Czy w tym roku ziemniaki też się będą opłacać?
Ziemniaki opłacały się w zeszłym sezonie, a dzisiaj rozmawiamy o tym, czy i w tym roku warto w nie zainwestować. Gatunek bez wątpienia wymaga profesjonalnego podejścia, m.in. do nawożenia i ochrony, aby uzyskać nie tylko wysoki plon, ale także o dobrych parametrach jakościowych i wysokim potencjale przechowalniczym. Aby spełniły się te oczekiwania, zaprosiliśmy na nasze seminarium ekspertów zagranicznych i krajowych, którzy w trakcie wykładów przedstawią te zagadnienia.
Partnerami seminarium są firmy:
- Agrosimex,
- Agro-Sorb,
- Certis Belchim,
- Corteva,
- Intermag
- Generali Agro
Partnerem instytucjonalnym jest Stowarzyszenie Polski Ziemniak.
Wydarzenie to prowadzili: Karol Bujoczek, redaktor naczelny top agrar Polska oraz dr Maria Walerowska, z-ca redaktora naczelnego.
- Międzyplony mają swoje zalety, ale mogą także powodować pewne negatywne konsekwencje. Mogą być nimi większa presja chorób i szkodników, ale także chwastów jeśli niewłaściwie uprawiamy międzyplon lub dopuścimy do tego, aby gatunki międzyplonowe wytworzyły nasiona – mówi Max Erath doradca z niezależnej firmy N.U. Agrar. Z jednej strony międzyplon jest źródłem składników pokarmowych, ale może także je wiązać, ale nawet możemy ten korzystny efekt międzyplonu jako źródła składników pokarmowych utracić po niewłaściwym wprowadzeniu do gleby – przestrzegał doradca.
Bardzo dobrze sprawdzają się w międzyplonach rośliny bobowate, które wiążą azot atmosferyczny i poprawiają dodatkowo wykorzystanie fosforu z zasobów glebowych. Im później zasiejemy międzyplon, tym większa jest masa korzeniowa w stosunku do masy nadziemnej.
- Wynika to z tego, że w naszej szerokości geograficznej pod koniec jesieni dzień staje się krótszy i rośliny bardziej budują masę korzeniową niż nadziemną. Mamy tym lepszy stosunek węgla do azotu. Tak naprawdę nie uwzględniając przepisów, najbardziej optymalnym terminem wysiewu międzyplonu pod względem budowania masy korzeniowej międzyplonu powinien być początek września, a połowa sierpnia jest zbyt wczesnym terminem – mówił doradca. Jednak na przepisy i pogodę, jak na razie nie mamy wpływu.
Jakie gatunki w międzyplonie pod ziemniaki?
W mieszankach międzyplonowych pod ziemniaki warto rozważyć taki gatunki, jak m.in. rzodkiew oleista, rośliny bobowate (łubiny, wyka, koniczyny aleksandryjska czy perska), gorczyca, gryka, owies szorstki. Warto jednak także rotować tymi gatunkami w płodozmianie, mając na uwadze także rośliny uprawiane w plonie głównym.
- Problemem może okazać się zgnilizna twardzikowa, która jest przenoszona przez rośliny kapustowate czy bobowate, ale może także porażać ziemniaki – podkreślał Max Erath.
Jedna samica drutowca może składać nawet 150 jaj
- Jedna samica drutowca może składać nawet 150 jaj. Ponadto owady te uwielbiają wilgotne gleby, z jakimi mamy do czynienia w tym roku. Larwy, które mogą mieć nawet 8 stadiów rozwojowych powodują szkody jakościowe na bulwach. Z tych powodów musimy zwracać na te szkodniki szczególną uwagę. Na szczęście mamy środki, w postaci granulatów, np. Belem 0,8 MG, który stosuje się w czasie sadzenia – powiedziała dr Renata Pawlak z firmy Agrosimex. Zdradziła także tajniki techniki skutecznego stosowania środka w ziemniaku.
Skuteczna walka z rizoktoniozą
– Rizoktonioza to jedna z najważniejszych chorób w ziemniaku. Poraża 300 gatunków roślin. W przypadku ziemniaka jej najgroźniejszą formą jest zgorzel kiełków. Może wystąpić w większym nasileniu, jeśli ziemniaki zostaną wysadzone w zimną glebę – mówił Krzysztof Sułkowski z firmy Certis Belchim. Choroba poraża także bulwy i jeśli na nich wystąpi, to mówimy wtedy o tzw. ospowatości bulw. Objawy występują nie tylko na skórce, ale pod plamami mogą wgłębnie tworzyć się czopy, które dodatkowo zmniejszają wartość handlową bulw.
