Niedziela, 6 września, jest kulminacyjnym dniem Ogólnopolskiego Święta Dziękczynienia za Plony na Jasnej Górze. Do Częstochowy przyjechali rolnicy z całego kraju, przedstawiciele organizacji rolniczych oraz instytucji związanych z sektorem rolno-spożywczym. W uroczystościach uczestniczył prezydent Karol Nawrocki.
Tegoroczne dożynki odbywają się pod hasłem "Do Maryi pierwszej nauczycielki". Podczas uroczystości starostowie przekazali chleby wypieczone z tegorocznych zbiorów.
Prezydent rozpoczął swoje wystąpienie od podziękowania za plony, chleb trafiający na polskie stoły oraz pracę mieszkańców polskiej wsi.
– Spotykamy się dzisiaj u stóp Królowej Polski, Najświętszej Maryi Panny, tu w Częstochowie, na Jasnej Górze, żeby podziękować za plony, podziękować za chleb w każdym polskim domu – mówił. Jak dodał, z głębi serca dziękuje również "za polską wieś i za polskich rolników".
Nawrocki szybko przeszedł do znaczenia rolnictwa dla bezpieczeństwa państwa. – Mam głęboką świadomość jako prezydent Polski, że dziś polski rolnik jest gwarancją bezpieczeństwa Rzeczypospolitej Polskiej, bezpieczeństwa żywnościowego, bez którego nie ma suwerenności – podkreślił.
Jego zdaniem państwo powinno wykorzystywać potencjał polskiej ziemi, jednocześnie dbając o rolników i "nigdy nie zostawiać go samego".
Rolnicy fundamentem tożsamości narodowej
Dużą część wystąpienia poświęcono ochronie polskiej ziemi. Prezydent przekonywał, że rolnicy są nie tylko producentami żywności, ale również strażnikami ziemi i dziedzictwa kulturowego.
– Dzisiaj polski rolnik i polska wieś jest strażnikiem polskiej ziemi, bo tyle jest Rzeczypospolitej, ile jest polskiej ziemi w polskich rękach – mówił Nawrocki. Podkreślał, że polska wieś zachowała religię, troskę o rodzinę oraz kulturę ludową, które – jak zaznaczył – są fundamentem tożsamości narodowej.
Nawiązując do Wincentego Witosa, prezydent mówił, że polski rolnik przez dziesięciolecia zachowywał "religię, ziemię i narodowość". – Nieważne, jak świat rozwinie się technologicznie, polski rolnik jest strażnikiem polskiego bezpieczeństwa żywnościowego, polskiej ziemi i polskiej kultury – podkreślił.
"Polski rolnik w XXI wieku musi bić się"
W dalszej części przemówienia Nawrocki mówił o problemach, z którymi mierzą się gospodarstwa. Wymienił m.in. suszę i przymrozki, podkreślając, że w takich sytuacjach rolnicy nie mogą zostać sami.
Następnie odniósł się do sytuacji gospodarstw rodzinnych i ochrony polskiej ziemi. – Polski rolnik w XXI wieku musi bić się, a ja jestem w tej bitwie z wami o stabilizowanie produkcji żywności i produkcji rolnej – zadeklarował.
Prezydent przypomniał o swojej inicjatywie ustawodawczej dotyczącej zakazu sprzedaży polskiej ziemi i wydłużenia tego zakazu do 10 lat. Jak mówił, inicjatywa przeszła przez parlament, ale została zmieniona względem pierwotnych założeń. W tym kontekście padły słowa: "Ręce precz od polskiej ziemi".
Nawrocki mówił również o ochronie funkcji produkcyjnej polskiej wsi i przekonywał, że rolnik powinien być gospodarzem polskiej wsi.
Mercosur i Zielony Ład. Prezydent zwrócił się do senatorów
W kolejnej części przemówienia pojawiły się bezpośrednie odniesienia do bieżącej polityki. Karol Nawrocki przypomniał o swoim sprzeciwie wobec umowy Unii Europejskiej z Mercosur. Mówił o rozmowach z europejskimi przywódcami i podkreślał, że występował w nich jako głos polskiej wsi. Następnie odniósł się do polityki klimatycznej Unii Europejskiej i Zielonego Ładu.
