Jak informuje resort rolnictwa, złożone wnioski zostaną teraz poddane ocenie zgodnie z obowiązującymi kryteriami wyboru, a pomoc będzie przyznawana w ramach dostępnych środków finansowych. I tu niespodzianka. W sumie, jak policzono, młodzi rolnicy ubiegają się w tym roku o wsparcie o łącznej wartości blisko 1,9 mld zł. Tymczasem dostępnych w tym naborze środków jest jedynie ok. 647 mln zł. Tak więc trzeba to sobie powiedzieć jasno: pieniędzy dla wszystkich nie starczy.
ARiMR zapytana o to, czy są szanse na zwiększenie tej kwoty, tak, aby wsparcie dotarło do wszystkich wnioskujących odpowiedziała, że „trwają prace nad zwiększeniem limitu środków na tę unijną pomoc”. To daje pewien cień szansy na to, że podobnie, jak w przypadku naboru pod nazwą „Inwestycje przyczyniające się do ochrony środowiska i klimatu” (gdzie zainteresowanie rolników oferowanymi w tym obszarze pieniędzmi też było rekordowo duże), resort rolnictwa „dorzuci” coś jeszcze młodym rolnikom. W końcu zbliżają się kolejne wybory…
Coraz więcej młodych rolniczek ubiega się o premię na start
Jak podaje ARiMR, w 2025 r. złożono 3531 wniosków o premię dla młodego rolnika, w 2024 r. - 2770 wniosków, a w 2023 r. - 358. Do tej pory zawarto 8,1 tys. umów na 1,74 mld zł. W związku z tym, że 2026 r. to Międzynarodowy Rok Kobiet Rolniczek zapytaliśmy ARiMR – jak aktywne w kwestii środków na start są młode rolniczki. Okazuje się, że wśród ubiegających się o premię, rośnie odsetek kobiet: w tym roku 21 proc. złożonych wniosków – to podania od młodych rolniczek. Dla porównania w 2025 r. było to 18,4 proc., w 2024 r. - 18 proc. a w 2023 r. - 17,2 proc.
Na co młodzi rolnicy przeznaczają premię na start?
Premia dla młodych rolników jest jednym z kluczowych instrumentów wspierających rozpoczęcie działalności rolniczej. Otrzymane środki mogą zostać przeznaczone m.in. na zakup gruntów rolnych, maszyn i urządzeń, rozwój produkcji oraz inwestycje zwiększające potencjał gospodarstw. Mogą być – a no co są przeznaczane najczęściej? - zapytaliśmy w ARiMR.
- Gdy przyjrzeć się inwestycjom planowanym przez przyszłych beneficjentów, w czterech naborach z Planu Strategicznego dla Wspólnej Polityki Rolnej na lata 2023-2027 większość biznesplanów uwzględnia zakup: ciągników rolniczych i sadowniczych, przyczep uniwersalnych i specjalistycznych, kosiarek, opryskiwaczy polowych i sadowniczych, gruntów rolnych oraz zwierząt hodowlanych (najczęściej bydła) – informuje w odpowiedzi Agencja.
Jakie wnioski dla przyszłej perspektywy finansowej?
Tegoroczny nabór był ostatnim realizowanym w ramach obecnego harmonogramu interwencji „Premie dla młodych rolników” Planu Strategicznego dla Wspólnej Polityki Rolnej na lata 2023–2027. Resort rolnictwa informuje, że prowadzi prace nad rozwiązaniami dla kolejnej perspektywy finansowej.
- Doświadczenia z realizacji tegorocznego naboru oraz skala zainteresowania wsparciem będą istotnym elementem tych prac. Celem jest przygotowanie skutecznych instrumentów, które będą odpowiadały na potrzeby młodych rolników rozpoczynających działalność i rozwijających gospodarstwa – czytamy w komunikacie.
I pewnie tak będzie. Z analizy dostępnych dokumentów już dziś wiadomo, że nowa WPR na lata 2028–2034 będzie mocno stawiać na odnowę pokoleniową w rolnictwie, w tym na młodych rolników. Wśród grup priorytetowych są też małe gospodarstwa, ale po raz pierwszy wprost wskazano także kobiety zajmujące się rolnictwem. Zaproponowano m.in. wprowadzenie specjalnych rocznych płatności, a także preferencyjne traktowanie kobiet w innych instrumentach WPR. Jak będzie w warunkach polskich naprawdę – przekonamy się już wkrótce.
Agnieszka Kozłowska