– Przed rizoktoniozą chroni m.in. nasz preparat Moncut zawierający flutolalil. Stosuje się go w dawce 0,2 l/t sadzeniaka podczas sadzenia opryskując bulwy. Można też go zastosować podczas przygotowywania materiału sadzeniakowego np. na stole rolkowym. Preparat nie powoduje opóźnienia kiełkowania bulw, swą skuteczność utrzymuje podczas całej wegetacji, a dodatkowo działa ograniczająco na inne choroby, jak parch srebrzysty i antraknoza – mówił Krzysztof Sułkowski.
Nawożenie ziemniaka
- Zagadnienie nawożenia ziemniaka było niezmienne od wielu lat. Jednak obserwujemy, że w ostatnich kilku latach przebieg pogody zmienia warunki uprawy ziemniaka. Mamy nowe spostrzeżenia, które chcemy wdrażać w agrotechnice – powiedział podczas drugiego wykłady Max Erath z N.U. Agrar. Przypomniał, że jednym z ważniejszych składników uprawy ziemniaka jest potas. Natomiast azot, wraz ze wzrostem dawek, może pogarszać jakość bulw. Odwrotne działanie maj potas oraz wapń i mikroelementy: bor i miedź oraz mangan.
- Zbyt wysoki poziom azotu pogarsza m.in. zawiązywanie bulw na stolonach. Im wyższy poziom plonowania ziemniaka, tym mniejszy relatywnie powinien być poziom nawożenia azotem. Np. na 80 t/ha wystarczy tylko 150 kg/ha N. Jest to skutek stosunkowo małej ilości białka w bulwach – tłumaczył ekspert. Dodał, że w przeciwieństwie do azotu, wraz ze wzrostem plonowania rośnie liniowo zapotrzebowanie na potas. Zauważył, że pobranie potasu zależy nie tylko od poziomu plonowania bulw, ale od poziomu plonowania skrobi. Przy dobrych plonach i wysokiej zawartości skrobi trzeba podać nawet 300 kg/ha K2O. Wywołuje to jednak problem nawożenia, gdyż potas może na glebach lżejszych być przemieszczany a nawet bezpowrotnie wymywany. Przykładowo przy obecnym poziomie opadów potas zastosowany jesienią został wymyty.
- Każda gleba, nawet lekka, jest w stanie utrzymać do 150 kg/ha potasu w formie tlenkowej. Dlatego na takich stanowiskach dawki potasu nie powinny przekraczać tej wartości. Ważne jest także dobre wymieszanie potasu z glebą, co pozwala na jego stabilizację – radził Etath. Inna jest sytuacja na glebach ciężkich. Tam jest on łatwo zatrzymywany. Jednak jest tam ryzyko zbyt silnego zatrzymania składnika w wymiennikach ilastych. Tam trzeba stosować wg niego potas w wyższych, skoncentrowanych dawkach lub w sposób zagęszczony, np. gniazdowo lub pasowo.
Czynniki wywołujące stres w roślinach
Nie tylko rolnicy narażeni są na stres. Także rośliny są na niego narażone. Niektórym czynnikom wywołującym stres możemy zapobiegać. Ale jest wiele takich, które nie są możliwe do zapobiegania. Do takich należą np. przymrozki, gradobicie. Przed tymi czynnikami warto zabezpieczyć się finansowo poprzez ubezpieczenie. Liderem w ubezpieczaniu upraw od wielu lat jest Generali – mówił dr Tomasz Lenartowicz – ekspert Generali. Dodał, że wielu plantatorów ziemniaka doświadcza przymrozków. Maksymalna kwota odszkodowania w wyniku wystąpienia przymrozków może dochodzić do 95% sumy ubezpieczenia. Wspomniał też o innych czynnikach, jak gradobicie, deszcze nawalne, a nawet huragany.
