28 kwietnia w gmachu Ministerstwa Rolnictwa i Rozwoju Wsi odbyło się kluczowe spotkanie dla przyszłości krajowego sektora wołowiny. Zainaugurowano projekt Polska Wołowina – wspólną inicjatywę producentów, przetwórców oraz partnerów instytucjonalnych.
Celem przedsięwzięcia jest wzmocnienie konkurencyjności branży poprzez budowę spójnego wizerunku jakościowego oraz zwiększenie rozpoznawalności polskiej wołowiny na rynkach krajowym i zagranicznych.
Projekt zakłada długofalowe działania oparte na zrównoważonej i niskoemisyjnej produkcji, systemie jakości QMP oraz przejrzystej komunikacji z konsumentem.
Spotkanie miało charakter przełomowy – podpisano porozumienie o współpracy oraz formalnie powołano Komitet Sterujący, który będzie odpowiadał za dalszy rozwój inicjatywy.
Przełom po latach rozmów
Jak podkreślano podczas spotkania, projekt jest efektem wielomiesięcznych negocjacji i pracy całego środowiska. Już wcześniej idea budowy marki Polska Wołowina została wpisana do strategii rozwoju sektora.
– Po ponad roku rozmów udało się osiągnąć porozumienie, w którym branża zdecydowała się działać wspólnie – mówił podczas inauguracji Jerzy Wierzbicki, prezes Polskiego Zrzeszenia Producentów Bydła Mięsnego, a także Polskiej Platformy Zrównoważonej Wołowiny.
Co istotne, inicjatywa ma charakter oddolny – to sami uczestnicy rynku będą wyznaczać tempo prac, kierunki działań oraz decydować o składzie projektu. Państwo deklaruje wsparcie, m.in. poprzez środki z Funduszu Promocji Mięsa Wołowego.
Najwięksi gracze razem
W projekt zaangażowały się największe zakłady mięsne w Polsce, odpowiadające za ponad połowę produkcji i eksportu wołowiny. To pierwszy tak szeroki sojusz branży, obejmujący zarówno przetwórców, jak i producentów bydła.
Podczas spotkania podkreślano, że bez współpracy nie da się dziś budować silnej pozycji rynkowej. – Musimy odejść od myślenia wyłącznie ceną. Przyszłość to jakość, powtarzalność i profesjonalizm – wskazywali uczestnicy.
Kluczowy moment dla sektora
W trakcie wydarzenia dokonano wyboru władz Komitetu Sterującego. Przewodniczącym został Przemysław Gostkiewicz, prezes spółki Sokołów, a jego zastępcą reprezentant OSI Poland Foodworks. To właśnie ten organ będzie odpowiadał za strategiczne decyzje i koordynację działań.
Równolegle ustalono główne kierunki prac oraz strukturę organizacyjną projektu. Już na starcie zdecydowano o powołaniu trzech kluczowych obszarów roboczych: marketing i komunikacja marki, system jakości i standardy produkcji, a także zrównoważony rozwój i raportowanie (ESG).
Jakość zamiast ceny
Jednym z najważniejszych wniosków ze spotkania było odejście od modelu konkurencji opartego głównie na niskiej cenie. Branża chce budować przewagę poprzez jakość kulinarną mięsa, powtarzalność produktu, transparentne pochodzenie oraz silną markę rozpoznawalną dla konsumenta.
Zwrócono uwagę, że dziś polska wołowina jest często tzw. produktem bezimiennym – konsumenci nie wiedzą, skąd pochodzi mięso, które kupują. To ma się zmienić.
– Konsument musi wiedzieć, czy je produkt lokalny, czy importowany. Bez tego nie zbudujemy rynku – podkreślano.
Rolnicy kluczowym ogniwem
Duży nacisk położono na rolę rolników w całym projekcie. To właśnie oni mają być fundamentem jakości i stabilności produkcji.
Wskazywano, że konieczne jest: wprowadzenie czytelnych systemów premiowania jakości, lepsza komunikacja między zakładami a producentami, rozwój systemów oceny tusz i parametrów jakościowych, zachęcanie do udziału w systemach jakości, takich jak QMP.
Branża dostrzega też potrzebę zwiększenia bazy surowcowej – zarówno pod względem jakości, jak i ilości.
Polska wołowina ma podbić eksport
W spotkaniu uczestniczył również minister rolnistwa Stefan Krajewski, który podkreślił znaczenie projektu dla eksportu.
Zwrócono uwagę na postępy w otwieraniu nowych rynków, m.in.: Korei Południowej, Japonii, Filipin, a także krajów Afryki Północnej.
Eksport polskiej żywności dynamicznie rośnie, ale – jak zaznaczono – nadal brakuje silnych, rozpoznawalnych marek. – Polska żywność wciąż jest na świecie tzw. no-name’em. To musi się zmienić – podkreślono.
Konsument w centrum uwagi
Jednym z kluczowych wyzwań będzie także rozwój rynku krajowego. Obecnie spożycie wołowiny w Polsce pozostaje relatywnie niskie.
Dlatego projekt zakłada: edukację konsumentów, promocję sposobów przygotowania mięsa, współpracę z gastronomią i sieciami handlowymi, budowanie świadomości jakości.
Zwrócono uwagę, że nawet najlepszy produkt nie obroni się, jeśli konsument nie będzie potrafił go właściwie przygotować.
Długofalowa strategia
Uczestnicy spotkania byli zgodni – budowa marki Polska Wołowina to proces na lata, wymagający konsekwencji i współpracy całego łańcucha dostaw.
