramy grunty na Modrzu w gminie Stęszew na granicy z powiatem grodziskim. Do rozdysponowania między rolników indywidualnych po sezonie wegetacyjnym 2026 będzie prawie 800 ha – zaznaczył dyrektor OT KOWR w Poznaniu. Pierwsze Forum dotyczyło powiatów nowotomyskiego, grodziskiego i wolsztyńskiego. I tak w latach 2023-2025 w dzierżawę trafiło tam odpowiednio: 163, 12 i 469 ha.
Dlaczego KOWR stawia na przetargi ofertowe?
Daniel Kalemba podkreślił, że ich celem jest prowadzenie przetargów ofertowych, które choć trwają dłużej, to są trudniejsze do „zachachmęcenia”, bo nie tak łatwo podstawić tzw. słupa do przetargu.
– Przetarg licytacyjny ma tę podstawową zaletę, że trwa krócej niż przetarg ofertowy, jednak dochodzi w nich do sytuacji, gdzie rolnik licytuje 7,5 t pszenicy, a w przetargu ofertowym cena jest brana z rozporządzenia ministra rolnictwa i zależy od klasy bonitacji gleby oraz okręgu podatkowego i waha się między 600 kg – 1,2 t/ha – mówił Kalemba. Wyjaśniał również od czego zależą wielkości działek wystawianych do przetargu.
Jak ustalana jest wielkość działek? Kluczowa średnia wojewódzka
– Maksymalna powierzchnia nieruchomości rolnej niezabudowanej przeznaczona do dzierżawy nie powinna być mniejsza niż średnia wojewódzka gospodarstwa rolnego – zwrócił uwagę. Dla województwa wielkopolskiego, według danych ARiMR z 10 września 2025 r., wynosi ona 14,9 ha. W zachodniopomorskim jest największa – 34,04 ha, a w małopolskim najmniejsza – 4,40 ha.
Przy działkach sztucznie wydzielonych powierzchnia nieruchomości niezabudowanej może być większa, ale nie powinna przekraczać 50% średniej. Kalemba tłumaczył, że zamiar wydzierżawienia nieruchomości rolnej niezabudowanej większej niż 150% średniej wojewódzkiej powinien być przedstawiony radzie społecznej przy OT KOWR. Podobnie jak 3-krotnie większa od średniej działka zabudowana. Tymczasem ograniczenia areału nie dotyczą spółek strategicznych KOWR.