Zbiór i dobre przechowywanie bulw
Produkcja polowa to tylko jeden z etapów uprawy ziemniaka. W tym gatunku równie ważne jest ich długotrwałe przechowanie, gdyż poszczególni odbiorcy potrzebują towaru o wysokiej jakości użytkowej i przetwórczej. Proces ten jest szczególnie istotny, zwłaszcza po bardzo trudnej ubiegłorocznej kampanii wykopkowej.
– Częste i intensywne opady niejednokrotnie uniemożliwiły doprowadzić zbiory do końca. Spowodowały też wzrost zawartości w bulwach wody, natomiast rekordowo ciepły wrzesień skutkował zbiorem silnie nagrzanych bulw, co wymagało ich intensywnego schłodzenia, nawet w tempie 1°C/dzień – mówił Kamil Maniak, prezes Stowarzyszenia Polski Ziemniak i Dyrektor ds. marketingu firmy Omnivent.
Nie jest tajemnicą, że wiele towaru musi być także przechowana.
– Na dobre przechowanie bulw wpływa wiele czynników, także zewnętrzny kolor ścian magazynu, im jaśniejsze tym lepsze, gdyż ciepło przemieszcza się po tzw. mostkach termicznych, zwłaszcza na łączeniu płyt elewacyjnych – dodał ekspert.
Trudny ubiegłoroczny sezon sprawił, że zbierane bulwy trzeba było nie tylko silnie wentylować, ale też schładzać już od pierwszego dnia zbioru.
Biostymulatory Agro Sorb
Uprawy polowe przechodzą w ostatnim czasie liczne stresy związane ze zmianą klimatu. Wesprzeć je można wówczas stosując np. biostymulatory bazujące na aminokwasach. Jednym z ich krajowych dostawców jest firma Agro-Sorb, partner naszego seminarium. W procesie produkcji tych specyfików bardzo ważna jest tzw. hydroliza enzymatyczna.
– Dzięki niej uzyskuje się więcej aminokwasów o wyższych parametrach użytkowych dla roślin – powiedział Radosław Łaźny z firmy Agro-Sorb.
Ta grupa produktów zwiększa odporność roślin na stresy środowiskowe, poprawia zdrowotności kondycję bulw, stymuluje rozwój i dłużej utrzymuje zieloność plantacji. Co bardzo ważne w uprawie ziemniaków, zwiększ też zawartość skrobi w bulwach. Ekspert zalecał stosowanie firmowych produktów w niższych dawkach, ale częściej, aby utrzymać stały poziom aminokwasów w roślinie.
– Dzięki temu poprawia się wchłanialność substancji czynnych pestycydów stosowanych w sezonie wegetacyjnym – dodał prelegent.
Mocnym orężem w zarazę
– Unia Europejska wycofuje kolejne substancje z rejestru i nie omija to także ziemniaka. Coraz trudniejsza jest zatem ochrona także przed chorobami. Skuteczność jednak substancji fungicydowych, które pozostały jeszcze na rynku można sprawdzić na stronie internetowej Euroblight. W tym zestawieniu bardzo dobrze wypadają nasze produkty z serii Zorvec – mówił Łukasz Wrzoskowicz z Corteva Agriscience. Podkreślał, że deszcz już 20 minut po zabiegu preparatem Zorvec nie zmywa go.
– Preparat zawiera 2 substancje: oksatiapiprolinę i amisulbrom. Przeciwdziała zarodnikowaniu zarazy ziemniaka i ogranicza żywotność zarodników. Działa zatem zapobiegawczo na chorobę. Ma też działanie interwencyjne, bo hamuje rozwój grzybni w roślinie – mówił Łukasz Wrzoskowicz. Chroni dodatkowo nowe przyrosty. Wszystkie te właściwości, jak dodał sprawiają, że preparat działa o 3–4 dni dłużej. Zorvec można zastosować do 4 razy z sezonie przy założeniu, że cały program składa się z 12 zabiegów. Jeśli zabiegów jest np. 6–8, to Zorvec może być zastosowany 2 razy. Przedstawiciel Corteva zapewniał, że w przypadku tego preparatu nie mamy odporności krzyżowej z innymi preparatami stosowanymi na zarazę ziemniaka.
Strategia zwalczania zarazy ziemniaka i rynek ziemniaka w Stanach Zjednoczonych – prof. Gary Secor, Wydział Fitopatologii Uniwersytetu Stanowego Dakoty Północnej (NDSU).