Kluczowe znaczenie będą miały: spójna strategia komunikacyjna, stabilne relacje z rolnikami, rozwój standardów jakości, dostosowanie do wymogów środowiskowych i rynkowych.
Branża liczy na efekt skali
Podsumowując spotkanie, podkreślono, że projekt ma charakter przełomowy – obejmuje większość krajowego rynku i daje realną szansę na zmianę pozycji polskiej wołowiny.
– To kamień milowy dla całego sektora. Jeśli utrzymamy ten kierunek, możemy zbudować silną markę z korzyścią dla rolników, przetwórców i konsumentów – podsumowano.
Treść porozumienia w sprawie współpracy przy realizacji projektu budowy marki Polska Wołowina:
Preambuła
Kierując się wytycznymi oraz celami określonymi w Strategii rozwoju rynku "Polska Wołowina 2030", wypracowanej w drodze szerokiego konsensusu przedstawicieli branży hodowlanej i mięsnej, uznając, że trwały rozwój sektora wołowiny wymaga budowania wartości w całym łańcuchu dostaw – od producenta bydła, przez podmioty przetwórcze, po partnerów handlowych i konsumentów – w sposób zrównoważony, przewidywalny i oparty na wzajemności, mając świadomość, że w warunkach rosnącej konkurencji międzynarodowej, presji kosztowej oraz zmieniających się oczekiwań rynku dalszy rozwój polskiej wołowiny nie może opierać się wyłącznie na konkurencji cenowej, lecz powinien być budowany na jakości, wiarygodnym pochodzeniu, powtarzalności surowca oraz spójnej komunikacji wartości produktu, uznając, że stworzenie silnej, rozpoznawalnej i cenionej marki "Polska Wołowina" stanowi wspólny interes uczestników rynku.
Otwiera drogę do zwiększania wartości handlowej produktu, wzmacnia pozycję konkurencyjną polskich przedsiębiorstw oraz tworzy podstawy do bardziej stabilnych i długoterminowych relacji z dostawcami bydła, dostrzegając, że skuteczna budowa marki sektorowej wymaga współpracy także pomiędzy podmiotami, które na co dzień konkurują ze sobą na rynku, jeżeli współpraca ta służy tworzeniu wspólnych standardów, wzmacnianiu pozycji polskiej wołowiny w kraju i za granicą oraz rozwojowi nowoczesnego modelu łańcucha dostaw, przyjmując, że krajowy system jakości QMP (Quality Meat Program) stanowi właściwy fundament organizacji zaplecza surowcowego dla marki "Polska Wołowina", jako narzędzie wspierające produkcję zrównoważoną niskoemisyjną, transparentność produkcji oraz gotowość spełniania rosnących wymagań rynkowych, środowiskowych i raportowych, uznając, że rolnicy i dostawcy bydła są strategicznymi partnerami powodzenia Projektu, a trwałość marki "Polska Wołowina" wymaga wzmacniania ich pozycji poprzez jasne wymagania jakościowe, przewidywalne zasady współpracy, stabilne bodźce rozwojowe oraz udział w wartości tworzonej dzięki marce.
Strony niniejszego Porozumienia, działając w przekonaniu o potrzebie współdziałania, przejrzystości, zaufania i wspólnej odpowiedzialności za rozwój całego sektora, zawierają niniejsze Porozumienie.
Cel projektu
Celem Projektu jest budowa i rozwój marki Polska Wołowina jako silnej, rozpoznawalnej i wiarygodnej marki sektorowej na rynku krajowym i rynkach zagranicznych, kojarzonej z wysoką jakością, powtarzalnością, profesjonalizmem oraz zrównoważonym pochodzeniem.
Cele szczegółowe obejmują w szczególności:
a) zwiększenie wartości rynkowej polskiej wołowiny poprzez przechodzenie od konkurencji opartej głównie na cenie do konkurencji opartej na jakości, marce, standardach produkcji, jakości kulinarnej oraz wiarygodnej informacji o pochodzeniu produktu;
b) wzmacnianie pozycji konkurencyjnej Sygnatariuszy wobec zagranicznych odbiorców handlowych, w szczególności sieci detalicznych, poprzez budowę rozpoznawalnych, przejrzystych standardów;
c) rozwój zintegrowanego i przewidywalnego zaplecza surowcowego dla marki "Polska Wołowina", opartego na krajowym systemie jakości QMP jako wiodącym standardzie produkcji;
d) budowę długoterminowych, partnerskich relacji z rolnikami i dostawcami bydła, opartych na jasnych wymaganiach jakościowych, przejrzystych zasadach współpracy oraz mechanizmach premiujących jakość, powtarzalność i dobrostan;
e) stworzenie warunków do wzrostu stabilności ekonomicznej całego łańcucha dostaw, tak aby wartość generowana dzięki marce "Polska Wołowina" była dzielona w sposób sprawiedliwy i motywujący dla wszystkich uczestników;
f) przygotowanie sektora do rosnących wymagań regulacyjnych i rynkowych, w tym związanych z raportowaniem wpływu środowiskowego, oczekiwaniami odbiorców oraz instytucji finansowych, tak aby zwiększać odporność i wiarygodność polskiego sektora wołowiny;
g) rozwój współpracy wewnątrzbranżowej w tych obszarach, w których wspólne działanie przynosi korzyści całemu sektorowi, przy poszanowaniu odrębności biznesowej i rynkowej poszczególnych Sygnatariuszy.
Krzysztof Zacharuk
