StoryEditor

Uprawa bezpłużna buraka cukrowego – jak działa system bezorkowy i strip-till?

Uprawa bezpłużna to jeden z coraz częściej wybieranych wariantów technologicznych w produkcji buraka cukrowego przez rolników. System bezorkowy i pasowy strip-till ma wiele korzyści, ale niesie też określone ryzyka. Jakie daje efekty i kiedy warto ją stosować?

22.01.2026., 09:00h

Burak cukrowy coraz częściej trafia na pola uprawiane w systemie konserwującym, w którym rezygnuje się m.in. z pługa. Na czym dokładnie polega uprawa konserwująca buraka, jakie ma wymagania, zalety i ograniczenia oraz kiedy warto ją wdrożyć w miejsce tradycyjnej orki? Dowiesz się w naszym poprzednim artykule: 

Uprawa konserwująca buraka cukrowego – jak chronić glebę i obniżyć koszty produkcji?

Uprawa bezpłużna jako alternatywa dla orki

Dobór technologii uprawy buraka cukrowego ma kluczowe znaczenie dla kosztów produkcji, terminowości zabiegów oraz kondycji gleby. Kolejną alternatywą jest uprawa bezpłużna, zwana także bezorkową, uproszczoną.

Cechą uproszczonej uprawy jest brak odwracania wierzchniej warstwy gleby oraz pozostawienie powierzchni pola dużej ilości np. słomy. Część pozostawionych resztek zostaje wymieszana z glebą, a część pozostaje na powierzchni w formie mulczu.

Bezorkowa to oszczędność? 

- Uprawa bezorkowa przyczynia się do zmniejszenia zużycia paliwa i czasu pracy w porównaniu z uprawą tradycyjną. Spośród różnych wariantów uprawy bezpłużnej w uprawie buraka cukrowego możemy stosować uprawę całopowierzchniową głęboką lub ograniczoną - pasową zwaną strip-till - wyjaśnia Kodeks Dobrych Praktyk w Uprawie Buraków Cukrowych. 

Strip-till w buraku cukrowym

Zasadą całopowierzchniowej uprawy głębokiej jest spulchnianie i płytkie mieszanie roli na całej powierzchni pola. Spulchnianie powoduje rozluźnienie i napowietrzenie gleby, a także przemieszczanie cząstek glebowych, częściowo wprowadza do gleby resztki roślinne i je przykrywa.

Wykonywana jest najczęściej przy użyciu:

  • głęboszy,
  • spulchniaczy,
  • gruberów,
  • kultywatorów spulchniających, których elementy robocze rozluźniają warstwy niżej położone bez wynoszenia na powierzchnię mokrej gleby.

Uprawa pasowa - strip-till polega z kolei na spulchnieniu pasów gleby, w których siane są nasiona buraka cukrowego, natomiast pozostawia się niespulchnioną glebę w międzyrzędziach.

image

Uprawa buraka cukrowego: wszystko o tradycyjnej metodzie orkowej

- W efekcie na polu występują dwie strefy glebowe, które różnią się między sobą właściwościami. Jedną z nich stanowi pas spulchnionej gleby o mniejszej gęstości i zwięzłości, z większą zawartością powietrza, w której umieszczany jest nawóz i nasiona. Stwarza to dobre warunki do wschodów roślin buraka cukrowego, głównie korzystnie wpływając na ich szybkość i równomierność - podaje Kodeks Dobrych Praktyk w Uprawie Buraków Cukrowych.

Dzięki temu, buraki rosnące w stefie spulchnionej mają mozliwość szybszego rozowju, lepszego dostępu do wody oraz skłądników pokarmowych. W uprawie pasowej nie wykonuje się zabiegów od zbioru przedplonu do siewu. Zalecane jest  aby część pola w nieuprawianychmiędzyrzędziach przykrywał mulcz. 

Patrycja Bernat

Fot: Jacek Daleszyński

Źródło: Kodeks dobrych praktyk w uprawie buraków cukrowych

Patrycja Bernat
Autor Artykułu:Patrycja Bernat z-ca redaktora prowadzącego topagrar.pl
Pozostałe artykuły tego autora
Masz pytanie lub temat?Napisz do autora
POWRÓT DO STRONY GŁÓWNEJ
22. styczeń 2026 10:04