Sprzedaż kukurydzy do skupu. Kto wystawia fakturę?
W praktyce większość transakcji sprzedaży zbóż, kukurydzy czy rzepaku odbywa się między rolnikiem a firmą skupową lub przetwórcą. W takim przypadku sposób dokumentowania sprzedaży zależy od tego, czy sprzedający jest rolnikiem ryczałtowym, czy czynnym podatnikiem VAT.
Rolnik ryczałtowy nadal bez obowiązku wystawiania faktur
Jeżeli kukurydzę sprzedaje rolnik ryczałtowy, sytuacja pozostaje stosunkowo prosta. W takim przypadku to nabywca, czyli np. firma czy skup, wystawia fakturę VAT RR dokumentującą zakup produktów rolnych. Rolnik nie wystawia faktury samodzielnie i nie ma obowiązku korzystania z KSeF do dokumentowania takiej sprzedaży. Czynny podatnik VAT będzie wystawiał faktury w KSeF
Inaczej wygląda sytuacja rolników będących czynnymi podatnikami VAT. Jeżeli rolnik prowadzi sprzedaż kukurydzy, pszenicy, rzepaku lub innych produktów rolnych jako podatnik VAT, to zasadniczo sam wystawia fakturę sprzedaży. Po objęciu go obowiązkiem KSeF faktura musi zostać wystawiona w systemie elektronicznym.
W praktyce oznacza to, że:
- rolnik przygotowuje fakturę w programie księgowym lub aplikacji zintegrowanej z KSeF,
- dokument jest przesłany do systemu Ministerstwa Finansów,
- nabywca odbiera fakturę poprzez KSeF.
A co z samofakturowaniem?
W obrocie rolnym często spotykane jest tzw. samofakturowanie. Polega ono na tym, że fakturę przygotowuje nabywca towaru, ale robi to w imieniu rolnika na podstawie wcześniejszej umowy między stronami. Takie rozwiązanie jest popularne zwłaszcza przy regularnych dostawach zbóż, mleka czy rzepaku.
W KSeF samofakturowanie nadal jest możliwe, jednak dokument musi spełniać wymagania systemu elektronicznego – rolnik powinien nadać nabywcy odpowiednie uprawnienia.
Przeczytaj także: KSeF w rolnictwie. Czy nowy system faktur zmieni zasady obsługi wniosków w ARiMR?
Dla rolnika oznacza to mniej formalności, ponieważ większość obowiązków związanych z przygotowaniem dokumentu pozostanie po stronie kupującego.
Rolnicy a KSeF
Warto zweryfikować czy używany program do fakturowania współpracuje z KSeF, kto będzie wystawiał dokumenty przy sprzedaży płodów rolnych i czy w przypadku samofakturowania istnieją odpowiednie porozumienia z kontrahentami.
Najważniejsza zasada dla rolnika
W przypadku sprzedaży kukurydzy, pszenicy czy rzepaku odpowiedź na pytanie „kto wystawia fakturę w KSeF?” zależy przede wszystkim od statusu sprzedającego. Rolnik ryczałtowy nadal otrzyma od nabywcy fakturę VAT RR i sam nie będzie jej wystawiał. Natomiast rolnik będący czynnym podatnikiem VAT będzie co do zasady wystawiał fakturę w KSeF, chyba że strony korzystają z procedury samofakturowania. To właśnie od formy rozliczania VAT będzie zależało, jak bardzo obowiązkowy KSeF wpłynie na codzienną sprzedaż płodów rolnych w gospodarstwie.
KSeF dla rolnika ryczałtowego
Od 1 kwietnia 2026 r. jest możliwe wystawianie faktur VAT RR za pośrednictwem Krajowego Systemu e-Faktur (KSeF). Nie oznacza to jednak, że każdy rolnik ryczałtowy automatycznie zostanie objęty tym rozwiązaniem. Aby nabywca produktów rolnych – na przykład skup zboża, młyn, mleczarnia czy zakład przetwórczy – mógł wystawiać faktury VAT RR w KSeF, rolnik ryczałtowy musi wcześniej nadać mu odpowiednie uprawnienie w systemie.
Jeżeli rolnik nie udzieli takiego upoważnienia, faktury VAT RR będą nadal wystawiane poza KSeF na dotychczasowych zasadach. Natomiast po nadaniu uprawnień nabywca będzie mógł wystawiać w systemie zarówno faktury VAT RR, jak i ich korekty – aż do momentu cofnięcia zgody przez rolnika.
Warto pamiętać, że zasady te dotyczą wyłącznie rolników ryczałtowych. Rolnik będący czynnym podatnikiem VAT nie korzysta z faktur VAT RR. W przypadku sprzedaży płodów rolnych sam wystawia standardowe faktury VAT, które po objęciu go obowiązkiem KSeF będą trafiały do systemu elektronicznego. Należy też odróżnić faktury VAT RR od zwykłych faktur zakupowych za paliwo, nawozy, środki ochrony roślin czy pasze. Takie dokumenty nie są fakturami VAT RR i podlegają odrębnym zasadom związanym z KSeF.
Co to oznacza w praktyce?
Jeżeli rolnik ryczałtowy sprzeda kukurydzę do skupu, to nadal co do zasady nabywca wystawi fakturę VAT RR. Zmieni się jedynie sposób jej wystawienia, jeśli rolnik zgodzi się na korzystanie z KSeF. Natomiast rolnik będący na VAT sam będzie wystawiał fakturę sprzedaży zgodnie z zasadami obowiązującymi w KSeF.
fot. Canva AI
Źródło: ksef.podatki.gov.pl
