Na Forum Wołowiny o Mercosur i Ukrainie
Podczas XII Forum Wołowiny, które odbyło się 5 lutego w Warszawie, odbyła się debata w panelu I: „Ramy Finansowe, Wspólna Polityka Rolna, wyzwania środowiskowe i klimatyczne, handel (Ukraina, MERCOSUR i inne umowy)”. Uczestniczył w niej Krzysztof Hetman, poseł do Parlamentu Europejskiego, wiceprzewodniczący Komisji Rolnictwa PE.
Prelegenci rozmawiali o umowach handlowych UE i braku tych samych standardów produkcji żywności w rolnictwie Unii Europejskiej i rolnictwie państw trzecich. Wskazywano na zagrożenia dla rolnictwa europejskiego, ale też na fakt, że umowy wymuszają zmianę w produkcji rolnej krajów-eksporterów.
Ukraina wprowadzi klauzule lustrzane
Przykładem takiej zmiany jest Ukraina:
– Nie chcę Państwa wprowadzić w błąd, wydaje mi się, że od 2028 roku Ukraina się zobowiązała, że wprowadzi klauzule lustrzane – powiedział poseł Krzysztof Hetman.
Jednocześnie na rynki UE z Ukrainy już teraz trafiają produkty spełniające normy UE:
– Eksporterzy ukraińscy doskonale wiedzą, jakie są kryteria bezpieczeństwa żywności w UE. Dlatego jeśli coś do Unii eksportują, to spełnia to nasze standardy – powiedział Hetman. – Można to sprawdzić w JIHARS-ach, czy to w podkarpackim, czy w lubelskim. To, co nie spełnia naszych norm, jest wycofywane, wjeżdża tylko to, co jest zgodne z normami.
Rada UE – Ukraina ma być gotowa do 2029 r.
Ukraina ma zakończyć przygotowywania do akcesji do Unii Europejskiej do końca roku 2028. Mówi o tym załącznik do Decyzji Rady z dn. 28.7.2025 r. W artykule 2 – Normy produkcji ustęp 1 czytamy: „Ukraina dostosowuje swoje prawodawstwo do przepisów Unii wymienionych w dodatku C do niniejszego załącznika do dnia 31 grudnia 2028 r.”.
Ten proces już się dzieje. W ukraińskiej "Strategii rozwoju rolnictwa i obszarów wiejskich Ukrainy do 2030 roku" zapisano cel nr 2: "Zakłada się przyjęcie kompleksowej unijnej polityki bezpieczeństwa żywności i standardów kontroli w zakresie środków sanitarnych i fitosanitarnych (SPS), które będą w pełni zharmonizowane z wymogami UE".
Polska też wspiera Ukrainę
W procesie dostosowywania prawa do unijnego acquis Ukraina jest wspierana przez ekspertów unijnych pracujących w ramach programu Ukraine2UE.
Ukraine2UE to projekt finansowany przez Komisję Europejską, oraz 4 państwa – Litwę, Danię, Szwecję, Irlandię i Polskę. Polska dołączyła do programu 11 grudnia 2025 r, deklarując przekazanie Ukrainie 1 miliona euro.
– W ramach Ukraine2EU zapewniamy nie tylko wsparcie finansowe, ale także angażujemy polską grupę doradczą wysokiego szczebla – urzędników, którzy prowadzili negocjacje w sprawie przystąpienia Polski do UE i zajmowali kierownicze stanowiska w instytucjach Unii Europejskiej – powiedział podczas nieformalnego spotkania ministrów ds. europejskich UE we Lwowie sekretarz stanu w Ministerstwie Spraw Zagranicznych RP Ignacy Niemczycki.
Urzędnicy ukraińscy gotowi do rozmów z KE
Szczegółowa kontrolę ukraińskiego ustawodawstwa pod kątem zgodności z prawem UE prowadzona jest już od początku 2025 r. Przed spotkaniami kontrolnymi z urzędnikami Komisji Europejskiej odbywają się sesje próbne – symulacja rozmów z KE, w których w rolę urzędnika KE wciela się ekspert Ukraine2UE.
– Te sesje próbne przypominają spotkania z Komisją Europejską– wyjaśnia Mantė Makauskaitė, liderka zespołu Ukraine2EU, cytowana przez ukraiński portal Europejska Prawda. – Mamy moderatora, który wciela się w rolę urzędnika Komisji, a następnie zatrudniamy międzynarodowych i krajowych ekspertów w istotnych kwestiach. To daje ukraińskiej delegacji informację zwrotną na temat tego, co zamierza przedstawić w Brukseli.
Kijów – Ukraina będzie gotowa do akcesji już w roku 2028
Projekt Ukraine2UE ma trwać do końca roku 2027. Potem UE sprawdzi, czy Ukraina dostosowała się do dorobku prawnego UE oraz rozważy dalszą liberalizację handlu.
Ukraiński „Narodowy Program Przyjęcia Dorobku Wspólnotowego” – wewnętrzny dokument rządu Ukrainy – mówi o zakończeniu przygotowań do akcesji do UE w roku 2027.
– „W rozmowach z „Europejską Prawdą” żaden z unijnych urzędników zajmujących się Ukrainą ani żaden z ekspertów z krajów uważanych za najbliższych sojuszników Ukrainy nie skrytykował Kijowa za jego ambicje” – czytamy w artykule opublikowanym w portalu.
Nie podważa tego również szefowa Ukraine2UE: – Żartuję, że nasz program jest na trzy lata, chyba że Ukraina wejdzie do UE wcześniej – mówi Europejskiej Prawdzie Mantė Makauskaitė.
Ukraina w UE - wcześniej niż za 4 lata
Tempo przygotowań Ukrainy do wejścia do Unii Europejskiej jest dostrzeżone i pozytywnie oceniane przez UE.
– Ukraina dołączy do Unii Europejskiej wcześniej niż w 2030 roku, choć proces będzie trudny ze względu na skalę jej sektora rolnego – powiedziała ambasador UE w Kijowie Katerina Mathernova, cytowana przez Delo.ua.
Wszystko wskazuje więc, że Ukraina wprowadzi unijne standardy produkcji rolnej i klauzule lustrzane w handlu z UE do roku 2028.
Albert Katana
