StoryEditor

Duńscy rolnicy podejrzewają, że krowy chorują przez dodatek paszowy ograniczający emisję. Czy to możliwe?

W Danii krowy chorują, a hodowcy wskazują na Bovaer – dodatek mający ograniczać emisję metanu. Czy nowy obowiązek żywieniowy może być przyczyną problemów?

09.11.2025., 16:00h
Z tego artykułu dowiesz się:
  • Wzrost zachorowań wśród krów mlecznych
  • Czym jest Bovaer i jak działa?
  • Jak na to zareagował producent dodatku paszowego?
  • Eksperci ostrzegają przed zbyt dużą dawką
  • Od dopłat do obowiązku
  • Duńskie służby czekają na wyniki badań

W Danii coraz więcej rolników mówi, że po wprowadzeniu dodatku paszowego Bovaer ich krowy zaczęły chorować. Preparat miał pomagać w walce z emisją metanu, a tymczasem w niektórych stadach pojawiły się poważne problemy zdrowotne. Sprawą zajęły się już duńskie instytucje badawcze.

Wzrost zachorowań wśród krów mlecznych

W wielu duńskich oborach mleczność krów spadła, zwierzęta jedzą mniej, a część z nich padła. Takie przypadki opisywała duńska stacja telewizyjna TV2. Niektórzy hodowcy zwracają uwagę, że po odstawieniu Bovaeru krowy wracały do formy, lecz po ponownym wprowadzeniu dodatku problemy pojawiały się znowu.

- Dzwoni do nas coraz więcej rolników zaniepokojonych stanem swoich stad – przyznał Kjartan Poulsen, szef Krajowego Stowarzyszenia Duńskich Producentów Mleka. Organizacja rozpoczęła zbieranie danych i poprosiła rząd o analizę sprawy.

Czym jest Bovaer i jak działa?

Bovaer to dodatek paszowy opracowany przez firmę DSM-firmenich. Zawiera 3-nitrooksypropanol (3-NOP) – związek, który ogranicza działanie enzymów produkujących metan w żwaczu krowy. Według badań może to zmniejszyć emisję gazów cieplarnianych nawet o 30% na zwierzę. Europejski Urząd ds. Bezpieczeństwa Żywności (EFSA) uznał, że preparat jest bezpieczny, a Komisja Europejska dopuściła go do użytku w 2022 roku. W testach przeprowadzonych wcześniej w laboratoriach nie zaobserwowano żadnych skutków ubocznych.

Jak na to zareagował producent dodatku paszowego?

Firma DSM-firmenich zapewnia, że traktuje sprawę poważnie. „Aktywnie współpracujemy z odpowiednimi organizacjami,, aby mieć pewność, że wszystkie te obawy zostaną dokładnie zbadane i odpowiednio rozwiązane” – przekazał producent dodatku paszowego w oświadczeniu dla topagrar.com.

Rolnicy, u których wystąpiły problemy, zostali poproszeni o kontakt z niezależną organizacją SEGES Innovation. Sprawą zainteresował się też Uniwersytet w Aarhus, który prowadzi analizę przypadków chorób i padnięć krów w gospodarstwach stosujących dodatek.

Eksperci ostrzegają przed zbyt dużą dawką

Niemiecki specjalista od żywienia zwierząt, prof. Stephan Schneider z Uniwersytetu w Nürtingen-Geislingen, mówi, że w Niemczech nie odnotowano podobnych przypadków. Jego zdaniem zbyt duża ilość dodatku może jednak powodować zaburzenia trawienia. Zaleca nie więcej niż 12–15 g dziennie na krowę, choć w Danii oficjalne dane o dawkowaniu jeszcze nie są znane.

Naukowcy podkreślają, że związek między Bovaerem a chorobami nie został jeszcze potwierdzony. Możliwe, że problemy wynikają z błędów w żywieniu lub zbyt szybkiego wdrażania nowych zasad w dużych stadach.

Od dopłat do obowiązku

O dodatku paszowym Bovaer pisaliśmy już rok temu, gdy duński rząd planował dopłaty dla hodowców bydła mlecznego za stosowanie dodatku zmniejszającego emisję metanu. Pomysł miał charakter dobrowolny i był częścią Zielonego Funduszu. Dziś sytuacja wygląda inaczej – przepisy zobowiązują gospodarstwa z ponad 50 krowami do stosowania dodatku przez co najmniej 80 dni w roku.

image

Dopłaty do dodatku paszowego ograniczającego emisję metanu

Duńskie służby czekają na wyniki badań

Duński Urząd ds. Weterynarii i Żywności potwierdził, że zna zgłoszenia rolników i czeka na wyniki badań Uniwersytetu w Aarhus. Analiza ma wykazać, czy istnieje związek między podawaniem Bovaeru a chorobami zwierząt. Na razie nie ma dowodów, że sam produkt szkodzi krowom. Rolnicy jednak nie kryją obaw. Wielu z nich podkreśla, że chce działać na rzecz klimatu, ale nie kosztem zdrowia zwierząt i jakości produkcji mleka.

Oprac. MKh na podst. topagrar.com, TV 2 DANMARK

Maria Khamiuk
Autor Artykułu:Maria Khamiuk

Maria Khamiuk – dziennikarka pisząca o rolnictwie, rynkach produktów rolnych oraz polityce rolnej Unii Europejskiej. Od ponad pięciu lat przygotowuje artykuły, analizy i reportaże dotyczące sytuacji w rolnictwie oraz międzynarodowego handlu produktami rolnymi, publikowane m.in. na łamach topagrar.pl (Top Agrar), tygodnik-rolniczy.pl (Tygodnik Poradnik Rolniczy), a także inne portale AgroHorti Media. Najczęściej opisuje to, co dzieje się na rynkach rolnych – takich jak rynek mleka, świń, bydła mięsnego czy zbóż – a także tematy związane z hodowlą zwierząt gospodarskich, chorobami zwierząt i polityką rolną UE. Na co dzień pracuje z danymi statystycznymi, dokumentami instytucji krajowych i unijnych oraz raportami branżowymi, starając się przekładać liczby i przepisy na prosty, zrozumiały język. W swoich tekstach stawia na rzetelność informacji i jasne wyjaśnianie zmian, tak aby rolnicy mogli szybko zorientować się, co nowe decyzje i dane oznaczają w praktyce.
Obszary tematyczne: rynki rolne, polityka rolna UE, Wspólna Polityka Rolna, handel międzynarodowy w rolnictwie, rynek mleka, rynek trzody chlewnej, rynek bydła mięsnego, rynek zbóż, choroby zwierząt gospodarskich.
Kontakt: [email protected]
LinkedIn: https://www.linkedin.com/in/maria-khamiuk-8b62b226b/

Pozostałe artykuły tego autora
Masz pytanie lub temat?Napisz do autora
POWRÓT DO STRONY GŁÓWNEJ
26. kwiecień 2026 16:10