StoryEditor

Ekstremalne upały drastycznie obniżają plony pszenicy. Co może zrobic rolnik?

Nadchodzące fale upałów w kluczowym momencie wzrostu pszenicy mogą w ciągu kilku lat zmniejszyć plony. Rolnicy muszą już teraz planować nową strategie zarządzania, aby chronić zbiory przed rekordowymi upałami. Co to oznacza dla rolników?

22.02.2026., 15:00h

Kwitnienie pszenicy pod największym zagrożeniem

Ze zmianami klimatu zmagają się rolnicy na całym świecie i nie tylko susza, a właśnie fale upałów w kluczowych momentach rozwojowych rośliny mogą stanowić jeszcze większe ryzyko.

- Kwitnienie jest jednym z najbardziej wrażliwych etapów rozwoju pszenicy. To wtedy roślina formuje ziarno, które ostatecznie decyduje o plonie. Nawet kilka dni bardzo wysokich temperatur lub poważnego stresu wodnego na tym etapie może zmniejszyć liczbę ziaren i znacząco obniżyć ostateczne zbiory - powiedział Dr Mikhail Semenov, modeler matematyczny i emerytowany współpracownik w Rothamsted Research.

Upały groźniejsze niż susza? Wyniki badań nie pozostawiają wątpliwości

Przeprowadzone przez naukowców badanie wykorzystało zaawansowane prognozy klimatyczne oraz odmianę pszenicy Sirius, aby oszacować, jak krótkie, intensywne fale upałów i susze w okresie kwitnienia mogą wpłynąć na globalne plony pszenicy w przyszłości. Jak pokazały osiagnięte wyniki, to nie susza, a fale upalów powodują większe straty w plonach.

Zobacz także: Rolnictwo pod presją: brak substancji czynnych i innowacje jako jedyna szansa na ochronę upraw

Określono, że do 2050 r. straty plonów związane z ekstremalnym ciepłem w czasie kwitnienia mogą wzrosnąć o około jedną trzecią, a do 2090 r. te straty mogą zwiększyć się o ponad trzy czwarte.

- Takie badania modelowe dostarczają kluczowych informacji i wskazówek, na jakie cechy powinniśmy obecnie stawiać w hodowli, przygotowując się na przewidywane przyszłe warunki klimatyczne - powiedział Malcolm Hawkesford, lider programu strategicznego „Delivering Sustainable Wheat” w Rothamsted Research. 

Co powinni w tej sytuacji robić rolnicy? 

  • wybór odmian z lepsza tolerancją na ciepło i suszę,
  • rozważanie terminów siewu i strategii zarządzania, które zmniejszą ryzyko kwitnienia w okresach największych upałach,
  • śledzić lokalne trendy klimatyczne i prognozy sezonowe.
  • Hodowcy natomiast będą musieli położyć większy nacisk na opracowywanie odmian pszenicy zdolnych do radzenia sobie z krótkimi okresami wysokiej temperatury w czasie kwitnienia

image

Opłacalność uprawy pszenicy ozimej. Kalkulacja kosztów i dochodu od rolnika

Patrycja Bernat

Źródło: Rothamsted Research

Fot: Canva

Patrycja Bernat
Autor Artykułu:Patrycja Bernat z-ca redaktora prowadzącego topagrar.pl
Pozostałe artykuły tego autora
Masz pytanie lub temat?Napisz do autora
POWRÓT DO STRONY GŁÓWNEJ
22. luty 2026 16:02