StoryEditor

Racjonalne nawożenie buraków cukrowych fosforem i potasem

Odpowiednie nawożenie buraków cukrowych fosforem i potasem powinno być poprzedzone oceną zasobności gleby. Wysokie plony wymagają optymalnego poziomu składników pokarmowych

31.01.2026., 16:00h

Nawożenie fosforem i potasem buraków cukrowych

Burak cukrowy, szczególnie ten który plonowac ma wysoko, ma bardzo duże zapotrzebowanie na składniki pokramowe. 

image
TAB.1. Przybliżone pobranie składników pokarmowych przez buraki cukrowe
FOTO: Kodeks Dobrych Praktyk W Uprawie BurakÓw Cukrowych Krajowy Związek Plantatorów Buraka Cukrowego

Największe zapotrzebowania buraka szczególnie na potas ma miejsce w okresie letnim, na przełomie lipca i sierpnia. System korzeniowy pobiera składniki z warstwy gleby nawet poniżej metra.

- Burak cukrowy zalicza się do roślin, które w większym stopniu reagują na zasobność gleby w fosfor i potas niż na bieżące nawożenie tymi składnikami, dlatego nie powinno się uprawiać tej rośliny na glebach o niskiej czy bardzo niskiej zasobności w te pierwiastki.

image
Tabela 2. Klasy zasobności przyswajalnego fosforu i potasu w glebie, mg 100 g gleby
FOTO: Kodeks Dobrych Praktyk W Uprawie BurakÓw Cukrowych Krajowy Związek Plantatorów Buraka Cukrowego

Sam system nawożenia powinien być tak ułożony, aby po zbiorze przedplonu zasobność gleby w potas dostępny dla rośliny znajdowała się w górny zakresie poziomu średniego.

- Gdy posiadamy tak przygotowane stanowisko, to można ograniczyć nawożenie mineralne fosforem i potasem w stosunku do potrzeb pokarmowych, gdyż część zapotrzebowania roślin na te składniki zostanie pokryta z zasobów glebowych. W takim przypadku, przy zasobności podanej w przykładzie, aby uzyskać plon około 70 ton korzeni z hektara, wskazane jest nawożenie w zakresie 140–180 kg K2O/ha i 70–80 kg P2O5/ha - podaje Związek Plantatorów Buraka Cukrowego. 

Rola przedplonu w kształtowaniu zasobności gleby

Zasobność gleby na stanowisku przeznaczonym pod uprawę buraka cukrowego warto określić już przed siewem rośliny przedplonowej, którą najczęściej jest zboże. Pozwala to w razie potrzeby odpowiednio skorygować poziom nawożenia przedplonu. Burak cukrowy, dzięki bardzo głęboko sięgającemu systemowi korzeniowemu, pobiera znaczne ilości składników pokarmowych także z podglebia. Dlatego zwiększone nawożenie rośliny przedplonowej służy przede wszystkim wzbogaceniu głębszych warstw gleby w składniki pokarmowe dostępne dla buraków w kolejnych latach.

Zobacz także: Kiedy potas pod buraki?

Jak ustalić wysokość nawożenia? 

Ustalając wysokość nawożenia  trzeba  mieć na uwadze składniki odżywcze pochodzące z resztek pożniwnych i stosowanych nawozów naturalnych.

Ilość składników pokarmowych uwalniających się z nawozów organicznych i naturalnych, jak słoma, obornik, gnojowica. 

image
Przybliżona ilość składników pokarmowych
FOTO: Kodeks Dobrych Praktyk W Uprawie BurakÓw Cukrowych Krajowy Związek Plantatorów Buraka Cukrowego

Dawka nawozów naturalnych uzależniona jest oczywiście od potrzeb nawozowych, ale także od zawarteho w nich azotu. Przypomnijmy, że zgodnie z obowiązującym prawem azotanowym w tego typu nawozach nie wolno stosować więcej niż 170 kg N/ha w sezonie wegetacyjnym.

Nawożenie fosforem i potasem a Wspólna Polityka Rolna

Zasady racjonalnego nawożenia fosforem i potasem w uprawie buraka cukrowego wpisują się bezpośrednio w cele Wspólnej Polityki Rolnej Unii Europejskiej, w szczególności w obszarze zrównoważonego gospodarowania zasobami glebowymi oraz ochrony środowiska. W nowej perspektywie WPR duży nacisk kładzie się na efektywne wykorzystanie składników pokarmowych, ograniczanie strat nawozów oraz dostosowanie dawek do rzeczywistych potrzeb roślin i zasobności gleby.

Warunkowość (GAEC) oraz ekoschematy promują prowadzenie gospodarstw w oparciu o aktualne badania gleby i bilans składników pokarmowych, co ma na celu zapobieganie nadmiernemu nawożeniu, zwłaszcza na glebach o wysokiej zasobności w fosfor i potas. W przypadku buraka cukrowego, który silnie reaguje na zasobność gleby w te pierwiastki, takie podejście pozwala nie tylko spełnić wymogi WPR, ale także poprawić efektywność produkcji i ograniczyć koszty nawożenia.

Cele środowiskowe

Ponadto, ograniczenie maksymalnej dawki azotu z nawozów naturalnych do 170 kg N/ha, wynikające z przepisów prawa i Dyrektywy Azotanowej, jest jednym z kluczowych elementów realizacji celów środowiskowych WPR. Racjonalne wykorzystanie nawozów naturalnych oraz uwzględnianie składników uwalnianych z resztek pożniwnych wpisuje się w ideę gospodarki obiegu zamkniętego, promowanej przez unijną politykę rolną.

W efekcie, prawidłowo zaplanowane nawożenie fosforem i potasem w uprawie buraka cukrowego nie tylko sprzyja uzyskaniu wysokich i stabilnych plonów, ale również pozwala rolnikom realizować cele Wspólnej Polityki Rolnej, łącząc efektywność produkcyjną z ochroną środowiska i gleb.

image
gleba

Jak zwiększyć próchnicę w glebie? Ekspert wskazuje praktyki, które naprawdę działają

Patrycja Bernat
Autor Artykułu:Patrycja Bernat z-ca redaktora prowadzącego topagrar.pl
Pozostałe artykuły tego autora
Masz pytanie lub temat?Napisz do autora
POWRÓT DO STRONY GŁÓWNEJ
31. styczeń 2026 16:02