Prezydent mówił o swoich wnioskach dotyczących referendum i krytykował senatorów za brak zgody na wykorzystanie tego narzędzia.
– Nie rozumiem więc. Zwracam się do senatorów i do pana ministra, że nie chcecie słuchać polskiej wsi. Tu jest Polska, tu jest naród i jak chcemy przemówić, to dajcie nam przemówić – powiedział.
Karol Nawrocki określił Zielony Ład jako rozwiązanie, które – w jego ocenie – jest złe dla wsi, przedsiębiorstw i polskiej gospodarki. Na zakończenie zapewnił rolników o swoim dalszym zaangażowaniu. – Tylko prezydent Polski gwarantuje wam, że już w tym roku byłem z wami, będę z wami i pozostanę z wami – mówił.
Polityka na Jasnej Górze mogła budzić emocje
Wystąpienie prezydenta wyraźnie wykraczało poza podziękowanie za plony. Znaczną jego część zajęły bieżące spory dotyczące polityki rolnej i europejskiej.
Dla części uczestników tak mocne wejście polityki w religijną uroczystość mogło być zaskakujące, a nawet budzić niesmak. Dożynki Jasnogórskie są przede wszystkim czasem modlitwy, dziękczynienia za plony oraz podkreślenia znaczenia pracy rolników.
Z drugiej strony kwestie poruszone przez prezydenta mają bezpośrednie znaczenie dla gospodarstw. Umowa Mercosur, polityka klimatyczna, Zielony Ład czy regulacje dotyczące ziemi rolnej są przedmiotem decyzji podejmowanych przez polityków w Polsce i na poziomie Unii Europejskiej.
Polityczny charakter tej części wystąpienia był szczególnie widoczny wtedy, gdy prezydent zwracał się bezpośrednio do senatorów i przedstawicieli władz.
Przeor głośno apelował o jedność
Jeszcze przed wystąpieniem Karola Nawrockiego głos zabrał przeor Jasnej Góry, o. Grzegorz Prus. Przypomniał, że wierni zgromadzili się przede wszystkim po to, aby podziękować za plony zebrane "przez pracowite ręce polskiego rolnika". Podkreślił również, że tej pracy należy się szacunek.
Przeor nawiązał do Jasnogórskich Ślubów Narodu sprzed 70 lat i słów kard. Stefana Wyszyńskiego o miłości, sprawiedliwości, zgodzie i pokoju. W swoim wystąpieniu szczególnie mocno zaakcentował potrzebę jedności.
– Obyśmy z tego doświadczenia jedności przy ołtarzu czerpali przykład i siłę do tworzenia jedności na co dzień w naszej Ojczyźnie, w środowiskach pracy i w naszych rodzinach. Módlmy się o tę jedność pośród naszej różnorodności – apelował o. Grzegorz Prus.
Obchody na Jasnej Górze trwają od kilku dni
Niedzielne uroczystości są kulminacją wydarzeń, które rozpoczęły się w Częstochowie kilka dni wcześniej.
Od 4 do 6 września odbywa się 35. Krajowa Wystawa Rolnicza, podczas której prezentowane są osiągnięcia polskiego rolnictwa, maszyny i technologie, produkty regionalne oraz dorobek kulturowy polskiej wsi. 35. Krajowa Wystawa Rolnicza – Jasna Góra
Z kolei 5 i 6 września odbywa się Ogólnopolskie Święto Dziękczynienia za Plony. W programie znalazły się m.in. Msza św., Droga Krzyżowa, nocne czuwanie oraz niedzielna suma dożynkowa z błogosławieństwem wieńców żniwnych. Ogólnopolskie Święto Dziękczynienia za Plony – Jasna Góra.
Krzysztof Zacharuk
